5. Voorstel voor het beschikbaar stellen van krediet inzake Gebiedsinvesteringen Netten op Zee - Tranche 1 sluitstuk

Zaaknummer:

Raadsvoorstel

**

Nummer raadsvoorstel Raadsvergadering Portefeuillehouder

5 3 april 2025 Wethouder Weststrate

Onderwerp

Sluitstuk voor het beschikbaar stellen van krediet inzake ‘Gebiedsinvesteringen Netten op Zee - Tranche 1

Geachte raad,

RAADSVOORSTEL

Hiermee leggen wij aan u een voorstel over bovengenoemd onderwerp ter besluitvorming voor. VOORSTEL Wij stellen u voor om: 1. Een krediet van € 4.675.000 beschikbaar te stellen voor het ‘Lokaal Impact Fonds Borsele’. 2. Een krediet van € 450.000 beschikbaar te stellen voor de ‘gebiedsgerichte uitwerking Sloerandzone. 3. Een investeringskrediet van € 800.000 beschikbaar te stellen voor het ‘revitaliseren van eindpuntvoorziening De Pluimweide’. 4. Een investeringskrediet van € 2.500.000 beschikbaar te stellen voor de ‘Verduurzaming en renovatie dorpshuizen gemeente Borsele’. 5. Een krediet van € 500.000 beschikbaar te stellen voor het ‘Ontwikkelen van een informatiecentrum over de energietransitie’. 6. Een krediet van € 450.000 beschikbaar te stellen voor de ‘Uitbreiden Subsidieregeling isoleren particuliere woningen’. 7. Een krediet van € 125.000 beschikbaar te stellen voor de ‘Subsidieregeling Maatwerk Adviezen’. 8. Een krediet van € 300.000 beschikbaar te stellen voor de ‘Subsidie verduurzaming particuliere woningvoorraad in dorpen met een beschermd dorpsgezicht’. 9. Een krediet van € 500.000 beschikbaar te stellen voor de subsidieregeling ‘Verduurzamen bedrijven Borsele’. 10. Een krediet van € 700.000 beschikbaar te stellen voor de ‘Starters- en Stimuleringsleningen’. 11. Een krediet van € 500.000 beschikbaar te stellen voor de subsidieregeling ‘Dorpsvernieuwing 2.0’.

Pagina 1 van 10

AANLEIDING EN DOEL Door middel van het raadsvoorstel op 4 april 2024 hebben wij u geïnformeerd over de ‘Gebiedsinvesteringen Netten op Zee’. Deze gebiedsinvesteringen zijn een extra impuls voor de regio. De projecten moeten bijdragen aan de versterking van de leefkwaliteit. Het is belangrijk dat de investeringen direct merkbaar zijn voor, en bijdragen aan het welbevinden van inwoners. De thema’s waarbinnen de projecten moeten passen zijn: 1. Behoud en versterken van natuur. 2. Verbeteren van de fysieke leefomgeving. 3. Versterken van de regionale economie. 4. Versnellen van de energietransitie. Voor Zeeland is er voor de eerste tranche € 50 miljoen beschikbaar gesteld. Door middel van een verdeelsleutel gebaseerd op aantal meters hoogspanningsverbinding en vierkante meters hoogspanningsstations/converterstations is het bedrag over de Zeeuwse gemeenten verdeeld. Hierdoor is er ongeveer € 21,5 miljoen beschikbaar voor de gemeente Borsele. Wij hebben inmiddels de Borselse projecten binnen ‘Gebiedsinvesteringen Netten op Zee’ verder uitgewerkt. De beschikking over de middelen is door het Rijk aan de provincie Zeeland afgegeven. De overeenkomst tussen provincie Zeeland en gemeente Borsele voor het doorgeven van de middelen is vastgesteld en op 15 januari 2025 door de partijen ondertekend.

