16.1 Beleidsplan - Op zoek naar balans

Op zoek naar balans Beleidsplan toerisme en recrea0e 2024 – 2027

Inhoud

Pagina Inleiding

3

Resultaten 2019- 2023 Ondernemen is verbinden Wandelen en fietsen Fysieke entrees Bekendheid van het landschapspark Dag van het Landschapspark Bijzondere OvernachEngsplaatsen Borsele (BOB’s)

5 5 6 7 8 9 9

Toekomstperspec<ef VerwachEngen landelijk en provinciaal Het regionale verhaal – De Bevelanden Inzoomen op de gemeente Borsele

10 10 11 12

Route naar balans Overnachten Beleven Gastheerschap PromoEe OrganisaEe

17 18 18 19 20 22

Het financiële plaatje

25

2 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Inleiding ‘Toerisme en recreaEe’ in Borsele zit in de liT en staat sinds 2015 steeds nadrukkelijker op de poliEeke agenda. Een belangrijke reden daarvoor is de economische waarde die vanuit toerisme en recreaEe wordt gegenereerd en die bijdraagt aan de vitaliteit van de regio. Daarnaast zijn toerisEsch-recreaEeve investeringen veelal investeringen in de leeYaarheid waar inwoners dus ook direct baat bij hebben. We zijn gestart met het acEeplan ‘Borsele op de kaart 2015 – 2019’ dat werd opgevolgd door het acEeplan ‘Landschapspark Borsele 2019 – 2023’. Van dit laatste plan zijn de beschreven acEes zo goed als allemaal succesvol uitgevoerd. Er staat inmiddels ook een dusdanige structuur dat conEnuïteit in beleid en uitvoering gewaarborgd is. Daarom beschrijven we in dit derde plan vooral welke kaders voor het toerisEsch-recreaEeve beleid wenselijk zijn. Met andere woorden wat zijn de uitganspunten voor de komende vier jaar. Daarnaast zullen er jaarlijks acEeplannen uitgewerkt worden waar dit beleidsdocument dan de onderlegger voor vormt. De voorspellingen zijn dat het toerisme in Nederland flink blijT groeien. Dit geldt ook voor Borsele. Daarnaast komen de grenzen in zicht van wat regio’s aan toerisme kunnen verwerken. Alhoewel Borsele geen last heeT van de problemaEek zoals die speelt in de kustgemeentes is dit ook voor ons relevant.

We moeten aandacht hebben voor een goede balans tussen wat toerisme brengt en wat het teweeg brengt. Dus de waarde en impact van toerisme in verhouding tot de draagkracht van de omgeving en de draaglast bij de inwoners. Vandaar dat we als uitgangspunt voor dit nieuwe beleidsplan het thema ‘op zoek naar balans’ hebben genomen. Voor het opstellen van dit plan baseerden we ons op: • de maatwerkrapportage van het Kenniscentrum Kusaoerisme; • het inwonersonderzoek van het Kenniscentrum Kusaoerisme; • een enquête onder onze ondernemers; • een enquête onder onze stakeholders. Daarnaast hebben we gekeken naar de ontwikkelingen bij de provincie en in de regio met name ten aanzien van de Bevelandse samenwerking. Ook bestudeerden we de omgevingsvisie van de gemeente. Uiteraard gebruikten we ook de kennis die we de afgelopen jaren hebben opgedaan in de uitvoering. De afgelopen acht jaar is de aandacht voor toerisme en recreaEe in Borsele steeds verder gegroeid. De gemeente werkt daarbij nauw samen met de SEchEng Landschapspark Borsele. De sEchEng strekt zich tot doel om de aantrekkelijkheid van Borsele te vergroten en Borsele onderscheidend op de kaart te zeaen zodat er meer bezoekers komen, inwoners hier graag wonen en het voor bedrijven aantrekkelijk is om hier te ondernemen.

Daartoe draagt zij zorg voor de coördinaEe en uitvoering van promoEeacEviteiten van toerisEsch-recreaEef Borsele. Dit document is dan ook als coproducEe van de gemeente en de sEchEng tot stand gekomen. Zij hebben een taakverdeling ingevoerd met bijbehorende splitsing van verantwoordelijkheden waarbij de gemeente verantwoordelijk is voor de fysieke invulling en

3 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

het onderhoud van het toerisEsch-recreaEeve product en de sEchEng zich onlermt over de promoEe en informaEevoorziening. Gezamenlijk betrekken we ondernemers, sEchEngen, verenigingen en vrijwilligersorganisaEes bij de acEviteiten die op toerisEsch-recreaEef vlak ontplooid worden. Met name de laatste beleidsperiode is de aandacht ook nadrukkelijk uitgegaan naar de eigen inwoners. Voor ons is het van belang dat juist zij zich bewust zijn van de waarde van hun woon-, werk- en leefomgeving en dit dan ook mee uitdragen.

Billboard-campagne betrekken inwoners via ‘Verhalen van bekende Borselaren’

4 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Resultaten 2019-2023 In het acEeplan ‘Landschapspark Borsele 2019-2023’ stond een acEviteitenprogramma uitgewerkt dat was opgesteld met input vanuit ondernemers en stakeholders. Hieronder volgt een beknopt overzicht van de resultaten met een korte toelichEng.

Project ‘Ondernemen is verbinden’ – het creëren en sBmuleren van verbindingen tussen ondernemers en hun aanbod. • •

Gewenste resultaat: aanstelling van een toerisEsch funcEonaris > Inmiddels zijn er drie coördinatoren acEef voor de sEchEng die gezamenlijk gemiddeld 24 uur per week met de uitvoering van de acEviteiten van de sEchEng bezig zijn. Gewenste resultaat: organisaEe van minimaal twee bijeenkomsten per jaar > Voor het op de kaart zeaen van onze regio is het van groot belang om samen te werken. Dus het onderhouden van ons netwerk krijgt ruim aandacht. We investeren dan ook veel in de relaEe met de ondernemers in de regio. Tijdens de coronapandemie lag dit uiteraard lasEger. Voor en nadien organiseerden we bijeenkomsten en excursies. Het raadplegen van de ondernemers voor input heeT conEnue plaatsgevonden. Daarnaast werken we samen met parEjen als Natuurmonumenten en SEchEng Landschapsbeheer Zeeland. Ook hebben we ons (zowel de gemeente als de sEchEng) als partner aangesloten bij het Geopark Schelde Delta en verzorgen we de verbinding tussen deze organisaEe en de ondernemers.

