7. Voorstel instemmen jaarverantwoording 2023 gemeente Borsele

Zaaknummer: Z24.034279

Raadsvoorstel Nummer raadsvoorstel Raadsvergadering Portefeuillehouder

7 4 juli 2024 Wethouder Witkam

Onderwerp

Jaarverantwoording 2023

*Z03178F44A8*

Geachte raad, Hiermee leggen wij aan u een voorstel over bovengenoemd onderwerp ter besluitvorming voor.

RAADSVOORSTEL

VOORSTEL Wij stellen u voor om 1. In te stemmen met de jaarverantwoording 2023. 2. In te stemmen met het beschikbaar stellen van een krediet van € 235.000 voor de strategische aankoop van de woning aan de Prinses Irenestraat 7 in Nieuwdorp. 3. Het bedrag zoals opgenomen onder beslispunt 2 te activeren op de balanspost ‘strategische woningen’. 4. In te stemmen met het onttrekken van € 2.299.500 voor de Randweg Hoedekenskerke uit het algemeen weerstandsvermogen, en toe te voegen aan de reserve ‘afschrijving investeringen met maatschappelijk nut’ om hiermee voor 20 jaar de afschrijvingslast te dekken. 5. In te stemmen met de lastenoverschrijdingen op het programma ‘Verkeer en openbare ruimte’ en het programma ‘Werk en inkomen’. 6. Het gerealiseerd resultaat toe te voegen aan het algemeen weerstandsvermogen. 7. De restantkredieten 2023 over te hevelen naar 2024.

AANLEIDING EN DOEL Inleiding Voor u ligt het raadsvoorstel van de jaarverantwoording 2023. Op 24 februari 2022 werd onze maatschappij opgeschrikt door de inval van Rusland in Oekraïne. Europa en ook Nederland dragen onder andere bij in financiële steunpakketten, humanitaire hulp en de opvang van vluchtelingen. De gemeente Borsele had het afgelopen jaar wederom een actieve rol in de opvang van ontheemden uit de Oekraïne. We maakten hierbij zowel gebruik van eigen locaties als van voorzieningen van derden. Bij de opvang en organisatie van de ontheemden in de dorpen zijn de vrijwilligers van groot belang. Pagina 1 van 7

De jaarverantwoording sluit met een positief saldo € 11,1 miljoen. Dit is nagenoeg volledig het gevolg van incidentele baten, zoals de rijksbijdrage voor de opvang van Oekraïners, de rijksbijdrage voor Uitvoering afspraken Kerncentrale Borsele, de leges Omgevingsvergunningen, decembercirculaire, uitgestelde afschrijvingslasten en overige specifieke uitkeringen. In uw raadsvergadering van 3 november 2022 heeft u de primaire begroting 2023 vastgesteld. De begroting 2023 is vervolgens aangepast aan de hand van de begrotingswijzigingen waarmee u hebt ingestemd. In de raadsvergadering van 7 december 2023 hebben wij u via de programmarapportage geïnformeerd over de voortgang van de reguliere begroting én over de lopende projecten en investeringen. In die raadsvergadering hebben we u ook een uitgebreide rapportage Sociaal Domein aangeboden. Het sluitstuk van de jaarlijkse budgetcyclus is de jaarverantwoording. Daar waar we in de begroting aangeven ‘wat willen we bereiken’ en ‘wat gaan we daarvoor doen’, gaan we in de jaarverantwoording in op ‘wat we hebben gedaan’ en ‘wat het heeft gekost’.

RAADSVOORSTEL

Krediet aankoop woning Prinses Irenestraat 7 te Nieuwdorp Door de crisis in Oekraïne moeten we opvanglocaties voor Oekraïense vluchtelingen regelen. Hiervoor is het pand aan de Prinses Irenestraat 7 in Nieuwdorp aangekocht. Op 17 juli 2023 hebben wij u hierover geïnformeerd via de memo ‘Aankoop Prinses Irenestraat 7 in Nieuwdorp’ met zaaknummer Z21.016561. De aankoopsom van € 235.000 voor de woning wordt geactiveerd op de balans als strategische aankoop woning. Dekking investering Randweg Hoedekenskerke In de raadsvergadering van 7 december 2023 heeft u ingestemd met een verhoging van het investeringskrediet voor de realisering van de randweg Hoedekenskerke. Het budget is verhoogd van € 750.000 naar € 2.299.500. Toen is besloten om het volledige krediet beschikbaar te stellen en de dekking in de kadernota 2025-2028 op te nemen. Gezien de financiële situatie willen wij u een ander dekkingsvoorstel voorleggen. De reden hiervoor is dat we veel incidentele middelen hebben en weinig structurele middelen. Wij stellen voor om het benodigde investeringskrediet uit het algemeen weerstandsvermogen te halen en toe te voegen aan de reserve afschrijvingen investeringen met maatschappelijk nut. Hier willen wij vervolgens de jaarlijkse afschrijvingslasten 20 jaar lang uit dekken. De rentelasten zijn eerder al verwerkt in onze begroting.