RAADSVOORSTEL

ARGUMENTEN Hieronder geven we aan welke Borsele projecten we indienen voor de eerste tranche van de ‘Gebiedsinvesteringen Netten op Zee’ (hierna: gebiedsinvesteringen). Op 12 december 2024 heef u ingestemd met de projecten onder thema 1 ‘Behoud en versterken natuur Borsele’ en op 9 januari 2025 met de projecten onder het kopje ‘Versterken Sportfaciliteiten van thema 2 (groen gearceerd). Thema 1: Behoud en versterken natuur Borsele 1 Groene Ruimte Borsele 1.1 Uitloopgebieden Groenstructuurplannen 1.2 Heggenproject 1.3 Bloemrijke akkerranden Totaal Thema 2: Verbeteren van de fysieke leefomgeving Borsele 1 Lokaal Impact Fonds Borsele 2 Gebiedsgerichte uitwerking Sloerandzone 3 Versterken en oplossen knelpunten weginfrastructuur (Verkeersmaatre-

€ 6.000.000 € 2.040.000 € 87.000 € 8.127.000 € 4.675.000 € 450.000 € 950.000

gelen Gebiedsgerichte Aanpak Veerse Meer Zuid in Lewedorp)

4 5

Revitaliseren van eindpuntvoorziening De Pluimweide Versterken Sportfaciliteiten Verbouwing kleedkamers Luctor Heinkenszand; Veldrenovatie s.v. Apollo ’69 en bouw extra kleedlokalen; Padelbanen Heinkenszand Vissteigers Hengelsportvereniging De Bevelanden;

Totaal

€ 800.000 € 300.000 € 300.000 € 200.000 € 75.000

€ 7.750.000 Pagina 2 van 10

Thema 3: Versnellen en toepassen van de (duurzame) energietransitie Borsele 1 Verduurzaming en renovatie dorpshuizen gemeente Borsele € 2.500.000 2 Ontwikkelen van een informatiecentrum over de energietransitie € 500.000 3 Uitbreiden Subsidieregeling isoleren particuliere woningen € 450.000 4 Subsidieregeling Maatwerk Adviezen € 125.000 5 Subsidie verduurzaming particuliere woningvoorraad in dorpen met € 300.000 een beschermd dorpsgezicht Totaal € 3.875.000 Thema 4: Versterking van de regionale economie Borsele 1 Verduurzamen bedrijven Borsele € 500.000 2 Starters- en Stimuleringsleningen € 700.000 3 Dorpsvernieuwing 2.0 € 500.000 Totaal € 1.700.000 Totaal € 21.452.000 Bovenstaande bedragen zijn inclusief BTW en programma- en uitvoeringskosten. Zoals afgesproken, worden de bovengenoemde projecten in delen ter goedkeuring aan u voorgelegd. In dit voorstel gaan we dieper in op de deelprojecten die vallen onder: - Thema 2: ‘Verbeteren van de fysieke leefomgeving’. - Thema 3: ‘Versnellen en toepassen van de (duurzame) energietransitie’. - Thema 4: ‘Versterking van de regionale economie. In het bovenstaande overzicht zijn deze blauw gearceerd. Project 3 ‘Versterken en oplossen knelpunten weginfrastructuur’ van thema 2 ‘Verbeteren van de fysieke leefomgeving’ (oranje gearceerd), leggen we in een apart voorstel aan u voor.

RAADSVOORSTEL

Thema 2 Verbeteren van de fysieke leefomgeving 2.1 Lokaal Impact Fonds Borsele Met het ‘Lokaal Impact Fonds Borsele’ (hierna: het fonds) ondersteunen we als gemeente Borsele met een financiële bijdrage de initiatieven van inwoners, verenigingen en stichtingen. Het gaat om initiatieven die bijdragen aan een duurzame, sociale en vitale gemeenschap. We doen dit op een laagdrempelige manier. Het fonds heeft als hoofddoelen: - Het versterken van de leefbaarheid in de kernen van de gemeente Borsele. - Het stimuleren van lokale initiatieven die een sociale, duurzame of maatschappelijke impact hebben. - Het bevorderen van participatie en betrokkenheid van inwoners bij hun leefomgeving. Het opzetten van het fonds doen we in nauwe samenwerking met de gemeenschap. De participatie daartoe bestaat uit: - Overleg met dorpsraden, verenigingen en stichtingen. - Een tijdelijke adviesgroep van inwoners die betrokken is bij de opzet en inrichting van het fonds. - Transparante communicatie via gemeentelijke kanalen en bijeenkomsten.