Excursie met ambassadeurs en betrokkenen bij Landschapspark Borsele

5 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

•

•

Gewenste resultaat: inzet van (sociale) media voor het creëren en onderhouden van het netwerk > Onder andere vanuit storytelling en via de Dag van het Landschapspark zijn er arEkelen en advertenEes geplaatst in lokale kranten waarbij ondernemers uit het netwerk zijn betrokken met interviews en foto’s. Dit is ook gedeeld via de sociale mediakanalen. Eén van de coördinatoren heeT het beheer en onderhoud van de social media als nadrukkelijk aandachtsgebied. Extra acEes > Vanuit de gemeente bezoeken de wethouder en de gemeenteambtenaar met regelmaat ondernemers waarbij ze hen wijzen op het netwerk en de mogelijkheden om aan te sluiten. Het bestuur van de sEchEng bezoekt eveneens ondernemers. Zo vergaderen ze zoveel mogelijk op locaEes bij ondernemers en Ejdens de jaarlijkse fietstocht zijn de stopplekken ook alEjd bij ondernemers die al betrokken zijn of dat mogelijk in de toekomst willen. Door het rondbrengen van de toerisEsche gidsen is er vanuit de coördinatoren een extra éénop-één-contactmoment. Ook wordt er rondom de presentaEe van de nieuwe toerisEsche gids in het voorjaar een netwerkmoment georganiseerd en één van de ondernemers extra in het zonnetje gezet.

Project ‘Wandelen en fietsen’ – het versterken van de fiets- en wandelstructuur door het creëren van startlocaBes en beleving in een route. •

•

•

•

Gewenste resultaat: minimaal één startlocaEe > Er zijn inmiddels Een plekken aangeduid als startlocaEe en op de website uitgebreid beschreven waar mensen die op bezoek komen en willen gaan wandelen of fietsen hun auto kunnen parkeren en aan kunnen haken op het wandel- en/of fietsnetwerk. Gewenste resultaat: oplaadpunten voor elektrische fietsen langs de routes > Hier is vanuit voortschrijdend inzicht niet in geïnvesteerd. Opladen ergens zo maar langs de weg duurt te lang dus bij ondernemers is een veel logischer opEe. Daarnaast is het idee dat ondernemers dan ook profiteren van extra aanloop. Een andere ontwikkeling is dat de baaerijen verbeterd zijn en dat opladen Ejdens een fietstocht minder vaak nodig is. Gewenste resultaat: een beleefroute of interacEeve route > We willen mensen meer vertellen over het gebied waar ze fietsen door achtergrondverhalen mee te geven. Hiervoor hebben we een speciale route (Historisch Landschap Borsele) samengesteld samen met Natuurmonumenten. Deze route van 53 kilometer loopt via de knooppunten en biedt op 21 stoppunten een verhaal aan. Gewenste resultaat: dekkend netwerk van overzichtspanelen > Er zijn op diverse punten overzichtspanelen toegevoegd waardoor fietsers die het knooppuntensysteem gebruiken zich heel eenvoudig steeds opnieuw kunnen oriënteren.

6 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Project ‘Fysieke entrees’ – bezoekers het gevoel geven dat ze zich in een uniek gebied bevinden. •

Gewenste resultaat: op drie plaatsen in landschapspark Borsele zijn fysieke entrees geplaatst > Er is een entree voor het Landschapspark gekomen bij Stelleplas met een kunstwerk dat is voortgekomen uit een ontwerpwedstrijd. Helaas wilde de provincie geen toestemming verlenen voor drie kunstwerken bij de invalswegen. Vandaar dat gekozen is voor één centrale toegangslocaEe. Er zijn naast het kunstwerk ook bankjes en informaEepanelen met onder andere het fiets- en wandelnetwerk geplaatst. Daarmee is dit ook een bijzondere startlocaEe geworden.

Entree Landschapspark Borsele bij Stelleplas

•

•

Gewenste resultaat: inwoners en plaatselijke kunstenaars zijn betrokken bij het ontwerpen en creëren van de entrees > Er is breed aandacht geschonken aan de wedstrijd en lokale kunstenaars zijn nadrukkelijk uitgenodigd om mee te doen. Een groot deel van de ingezonden ontwerpen was aromsEg van Zeeuwse en ook Borselse kunstenaars. Uiteindelijk heeT de beoordelingscommissie, waarin ook inwoners waren vertegenwoordigd, gekozen voor een ontwerp van een kunstenaar van buiten de provincie. Extra acEe > Er zijn stroomgatpaaltjes geplaatst op locaEes waar de dijken doorbraken als herdenkingsplekken aan de Watersnoodramp om zo het onzichtbare weer zichtbaar maken.

7 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Project ‘Bekendheid van het landschapspark’ – de naamsbekendheid van Landschapspark Borsele vergroten onder inwoners, ondernemers en gasten zodat zij trots zijn op hun leef-, werk- en vakanBeomgeving en daarmee ambassadeurs worden. •

Gewenste resultaat: Landschapspark Borsele is bekend onder inwoners, ondernemers en gasten van de gemeente Borsele > De website telde in 2022 totaal 17.500 bezoekers en in 2023 tot juni al 10.500. De evenementenpagina is het best bezocht. Samen met de evenementenborden komen we zo ook goed in beeld bij eigen inwoners. Mensen kunnen zich abonneren op de evenementenkalender (225 abonnees met nog steeds regelmaEge groei) De Dag van het Landschapspark draagt direct bij aan de naamsbekendheid. Hier is ook nog een aparte website voor in de lucht. Informeren en promoten doen we ook via sociale media (Facebook en Instagram). Op Facebook heeT Landschapspark Borsele inmiddels ruim 1300 volgers. • Gewenste resultaat: PromoEe via (sociale) media en website > Om gasten die elders in Zeeland verblijven kennis te laten maken met het Landschapspark adverteren we ieder jaar in de Badkoerier. Eigen inwoners bereiken we middels advertenEes en arEkelen in de Borselse Bode en de Bevelandse Bode. Daarnaast hebben we een bilboardcampagne in de dorpen ingezet die ook weer doorverwees naar de website. Ook op social media zijn we met name het laatste jaar heel acEef. Onder andere de wekelijkse ‘raad waar deze foto is gemaakt’ acEe, zorgt voor veel likes.

