Document · PDF

6.1 Was-wordt lijst geactualiseerde Borselse Voorwaarden

Besluitvormende raadsvergadering 15 januari 2026, gemeente BorseleBij agendapunt: Voorstel tot het vaststellen van de geactualiseerde Borselse Voorwaarden (portefeuille burgemeester Dijksterhuis)19.957 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 3

Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Het opstellen van een gemeente-overstijgende integrale landschapsvisie met zorg voor de Zeeuwse ruimte en identiteit (zoals afgesproken in het Ruimtelijk Arrangement (2025/de ‘Zeeuwse werkwijze’).

Natura 2000 gebied, zijn opgenomen. De te verstrekken vergunningen voor te realiseren projecten moeten voldoen aan voorwaarden uit dit Rijksinpassingsplan voor het landschap.

Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? De voorwaarden moeten bijdragen aan het behoud en verbeteren van het landschap Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV ZeeuwsVlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 4.5 Behouden en verbeteren van de Kaloot Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Het strand van de Kaloot is een waardevol onderdeel van het Natura-2000-gebied de Westerschelde. Het is een uniek natuurgebied met een slufter, schor, duinen en strand en slikken. Een broed- en fourageergebied voor vogels en er komen zeldzame insecten voor. Daarnaast is het een belangrijk stand voor recreatie en een archeologische vindplaats voor bijzondere fossielen. Deze natuur en recreatiewaarde willen we behouden en versterken.

Wat willen we? Doel De Kaloot behouden, beschermen en ecologisch te versterken conform de richtlijnen zoals beschreven binnen Natura-2000. Hiermee is de natuur en recreatie in zijn huidige vorm gegarandeerd. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel • De grens van de Kaloot behouden conform Natura-2000 • De unieke waarden van de Kaloot voor natuur en recreatie moeten gewaarborgd blijven. Hiervoor moeten permanent (financiële) middelen beschikbaar zijn.

Voor Borsele moet er een nader op te richten fonds worden opgericht om de visie in concrete landschapsplannen te vertalen en de realisatie en instandhouding te bekostigen. De grootte van dit fonds zal door een externe, onafhankelijke partij berekend moeten worden. Ook dient het ministerie de provincie en gemeente(n) te faciliteren om deze visie door te vertalen in het gemeentebeleid om zo de kwaliteit van de leefomgeving te borgen in de omgevingsplannen. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? De voorwaarden moeten bijdragen aan het behoud en verbeteren van het landschap als een van de dragers van de kwaliteit, diversiteit en identiteit van de leefomgeving. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 4.5 Behouden en verbeteren van de Kaloot (gewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Het natuurgebied de Kaloot is een waardevol onderdeel van het Natura 2000-gebied in de Westerschelde.

Het is, als onderdeel van een uitgebreider schorgebied dat ingepolderd is voor de industriële ontwikkeling, een uniek natuurgebied met een slufter, schor, duinen, strand en slikken. Het is een broed- en foerageergebied voor vogels en er komen (zeer) zeldzame insecten voor. Daarnaast is het strand een belangrijk recreatief gebied voor de regio. Ook is de Kaloot een aanspoelplaats van bijzondere fossielen, en daarmee een bron van informatie over de prehistorische ontwikkeling van Zeeland. Deze natuur en recreatiewaarde willen we behouden en versterken. De waarde van de Kaloot is niet uit te drukken in geld én niet verplaatsbaar, daarom niet aantasten. Wat willen we? Doel Extra inzet om de Kaloot te behouden, beschermen en ecologisch te versterken als beschreven in het Natura 2000-beheerplan, en de bestaande recreatieve functie van de Kaloot behouden. Ook dient de toegankelijkheid van de Kaloot, tijdens de bouwfase te worden gegarandeerd. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel • De Natura-2000 begrenzing van de Kaloot behouden. • De unieke waarden van de Kaloot voor natuur en recreatie moeten gewaarborgd blijven. Hiervoor moeten permanent en voldoende (financiële) middelen beschikbaar zijn (o.a. beheer, monitoring, toezicht). • Extra inzet om de Kaloot en haar toegankelijkheid tijdens de bouwfase te garanderen.

Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? • Behoud van natuur & recreatie • Verbetering van de Kaloot conform richtlijnen Natura-2000. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales

6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 9. Central Gate Nieuwe voorwaarde

Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? • Behoud van natuur & recreatie. • Verbetering van de Kaloot conform Natura 2000-doelen. • Natuur is niet verplaatsbaar Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 4.6 Onderzoek naar impact op toerisme (nieuw) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Het toerisme is een belangrijke economische sector voor de provincie. Ook in de gemeente Borsele neemt het aantal toeristische overnachtingen en andere aan toerisme verbonden activiteiten jaar na jaar toe. Een zeer groot bouwproject/bouwprojecten en de daarmee gepaard gaande verstoring van rust, natuur en landschap kunnen een langdurige negatieve invloed hebben op de aantrekkelijkheid van Zeeland op toeristen. Wat willen we? Doel Inzicht krijgen in de effecten van grote projecten op het toerisme in Zeeland. Dit onderzoek is gereed vóór de locatiekeuze. Voorkomen dat energieprojecten afbreuk doen aan de toeristische sector.

Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel De gemeente geeft in samenwerking met de provincie opdracht voor onderzoek naar het effect van de energieprojecten op de toeristische sector in Zeeland (minimaal Zuid-Beveland, Walcheren, Zeeuws-Vlaanderen). Dit onderzoek is gereed vóór de locatiekeuze. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? Bij de locatiekeuze moet een afweging gemaakt worden tussen de economische effecten op de energie- en de toeristische sector. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland

9. Central Gate

Voorwaardenpakket 5 Communicatie en draagvlak 5.1 Alles omvattende informatie over alle projecten Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Veel verschillende projecten komen op Borsele af. Inwoners krijgen hierover onvoldoende/geen informatie. Deze informatie wordt door het Rijk/het ministerie van Economische Zaken en Klimaat/Den Haag niet verstrekt. Wat willen we? Doel Transparantie, overzicht, niet zelf op zoek moeten gaan als inwoner naar informatie. We willen de samenhang tussen de projecten in beeld, we willen de betekenis, consequenties en impact inzichtelijk hebben. En eenduidigheid in de communicatie van de projecten. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Een allesomvattend overzicht vanuit het Rijk waarin het effect van de verschillende projecten duidelijk wordt weergegeven. Voor, tijdens en na de bouw van alle projecten altijd beschikbaar en actueel.

Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? Er zijn veel plannen maar geen helder beeld. De inwoners hebben recht op inzicht van alle projecten. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 5.2 Eerlijke en begrijpelijke voorlichting over alle projecten Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Geen duidelijke en eerlijke informatie met betrekking tot de projecten. Burgers weten niet waar ze aan toe zijn. Wat willen we? Doel Overbrengen van de kennis en informatie, van alle projecten, op een begrijpelijke, eerlijke en beeldende manier. Voor alle burgers. Wat is daarom onze voorwaarde?

5.1 Alles omvattende informatie over alle projecten (gewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Veel verschillende projecten komen op Borsele af. Inwoners krijgen hierover onvoldoende/geen informatie. Deze informatie wordt door het Rijk niet verstrekt. Wat willen we? Doel Transparantie, overzicht, niet zelf op zoek moeten gaan als inwoner naar informatie. We willen de samenhang tussen de projecten in beeld. We willen de betekenis, consequenties en impact inzichtelijk hebben, en eenduidigheid in de communicatie van de projecten. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Een allesomvattend interactief overzichtsplatform (online, fysiek + social media) opgezet door en onder regie van een onafhankelijke partij, welke wordt voorzien van voldoende budget, beschikbaar gesteld vanuit het Rijk, waarin het effect van de verschillende projecten (zowel Rijks- als regioprojecten) duidelijk wordt weergegeven en in begrijpelijke taal. Dit platform wordt per direct beschikbaar gesteld en heeft betrekking op alle fases van de projecten: voor, tijdens en na de bouw en dient altijd actueel te zijn. Het gaat hier ook om niet door KGG verstrekte informatie, zoals bijvoorbeeld door velen genoemd n.a.v. de cijfers rond bouwoppervlak, bouwtijd en bouwkosten van centrales die al zijn gebouwd.

Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? Er zijn veel plannen maar geen helder beeld. De inwoners hebben recht op inzicht in alle projecten. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 5.2 Eerlijke en begrijpelijke voorlichting over alle projecten (ongewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Geen duidelijke en eerlijke informatie met betrekking tot de projecten. Burgers weten niet waar ze aan toe zijn. Wat willen we? Doel Overbrengen van de kennis en informatie, van alle projecten, op een begrijpelijke, eerlijke en beeldende manier. Voor alle burgers. Wat is daarom onze voorwaarde?

Uitwerking/middel • Alle communicatie in begrijpelijke taal (B1-niveau) • Communicatie moet ondersteund worden met beeldend materiaal en perspectieven vanaf ooghoogte om impact inzichtelijk te krijgen. • Een fysiek informatiecentrum in de gemeente, zoals het Westerscheldetunnelinformatiecentrum • Het informatiecentrum is onafhankelijk van de investeerders en bouwers. Inwoners kunnen ook vragen aan het informatiecentrum stellen, die door onafhankelijke experts worden beantwoord. • Eén aanspreekpunt voor vragen: een omgevingsmanager • Meldpunt overlast Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? Zonder eerlijkheid wordt wantrouwen gevoed. De inwoners hebben recht op eerlijke en begrijpelijke informatie over alle projecten. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 5.3 Eerlijkheid over draagvlak Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Er wordt gezegd (in de politiek) dat er draagvlak is voor de projecten. Dit is nooit gemeten onder de inwoners van de gemeente Borsele. Dus we weten niet of dat zo is.

Wat willen we? Doel Onafhankelijk en extern onderzoek naar draagvlak onder inwoners van de gemeente Borsele. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Na het verstrekken van de allesomvattende informatie (zie 5.1) over alle projecten aan de inwoners een extern onderzoek om het draagvlak te peilen onder alle inwoners van de gemeente Borsele. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? De overheid geeft nu aan dat er draagvlak is maar dit is enkel politiek. Inwoners hebben recht op een eerlijke berichtgeving over het draagvlak. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1

Uitwerking/middel • Alle communicatie in begrijpelijke taal (B1-niveau) • Communicatie moet ondersteund worden met beeldend materiaal en perspectieven vanaf ooghoogte om impact inzichtelijk te krijgen. • Een fysiek informatiecentrum in de gemeente, vergelijkbaar met het Westerscheldetunnel-informatiecentrum • Het informatiecentrum is onafhankelijk van de investeerders en bouwers. Inwoners kunnen ook vragen aan het informatiecentrum stellen, die door onafhankelijke experts worden beantwoord. • Eén aanspreekpunt voor vragen: een omgevingsmanager • Meldpunt overlast Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? Zonder eerlijkheid wordt wantrouwen gevoed. De inwoners hebben recht op eerlijke en begrijpelijke informatie over alle projecten. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 5.3 Eerlijkheid over draagvlak (gewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Er wordt gezegd (in de politiek) dat er draagvlak is voor de projecten. Dit is nooit gemeten onder de inwoners van de gemeente Borsele.