Pagina 3 van 10

We komen dit voorjaar terug bij u als gemeenteraad om kaders te stellen voor het op te zetten fonds. Deze kaders gaan onder andere over de verdeling van de financiële middelen over de Borselse kernen. Voor de verdere uitvoering van het fonds zullen we een afzonderlijk rechtspersoon oprichten. Bij het bestuur daarvan ligt ook de uitvoering van het fonds. Het streven is dat op termijn het fonds ook aanvullende publieke en private middelen aantrekt. 2.2 Gebiedsgerichte uitwerking Sloerandzone Rond 2003 zijn we Groenproject ’t Sloe gestart. Het doel van dit project was het creëren van een groene bufferzone tussen industriegebied ’t Sloe en het dorp Borssele. In totaal is binnen dit project ongeveer 130 hectare aan groen gerealiseerd. Groenproject ’t Sloe is niet afgerond, mede doordat het lastig bleek de benodigde gronden te verwerven. Het project vraagt om een nieuwe impuls én een verbreding. Door de komst van diverse grootschalige energieprojecten zoals hoogspanningsstations en -verbindingen en de mogelijke bouw van twee nieuwe kerncentrales, is de urgentie voor een buffer tussen industrie en kernen verder toegenomen. De ambitie is een zogenaamd koppelingsgebied te creëren, naar voorbeeld van de Gentse Kanaalzone. Sommige van deze koppelingsgebieden zijn ingericht als natuurgebied, andere als landbouw-, bos- of recreatiegebied.

Het zijn gebieden waar je kunt wandelen, fietsen, sporten en ontspannen. Er is ruimte voor recreatieve faciliteiten, maar ook agrarische activiteiten. Aangezien de energieprojecten een grotere impact hebben in een breed gebied, kijken we voor de Sloerandzone grofweg naar het gebied tussen de grens van het industrieterrein en de Sloedorpen (Borssele, Nieuwdorp, ’s-Heerenhoek en Lewedorp).

RAADSVOORSTEL

Om te komen tot een gedragen plan zijn we een participatieproces gestart. Het doel daarvan is om samen met bewoners, bedrijven, North Sea Port en andere stakeholders te komen tot een plan dat past bij de omgeving en aansluit bij de wensen en behoeften. Het streven is om na de zomer van 2025 een visie gereed te hebben, inclusief de aanzet voor een uitvoeringsprogramma. Daarnaast hebben we in de begroting van dit project ook rekening gehouden met een onderzoek naar de mogelijkheden voor het nemen van maatregelen tot het tegengaan of verminderen van de geluidsoverlast. Dit vloeit voort uit de door uw raad unaniem aangenomen motie ‘projecten Gebiedsinvesteringen Netten op Zee’ van 12 december 2024. 2.4 Revitaliseren van eindpuntvoorziening De Pluimweide ‘De Pluimweide’ is gelegen naast het stoomtreinstation in Hoedekenskerke. De Pluimweide is ruim dertig jaar geleden aangelegd met als doel recreanten, bezoekers en omwonenden een aantrekkelijke verpozing te bieden. De verschillende toevoegingen en functieveranderingen in de loop der jaren maken dat er vandaag de dag een onsamenhangend geheel van verschillende elementen en objecten is ontstaan. Het oorspronkelijke ontwerp en de huidige invulling van het gebied de Pluimweide sluiten niet meer aan op ons beleid en de daaruit voortvloeiende wensen.