• Gewenste resultaat: Jaarlijkse uitgave ToerisEsche Gids > Voor bezoekers van ons mooie gebied geven we jaarlijks een toerisEsche gids uit om mensen wegwijs te maken en te laten zien wat ze allemaal kunnen beleven. De gids heeT een totale oplage van ca 19.000 exemplaren en verschijnt in het Nederlands en Duits. Daarnaast zijn er nog twee varianten voor Scheldeoord en Hof van Zeeland. Ook eigen inwoners aaenderen we op de graEs verkrijgbaarheid van de gids.

8 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

•

•

Gewenste resultaat: in stand houden netwerk van ambassadeurs > We zijn gestart met het opleiden van een twinEgtal ondernemers en betrokkenen tot volwaardig ambassadeur. Daarnaast zijn er diverse keren bijeenkomsten specifiek voor deze groep georganiseerd. Verder richaen we voor de ambassadeurs een WhatsApp-groep op waarmee snel en makkelijk onderling contact plaatsvindt. Extra acEe: Streekfonds > De sEchEng heeT een streekfonds opgericht waarmee ze een impuls wil geven aan het in stand houden en verder verbeteren van de leeYaarheid en vitaliteit van Borsele. Ook niet-toerisEsche ondernemers hebben hier belang bij en hebben baat bij nieuwe iniEaEeven die een aanvulling vormen op het huidige aanbod. Vanuit de sEchEng loopt een deel van de financiering van de organisaEe van de Dag van het Landschapspark. Ook andere iniEaEeven kunnen een aanvraag indienen. Er zijn nu twee aanvragen toegekend en nog twee andere aanvragen zijn in behandeling. Het fonds ondersteunt dus nieuwe projecten die de aantrekkelijkheid en leeYaarheid van Landschapspark Borsele ten goede komen. Een aantal grote, niet-toerisEsche parEjen die in Borsele ondernemen hebben zich al als partner aangesloten bij de sEchEng en het streekfonds. Ook hiermee wordt weer meer bekendheid geïniEeerd.

Project ‘Dag van het Landschapspark’- organiseren van een jaarlijks terugkerend evenement met acBviteiten door de gemeente heen die passend zijn bij het landschapspark. •

•

Gewenste resultaat: inwoners en bezoekers kennis laten maken met acEviteiten, diensten en producten > De Dag van het Landschapspark is drie achtereenvolgende jaren georganiseerd. Met een divers aanbod aan acEviteiten wordt het landschapspark prominent in beeld gebracht bij zowel inwoners als gasten. Gewenste resultaat: inwoners en bezoekers laten proeven en ervaren wat het landschapspark uniek maakt > Een agrarische fietstocht met streekproeverij is de hoofdacEviteit van de Dag van het Landschapspark die we samen met ZLTO organiseren. Daarnaast is er ook alEjd een wandelacEviteit. Verder kijken we jaarlijks welke koppelingen we kunnen maken met andere (bestaande) acEviteiten.

Project Bijzondere OvernachBngsplaatsen Borsele (BOB’s) – het creëren van een unieke en intense beleving van het landschapspark vanuit een bijzondere overnachBngsvorm waardoor de lokale economie wordt gesBmuleerd. • •

Gewenste resultaat: deze vorm van onderscheidende verblijfsrecreaEe ontwikkelen met lokale ondernemers > Op diverse locaEes in het landschapspark zijn deze unieke verblijfsvormen gerealiseerd in samenwerking tussen de gemeente en ondernemers. Gewenste resultaat: lokale ondernemers sEmuleren in het creëren van BOB’s > Er is een factsheet met alle informaEe opgesteld, een bijeenkomst over gehouden en er wordt advies gegeven en meegedacht bij concrete plannen. De sEchEng zorgt na realisaEe voor publiciteit.

9 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

ToekomstperspecBef VerwachBngen landelijk en provinciaal Ontwikkeling van de vraag Het NBTC (Nederlands Bureau voor Toerisme en Congressen) voorspelt een zeer grote groei van het toerisme in Nederland. Het aantal verblijfstoeristen in met name de kustregio’s zou volgens hun doorrekening met 56% groeien tussen 2018 en 2030. Dat deze tendens voor Zeeland al heel duidelijk is ingezet blijkt ook uit de cijfers van het Kenniscentrum Kusaoerisme. Ondanks de coronapandemie met daarbij behorende reisbeperkingen breekt het aantal overnachEngen in Zeeland steeds nieuwe records. Nederlandse gasten hebben Zeeland de laatste jaren herontdekt en het aantal Duitse en Belgische bezoekers neemt ook sneller toe dan gedacht. Jaarlijks geven gasten in Zeeland bijna 2 miljard euro uit wat een belangrijke bijdrage betekent aan onze economie met daaraan gekoppeld nog eens een grote spin-off naar andere sectoren.

Toerisme in Zeeland breekt records in aantallen bezoekers - Bron Kenniscentrum KusDoerisme

10 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Hoe groei kanaliseren Vanuit landelijk en provinciaal beleid wordt er ingezet op meer spreiding in Ejd en in ruimte om de grote toestroom van bezoekers te verwerken. Vanuit de Randstad worden toeristen gemoEveerd om de rest van Nederland te ontdekken en vanuit de Zeeuwse kust gaat de spreidingsrichEng naar de in het binnenland gelegen regio’s. Daarnaast wordt er steeds meer ingezet op een jaarrond bezexng omdat het in het hoogseizoen op de meeste plaatsen al overvol is. Uitdagingen rondom het aanbod Zoals in alle sectoren zal ook de toerisEsche-recreaEeve sector moeten verduurzamen. Daarnaast hebben we te kampen met inflaEe en sEjgende energiekosten. Tot slot zijn de personeelstekorten een factor van belang. Provinciaal toekomstbeeld In het rapport ‘Toekomstbeeld bestemming Zeeland 2030’ staan derEen ambiEes beschreven die provincie, gemeenten en ondernemers samen hebben opgesteld en die een leidraad bieden voor toekomsEg beleid. De vier aandachtsgebieden waar de eerste prioriteit ligt, zijn: •

Draagvlak voor toerisme onder inwoners. Het doel is om de meerwaarde van de vrijetijdsector voor de eigen omgeving zichtbaar te maken. Dus de samenhang met leefbaarheid en voorzieningenniveau expliciet maken. • Een divers aanbod voor een aantrekkelijke en vitale sector. Bij de ontwikkeling van aanbod moet gekeken worden naar onderscheidend vermogen dat past bij de locatie. Daarmee wordt de sector toekomstbestendig en biedt het ook meer waarde voor de eigen inwoners. • Toerisme en cultuur versterken elkaar. De culturele sector en het toerisme kunnen elkaar beter vinden en daardoor zorgen voor wederzijdse versterking. • Er zijn voldoende ontwikkelkansen voor bestaand aanbod. De huidige ondernemers moeten mogelijkheden hebben om hun kwaliteit te verbeteren en in te spelen op nieuwe kansen en ontwikkelingen. Verder is besloten dat Zeeland zal aansluiten bij de Leefstijlvinder, een tool dat inzicht geeft in de leefstijl van de bezoekers. Hiermee kan gerichter worden aangesloten op de behoeftes bij nieuwe ontwikkelingen.