ARGUMENTEN De jaarverantwoording is door de accountant Baker Tilly N.V. gecontroleerd. Zij controleren of de verantwoorde baten, lasten en balansmutaties getrouw tot stand zijn gekomen. De goedgekeurde verklaring betreffende getrouwheid ligt voor u ter inzage, evenals het accountantsverslag. Rechtmatigheid Vanaf de jaarrekening 2023 geeft het college de rechtmatigheidsverantwoording af en niet Pagina 2 van 7

langer de accountant. De rechtmatigheidsverantwoording wordt vervolgens onderdeel van de getrouwheidsverklaring van de accountant. In de jaarrekening 2023 is derhalve de rechtmatigheidsverantwoording van ons college opgenomen. Er zijn lastenoverschrijdingen op het programma ‘Verkeer en openbare ruimte’ en het programma ‘Werk en inkomen’. Aangezien deze lastenoverschrijdingen passen binnen het bestaande beleid en voldoen aan artikel 12 van onze Financiële verordening van de gemeente Borsele, zijn de overschrijdingen niet onrechtmatig. Er zijn lastenoverschrijdingen op investeringskredieten. Het merendeel valt onder de rapporteringsgrens van € 50.000. De lastenoverschrijding op het investeringskrediet aankoop woning Prinses Irenestraat 7 is onrechtmatig. Deze fout wordt in dit voorstel hersteld. Zie beslispunt 2. Daarnaast zijn er ook nog een aantal onrechtmatigheden geconstateerd binnen het 'voorwaardencriterium'. Gelet op de geconstateerde onrechtmatigheden in het begrotings- en voorwaardencriterium, is het algehele oordeel van het college dat deze jaarrekening onrechtmatig tot stand is gekomen. Voor een uitgebreide toelichting verwijzen we u naar de rechtmatigheidsverantwoording op bladzijde 269 van de jaarverantwoording 2023 en de toelichting daarop in de paragraaf 'Bedrijfsvoering' (bladzijden 168-170).

(JURIDISCHE) CONSEQUENTIES De jaarverantwoording moeten we uiterlijk 15 juli 2024 aanbieden aan Gedeputeerde Staten van Zeeland.

RAADSVOORSTEL

FINANCIËN De jaarrekening 2023 sluit met de volgende totalen: Saldo van baten en lasten 2023 Baten 82.523.000 Lasten 71.967.000 Saldo van baten en lasten voor bestemming 10.556.000 Toevoeging aan reserves 7.936.000 Beschikking over reserves 7.384.000 Saldo van baten en lasten na bestemming 11.108.000 Terugblik financieel De jaarverantwoording 2023 is als bijlage toegevoegd. In deze jaarverantwoording vindt u per programma een analyse van de belangrijkste afwijkingen per programma en per taakveld. De belangrijkste verschillen zijn het gevolg van: a) Pensioenvoorziening wethouders (APPA) € 134.000. De stijgende rente heeft een gunstig effect op de contante waardeberekening van pensioenvoorzieningen. Pagina 3 van 7

RAADSVOORSTEL

b) De winst van de grondexploitaties bedroeg na aftrek van belastingen € 297.000. Deze winst is overeenkomstig de nota grondbeleid toegevoegd aan de reserve grondexploitaties en heeft dus in de jaarrekening een budgettair neutraal effect. c) De Betho had een positief jaarrekeningresultaat van € 212.000. Daarnaast waren de ontvangen rijksmiddelen voor participatie € 69.000 hoger dan dat de Betho bij ons in rekening bracht. d) Op het project Grootschalige Energietransitie & Leefkwaliteit Borsele bedroegen de kosten € 2.189.000. Deze werden voor € 2.121.000 gedekt uit de ontvangen middelen van het Rijk. Verder is hier de overhead van personeel en van de inhuur van gemeente Borsele doorbelast. Dit levert voor Borsele een voordeel op van € 582.000. e) Leges omgevingsvergunningen en bestemmingsplannen: € 457.000. Er was één groot project voor de omgevingsvergunningen. Dit was het Masterplan Nieuwdorp. Daarnaast waren er meer bouwaanvragen dan verwacht. f) Gemeentefonds € 2.824.000. Met name de decembercirculaire zorgde voor een groot voordeel. Enkele van de in deze circulaire ontvangen middelen worden pas in 2024 uitgegeven. Verder wordt het resterende verschil veroorzaakt door bijstellen van verschillende maatstaven. g) Rijksmiddelen voor opvang ontheemden Oekraïne: € 3.170.000. De compensatie vanuit het Rijk is relatief royaal: € 83 per opvangplek.