Dus we weten niet of dat zo is. Wat willen we? Doel Onafhankelijk en extern onderzoek naar draagvlak onder inwoners van de gemeente Borsele. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Eerst verstrekt een onafhankelijke partij in opdracht van de gemeente en het Rijk allesomvattende informatie (zie 5.1) over alle projecten aan alle inwoners van Borsele. Pas daarna kan een extern, onafhankelijk onderzoek – in opdracht van de gemeente – gestart worden om het draagvlak te peilen onder alle inwoners van de gemeente Borsele. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? De overheid geeft nu aan dat er draagvlak is, maar dit is enkel politiek. Inwoners hebben recht op een eerlijke berichtgeving over het draagvlak. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1

5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen

Voorwaardenpakket 6 (Bouw)overlast 6.1 Normering, overtreding en handhaving Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen • Mogelijke overlast van geluid, stof, licht, trillingen en uitstoot bij bouw. • Belangrijk in kader van welzijn, gezondheid en leefbaarheid. Wat willen we? Doel Geen overlast door de bouw van energieprojecten. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel • Nulmeting door onafhankelijk bureau. • Metingen moeten plaatsvinden op de rand van het Sloegebied en in de vier Sloedorpen. Op deze meetpunten meetinstrumenten laten staan om gedurende de bouw de waarden te meten. • Deze actuele waarden moeten ten alle tijden inzichtelijk zijn voor de burgers. Bijvoorbeeld op de website van de gemeente. • Constante nulmeting, dag + nacht, gedurende 1 jaar. Reken dit resultaat om naar gemiddelden van de volgende tijdvakken: weekdagen ma t/ vr 7:00 – 19:00, avond/nacht 19:00 – 7:00, weekenden vr 19:00 – ma 7:00. • Gemiddelden van de tijdvakken mogen niet met meer dan 5% worden overschreden. Deze gemiddelden moeten openbaar gemaakt worden. • Nulmeting zoals beschreven dient uitgevoerd te worden voor: geluid, stof, licht, trillingen en uitstoot. • Toevoeging m.b.t. geluid: Een waarde van 10 decibel onder de op dat moment geldende wettelijke norm mag niet overschreden worden.

Bij overschrijding van genoemde grenzen van meer dan 30 minuten per 24 uur dienen de werkzaamheden per direct stilgelegd te worden. De werkzaamheden mogen pas weer hervat worden nadat er passende maatregelen zijn getroffen waarbij de gestelde grenzen weer gerespecteerd worden. • Daarnaast geldt er een boetebedrag van €25.000,- per overtreding. Dit dient terecht te komen in het speciaal ingerichte fonds t.b.v. de leefbaarheid in de gemeente Borsele (zie voorwaarde 10.1). Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? • De zeer lange bouwtijd (15 tot 20 jaar) en de volcontinue bouw maakt de projecten uitzonderlijk: de wetgeving is ingericht op kleinschaliger bouwprojecten van beperkte duur. Daarom zijn bovenwettelijke eisen t.a.v. overlast gerechtvaardigd. • 30 minuten per 24 uur is realistisch, omdat incidenten kunnen plaatsvinden. • Risico’s m.b.t. het welzijn en de gezondheid van inwoners willen we beperken en problemen voorkomen. Daarom de veiligheid meten op verschillende locaties om overlast door externe factoren uit te sluiten. Overlast van de projecten zou namelijk op de verschillende punten waarneembaar kunnen zijn. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele

6.1 Normering, overtreding en handhaving (ongewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen • Mogelijke overlast van geluid, stof, licht, trillingen en uitstoot bij bouw. • Belangrijk in kader van welzijn, gezondheid en leefbaarheid. Wat willen we? Doel Geen overlast door de bouw van energieprojecten. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel • Nulmeting door onafhankelijk bureau. • Metingen moeten plaatsvinden op de rand van het Sloegebied en in de vier Sloedorpen. Op deze meetpunten meetinstrumenten laten staan om gedurende de bouw de waarden te meten. • Deze actuele waarden moeten ten alle tijden inzichtelijk zijn voor de burgers. Bijvoorbeeld op de website van de gemeente. • Constante nulmeting, dag + nacht, gedurende 1 jaar. Reken dit resultaat om naar gemiddelden van de volgende tijdvakken: weekdagen ma t/ vr 7:00 – 19:00, avond/nacht 19:00 – 7:00, weekenden vr 19:00 – ma 7:00. • Gemiddelden van de tijdvakken mogen niet met meer dan 5% worden overschreden. Deze gemiddelden moeten openbaar gemaakt worden. • Nulmeting zoals beschreven dient uitgevoerd te worden voor: geluid, stof, licht, trillingen en uitstoot. • Toevoeging m.b.t. geluid: Een waarde van 10 decibel onder de op dat moment geldende wettelijke norm mag niet overschreden worden.

2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV ZeeuwsVlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 6.2 Communicatie en inspraak vóór en tijdens de bouw Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen We vinden het belangrijk dat inwoners van de gemeente Borsele betrokken blijven bij de projecten in de omgeving. Er komt teveel op ons af. Wat willen we? Doel Eerlijke informatie over de omvang, locatie en gevolgen van de projecten (geluid, licht, stof, gassen, enz.), continu in gesprek blijven met alle partijen over beheersbaarheid, zeggenschap en onverwachte beslissingen met betrekking tot bouwprojecten. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel • De huidige groep laten voortbestaan (Borselse Voorwaarden Groep en lokale experts) t.b.v. continuïteit. • Versterking toezicht door gemeente/provincie (ambtenaren + handhaving). • Stel een onafhankelijke coördinator aan tussen bouwer, burger en overheid. • Bestaande 24/7 klachtlijn behouden. • Ondersteuning dorpsraden met expertise vóór en tijdens de bouw. • Onafhankelijke deskundigen.