Het regionale verhaal – De Bevelanden Borsele werkt op toerisEsch-recreaEef vlak nauw samen met de andere Bevelandse gemeenten: Goes, Kapelle, Reimerswaal en Noord-Beveland. Gezamenlijk zeaen zij in op: • Verbreding van het toerisEsch product onder andere door cross-overs met food en gezondheid/duurzaamheid (regioportal opzeaen, gastheerschap monitoren, foodregio als markeEnginsteek, evenement rondom food of zeewier) • KwalitaEeve toekomstbestendige vakanEeverblijven (hulp bieden aan lokale recreaEeondernemers op basis van andere verdienmodellen – daarmee grote ketens minder speelruimte geven)

11 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

•

Versterken van de koppeling tussen verblijfs- en dagrecreaEe (inzeaen op: Zeeuwse verhaallijnen, storytelling, digitale beleving)

Inzoomen op de gemeente Borsele Specifieke gemeentelijke ontwikkelingen • De meest recente cijfers uit 2021 geven als indicaEe van het toerisEsch verblijf bijna 130.000 overnachEngen in onze gemeente. Het aantal vaste gasten wordt geschat op bijna 120.000 zodat het totaal een kleine 250.000 toerisEsche overnachEngen oplevert. Deze zijn verdeeld over ca 185 accommodaEes. Vanuit provinciaal beleid is er weinig mogelijkheid tot groei wat gebaseerd is op bescherming van de kust. Gekeken wordt of er nu voor het binnenland toch experimenteerruimte kan komen. Zo biedt de provincie in elk geval de mogelijkheid om mini-campings te laten groeien van 25 naar 35 plaatsen. De afweging om hier al dan niet in mee te gaan moet nog gemaakt worden. • Voor dagrecreaEe is het lasEger om de omvang exact vast te stellen maar wel staat vast dat Borsele het goed doet als dagrecreaEeve bestemming. De grootste dagaaracEes zijn de Tropical Zoo (89.000 bezoekers 2022), Stoomtrein Goes-Borsele (38.305 bezoekers 2022) en Bevrijdingsmuseum (29.500 bezoekers 2022). Daarnaast komen veel mensen naar de gemeente om te wandelen of te fietsen. Deze buitenrecreaEe wordt ingeschat op gemiddeld 37% van alle bezoeken. Ook evenementen trekken veel dagjesmensen en ook daarin is de gemeente goed bedeeld.

Naast bezoekers uit Zeeland (53%), de rest van Nederland (25%), Belgen(7%) en Duitsers (14%) maken ook eigen inwoners veel gebruik van de recreaEeve mogelijkheden. • Vanaf 2025 gaat de gemeente toeristenbelasEng invoeren. In de omgevingsvisie van Borsele staat toerisme en recreaEe ook nadrukkelijk benoemd. Dit plan sluit aan bij de daarin omschreven koers. De koers van Borsele t.a.v. recrea0e en toerisme We willen de gemeente nóg aantrekkelijker maken voor dag- en verblijfsrecrea8e. Zo streven we naar een verdere ontplooiing van de mogelijkheden voor recrea8e in de gemeente en willen we de bekendheid van het Landschapspark Borsele vergroten. De ontwikkeling van een fijnmazig en aantrekkelijk recrea8ef (fiets)padennetwerk (fietsroutes en knooppuntroutenetwerk) is hiervan een belangrijk onderdeel. We willen dat de Westerscheldekust beter beleeEaar wordt door het benuFen van de poten8e voor (verblijfs)recrea8e. We willen, terwijl we de recrea8emogelijkheden versterken, de kleinschaligheid, rust en landschappelijke waarden van onze gemeente behouden. Ook moeten we een balans vinden tussen het agrarisch en toeris8sch gebruik van het buitengebied. Daartoe gebruiken we de ontwikkeling van recrea8e en toerisme om bestaande uitdagingen in het buitengebied op te pakken (bijvoorbeeld het vinden van nieuwe economische dragers in vrijkomende agrarische bebouwing).

We zoeken naar meekoppelkansen.

12 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

• •

•

•

•

De gemeente zal nadrukkelijk gaan toezien op de verplichte landschappelijke inpassing bij uitbreiding van toerisEsche accommodaEes zodat de landschappelijke beleving wordt vergroot. Er bestaat een kans dat er in Borsele twee nieuwe kerncentrales komen. Daarnaast zijn er allerlei iniEaEeven gaande ivm grootschalige energieopwekking en energietransiEe. Vanuit de industrie wordt in dit verband gekeken naar een op te richten energiecentrum om hierover informaEe aan te bieden in de vorm van edutainment. Vanuit het raakvlak met het domein ‘sport en bewegen’ is het goed om te weten dat de gemeente inzet op een goede en duurzame sporEnfrastructuur en een beweegvriendelijke omgeving die voor iedereen bereikbaar en toegankelijk is. Van daaruit sEmuleren we ook het wandelen en fietsen in het landschapspark. Ook zijn er mooie sportevenementen die zowel voor inwoners als gasten hun waarde hebben zoals: Omloop van Borsele, Jumpin’ de Weel, Beach Event, Highland Games by the Sea, Borsele Sloepoort Cup. De gemeente verbindt zich ook de komende jaren als sponsor aan deze evenementen. Ook vanuit cultuur is er een duidelijk raakvlak met toerisme en recreaEe. De cultuurnota (2022-2025) geeT aan dat de musea in Borsele subsidie blijven ontvangen dit betreT het Bevrijdingsmuseum, het Trekkermuseum en het Wienkeltje van Wullempje evenals Museum de Bevelanden het Fruiaeeltmusuem.

Daarnaast wordt ook het belang van het behoud van Cultureel Erfgoed benoemt en de wens om de beleving via verhaallijnen te sEmuleren. Tot slot onderkent de gemeente het belang van fesEvals en evenementen als laagdrempelige vorm van cultuurbeleving, hun bijdrage aan de leeYaarheid en de economie en het versterken van de saamhorigheid. Daarom blijT er ook een budget beschikbaar voor financiering via de Culturele Raad Borsele. Zowel de gemeente als de sEchEng zijn partner in Geopark Schelde Delta dat de komende jaren verder vorm zal krijgen.