Pagina 4 van 10

Het gebied vraagt om een nieuwe programmatische invulling, in combinatie met een betere routing en ordening van de Pluimweide, met veel ruimte voor groen. De ruimte wordt klimaatadaptief en biodivers ingericht. Dit zijn belangrijke pijlers uit de groenstructuurplannen. Ook krijgt het gebied educatieve, informatieve, beweeg- en belevingscomponenten. De nieuwe programmatische invulling zorgt voor een duurzame en toekomstbestendige invulling van het gebied de Pluimweide. Het gebied wordt door deze aanpassing een aantrekkelijke trekpleister voor onze gemeente. Thema 3 Versnellen en toepassen van de (duurzame) energietransitie

3.1 Verduurzaming en renovatie dorpshuizen

RAADSVOORSTEL

De dorpshuizen in de gemeente Borsele dienen allemaal in meer of mindere mate verduurzaamd te worden. Veel dorpshuizen worden nog verwarmd met aardgas en zijn voorzien van verouderde (klimaat)installaties. Daarnaast moeten we bij een deel van de gebouwen ook bouwkundige aanpassingen doen om het energieverlies te verminderen. In de praktijk betekent dit vaak dat een dorpshuis op verschillende punten gerenoveerd wordt. Doelstelling is om binnen het project ‘Verduurzaming en renovatie dorpshuizen’ tien dorpshuizen te renoveren en te verduurzamen. Het gaat om de dorpshuizen in de dorpen Baarland, Kwadendamme, Ovezande, ’s-Heerenhoek, Driewegen, Borssele, Nisse, Ellewoutsdijk, Oudelande en Hoedekenskerke. Waar mogelijk kunnen we ook wensen van gebruikers meenemen bij deze renovaties. Door deze dorpshuizen aan te pakken, creëren we energiezuinige maar vooral comfortabele ontmoetingsplekken voor onze inwoners. Naast de verduurzaming en de renovatie maken we de dorpshuizen daar waar nodig (nog) beter toegankelijk voor mindervaliden; immers zowel door ervaringen als regelgeving zien we daartoe nieuwe noodzaak maar ook mogelijkheden. De redenen dat de dorpshuizen in de overige kernen op dit moment niet worden aangepakt zijn uiteenlopend. Zo heeft Heinkenszand geen dorpshuis en is het dorpshuis in ’s-Heer Abtskerke niet in eigendom van de gemeente.

In Lewedorp zitten we momenteel midden in een voorbereidingstraject voor nieuwbouw van onder andere het dorpshuis. Uiteraard zorgen we er in de tussentijd voor dat het dorpshuis goed exploitabel blijft voor de beheerder. In ’s Gravenpolder is het dorpshuis onderdeel van een ruimtelijk onderzoek naar herontwikkeling van het gebied en Nieuwdorp heeft een nieuw toekomstbestendig dorpshuis in de kerk (onderdeel van Masterplan Nieuwdorp). De bijdrage uit de gebiedsinvesteringen is noodzakelijk omdat de genoemde investeringen niet gedekt kunnen worden uit de lopende budgetten. In onze huidige meerjarenonderhoudsplanning hebben we alleen vervangingsinvesteringen opgenomen. Dit betekent dat we alleen middelen hebben voor instandhouding. Verduurzaming van gebouwdelen en installaties gaat verder dan instandhouding en vereist altijd een hogere investering dan bij vervanging. Naast de bijdrage vanuit de gebiedsinvesteringen hebben wij ook aanvragen gedaan bij de subsidieregeling ‘Duurzaam Maatschappelijk Vastgoed’ (DUMAVA). Deze aanvragen zijn toegekend voor een totaalsubsidiebedrag van € 365.000.