• De energietransitie vast onderdeel maken in het leerplan van basisscholen, voortgezet, middelbaar en hoger onderwijs. Denk ook aan excursies en gastlessen. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? Een slecht voorbeeld is Hinkley Point: het project schiet alle kanten op door nieuwe onverwachte eisen van de bouwer of omgeving. Dit willen wij voorkomen Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV ZeeuwsVlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 6.3 Respecteer de zondagsrust Wat zien we?

2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 6.2 Communicatie en inspraak vóór en tijdens de bouw (ongewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen We vinden het belangrijk dat inwoners van de gemeente Borsele betrokken blijven bij de projecten in de omgeving. Er komt teveel op ons af. Wat willen we? Doel Eerlijke informatie over de omvang, locatie en gevolgen van de projecten (geluid, licht, stof, gassen, enz.), continu in gesprek blijven met alle partijen over beheersbaarheid, zeggenschap en onverwachte beslissingen met betrekking tot bouwprojecten. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel • De huidige groep laten voortbestaan (Borselse Voorwaarden Groep en lokale experts) t.b.v. continuïteit. • Versterking toezicht door gemeente/provincie (ambtenaren + handhaving). • Stel een onafhankelijke coördinator aan tussen bouwer, burger en overheid. • Bestaande 24/7 klachtlijn behouden. • Ondersteuning dorpsraden met expertise vóór en tijdens de bouw. • Onafhankelijke deskundigen.

• De energietransitie vast onderdeel maken in het leerplan van basisscholen, voortgezet, middelbaar en hoger onderwijs. Denk ook aan excursies en gastlessen. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? Een slecht voorbeeld is Hinkley Point: het project schiet alle kanten op door nieuwe onverwachte eisen van de bouwer of omgeving. Dit willen wij voorkomen Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 6.3 Respecteer de zondagsrust (ongewijzigd) Wat zien we?

Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Rond het Sloegebied past de zondagsrust in onze cultuur. De bouwwerkzaamheden vormen een bedreiging voor de zondagsrust. De bedrijvigheid 24/7 zorgt voor overlast. Zondagsrust is een begrip, ook andersdenkenden willen rust. Wat willen we? Doel Wij willen respect voor de zondagsrust in dorpen zoals Borssele welke zeer kerkelijk is. Ook voor de niet-kerkelijke mensen is dat fijn. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Zondagsrust respecteren en handhaven; uitzonderingen i.o.m. coördinator (zie 6.2). Geen bouwactiviteit & transporten op zondag. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? • Dit beschermt de levensovertuiging van de mensen in de regio. • Het geeft de hele regio één dag per week rust in tijden waarin alles continu doorraast. • Dit is voor zowel werknemers als inwoners goed en gezond. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV ZeeuwsVlaanderen 9. Central Gate

Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Rond het Sloegebied past de zondagsrust in onze cultuur. De bouwwerkzaamheden vormen een bedreiging voor de zondagsrust. De bedrijvigheid 24/7 zorgt voor overlast. Zondagsrust is een begrip, ook andersdenkenden willen rust. Wat willen we? Doel Wij willen respect voor de zondagsrust in dorpen zoals Borssele, die zeer kerkelijk zijn. Ook voor de niet-kerkelijke mensen is dat fijn. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Zondagsrust respecteren en handhaven; uitzonderingen i.o.m. coördinator (zie 6.2). Geen bouwactiviteit & transporten op zondag. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? • Dit beschermt de levensovertuiging van de mensen in de regio. • Het geeft de hele regio één dag per week rust in tijden waarin alles continu doorraast. • Dit is voor zowel werknemers als inwoners goed en gezond. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 9. Central Gate

Voorwaardenpakket 7 Eigenaarschap 7.1 Alle energieprojecten, en zeggenschap daarover, in Nederlands beheer voor zover mogelijk Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Eigenaarschap en zeggenschap is van belang omdat we baas in eigen huis moeten blijven. Indien dit niet kan zien we 3 bedreigingen: 1. Verlies van controle en zeggenschap over belangrijke beslissingen en strategische keuzes. 2. Buitenlandse partijen kunnen hun eigen commerciële belangen nastreven ten koste van Nederlandse en lokale belangen. 3. Buitenlandse partijen kunnen andere duurzaamheidsdoelstellingen hanteren. Het Sloegebied bestaat uit meerdere instanties, overheden en bedrijven met verschillende visies en belangen. Wat willen we? Doel Zeggenschap over alle energieprojecten voor, tijdens en na de bouw. Dit kan door: • Nationaal eigendom • Aandelenparticipatie • Zeggenschap over duurzaamheidseisen • Transparantie en verantwoording aan lokale autoriteiten en de gemeenschap. • Eén bestuursorgaan voor het Sloegebied. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel • Het eigendom van de kerncentrale moet in handen zijn van de nationale overheid of een aangewezen entiteit. Dit waarborgt de cruciale infrastructuur. Zeggenschap moet voor meer dan 51% in handen zijn van de Nederlandse staat.

• Aandelenparticipatie: de eigenaar van de kerncentrale moet open staan voor aandelenparticipatie door lokale partijen. Het minimum aandeel in handen van de Nederlandse staat moet groter dan 51% zijn. • Bij wijzigingen in aandelenparticipatie willen we voorkomen dat eigenaarschap kan overgaan in andere (buitenlandse) handen. De gemeente Borsele moet zeggenschap hebben over wijzigingen die plaatsvinden, om zo de belangen van hun burgers te waarborgen. • Eén bestuursorgaan voor het Sloegebied, bestaande uit betrokken lokale partijen. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? We hebben dit zo alomvattend mogelijk benaderd, wetende dat het niet volledig haalbaar zal zijn zonder buitenlandse investeerders. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1