Het Wienkeltje van Wullempje, raakvlak tussen cultuur en toerisme en recreaHe

13 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Hoe zien de ondernemers de toekomst Om een beeld te krijgen van hoe onze ondernemers de toekomst zien en wat naar hun idee wenselijke ontwikkelingen zijn, hebben we een vragenlijst rondgestuurd. Van de 69 uitgestuurde enquêtes hebben we er 38 retour ontvangen. Naast specifieke vragen over bepaalde productontwikkeling hebben we gevraagd of ondernemers ruimte zien voor groei. Alle respondenten (100%) zien hier mogelijkheden voor. De meeste ondernemers opteren vooral voor extra mogelijkheden in het voor- en naseizoen en ook de winterperiode wordt genoemd. Daarbij wordt wel terecht aangegeven dat naast verblijfsrecreaEe ook de dagrecreaEe en horeca dan meer open moeten. Op dit moment zijn in de maanden mei t/m augustus alle ondernemers open. In november t/m maart is een groter deel gesloten. De bereidheid om dan extra open te gaan geldt voor ruim 40% van de respondenten. Verder is aangegeven dat de investeringen in de sector groot zijn en dat daarom uitbreiding noodzakelijk is. Opvallend genoeg zien veel ondernemers (meer dan 70% vd respondenten) ook nog ruimte voor groei in de zomer. Dus vanuit de ondernemers gezien is de algehele tendens om meer toeristen te willen ontvangen voor het merendeel binnen de bestaande bedrijfsvoeringskaders.

Om een kwaliteitsslag te maken zien ondernemers mogelijkheden in voorzieningen voor fiets- en wandelaars zoals toerisEsche informaEepunten en horeca en meer inzeaen op streekeigen producten.

Stakeholders aan het woord In het kader van het samenstellen van dit beleidsplan zijn ook vragen voorgelegd aan directe stakeholders voor het beleidsterrein toerisme en recreaEe te weten: Natuurmonumenten, ZLTO-Borsele, SEchEng Landschapsbeheer Zeeland, SEchEng Behoud Zak van Zuid-Beveland, het Waterschap en IVN. Helaas hebben we alleen van de eerste drie parEjen reacEes terugontvangen. Wel hebben meerdere mensen per organisaEe hun mening gegeven. 14 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Groei van het toerisme wordt gezien als licht posiEef tot neutraal. De extra ruimte zien de geënquêteerden in zekere mate in de zomer maar met name in het voor-, najaar of de winter. De natuurlijke omgeving als belangrijke trigger van een bezoek aan het landschapspark moet een balans vinden tussen bescherming en beleving. Hier verschillen de de stakeholders van mening een aantal vindt de balans momenteel in orde maar er wordt ook aangegeven dat bescherming te zwaar de overhand heeT. Zij zouden dan ook graag meer ruimte zien voor beleving. Door versterking en uitbreiding van de natuur creëer je ook meer mogelijkheden voor beleving. In het toekomstperspecEef van een aantal andere parEjen zou er juist meer gedaan moeten worden aan bescherming. Daarbij werd overigens niet alEjd gedacht aan bescherming tegen toeristen maar ook aan bescherming tegen de industrie (hoogspanningsmasten) die ook een negaEef effect hebben op beleving. Ook de stakeholders noemen het gemis aan horeca voor wandelaars en fietsers. Inzeaen op samenwerking om mensen langer in het gebied vast te houden en zorg voor het landschap zijn ook genoemd als aandachtspunten. Wat vinden onze inwoners van het toerisme In 2022 heeT het Kenniscentrum Kusaoerisme een tweetal onderzoeken uitgevoerd om te kijken hoe inwoners aankijken tegen de toerisEsche ontwikkelingen.

Het ene onderzoek biedt een Zeeuws breed perspecEef (met name het verschil tussen kustgemeenten en het binnenland), het andere is specifiek voor Borsele. Voor dat laatste onderzoek geldt dat het niet representaEef is maar wel indicaEef. In zijn algemeenheid blijkt het draagvlak voor toerisme in het binnenland groter dan aan de kust. Een grote meerderheid heeT het gevoel dat het aantal toeristen sEjgt en aan de kust vindt bijna 60% dit een zorgelijk ontwikkeling. In het binnenland ziet ruim de helT van de respondenten dit juist als een goede ontwikkeling. In Borsele vindt 64% van de ondervraagden dat het bezoekersaantal zo precies goed is. 24% vindt het aantal bezoekers te weinig en 9 % vindt het te veel (3% heeT geen mening).

15 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

De helT van de inwoners is van mening dat Borsele een toerisEsche bestemming moet blijven en dat de promoEe ook gesteund moet worden vanuit de gemeente. Voor 43% geldt dat de voordelen groter zijn dan de nadelen. Belangrijkste posiEeve koppeling met toerisme is dat inwoners zich hierdoor trots voelen op hun leefomgeving. In Borsele zijn meer dan de helT van de respondenten zich ook posiEef bewust van de effecten op de lokale economie. De negaEeve effecten zoals zwerfvuil en verkeersoverlast worden in Borsele door 3 op 10 mensen ervaren als iets wat samenhangt met toerisme. De conclusie is dat er steun is voor het toerisme in de gemeente maar dat deze steun niet overweldigend is. Een belangrijk gegeven is dat inwoners niet goed weten wat de gemeente doet rondom toerisEsche thema’s. Ook zijn er zorgen over het effect van toerisme op natuur en milieu.

Door toerisme voelen inwoners zich trots op hun leefomgeving

16 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Route naar balans Hoe we de eerdergenoemde ambiEes, verwachEngen en wensen de komende vier jaar vorm willen gaan geven, staat omschreven in dit hoofdstuk van het plan. Als we de status quo zoals uitgewerkt onder de kop ‘resultaten 2019-2023’ - op peil willen houden dan zal de aandacht voor tal van bestaande acEviteiten conEnue onderhoud nodig hebben. VoortzeFen van bestaande ac<viteiten • Het onderhouden van goede contacten met de ondernemers in het algemeen en ambassadeurs in het bijzonder • Het sEmuleren van onderlinge contacten tussen ondernemers/ambassadeurs • Het actueel en accuraat houden van de website van Landschapspark Borsele • Het promoten van evenementen (o.a. via de evenementenborden) • Het beheren van het fiets- en wandelnetwerk • Het onderhouden van de mountainbikeroute • Het genereren van aandacht via de (sociale) media • De jaarlijkse heruitgave van de toerisEsche gids • Het organiseren van de Dag van het Landschapspark Daarnaast willen we ook nieuwe iniEaEeven in gang zeaen en andere onderwerpen meer aandacht geven om zo de toerisEsch-recreaEeve sector verder te laten groeien en te professionaliseren. De beleidslijn hiervoor staat per onderwerp hierna verder uitgewerkt.