Pagina 5 van 10

De totale raming bedraagt € 3.117.000 te dekken uit: € 2.500.000 gebiedsinvesteringen € 365.000 subsidie DUMAVA € 252.000 restant uit regulier onderhoudsbudget gebouwenbeheer Op 20 juni 2024 heeft u reeds ingestemd met het plan om dorpshuis Baarland te verduurzamen en te renoveren. In dat voorstel hebben we destijds voorgesorteerd op het beschikbaar komen van de gebiedsinvesteringen. De verduurzaming en renovatie van het dorpshuis Baarland maakt onderdeel uit van het voornoemde bedrag van € 3.117.000. Het resultaat is een volledig gerenoveerd en toekomstbestendig dorpshuis dat 7 maart jongstleden officieel geopend is. 3.2 Ontwikkelen van een informatiecentrum over de energietransitie De komende jaren zullen vele projecten worden geïnitieerd ten behoeve van de energietransitie. Om inwoners goed te informeren over deze projecten hebben de gemeente Borsele, provincie Zeeland en het ministerie van Klimaat en Groene Groei het initiatief genomen het tijdelijk ‘Infopunt Energie Zeeland’ te openen. Partijen streven ernaar om een meer permanent bezoekerscentrum te realiseren.

RAADSVOORSTEL

Tegelijkertijd hebben EPZ en Covra de wens geuit om op termijn een permanent bezoekerscentrum te realiseren over kernenergie. Het bezoekers- en ontmoetingscentrum Tabloo in Dessel (België) wordt regelmatig genoemd als inspirerend voorbeeld. Tabloo richt zich enerzijds op het verstrekken van kennis en informatie over radioactiviteit, het beheer van radioactief afval en het onderzoek naar nucleaire toepassingen aan een breed publiek in België. Anderzijds, is het een ontmoetingsplek voor inwoners uit de omgeving waar activiteiten worden georganiseerd die het gemeenschapsleven een flinke boost geeft. EPZ en Covra hebben een eerste verkenning uitgevoerd naar de realisatie van een bezoekerscentrum en hebben de gemeente Borsele gevraagd om als partner aan te schuiven. Het project richt zich op het verder uitwerken van de ideeën in een concreet plan, inclusief een businesscase. Vooralsnog wordt gekeken naar een centrum dat informatie geeft over nucleair en de energietransitie, maar tegelijkertijd een ontmoetingscentrum is voor de omgeving. De gemeente Borsele, EPZ en Covra zullen in partnerschap het project uitvoeren. 3.3 Uitbreiden Subsidieregeling isoleren particuliere woningen Momenteel is de ‘Subsidieregeling isoleren particuliere woningen NIP22 in de gemeente Borsele’ (hierna: subsidieregeling) van toepassing.

Deze subsidieregeling is gericht op het bevorderen van energiebesparing bij particuliere woningeigenaren in de gemeente Borsele. Dit doen we al door uitvoering te geven aan het ‘Nationaal Isolatie Programma’. Echter, deze subsidieregeling stimuleert het isoleren van één maatregel zoals dak-, vloer- of spouwmuurisolatie. In de praktijk zien we dat als inwoners hun woning verduurzamen ze meerdere isolatiemaatregelen tegelijk uit willen (laten) voeren. Daarom gaan we de subsidieregeling uitbreiden. Met de middelen uit de gebiedsinvesteringen stimuleren we onze inwoners om (ook) die tweede isolatiemaatregel te nemen. Het doel van deze subsidieregeling blijft het Pagina 6 van 10

