8. Voorstel mandateren mer-beoordelingsbesluit

Zaaknummer:

Raadsvoorstel

**

Nummer raadsvoorstel Raadsvergadering Portefeuillehouder

8 8 mei 2025 Wethouder Weststrate

Onderwerp

Voorstel om de bevoegdheid tot het nemen van een merbeoordelingsbesluit te mandateren aan het college van burgemeester en wethouders

Geachte raad, Hiermee leggen wij aan u een voorstel over bovengenoemd onderwerp ter besluitvorming voor. VOORSTEL Wij stellen u voor om de bevoegdheid tot het nemen van een mer-beoordelingsbesluit te mandateren aan het college van burgemeester en wethouders. Dit conform het gestelde in het ontwerp raadsbesluit.

RAADSVOORSTEL

AANLEIDING EN DOEL De wetgeving rond de milieueffectrapportage (hierna: mer) is vanwege de inwerkingtreding van de Omgevingswet aangepast. Om de procedure weer in lijn te brengen met de praktijk, en daarmee onnodige vertraging bij het realiseren van ruimtelijke projecten te voorkomen, is een mandaatbesluit nodig van uw raad. Wij vragen u om dit besluit te nemen. ARGUMENTEN Inleiding In een mer-beoordeling beoordeelt het bevoegd gezag of de milieugevolgen van een ruimtelijk besluit zo groot zijn dat het noodzakelijk is om een mer op te stellen. Bij een plan (zoals een omgevingsvisie, programma of omgevingsplan) heet deze beoordeling de ‘planmer-beoordeling’ en bij een project (zoals een projectbesluit of omgevingsvergunning, soms ook omgevingsplan) de ‘project-mer-beoordeling’. De wetgeving rond de mer is aangepast met de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 januari 2024.1 Onder de oude wetgeving was het college bevoegd om onder andere voor een bestemmingsplan een mer-beoordelingsbesluit te nemen. Onder de Omgevingswet is dit aangepast. Alleen het bevoegd gezag dat gaat over de vaststelling van het besluit dat nodig is voor het betreffende plan of project, mag een mer-beoordelingsbesluit hierover De mer-regelgeving is te vinden in afdeling 16.4 Omgevingswet en in hoofdstuk 11 en bijlage V van het Omgevingsbesluit. 1

Pagina 1 van 4

nemen.2 Het is mogelijk om deze bevoegdheid te mandateren aan het college, indien de gemeenteraad bevoegd gezag is voor het vaststellen van het besluit. Een actueel voorbeeld is de (in voorbereiding zijnde) wijziging van het omgevingsplan voor de woningbouwuitbreiding Tolhoek II in Oudelande. Hierbij is het nemen van een merbeoordelingsbesluit noodzakelijk. Zonder mandaatbesluit is het aan uw raad om dit besluit te nemen. Dat was voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet ons college. Zonder mandaatbesluit is er dus een extra besluit van uw raad nodig. Dat betekent vertraging van de procedure en daarmee de uitvoering van de beoogde woningbouwontwikkeling. Daarom stellen wij u voor om de bevoegdheid tot het nemen van een mer-beoordelingsbesluit te mandateren aan ons college. Argumenten 1. Het college was onder de oude wetgeving bevoegd om een mer-beoordelingsbesluit te nemen De procedure voor het vaststellen van een bestemmingsplan ging als volgt. Het college van burgemeester en wethouders voerde de voorbereidende handelingen uit. Wij waren hiertoe bevoegd op grond van artikel 160 van de Gemeentewet. Dit hield in dat wij het besluit namen om het ontwerpbestemmingsplan vrij te geven voor de terinzagelegging en tegelijkertijd – indien nodig – een mer-beoordelingsbesluit namen. De gemeenteraad ging uiteindelijk over de vaststelling van het bestemmingsplan.

RAADSVOORSTEL

Onder het oude recht stonden de bepalingen over de mer in de Wet milieubeheer. In deze wet stond dat onder ‘bevoegd gezag’ voor het mer-beoordelingsbesluit ook het voorbereidend bestuursorgaan moet worden verstaan. De Afdeling bestuursrechtspraak Raad van State achtte deze bepaling essentieel om te accepteren dat het college, als voorbereidend bestuursorgaan, bevoegd was om een mer-beoordelingsbesluit te nemen voor een bestemmingsplan. 2. Onder de Omgevingswet is een mandaatbesluit nodig om onnodige vertraging in het planproces te voorkomen Onder de Omgevingswet is niet langer opgenomen dat ook het voorbereidende bestuursorgaan bevoegd is om een mer-beoordelingsbesluit te nemen. In de Memorie van Toelichting bij de Omgevingswet wordt ook expliciet aangegeven dat indien een ander bestuursorgaan dan het ‘bevoegd gezag’ verantwoordelijk is voor de voorbereiding van het besluit, dat moet worden geregeld via mandaat. Afdeling 10.1.1 van de Algemene wet bestuursrecht (hierna: Awb) geeft hiertoe de mogelijkheid. Ter illustratie een voorbeeld hoe het werkt als ons college dit mandaat niet heeft. De procedure voor de wijziging van het omgevingsplan (voorheen: bestemmingsplan) is niet 2