Het is goed om bij dit hoofdstuk over toekomstplannen nog eens nadrukkelijk te vermelden dat veel van de zaken die als toerisEsch-recreaEeve acEviteiten hier worden benoemd ook worden benut door en worden ingezet voor onze eigen inwoners. Als we alleen al kijken naar het staatje hierboven met de ‘bestaande acEviteiten’ dan zijn zeven van de negen juist ook zaken waar onze eigen inwoners gebruik van maken en nut van ondervinden (de promoEe van evenementen, het fiets- en wandelnetwerk, de mountainbikeroute, de toerisEsche gids, de website, de Dag van het Landschapspark en de aandacht via de (social) media). Uiteraard speelt dit alles ook een rol bij het aantrekken van nieuwe inwoners.

Ook veel eigen inwoners nemen deel aan de Dag van het Landschapspark

17 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Overnachten Voor de verblijfssector willen we profiteren van de kansen die voortkomen vanuit de verwachte toename van het aantal toeristen, zowel direct als indirect via het spreidingsbeleid van de provincie en de kustgemeenten. De ondernemers willen ook verder groeien, zei het in veel gevallen wel binnen hun huidige bedrijfsvoeringskaders. Sommigen zien het zelfs als noodzaak om investeringen in een toekomstbestendige bedrijfsvoering te kunnen bekosEgen. De verduurzaming van de toerisEsche sector is een aandachtspunt. We willen ondernemers graag bij deze opgave ondersteunen. Bij inzet op een meer ‘jaarrond’ toeristenseizoen is een goede afstemming met de dagrecreaEe-aanbieders - waaronder ook horeca - essenEeel onder andere qua openstelling en toegankelijkheid. Gezien de houding van de inwoners is een goede communicaEe en verwachEngsmanagement noodzakelijk en zou een mogelijkheid tot meer inspraak wenselijk zijn. Qua nieuwe ontwikkelingen zijn kleinschalige verblijfsvormen en onze eigen BOB’s het meest passend binnen het landschapspark. De nadruk moet liggen op kwaliteit en toekomstbestendigheid boven kwanEteit zoals ook aangegeven in de Bevelandse samenwerking. Een gema(gde, kwalita(eve groei is de juiste ontwikkeling en een goede uitgangsposi(e voor de gewenste balans t.a.v. verblijfstoerisme binnen onze gemeente.

Speerpunten • Meedenken met lokale ondernemers om groei die bijdraagt aan kwalitaEeve verbetering mogelijk te maken. • SEmuleren van verduurzaming sector. • Meedoen aan experimenteerruimte als deze vanuit provincie beschikbaar komt. • Contacten met provincie en regio verdiepen om samen te werken aan spreiding van bezoekers. • BOB’s blijven sEmuleren. • Ondersteunen van afstemming verblijfsrecreaEe en dagrecreaEe (inclusief horeca). • Inwoners informeren en meer betrekken bij toerisEsch-recreaEeve ontwikkelingen. • Extra oog houden voor relaEe met de verblijfsrecreaEe ondernemers in het kader van de invoering van de toeristenbelasEng.

Beleven Inzeaen op beleving hoor je tegenwoordig heel veel als markeEngterm. Dat is niet voor niets. Gasten zoeken steeds meer naar authenEciteit in de regio die ze bezoeken. En ook eigen inwoners hebben meer en meer waardering hiervoor. Juist hier liggen dan ook kansen voor cross-sectorale koppelingen waar ook vanuit de Bevelandse samenwerking op wordt ingezet. Streekproducten zijn daarbij één van de mogelijkheden waar we nog veel meer van kunnen profiteren. Storytelling is een andere zeer bruikbare kapstok om te komen tot unieke combinaEes voor specifieke doelgroepen. Juist de mogelijkheden die deze twee productlijnen scheppen, kunnen ondernemers profijt opleveren. De ondernemers geven zelf ook aan veel kansen te zien om meer te doen met streekproducten zowel binnen hun eigen bedrijfsuitoefening als in de vorm van samenwerking.

18 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Peren en zwarte bessen scoren daarbij overigens het hoogst. De provincie zet ook vol in op food – Zeeuwse Smaken – als promoEelijn dus dan moet het product daar ook wel klaar voor zijn.

Een wijnproeverij is een gewild belevingsproduct

Het wandel- en fietsnetwerk in Borsele zit goed in elkaar en wordt ook hoog gewaardeerd. Juist de zaken hieromheen verdienen echter meer aandacht zoals informaEevoorziening en stopplekken. We zoeken naar verdere doorontwikkeling van het fiets- en wandelnetwerk door storytelling - het presenteren van achtergrondverhalen - over bijvoorbeeld de natuurlijke waarden, het agrarische gebruik, het ontstaan van het gebied en de geschiedenis in zijn algemeenheid. Voldoende stopplekken is al vele jaren een issue waar de gemeente een sEmulerende rol in moet blijven nemen. DagaaracEes en evenementen zijn naast fietsen en wandelen belangrijke triggers waarvoor mensen naar het landschapspark komen. Daar kunnen we nog beter gebruik van maken. Investeren in beleving creëert een duidelijk win-win situa(e omdat hier zowel toeristen, inwoners als ondernemers bij gebaat zijn. Hiermee kan de balans posi(ef uitslaan binnen onze gemeente. Speerpunten • Streekproducten onderdeel maken van het toerisEsch-recreaEef product. • Verhalen koppelen aan het landschap en landschapselementen om meer beleving te bieden. • Actualiseren van informaEe die via bebording (langs wandel- en fietsroutes) wordt aangeboden. • DagrecreaEeve mogelijkheden inclusief horeca een podium bieden en nieuwe ontwikkelingen acEef sEmuleren.

• Samenwerken met parEjen als ZLTO, Erfgoed Zeeland, Borsele Beweegt, SEchEng Landschapsbeheer Zeeland en Natuurmonumenten om beleving samen verder vorm te geven.