realiseren van energiebesparing bij particuliere woningeigenaren. Hiermee verlagen we de CO₂-uitstoot en verbeteren we het wooncomfort. 3.4 Subsidieregeling Maatwerk Adviezen Het project Subsidieregeling Maatwerk Adviezen is gericht op het ondersteunen van huiseigenaren bij het verduurzamen van hun woningen. Het doel is om bewoners onafhankelijk maatwerkadvies te geven over energiebesparende maatregelen, met specifieke aandacht voor monumenten. Dit advies kan verstrekt worden door gecertificeerde energieprestatieadviseurs, het Duurzaam Bouwloket, Energiek Zeeland of andere adviseurs. Doelen van het project zijn: - Verbeteren van energieprestaties van woningen in Borsele. - Stimuleren van energiebesparing bij huiseigenaren, inclusief monumenten. - Bijdragen aan de bredere regionale energietransitie en verduurzaming. 3.5 Subsidie verduurzaming particuliere woningvoorraad in dorpen met een beschermd dorpsgezicht Op dit moment is het verduurzamen van woningen in beschermd dorpsgezicht een uitdaging. Duurzaamheidsmaatregelen zijn niet altijd toegestaan volgens de huidige regels. In sommige gevallen is uitvoering wel mogelijk, maar betekent het een hoger kostenplaatje dan wanneer een woning die niet onder beschermd dorpsgezicht valt, dezelfde maatregel toe zou passen. Met de middelen uit de gebiedsinvesteringen willen we deze woningeigenaren tegemoet komen.

Op dit moment worden de regels van welstand/beeldkwaliteit herzien. Het verduurzamen van beschermd dorpsgezicht is hier onderdeel van. We wachten de herziening van dit beleid af en koppelen de subsidieregeling aan de uitkomst.

RAADSVOORSTEL

Thema 4 Versterking van de regionale economie Borsele 4.1 Verduurzamen bedrijven Borsele In Zeeland werken wij samen aan de uitvoering van de Regionale Energie Strategie (RES). In de RES worden doelen gesteld voor hoe Zeeland bijdraagt aan het nationale klimaatakkoord, dat in 2015 in Parijs is ondertekend. Het doel is om de CO₂-uitstoot te verminderen. Dit geldt niet alleen voor particulieren, maar ook voor ondernemers. De focus ligt daarbij op het besparen van energie en het opwekken van duurzame energie. De nieuw op te zetten subsidieregeling biedt financiële ondersteuning voor de verduurzaming van het midden- en kleinbedrijf (mkb) in Borsele. De regeling richt zich zowel op advies als op het daadwerkelijk uitvoeren van maatregelen. Het deel van de subsidieregeling dat bestemd is voor het daadwerkelijk uitvoeren van maatregelen, maximaal € 10.000 per aanvraag, is op basis van cofinanciering. We hanteren hier een percentage van 50%. Op het adviesdeel hanteren we niet de voorwaarde van cofinanciering. Advies kan dus volledig bekostigd worden door de subsidieregeling tot een maximum van € 2.500 per advies. Op deze manier creëren we bewustwording bij ondernemers. Daarnaast zorgen we ervoor dat ondernemers gestimuleerd worden om op basis van een advies ook echt over te gaan tot investeringen in hun bedrijfspand en/of bedrijfsproces.

Dit stimuleert duurzame innovaties en samenwerking tussen bedrijven

Pagina 7 van 10

op het gebied van energieverbruik, energieproductie, circulariteit en mobiliteit. Het doel is een duurzamer en toekomstbestendig bedrijfsleven in de gemeente Borsele. 4.2 Starters- en Stimuleringsleningen A. Starterslening | Door een tekort aan betaalbare woningen en stijgende hypotheekrentes is het steeds lastiger om voor starters een eerste koopwoning te bemachtigen. Door de starterslening te faciliteren geven we starters een grotere kans om een eerste koopwoning te bemachtigen in de overspannen woningmarkt. Gezien het beperkte aanbod van woningen, hoge prijzen en stijgende rentetarieven is het voor starters lastig om een passende woning te kopen. Hiermee maken we voor starters hun eerste woning bereikbaar.