7.1 Alle energieprojecten, en zeggenschap daarover, in Nederlands beheer voor zover mogelijk (ongewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Eigenaarschap en zeggenschap is van belang omdat we baas in eigen huis moeten blijven. Indien dit niet kan zien we 3 bedreigingen: 1. Verlies van controle en zeggenschap over belangrijke beslissingen en strategische keuzes. 2. Buitenlandse partijen kunnen hun eigen commerciële belangen nastreven ten koste van Nederlandse en lokale belangen. 3. Buitenlandse partijen kunnen andere duurzaamheidsdoelstellingen hanteren. Het beheer van het Sloegebied valt onder meerdere instanties, overheden en bedrijven met verschillende visies en belangen. Wat willen we? Doel Zeggenschap over alle energieprojecten voor, tijdens en na de bouw. Dit kan door: • Nationaal eigendom • Aandelenparticipatie • Zeggenschap over duurzaamheidseisen • Transparantie en verantwoording aan lokale autoriteiten en de gemeenschap. • Eén bestuursorgaan voor het Sloegebied. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel • Het eigendom van de kerncentrale moet in handen zijn van de nationale overheid of een publieke entiteit, dit waarborgt de cruciale infrastructuur. Zeggenschap moet voor meer dan 51% in handen zijn van de Nederlandse staat.

5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV ZeeuwsVlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate

5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate

Voorwaardenpakket 8 Huisvesting, wonen, leefbaarheid en voorzieningen 8.1 Behouden en uitbreiden openbaar vervoer Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen In Hinkley is het openbaar vervoer bijna verdwenen als gevolg van het nieuw ingezette vervoer ten behoeve van arbeiders. We zien daar heel veel werknemers en weinig vervoersmogelijkheden. Wat willen we? Doel Openbaar vervoer behouden en uitbreiden voor bewoners van de gemeente Borsele. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Het ov moet in stand worden gehouden. Pendelbussen moeten apart aanbesteed worden, zodat dat niet ten koste gaat van eisen aan ov. Tevens moeten aparte opstapparkeerplaatsen gerealiseerd worden. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? We hebben de voorbeelden in Hinkley gezien. Inwoners mogen daar niet met de pendelbussen. De cohesie tussen de verschillende dorpen vinden we belangrijk. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV ZeeuwsVlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9.

Central Gate 8.2 Dorpen niet overbelasten: huisvesting voor werknemers Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen We zien dat er duizenden arbeidsmigranten/ werknemers nodig zijn voor de bouw van de 9 projecten die gehuisvest moeten worden. Er is nu al onvoldoende woonruimte in de gemeente Borsele. Wat willen we? Doel De dorpen mogen niet overbelast worden (schaal/ prijsniveau) door de komst van werknemers. We willen dat het overgrote deel van de tijdelijke werknemers buiten de dorpen gehuisvest wordt. Zodat de woningmarkt voor lokale bewoners betaalbaar en beschikbaar blijft. Wat is daarom onze voorwaarde?

8.1 Behouden en uitbreiden openbaar vervoer (ongewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen In Hinkley is het openbaar vervoer bijna verdwenen als gevolg van het nieuw ingezette vervoer ten behoeve van arbeiders. We zien daar heel veel werknemers en weinig vervoersmogelijkheden. Wat willen we? Doel Openbaar vervoer behouden en uitbreiden voor bewoners van de gemeente Borsele. Dit in nauw overleg met de provincie Zeeland, die verantwoordelijk is voor de uitrol van een nieuw ov-systeem in de gehele provincie. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Het ov moet in stand worden gehouden. Pendelbussen moeten apart aanbesteed worden, zodat dat niet ten koste gaat van eisen aan ov. Tevens moeten aparte opstap-parkeerplaatsen gerealiseerd worden. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? We hebben de voorbeelden in Hinkley gezien. Inwoners mogen daar niet met de pendelbussen. De cohesie tussen de verschillende dorpen vinden we belangrijk. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 8.

Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 8.2 Dorpen niet overbelasten: huisvesting voor werknemers (ongewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen We zien dat er duizenden arbeidsmigranten/ werknemers nodig zijn voor de bouw van de 9 projecten die gehuisvest moeten worden. Er is nu al onvoldoende woonruimte in de gemeente Borsele. Wat willen we? Doel De dorpen mogen niet overbelast worden (schaal/ prijsniveau) door de komst van werknemers. We willen dat het overgrote deel van de tijdelijke werknemers buiten de dorpen gehuisvest wordt, zodat de woningmarkt voor lokale bewoners betaalbaar en beschikbaar blijft. Wat is daarom onze voorwaarde?

Uitwerking/middel • Transparant actieplan en uitvoeringsprogramma en ruime inspraak van lokale bevolking. • Minimaal 80% van de werknemers wordt centraal opgevangen en/of buiten de grenzen van de gemeente Borsele. • Gezinnen & langblijvers rond of in dorpen laten wonen door nieuwe duurzame (flex)woningen te bouwen, in een stijl passend bij het dorps karakter (cultureel erfgoed) • De te bouwen centrale opvanglocaties dienen te voldoen aan de normen zoals deze gesteld zijn door adviescommissie Roemer • Huisvestingsplan en de huisvesting dient klaar te zijn voor de bouw van de 9 projecten • Huisvesting van arbeidsmigranten in dorpskernen reguleren door middel van gemeentelijke verordening • Bij tijdelijke bouw dienen huizen recyclebaar te zijn. • Bij vaste bouw moet er rekening gehouden worden met het behoud van het karakteristieke dorpszicht. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? • Integratie van gezinnen en de komst van langblijvers kan dorpen versterken. • Schaal van de gemeentelijke inwoners ten opzichte van aantal arbeiders is uit verhouding • Woningtekort • Woningprijsstijging voorkomen • Behoud karakteristiek dorpsleven Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5.

Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV ZeeuwsVlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 8.3 Gemeentelijk beleid gericht op de huisvesting van arbeiders Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen • Aan de voorkant helder en transparant zijn over de uitgangspunten. • Risico dat pas laat actie ondernomen wordt. Wat willen we? Doel Huisvestingsproblemen voorkomen. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel

Uitwerking/middel • Transparant actieplan en uitvoeringsprogramma en ruime inspraak van lokale bevolking. • Minimaal 80% van de werknemers wordt centraal opgevangen en/of buiten de grenzen van de gemeente Borsele. • Gezinnen & langblijvers rond of in dorpen laten wonen door nieuwe duurzame (flex)woningen te bouwen, in een stijl passend bij het dorps karakter (cultureel erfgoed). • De te bouwen centrale opvanglocaties dienen te voldoen aan de normen zoals deze gesteld zijn door adviescommissie Roemer. • Huisvestingsplan en de huisvesting dient klaar te zijn voor de bouw van de 9 projecten. • Huisvesting van arbeidsmigranten in dorpskernen reguleren door middel van gemeentelijke verordening. • Bij tijdelijke bouw dienen huizen recyclebaar te zijn. • Bij vaste bouw moet er rekening gehouden worden met het behoud van het karakteristieke dorpszicht. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? • Integratie van gezinnen en de komst van langblijvers kan dorpen versterken. • Schaal van de gemeentelijke inwoners ten opzichte van aantal arbeiders is uit verhouding. • Woningtekort • Woningprijsstijging voorkomen • Behoud karakteristiek dorpsleven Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5.

Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 8.3 Gemeentelijk beleid gericht op de huisvesting van arbeiders (ongewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen • Aan de voorkant helder en transparant zijn over de uitgangspunten. • Risico dat pas laat actie ondernomen wordt. Wat willen we? Doel Huisvestingsproblemen voorkomen. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel

Door de realisatie van de energieprojecten moet er in (tijdelijke) huisvesting van werknemers worden voorzien. Indien er hiervoor geen maatregelen worden getroffen zorgt dit voor een verstoring (woningtekort etc.) in de gemeente Borsele. Wat willen we? Doel We willen geen vertraging op ruimtelijke ontwikkelingen in de gemeente Borsele. Denk hierbij aan: vergunningen, beschikbare aannemers en het betaalbaar blijven van diensten. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel 1. Het Rijk zorgt ervoor dat de bouw van de kerncentrales II & III en modificatie van KCB I en andere energieprojecten buiten de stikstofruimte van de gemeente Borsele blijft. 2. De overheid ontwikkelt een nieuw programma dat voorziet in een blijvend voldoende en betaalbaar aanbod van aannemerij t.b.v. lokale woningbouw en onderhoud. 3. Voorafgaand aan de komst van de energieprojecten eerst inzetten op tijdelijke/flexibele woningbouw. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? De lokale bevolking mag niet gedupeerd worden door de komst van de grootschalige energieprojecten in de gemeente Borsele.

• Beleid huisvesting drie jaar voor aanvang bouw gereed • Bevolking betrekken bij opstellen. • Evalueren van beleid na drie jaar met bevolking/ bedrijven/werknemers. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? Heldere kaders voor aanvang van het project. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 8.4 Impact bouw: lokale bevolking niet de dupe! (ongewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Wat we zien is tweeledig: De bouw wordt overal beperkt door stikstofregels, tekort aan aannemers en inflatie. Hooggeschoolde medewerkers die afkomen op dit soort projecten (denk aan expats) hebben vaak de financiële middelen om woningen ver boven de vraagprijs aan te schaffen. Landelijk is dit nu al een groot probleem. Door de realisatie van de energieprojecten moet er in (tijdelijke) huisvesting van werknemers worden voorzien. Indien er hiervoor geen maatregelen worden getroffen zorgt dit voor een verstoring (woningtekort etc.) in de gemeente Borsele.

Wat willen we? Doel We willen geen vertraging op ruimtelijke ontwikkelingen in de gemeente Borsele. Denk hierbij aan: vergunningen, beschikbare aannemers en het betaalbaar blijven van diensten. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel 1. Het Rijk zorgt ervoor dat de bouw van de kerncentrales II & III en modificatie van KCB I en andere energieprojecten buiten de stikstofruimte van de gemeente Borsele blijft. 2. De overheid ontwikkelt een nieuw programma dat voorziet in een blijvend voldoende en betaalbaar aanbod van aannemerij t.b.v. lokale woningbouw en 3. onderhoud. 4. Voorafgaand aan de komst van de energieprojecten eerst inzetten op tijdelijke/flexibele woningbouw. Daarbij wordt gewerkt aan huisvesting van alle lagen binnen de bedrijfsvoering. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? De lokale bevolking mag niet gedupeerd worden door de komst van de grootschalige energieprojecten in de gemeente Borsele.

Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV ZeeuwsVlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 8.5 Voorzieningen ten behoeve van de werknemers Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen We zien een risico voor de druk op maatschappelijke voorzieningen. Wat willen we? Doel De druk op maatschappelijke voorzieningen beperken. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Maatschappelijke voorzieningen worden extern geworven en specifiek voor de werknemers op de bouwplaats gebruikt om de druk op de maatschappelijke voorzieningen in Borsele te beperken. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? We willen niet dat bestaande voorzieningen en bedrijven uitgehold worden door een beter betalende concurrent. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6.

Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV ZeeuwsVlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 8.6 Lokale ondernemers laten profiteren van energieprojecten Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen We zien kansen voor lokale ondernemers. Wat willen we? Doel

Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 8.5 Voorzieningen ten behoeve van de werknemers (ongewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen We zien een risico door de druk op maatschappelijke voorzieningen, zoals eerstelijnszorg, onderwijs, sport- en ontspanningsfaciliteiten, technische diensten (bijv. loodgieters, onderhoud) en kinderopvang of andere ondersteunende diensten voor werknemers. Wat willen we? Doel De druk op maatschappelijke voorzieningen beperken. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Maatschappelijke voorzieningen worden extern geworven en specifiek voor de werknemers op de bouwplaats gebruikt om de druk op de maatschappelijke voorzieningen in Borsele te beperken. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? We willen niet dat bestaande voorzieningen en bedrijven uitgehold worden door een beter betalende concurrent. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2.

Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 8.6 Lokale ondernemers laten profiteren van energieprojecten (ongewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen We zien kansen voor lokale ondernemers. Wat willen we? Doel

Zorgen dat lokale ondernemers duidelijke afspraken krijgen over welk profijt zij hebben van de energieprojecten in de gemeente. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel • Lokale ondernemers in de gemeente Borsele krijgen voorrang bij het inhuren van bedrijven door de hoofden nevenaannemers. Dit kan bijvoorbeeld (maar niet uitsluitend) gaan om bedrijven op het gebied van beveiliging, schoonmaak, communicatie, vertalen, bouw, (installatie)techniek, grondwerk, (wegen) bouwwerkzaamheden, groenvoorzieningen, recreatie, vervoer, scholing, medische verzorging, onderwijs en het verzorgen van het eten en drinken op de bouwplaats en in de restaurants bij de bouwplaats. • Om de waterstoffabriek van voldoende zoetwater te voorzien, moet er zoetwater worden getransporteerd naar Zeeland. Zorg ervoor dat die waterleiding voldoende capaciteit heeft, zodat ook de landbouw en fruitteelt hieraan water kunnen onttrekken in droge perioden. Dit zorgt ervoor dat misoogsten voorkomen/ verminderd worden, zodat de voedselprijzen niet stijgen door de schaarste die anders ontstaat, omdat de gewassen slecht groeien door een tekort aan water. Dit komt dus niet alleen de landbouw/fruitteelt, maar de hele gemeenschap, ten goede. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? We willen dat de lokale ondernemers profiteren. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1.

Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate

Zorgen dat lokale ondernemers duidelijke afspraken krijgen over welk profijt zij hebben van de energieprojecten in de gemeente. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel • Lokale ondernemers in de gemeente Borsele krijgen voorrang bij het inhuren van bedrijven door de hoofden nevenaannemers. Dit kan bijvoorbeeld (maar niet uitsluitend) gaan om bedrijven op het gebied van beveiliging, schoonmaak, communicatie, vertalen, bouw, (installatie)techniek, grondwerk, (wegen) bouwwerkzaamheden, groenvoorzieningen, recreatie, vervoer, scholing, medische verzorging, onderwijs en het verzorgen van het eten en drinken op de bouwplaats en in de restaurants bij de bouwplaats. • Om de waterstoffabriek van voldoende zoetwater te voorzien, moet er zoetwater worden getransporteerd naar Zeeland. Zorg ervoor dat die waterleiding voldoende capaciteit heeft, zodat ook de landbouw en fruitteelt hieraan water kunnen onttrekken in droge perioden. Dit zorgt ervoor dat misoogsten voorkomen/ verminderd worden, zodat de voedselprijzen niet stijgen door de schaarste die anders ontstaat, omdat de gewassen slecht groeien door een tekort aan water. Dit komt dus niet alleen de landbouw/fruitteelt, maar de hele gemeenschap, ten • goede. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? We willen dat de lokale ondernemers profiteren. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1.

Voorwaardenpakket 9 Onderwijs, kennis en economische ontwikkeling 9.1 Ondersteuning lokale onderwijsinstellingen Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Het onderwijs staat momenteel onder druk. Onderwijs voor extra inwoners en kinderen zal moeilijk te organiseren zijn. Wat willen we? Doel Dat (lokale) scholenkoepels onderwijs kunnen aanbieden aan anderstaligen, gecompenseerd door volledige financiering beschikbaar te stellen voor regelruimte en extra personeel. Dit willen we georganiseerd hebben voor de start van de bouw van gerelateerde projecten. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Zeeuwse scholenkoepels moeten regelruimte en volledige financiering krijgen om kinderen van werknemers op te vangen naar gelang hun eigen wensen en mogelijkheden. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? Vrijheid van onderwijs en het onderwijs aan anderstaligen mag de kwaliteit van bestaand onderwijs niet schaden. Het mag een impuls zijn voor de regio voor koepels die die aan willen gaan. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7.

Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV ZeeuwsVlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 9.2 Duurzame energiecampus Zeeland Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Het huidige onderwijssysteem is niet berekend om een snel veranderende vraag en toename van het aantal te scholen cursisten, scholieren en studenten. Het werk rond de energietransitie vraagt meer en toereikende scholing. We willen duurzaam investeren in hoogwaardig onderwijs, passend bij de (komende) energietransitie rond wind-, water-, zonen kernenergie. Wat willen we? Doel Een volwaardig en gegarandeerd kenniscluster van primair tot wetenschappelijk onderwijs en onderzoekscentrum met lokale onderwijsmogelijkheden en lokale of mondiale carrièrekansen. We willen een aanzuigend effect voor mensen ook van buiten de regio. Extra

9.1 Ondersteuning lokale onderwijsinstellingen (ongewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Het onderwijs staat momenteel onder druk. Opvang en onderwijs voor extra inwoners en kinderen zal moeilijk te organiseren zijn. Wat willen we? Doel Dat (lokale) scholenkoepels onderwijs kunnen aanbieden aan anderstaligen, gecompenseerd door volledige financiering beschikbaar te stellen voor regelruimte en extra personeel. Dit willen we georganiseerd hebben vóór de start van de bouw van gerelateerde projecten. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Kinderopvang en Zeeuwse scholenkoepels moeten regelruimte en volledige financiering krijgen om kinderen van werknemers op te vangen naar gelang hun eigen wensen en mogelijkheden. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? Vrijheid van onderwijs en het onderwijs aan anderstaligen mag de kwaliteit van bestaand onderwijs niet schaden. Het mag een impuls zijn voor de regio voor koepels die die aan willen gaan. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV Zeeuws-Vlaanderen 8.

Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland 9. Central Gate 9.2 Duurzame energiecampus Zeeland (gewijzigd) Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen Het huidige onderwijssysteem is niet berekend op een snel veranderende vraag en toename van het aantal te scholen cursisten, scholieren en studenten. Het werk rond de energietransitie vraagt meer en toereikende scholing. We willen duurzaam investeren in hoogwaardig onderwijs, passend bij de (komende) energietransitie rond wind-, water-, zon- en kernenergie. Wat willen we? Doel Een volwaardig en gegarandeerd kenniscluster van primair tot wetenschappelijk onderwijs en onderzoekscentrum met lokale onderwijsmogelijkheden en lokale of mondiale carrièrekansen. We willen een aanzuigend effect voor mensen ook van buiten de regio. Extra opleiding en

opleiding en investering in het behoud en de stimulans van meer vakmensen. Een kenniscluster/kenniscampus gericht op de energietransitie voor techniek en logistiek toegespitst op energie, waarbij integraal opleiden ten behoeve van een optimale samenwerking op de werkvloer gerealiseerd is. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Stel financiële middelen, kennis en regelruimte beschikbaar om een opleidingscentrum/ kenniscampus op het gebied van de energietransitie (technisch: zon, wind, waterstof, batterijen, energietransport en energieconversie. En sociale wetenschappen: juridisch, gedragsleer, economisch. En landschapskunde en milieuwetenschap) te realiseren. De opleiding geeft baangarantie. Zorg dat deze kenniscampus binnen 5 jaar gerealiseerd is.

Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? We verwachten dat het huidige onderwijssysteem en lokale arbeidsmarkt niet berekend is op de snel veranderende vraag vooraf/tijdens de energietransitie. Om te kunnen anticiperen op de veranderende vraag is een stevige investering in scholing en onderwijs nodig. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2. Nieuwbouw van twee nieuwe kerncentrales 3. Net op zee – IJmuiden Ver Alpha 4. Net op zee – Nederwiek 1 5. Programma verbindingen aanlanding wind op zee (VAWOZ) 2031-2040 6. Nieuw hoogspanningsstation omgeving Sloegebied 7. Nieuwe hoogspanningsverbinding 380kV ZeeuwsVlaanderen 8. Waterstofnetwerk Zuidwest-Nederland

investering in het behoud en de stimulans van meer vakmensen. Een kenniscluster/kenniscampus gericht op de energietransitie voor techniek en logistiek toegespitst op energie, waarbij integraal opleiden ten behoeve van een optimale samenwerking op de werkvloer gerealiseerd is. Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel Stel financiële middelen, kennis en regelruimte beschikbaar om een opleidingscentrum/kenniscampus op het gebied van de energietransitie te realiseren (technisch: zon, wind, waterstof, batterijen, energietransport en energieconversie, en sociale wetenschappelijk: juridisch, gedragsleer, economisch, en op het gebied van landschapskunde en milieuwetenschap). De opleiding geeft baangarantie. Zorg dat deze kenniscampus binnen 5 jaar gerealiseerd is. Als onderdeel van het kenniscentrum vestigt Nucleaire Energie Organisatie Nederland B.V. (NEO NL) zich in de provincie Zeeland. Dit is de opdrachtgever van de bouw van nieuwe kerncentrales. Welke afwegingen hebben we daarbij gemaakt? We verwachten dat het huidige onderwijssysteem en lokale arbeidsmarkt niet berekend is op de snel veranderende vraag vooraf/tijdens de energietransitie. Om te kunnen anticiperen op de veranderende vraag is een stevige investering in scholing en onderwijs nodig. Voor welk(e) projecten geldt deze voorwaarde? 1. Bedrijfsduurverlenging bestaande kerncentrale Borssele 2.

Voorwaardenpakket 10 Compensatie en schadeloosstelling Vooraf: Compensatie mag niet gebruikt worden als afkoopmiddel om voorwaarden niet te hoeven realiseren. Compensatie komt bovenop schadeloosstelling en de geformuleerde voorwaarden waaraan voldaan moet worden, en is niet inzetbaar voor reguliere overheidstaken. 10.1 Bovenwettelijke ruimtelijke compensatie voor alle projecten afzonderlijk Wat zien we? Waarom vinden we dit belangrijk? Kansen en/of bedreigingen We verwachten veel negatieve impact van deze 9 projecten. Daarvoor dient gecompenseerd te worden. Wat willen we? Doel Een onafhankelijk fonds voor ruimtelijke en maatschappelijke compensatie. Bijvoorbeeld: • Groene longen gemeente versterken • Klimaatadaptatie • Verduurzaming gebouwde omgeving • Gezonde leefomgeving • Duurzame mobiliteit • Verbeteren sociale cohesie • Versterking verenigingen • Biodiversiteit • Bereikbaarheid buitengebied (glasvezel in de polder) Wat is daarom onze voorwaarde? Uitwerking/middel • Financiering van compensatie: • Een bovenwettelijk ruimtelijk compensatie van 4 á 5% van de bouwsom. • Compensatie als een boete naar rato bij overschrijding van de bouwtijd en bouwsom. • Tijdens de exploitatie compensatie per Megawatt opgesteld vermogen. Dus proportioneel aan de hoeveelheid energie die wordt opgewekt een compensatie in de vorm van energie voor de regio.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/16432281/1