4 2 raadsmemo kernenergie

Aan:

gemeenteraad

Van:

L. Mangnus

Zaaknummer: Z20.007958 Documentnummer: D20.515497 Datum: Betreft:

29 december 2020 Begeleidend schrijven onderzoek kernenergie

Geachte raad, Via deze weg informeren wij u over het onderzoek naar de rol van kernenergie voor het toekomstige Energiesysteem van Nederland en de strategienotitie die de resultaten in Zeeuws perspectief plaatst. Het onderzoeksrapport en de strategienotitie zijn als bijlage toegevoegd aan deze memo. Aanleiding Provinciale Staten heeft verzocht om in nauwe samenwerking met het Rijk de mogelijkheden te onderzoeken van het langer openhouden van de huidige kerncentrale in Borssele, een mogelijke tweede kerncentrale en mogelijke vervanging hiervoor middels een alternatieve vorm van kernenergie (bijvoorbeeld experimenteerruimte voor een thorium-centrale). In overleg met PZEM en EPZ heeft de provincie medio 2020 de eRisk Group opdracht gegeven om de rol van kernenergie voor het Nederlandse energiesysteem voor nu en in de toekomst in kaart te brengen. Adviesbureau Van den Heuvel Corporate Counsel heeft de betekenis van het onderzoek geduid naar Zeeuws perspectief. Conclusies onderzoek De hoofdconclusies van de eRisk Group zijn: -

MEMO

-

-

Kernenergie draagt bij aan een robuust systeem. het energiesysteem van de toekomst zal efficiënter kunnen werken wanneer kerncentrales een structurele basislast leveren. Als wordt voldaan aan de juiste randvoorwaarden (zoals bij zon-en windenergie), is kernenergie financieel concurrerend met wind-op-zee. De kosten van wind-op-zee moeten immers, wanneer we er een heel systeem op willen bouwen, gerekend worden met de nodige kabels en opslag (back-up capaciteit). Wind-op-zee kent een technisch maximum van ca. 70 GW in 2050. Dat is onvoldoende om aan de volledige energievraag te voldoen.

Op basis hiervan concluderen de onderzoekers dat er een belangrijke rol weggelegd kan zijn voor kernenergie in de transitie naar een CO2-neutrale grondstoffen- en energievoorziening naast energie uit wind en zon. Volgens het onderzoek zijn duurzaam opgewekte energie en kernenergie complementair. Kernenergie zorgt voor een stabiele basislast wat kan worden aangevuld met variërende duurzame productie waarbij de overschotten kunnen worden omgezet in waterstof. Door gebruik van kernenergie kunnen duurzame energievoorzieningen maximaal worden benut en kunnen klimaatdoelstellingen met meer zekerheid worden gehaald. Daarnaast kan inzet van kernenergie voorkomen dat er nieuwe grote (import) afhankelijkheden worden gecreëerd en reduceert het de behoefte aan noodzakelijke back-up capaciteit. Randvoorwaarden In de regionale energiestrategie (RES) is kernenergie benoemd als een mogelijke techniek voor een betrouwbare energiemix. Het onderzoek bevestigt dit beeld en dat betekent dat een nieuwe kerncentrale en/of bedrijfsduurverlenging van de huidige centrale een steeds realistischer alternatief worden. De belangrijkste randvoorwaarde voor bedrijfsduurverlenging is veiligheid. Er kan alleen sprake zijn van bedrijfsduurverlenging als aan alle veiligheidsvoorwaarden kan worden voldaan. En daarnaast moet er voor verlenging zeker ook een gunstig bedrijfseconomisch perspectief zijn.

De bouw van een nieuwe kerncentrale is afhankelijk van de marktomstandigheden. Uit het onderzoek blijkt dat kernenergie als concurrerende technologie kan worden ingezet als er een marktstructuur wordt gecreëerd waarbij de overheid zekerheden biedt ten aanzien van projectrisico’s en de langetermijnprijs. De positie van de rijksoverheid is allesbepalend en mocht het zover komen dat de bouw van een nieuwe kerncentrale aan de orde komt dan zal het Rijk hierin, ook als bevoegd gezag, het voortouw moeten nemen. Strategienotitie Zeeland is aangewezen als mogelijke locatie voor een nieuwe kerncentrale. De provincie staat daar voor open. Zij geven aan dat dit economische kansen biedt voor Zeeland, mede omdat de relevante spelers, kennis en ervaring zich hier bevinden. Daarnaast geeft de provincie aan dat een nieuwe kerncentrale bijdraagt aan de werkgelegenheid, de provincie sterker maakt en bijdraagt aan verduurzaming van de industrie en de Zeeuwse waterstofambities.

MEMO

Het Rijk is bevoegd gezag voor kernenergie en dus de leidende partij in het kernenenergiedossier. Na de Tweede Kamerverkiezingen van 2021 wordt wellicht duidelijk welke richting landelijk wordt gekozen. Op basis hiervan wil de Provincie Zeeland een standpunt en positie kiezen. De strategienotitie van bureau Van den Heuvel Corporate Counsel kan hier de basis voor vormen. Informatiesessie De provincie onderzoekt de mogelijkheden om een informatiesessie over het onderwerp kernenergie te organiseren voor Raden en Staten.