RAADSVOORSTEL

B. Stimuleringslening | Door de stijgende energieprijzen en gestelde klimaatdoelen is het noodzakelijk om te verduurzamen. Daarnaast moeten ouderen steeds langer zelfstandig thuis kunnen blijven wonen door de stijgende kosten van de zorg en het bevriezen van de verpleeghuiscapaciteit. Tevens hebben we in de gemeente Borsele te maken met een grote bestaande, verouderde woningvoorraad. Door de stimuleringslening te verstrekken helpen we huizenbezitters hun woning levensloopbestendig te maken, in bouwtechnische staat te verbeteren en/of te verduurzamen. Zodoende wordt de kwaliteit van de bestaande woningvoorraad verbetert en toekomstbestendig gemaakt. 4.3 Dorpsvernieuwing 2.0 Met twee Dorpsvernieuwing-regelingen hebben we tot doel om de kwaliteit van de bestaande (woning)voorraad te verbeteren en toekomstbestendig te maken; één voor de particuliere woningvoorraad en één voor de zogeheten aandachtslocaties. A. Particuliere woningvoorraad | De subsidieregeling Dorpsvernieuwing ‘Particuliere woningvoorraad’ kunnen woningeigenaren een bijdrage krijgen voor het verbeteren van de bouwtechnische staat van hun woning, de woning levensloopbestendig maken en/of de woning verduurzamen. Het doel is om zoveel mogelijk woningeigenaren te helpen hun woning te verbeteren. Dit kan ook met kleinere maatregelen.

Deze subsidieregeling is bedoeld voor woningeigenaren met een smalle beurs; zij hebben niet altijd de financiële middelen om een lening af te sluiten. B. Aandachtslocaties | Door de veranderde maatschappij is een gevoel van leefbaarheid en welzijn in onze woonomgeving steeds belangrijker geworden. Een prettige woonomgeving met ruimte, groen, water en gebouwen die in goede staat van onderhoud verkeren dragen hieraan bij. Het doel van de subsidieregeling Dorpsvernieuwing ‘Aandachtslocaties’ is het aanpakken van ‘rotte plekken’ in de leefomgeving, zoals verpauperde panden door leegstand of nalatig onderhoud. Ook is de inrichting van het erf hier een onderdeel van, zodat de complete uitstraling verbetert. Relatie met bestuursprogramma Bovenstaande projecten hebben een sterke koppeling met uw bestuursprogramma 20222026 ‘Schakelen met raad en daad’. Hierin is onder andere vastgesteld dat we voldoende groene buffers moeten aanbrengen, we aandacht moeten blijven schenken aan Pagina 8 van 10

biodiversiteit, klimaatadaptatie en verduurzaming. Ook geeft het programma aan dat we inwoners en ondernemers actief moeten stimuleren om te verduurzamen. Het programma benadrukt het belang van leefbaarheid, participatie en lokale betrokkenheid. In het bestuursprogramma is tevens vastgesteld dat we moeten voorzien in voldoende betaalbare woningen voor onder andere starters. De Starterslening kan bijdragen aan het betaalbaar maken van een eerste koopwoning. Daarnaast is een visie op wonen met zorg benoemd. Ouderen moeten steeds langer thuis blijven wonen en soms de woning aanpassen; levensloopbestendig maken dus. De Stimuleringslening en de subsidieregeling ondersteunt het nemen van de nodige maatregelen. (JURIDISCHE) CONSEQUENTIES De bestuursovereenkomst is 27 mei 2024 ondertekend. De provincie Zeeland heeft op basis van de bestuursovereenkomst vanuit haar rol van programmamanager en kassier een Specifieke Uitkering (SPUK-beschikking) ontvangen van het Rijk. De overeenkomst tussen provincie Zeeland en gemeente Borsele voor het doorgeven van de middelen is vastgesteld en op 15 januari 2025 door de partijen ondertekend. FINANCIËN De in dit voorstel genoemde projecten worden volledig gedekt uit de eerste tranche van de gebiedsinvesteringen. Dit betekent dat ze budgetneutraal uitgevoerd worden.