Door het gebruik van eigen locaties, relatief betaalbare opvangplaatsen, de inzet van eigen personeel én vrijwilligers leverde dat een voordelig saldo op in 2023. Hoe de opvang verder verloopt is afhankelijk van het verloop van de oorlog en de eisen die het Rijk aan gemeenten stelt bij de omvang van vluchtelingen. h) Sinds het najaar van 2022 heeft ons ‘schatkistbankieren’ een fors saldo. Daarover ontvangen we rente. In 2023 hebben we ruim € 766.000 aan rentebaten ontvangen. Hiervan is € 600.000 geraamd wat per saldo een voordeel van € 166.000 oplevert. Door de forse rentebaten is het niet meer noodzakelijk om rente over onze activa te rekenen. Resultaatbestemming Het saldo van de jaarrekening wordt aan het algemeen weerstandsvermogen toegevoegd. Er zijn een aantal voordelen in deze jaarrekening die overgeheveld dienen te worden naar 2024 omdat hier al claims op liggen vanuit eerdere besluitvorming. Deze nemen we mee het raadsvoorstel ’Bestemming resultaat jaarrekening 2023’ die aansluitend op dit voorstel wordt behandeld. Dat voorstel gaat in op de bredere context van de gerealiseerde voordelen (waaronder het jaarrekeningresultaat) in 2023 in relatie tot het algemeen weerstandsvermogen. Er zijn een aantal bestaande claims op het algemeen weerstandsvermogen en op andere reserves die overgeheveld dienen te worden naar 2024.

Zodat in 2024 op deze kredieten rechtmatig uitgaven kunnen plaatsvinden. Voor het algemeen weerstandsvermogen betreft het de volgende kredieten:

Pagina 4 van 7

Omschrijving Doorontwikkeling iBurgerzaken Borsele projecten B2030 Regio Deal: KlompenLAB Regio Deal: Koppelingsgebied 's-Heerenhoek Onderwijsachterstandenbeleid Actieplan sport, bewegen en gezondheid Culturele zaken (coronamiddelen) Masterplan Nieuwdorp (eenmalige lasten) Drainsleuven sportveld A Kaderplan maatschappelijke voorzieningen Scouting Heinkenszand tijdelijke huisvesting Regio Deal: Kerngezond Borsele Asbestsanering Dorpsvernieuwing Omgevingswet, Omgevingsvisie, Omgevingsplan Kerkenvisie Inhuur trainee RO Investeringsfonds E-depot archief GT-Connect Dienstverleningsvisie / communicatievisie Informatiebeheer op orde Flexibel werken Vervanging financieel pakket, HRM-pakket en website Totaal

Raadsbesluit 5-6-2014 1-11-2018 29-6-2023 29-6-2023 13-7-2017 5-3-2020 7-12-2023 2-12-2021 2-2-2023 12-1-2023 15-9-2022 29-6-2023 2-6-2016 7-9-2017 2-11-2017 9-7-2020 7-12-2023 5-6-2014 1-11-2018 5-6-2014 7-12-2023 4-3-2021 8-7-2021

Restant 1-1-2023 7.209 36.470 214.823 54.202 45.000 82.597 20.108 73.598 422.234 466.295 17.379 249.292 43.000 30.000 52.439 94.267 33.489 1.942.401

Verleend in 2023 100.000 2.100.000 315.398 50.000 75.000 100.000 275.000 190.000 72.000 3.277.398

Besteed in 2023 5.750 1.260 363.725 67.733 9.325 71.873 14.867 3.833 6.548 177.496 7.448 32.666 12.941 27.253 14.374 15.992 10.792 9.770 853.644

Saldo 1.459 35.210 100.000 2.100.000 166.496 36.469 45.000 73.272 75.000 28.127 5.241 275.000 69.765 415.686 288.799 9.931 157.335 236.351 43.000 2.747 38.065 56.008 83.475 23.719 4.366.155

Voor de reserve Interbestuurlijk Programma (IBP) betreft het de volgende kredieten: Omschrijving Duurzaamheidsvisie (IBP) Vitaal Platteland (IBP) Klimaatadaptie (IBP) Toekomstbestendig wonen (IBP) Energietransitie Totaal

Raadsbesluit 4-11-2021 4-11-2021 4-11-2021 4-11-2021 4-11-2021

Restant 1-1-2023 167.000 120.298 189.226 188.858 150.396 815.778

Verleend in 2023 30.000 30.000

Besteed in 2023 21.068 12.600 53.549 32.168 119.384

Saldo

Verleend in 2023 -

Besteed in 2023 -

Saldo

145.932 107.698 135.677 188.858 148.228 726.394

RAADSVOORSTEL

Voor de reserve Sloebos gaat het om het volgende krediet: Omschrijving Sloebos Totaal