19 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Gastheerschap Naast het promoten van het landschapspark is het ook minstens zo belangrijk om de gasten die hier zijn goed welkom te heten, zo gastvrij mogelijk te ontvangen en wegwijs te maken in ons mooie gebied. Hierdoor kunnen ze er opEmaal van genieten en hier een geweldig verblijf hebben. Dit betekent namelijk dat mensen geneigd zijn om weer terug te komen en hun posiEeve ervaringen te delen met andere potenEële bezoekers. Al deze zaken die kunnen worden samengevat als goed gastheerschap moeten in een groeiende markt verder vorm worden gegeven en geprofessionaliseerd worden. Online doen we al veel via de website van het landschapspark en de bijbehorende social media. Hier is echter vernieuwing van de website noodzakelijk voor verdere doorontwikkeling. Offline betekent dit dat we naast de toerisEsch gids ook vorm willen geven aan meerdere ToerisEsche informaEepunten verspreid over het gebied. Deze zouden we willen opzeaen en inrichten in samenwerking met ondernemers. Dergelijke informaEepunten zouden duidelijk en herkenbaar moeten zijn en goed vindbaar. Ook de ondernemers geven aan dat ze hier kansen zien om gasten een betere beleving te bieden en graag mee willen werken aan de uitvoering van deze plannen. De houding van eigen inwoners richEng bezoekers is ook een belangrijk onderdeel van hoe een gebied ervaren wordt. De inwoners staan in Borsele gemaEgd posiEef t.o.v.

het toerisme en het is zaak daar door goede communicaEe deze verstandhouding vast te houden of verder posiEef te beïnvloeden. Als we toerisme in Borsele serieus nemen dan is goed gastheerschap daar een inherent onderdeel van. Daarnaast zorgt ruim aandacht voor gastheerschap voor invloed op de rela(e met toeristen, inwoners en ondernemers. Hiermee kan de balans posi(ef beïnvloed worden. Speerpunten • Website Landschapspark Borsele vernieuwen. • Opzeaen van ToerisEsche InformaEepunten samen met ondernemers om te komen tot volwaardig gastheerschap. • Onderzoeken op welke wijze contacten met inwoners kunnen worden vormgegeven en of dit ook kan worden doorgezet naar gasten en dit vervolgens ook realiseren.

PromoBe Alhoewel de groei van het toerisme voor een deel spontaan zal zijn, is het noodzakelijk om als Borsele in beeld te zijn om de extra aantallen en vooral de juiste doelgroepen naar het landschapspark te trekken. Voor het promoten van het landschapspark buiten de eigen gemeentegrenzen moeten we vooral samenwerking zoeken met onze verblijfsaccommodaEes, de overkoepelende mogelijkheden via de Bevelanden en de provincie. Borsele zelfstandig promoten in de rest van Nederland en buiten de landsgrenzen is te weinig effecEef en alleen op acEviteitniveau zinvol.

20 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Vanuit de provincie wordt ook nadrukkelijk de verbinding met de regio’s gezocht en is er in goed overleg toegewerkt naar drie markeEngpijlers te weten: • Stad en Ommeland (alhoewel we zelf geen stad hebben in het landschapspark zijn we wel het ommeland voor Goes dus ook daar kunnen we invulling aan geven). • Wind door je hoofd (benuaen van rust en ruimte met een Zeeuws Entje, het benadrukken van de mogelijkheden om te onthaasten). • Zeeuwse Smaken (alle mogelijkheden die streekproducten bieden om mensen te interesseren in de regio). Vanuit de Bevelanden wordt gewerkt aan een regioportal waar dan een goede koppeling moet zijn met de website van het landschapspark om elkaar te kunnen versterken. Verder is er een grote rol weggelegd voor promoEe bij de spreiding van bezoekers vanuit de kust naar het binnenland en het meer jaarrond aantrekken van gasten. Promo(e van Borsele is een afgeleide van Zeeuws brede promo(e dus samenwerking is essen(eel. Juist het aantrekken van het type toerist dat aansluit bij het DNA van Borsele – als het ware de juiste match creëren – draagt bij aan een toeris(sche sector die in evenwicht is met de omgeving. Speerpunten • Samenwerken met provincie op het gebied van markeEng. • Regioportal Bevelanden en website Landschapspark Borsele afstemmen. • PromoEonele acEviteiten richten op spreiding in Ejd en ruimte. • PromoEe vanuit verblijfssector ondersteunen.

Landschapspark Borsele biedt alle ruimte om te onthaasten

21 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

OrganisaBe Aan de hand van de cijfers van het Kenniscentrum Kusaoerisme verwoord in de maatwerkrapportage blijkt duidelijk dat het toerisEsch-recreaEeve product Borsele bijdraagt aan de vitaliteit en leeYaarheid van onze gemeente. Dit product koesteren en toekomstbestendig maken is een gezamenlijk doel van de gemeente Borsele en de SEchEng Landschapspark Borsele. De uitvoering van het toerisEsch-recreaEeve beleid zien beide als een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Daarbij is de onderstaande taakverdeling aan de orde. Gemeente Borsele De gemeente is belast met de fysieke invulling van het overkoepelende toerisEschrecreaEeve product, het onderhoud hiervan en de kosten die hiermee gemoeid zijn. Zoals: o Uitzeaen van het beleid in overleg met de sEchEng o Onderhoud fiets- en wandelnetwerk inclusief bebording o Bijdragen aan landelijke en provinciale samenwerkingen zoals de leefsEjlvinder o Bijdragen aan de Bevelandse samenwerking zowel in menskracht als financieel o RealisaEe en onderhoud fysieke toegangspoort(en) o Onderhouden evenementenborden o Faciliteren vergaderlocaEes o Ondersteuning bij onderhouden netwerk SEchEng Landschapspark Borsele De sEchEng staat aan de lat voor de toerisEsch-recreaEeve promoEe, de informaEevoorziening en de bekosEging hiervan.