Het gehele project van de gebiedsinvesteringen is administratief inmiddels volledig ingericht per project/fiche. Het bedrag van € 21,5 miljoen wordt door de provincie aan ons betaald in drie termijnen. Per project/ fiche is een apart grootboeknummer/investeringsnummer opgenomen waardoor het relatief eenvoudig is om de projecten tussentijds financieel te toetsen. Dit is ook van belang voor de uitgebreide verantwoording richting het Rijk.

RAADSVOORSTEL

UITVOERING / PLANNING / EVALUATIE Projecten mogen al uitgevoerd worden. Acties kunnen met terugwerkende kracht gefinancierd worden vanaf 1 februari 2021. De projecten moeten uiterlijk half 2028 zijn voltooid. De provincie stelt in samenwerking met de betreffende gemeenten éénmaal per jaar een voortgangsrapportage op. Met daarin de voortgang van de initiatieven en projecten en in hoeverre partijen op schema liggen om de beoogde resultaten te behalen. Via deze jaarlijkse voortgangsrapportage zullen we u informeren. Daarnaast informeren we u over de voortgang van de Borselse projecten door middel van de planning-en-controlcyclus. PARTICIPATIE De betrokkenheid van inwoners is per project verschillend. De participatie zal daar waar mogelijk meegenomen worden in de uitwerking van de diverse projecten. We vragen hierin advies aan het participatieteam. COMMUNICATIE Communicatie over de gebiedsinvesteringen stemmen we af met de provincie Zeeland. We

Pagina 9 van 10

zijn hierbij ook gebonden aan de richtlijnen vanuit de Europese Unie. De communicatie rondom de diverse projecten stemmen we intern af met team Communicatie.

RAADSVOORSTEL

BESLUIT De gemeenteraad besluit om: 1. Een krediet van € 4.675.000 beschikbaar te stellen voor het ‘Lokaal Impact Fonds Borsele’. 2. Een krediet van € 450.000 beschikbaar te stellen voor de ‘gebiedsgerichte uitwerking Sloerandzone. 3. Een investeringskrediet van € 800.000 beschikbaar te stellen voor het ‘revitaliseren van eindpuntvoorziening De Pluimweide’. 4. Een investeringskrediet van € 2.500.000 beschikbaar te stellen voor de ‘Verduurzaming en renovatie dorpshuizen gemeente Borsele’. 5. Een krediet van € 500.000 beschikbaar te stellen voor het ‘Ontwikkelen van een informatiecentrum over de energietransitie’. 6. Een krediet van € 450.000 beschikbaar te stellen voor de ‘Uitbreiden Subsidieregeling isoleren particuliere woningen’. 7. Een krediet van € 125.000 beschikbaar te stellen voor de ‘Subsidieregeling Maatwerk Adviezen’. 8. Een krediet van € 300.000 beschikbaar te stellen voor de ‘Subsidie verduurzaming particuliere woningvoorraad in dorpen met een beschermd dorpsgezicht’. 9. Een krediet van € 500.000 beschikbaar te stellen voor de subsidieregeling ‘Verduurzamen bedrijven Borsele’. 10. Een krediet van € 700.000 beschikbaar te stellen voor de ‘Starters- en Stimuleringsleningen’. 11. Een krediet van € 500.000 beschikbaar te stellen voor de subsidieregeling ‘Dorpsvernieuwing 2.0’.

TER INZAGE LIGGENDE STUKKEN De ingediende fiches (projectplannen) liggen voor uw raad vertrouwelijk ter inzage bij de griffier, omdat de begroting inzage geeft in financiële gegevens van werken die nog moeten worden aanbesteed. BIJLAGE(N) Als bijlage bij dit raadsvoorstel vindt u een overzicht van het doel en de doelgroep van de diverse subsidieregeling benoemd in dit voorstel. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Borsele, G.M. Dijksterhuis, burgemeester J.M. Jansen, secretaris Pagina 10 van 10