Raadsbesluit 16-9-2010

Restant 1-1-2023 977.125 977.125

977.125 977.125

Daarnaast zijn in de balans - onder de overlopende passiva - de ontvangen subsidies opgenomen. Die worden voor verdere uitvoering naar 2024 overgeheveld:

Pagina 5 van 7

Overlopende passiva

Boekwaarde 1-1-2023 Ministerie van Financiën: Onderwijsachterstanden 122.425 Dienst Uitvoering Onderwijs, Onderwijsvertragingen 201.318 Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, RREW 177.656 Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, Ventilatie scholen 107.085 Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, Lokale Aanpak Isolatie Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, CDOKE Ministerie van Justitie en Veiligheid, Coronatoegangsbewijzen 87.191 Ministerie van Justitie en Veiligheid, Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Lokaal Preventieakkoord 17.564 Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Brede Spuk-regeling Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, Verkeersveiligheid 92.645 Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Stimulering Sport 2021 9.788 Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Stimulering Sport 2023 Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheden, Wet inburgering 147.124 Ministerie van Binnenlandse Zaken, Energiearmoedebestrijding 263.000 Ministerie van Binnenlandse Zaken, Nationaal Isolatieprogramma 81.800 Ministerie van Binnenlandse Zaken, Flex- en transformatiewoningen 1.983.471 Ministerie van Binnenlandse Zaken, Algemene uitkering Ministerie van Economsiche Zaken en Klimaat, Uitvoering afspraken Kerncentrale Provincie Zeeland, Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptie (TIK) Totaal 3.291.067

Vermeerderingen 265.398 851.104

442.814 6.211.925 20.000 377.874 401.140 10.195 98.945 248.636 2.484.310 403.233 11.815.574

Bestedingen 363.725 87.480 107.085 -

245.232 87.191 5.543.330 30.469 377.874 150.477 147.124 17.316 7.172 2.347.124 66.086 9.577.685

Boekwaarde 31-12-2023 24.098 113.838 177.656 851.104 197.582 668.595 7.095 92.645 9.788 250.663 10.195 344.629 74.628 1.983.471 248.636 137.186 337.147 5.528.956

UITVOERING / PLANNING / EVALUATIE De jaarverantwoording 2023 dient uiterlijk 15 juli 2024 aangeboden te worden aan Gedeputeerde Staten van Zeeland. Daarnaast moet de jaarverantwoording 2023 en de SiSaverantwoording digitaal aangeleverd te worden aan het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). SiSa is de afkorting voor Single information, Single audit. PARTICIPATIE Niet van toepassing

RAADSVOORSTEL

COMMUNICATIE Na uw besluit verzenden wij de jaarverantwoording 2023 aan Gedeputeerde Staten en plaatsen wij deze op onze website. BESLUIT De raad besluit: 1. In te stemmen met de jaarverantwoording 2023. 2. In te stemmen met het beschikbaar stellen van een krediet van € 235.000 voor de strategische aankoop van de woning aan de Prinses Irenestraat 7 in Nieuwdorp. 3. Het bedrag zoals opgenomen onder beslispunt 2 te activeren op de balanspost ‘strategische woningen’. 4. In te stemmen met het onttrekken van € 2.299.500 voor de Randweg Hoedekenskerke uit het algemeen weerstandsvermogen, en toe te voegen aan de reserve ‘afschrijving investeringen met maatschappelijk nut’ om hiermee voor 20 jaar de afschrijvingslast te dekken. Pagina 6 van 7

5. In te stemmen met de lastenoverschrijdingen op het programma ‘Verkeer en openbare ruimte’ en het programma ‘Werk en inkomen’. 6. Het gerealiseerd resultaat toe te voegen aan het algemeen weerstandsvermogen. 7. De restantkredieten 2023 over te hevelen naar 2024.

TER INZAGE LIGGENDE STUKKEN Over dit advies ligt/liggen het/de volgende stuk(ken) ter inzage: Volgnummer n.t.b. n.t.b.

Naam of omschrijving Controleverklaring Baker Tilly Accountantsverslag Baker Tilly

Locatie Gemeentehuis Gemeentehuis

BIJLAGE(N) Bij dit advies hoort/horen de volgende bijlage(n): Documentnr. Join Naam van de bijlage D24.649285 Jaarverantwoording 2023 gemeente Borsele D24.649287 Jaarrekening Borsele 2023 in één oogopslag Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Borsele, G.M. Dijksterhuis, burgemeester

RAADSVOORSTEL

J.M. Jansen, secretaris

Pagina 7 van 7