Artikel 16.36, lid 5 resp. artikel 16.43, lid 2 Omgevingswet

Pagina 2 van 4

veranderd onder de Omgevingswet. De gemeenteraad stelt de wijziging van het omgevingsplan vast3. Wij zijn nog steeds bevoegd om de ontwerp wijziging ter inzage te leggen. Echter, dient er (in bepaalde gevallen) op dat moment ook een merbeoordelingsbesluit te zijn genomen. Uw raad dient dan dus op een eerder moment een besluit te nemen. Een nadeel hiervan is dat dit – vanwege aanlevertermijnen van stukken en het beperkt aantal besluitvormende raadsvergaderingen – leidt tot vertraging in planprocedures. Het mer-beoordelingsbesluit beperkt zich alleen tot de ‘aanzienlijke milieueffecten’, dit is een milieutechnische toets. Het is geen besluit over de aanvaardbaarheid van een ruimtelijke ontwikkeling. De gemeenteraad zal hier uiteindelijk – nadat het plan ter inzage heeft gelegen – een besluit over nemen. Ook dit is een reden om de bevoegdheid te mandateren. Uiteindelijk beslist uw raad of een ontwikkeling al dan niet doorgang vindt. 3. Geen vragen/bezwaren vanuit raadswerkgroep Voorafgaand aan dit raadsvoorstel is een memo over dit onderwerp verspreid onder de raadsleden die zitting hebben in de raadswerkgroep Omgevingswet. Daarbij is de mogelijkheid geboden om vragen over dit onderwerp te stellen en is gevraagd om eventuele bezwaren tegen mandatering van het mer-beoordelingsbesluit kenbaar te maken. Van de geboden mogelijkheid is geen gebruik gemaakt.

Ook zijn er geen bezwaren ontvangen. 4. Reikwijdte mandaatbesluit

RAADSVOORSTEL

Het mandaatbesluit ziet niet op het nemen van een mer-beoordelingsbesluit bij de voorbereiding van een omgevingsvergunning. Hiervoor is namelijk niet de gemeenteraad, maar ons college het bevoegde gezag. Er is overigens een voorstel in voorbereiding om het nemen van een mer-beoordelingsbesluit voor omgevingsvergunningen te mandateren van het college van burgemeester en wethouders naar de behandelend medewerker. (JURIDISCHE) CONSEQUENTIES Indien u instemt met voorliggend voorstel krijgt het college van burgemeester en wethouders de bevoegdheid om namens de gemeenteraad een project- of planmerbeoordeling te doen. Hiermee wordt onnodige vertraging in het planproces voorkomen. FINANCIËN Dit voorstel heeft geen financiële gevolgen. UITVOERING / PLANNING / EVALUATIE Na uw instemming met voorliggend voorstel wordt het besluit gepubliceerd in het digitale Gemeenteblad van de gemeente Borsele. Het besluit treedt daags na publicatie in werking. PARTICIPATIE

3

Uitgezonderd de wijzigingen die vallen onder het door uw raad genomen delegatiebesluit.

Pagina 3 van 4

Participatie met inwoners is niet aan de orde. Het betreft immers enkel een bevoegdheidsverdeling. COMMUNICATIE Door middel van de publicatie in het digitale Gemeenteblad van de gemeente Borsele kan eenieder van het besluit kennisnemen. BESLUIT De gemeenteraad besluit om de bevoegdheid tot het nemen van een merbeoordelingsbesluit te mandateren aan het college van burgemeester en wethouders. Dit conform het gestelde in het ontwerp raadsbesluit. TER INZAGE LIGGENDE STUKKEN Er liggen geen stukken ter inzage. BIJLAGE(N) Bij dit advies hoort/horen de volgende bijlage(n): Documentnr. Join Naam van de bijlage D25.667555 Ontwerp mandaatbesluit mer-beoordeling gemeente Borsele 2025

Hoogachtend, Burgemeester en wethouder van Borsele,

RAADSVOORSTEL

G.M. Dijksterhuis, burgemeester

J.M. Jansen, secretaris

Pagina 4 van 4