Zoals: o Inzet coördinatoren voor de uitvoering van taken o Onderhouden contacten met ambassadeurs en toerisEsche-recreaEeve ondernemers via netwerkbijeenkomsten, nieuwsbrieven etc. o Onderhouden website en social media t.a.v. de toerisEsch-recreaEeve mogelijkheden in het landschapspark ten behoeve van toeristen, recreanten en inwoners o PromoEe van toerisEsch-recreaEeve mogelijkheden waaronder evenementen via de evenementenborden en digitale kalender o Uitgeven van de toerisEsche gids o Onderhouden beeldbank o Ondersteuning vanuit het streekfonds van nieuwe iniEaEeven met een toerisEsch-recreaEeve component die bijdragen aan de leeYaarheid o Samenwerken met provinciale en regionale promoEonele acEes in overleg met de gemeente o CommunicaEe met inwoners in overleg met de gemeente

22 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Alhoewel de sEchEng financieel a{ankelijk is van een bijdrage vanuit de gemeente opereert zij zelfstandig en ona{ankelijk. Zij streeT naar doorontwikkeling en verdere professionalisering om haar taken goed te kunnen uitvoeren. De samenwerking tussen de gemeente en de sEchEng bestaat op basis van het gezamenlijke doel en uit zich in regelmaEg overleg en onderlinge afstemming. Type overleg Bestuurlijk overleg

Samenstelling deelnemers • Bestuur sEchEng • Wethouder • Beleidsmedewerker recreaEe en toerisme Afstemmingsoverleg • Coördinator van de sEchEng • Beleidsmedewerker recreaEe en toerisme Werksessie • Bestuur sEchEng • Coördinator van de sEchEng • Wethouder • Beleidsmedewerker recreaEe en toerisme • Andere betrokken medewerkers gemeente

FrequenEe 2x per jaar

2 x per maand

1 x per 2 jaar

Bestuursoverleg S8ch8ng Landschapspark Borsele op loca8e, samen met adviseurs

23 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Het toerisEsch-recreaEeve product is een samengesteld product. Het landschap en de ondernemers en organisaEes die daarin opereren samen met de mensen die er wonen hebben allemaal invloed op hoe dit product gewaardeerd wordt. Dit schept ook de noodzaak van het goed onderhouden van de contacten met alle betrokkenen. Uit de enquête onder de ondernemers blijkt het vertrouwen in de sEchEng groot te zijn. De bereidheid om mee te doen aan onderzoek geïniEeerd vanuit de provincie is 55%, bij bemiddeling door sEchEng sEjgt dit percentage naar ruim 85%. Deze relaEe moet gekoesterd en onderhouden worden. De gemeente Borsele en de S(ch(ng Landschapspark Borsele werken samen aan het onderhouden, verbeteren en uitdragen van het toeris(sch-recrea(eve product Borsele volgens een duidelijke verdeling van taken en verantwoordelijkheden. Het toeris(schrecrea(eve product draagt bij aan de leeMaarheid zolang de balans t.o.v. de belas(ng op de omgeving posi(ef uitslaat. Speerpunten • SEchEng en gemeente overleggen met regelmaat zowel op bestuurlijk als uitvoerend niveau. • SEchEng en gemeente dragen samen de zorg voor een toekomstbestendig toerisEsch-recreaEeve product Borsele. • Voor het behalen van de doelen is een gemeentebreed draagvlak nodig en is het wenselijk de gemeenteraad meer te betrekken bij de toerisEsch-recreaEeve plannen.

• Informeren van inwoners over de plannen en effecten van het toerisEsch-recreaEef beleid. • Onderhouden van contacten met de sector en het werken aan een goede verstandhouding.

24 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

Het financiële plaatje Aan de uitvoering van het toerisEsch-recreaEef beleid hangt een prijskaartje. Welke uitgaven we in de komende periode voorzien is terug te vinden in de tabel hieronder. De investeringen zijn per jaar gepresenteerd en op hoofdlijnen ondergebracht bij de betreffende projectonderdelen. Ook is aangegeven welke kosten al in het lopend budget zijn verankerd en voor welke kosten nieuw budget wordt aangevraagd.

Projectonderdeel

2024

2025

2026

2027

Overnachten Provinciale samenwerking in het kader van spreiding van toeristen Provinciale en regionale samenwerkingsinitiatieven Ondersteuningsprogramma ondernemers mbt duurzaamheid Betrekken inwoners

1.500 750 5.000 2.000

1.500 750 5.000 2.000

1.500 750 5.000 2.000

1.500 750 5.000 2.000

7.500 5.700 8.000 10.000 2.000 3.000 750

11.000 5.700 10.000 10.000 2.000 4.000 750

11.000 5.700 10.000 10.000 2.000 4.000 750

11.000 5.700 10.000 10.000 2.000 4.000 750

Website Toeristische gids Toeristische informatiepunten Evenementenborden Lokale aankondigingen en informatieverstrekking Fotografie

4.000 12.500 0 10.000 1.000 1.000

4.000 13.500 20.000 10.000 1.000 1.000

4.000 13.500 20.000 10.000 1.000 1.000

4.000 13.500 20.000 10.000 1.000 1.000

Online en offline zichtbaarheid Vlaggen en merchandise Regionale samenwerking Zeeuws brede samenwerking

2.500 1.000 2.000 3.500

4.000 2.500 2.000 3.500

4.000 2.500 2.000 3.500

4.000 2.500 2.000 3.500

Uitvoering en coördinatie vanuit stichting Onderhouden netwerk ondernemers en stakeholders Betrekken inwoners Provinciale en regionale samenwerkingsinitiatieven

45.000 4.000 1.000 750

55.000 6.000 1.000 750

55.000 6.000 1.000 750

55.000 6.000 1.000 750

134.450

176.950

176.950

176.950

Beleven Fietsnetwerk Wandelnetwetwerk Verhalen beleefbaar maken Werkgroep Bevelanden Beleving Streekproducten onderdeel maken van toeristich-recreatief product Dag van het Landschapspark Provinciale en regionale samenwerkingsinitatieven Gastheerschap

Promotie

Organisatie

TOTAAL Groen en blauw zijn lopende financieringen Groen is budget gemeente Blauw is uit toegekend budget stichting Zwart zijn uitvoeringsgelden nog aan te vragen

Vanaf 2025 is de gemeente voornemens om toeristenbelasEng te gaan heffen. De inkomsten hiervan geven extra ruimte voor de uitvoering van de plannen. Het is ook een posiEeve

25 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’

impuls voor de sector om een substanEeel deel van deze nieuwe inkomsten weer ten goede te laten komen aan toerisme en recreaEe. De uitvoering van dit beleidsplan doet de gemeente samen met de SEchEng Landschapspark Borsele. In de begroEng 2024-2027 zijn structurele bedragen opgenomen voor de prakEsche inzet vanuit de sEchEng. Dit is in 2024 een bedrag van € 73.000 en voor de vervolgjaren een jaarlijks bedrag van € 110.000.

Op naar een toekomstbestendig toerisHsch-recreaHef product

26 Beleidsplan ‘Op zoek naar Balans 2024 – 2027’