15. Voorstel fondsbeleidsplan Impact Fonds Borsele

Zaaknummer:

Raadsvoorstel Nummer raadsvoorstel Raadsvergadering Portefeuillehouder

15 12 februari 2026 Wethouder Witkam

Onderwerp

Fondsbeleidsplan Impact Fonds Borsele

**

Geachte raad, Hiermee leggen wij aan u een voorstel over bovengenoemd onderwerp ter besluitvorming voor. VOORSTEL Wij stellen u voor om: 1. Het ‘Fondsbeleidsplan Impact Fonds Borsele’ vast te stellen. 2. De ‘Bestemmingsreserve Impact Fonds Borsele’ te vormen.

RAADSVOORSTEL

AANLEIDING EN DOEL Dankzij de gelden uit de ‘Gebiedsinvesteringen Netten op Zee’ is ruimte ontstaan om invulling te geven aan de wens om een zogeheten ‘Impact Fonds Borsele’ op te richten. In de kaderstellende raadsvergadering van 15 mei 2025 heeft uw raad een aantal kaders meegegeven waarbinnen het toekomstige fonds van start kan gaan. Deze kaders hebben betrekking op de doelstelling, de verdeling van gelden ‘Gebiedsinvesteringen Netten op Zee’, het organisatiemodel en de juridische borging. Ook vormen ze de kaders van het bijgevoegde ‘Fondsbeleidsplan Impact Fonds Borsele’ (hierna: het fondsbeleidsplan). Doelstellingen Zoals besproken tijdens de kaderstellende raadsvergadering en te lezen in het bijgevoegde fondsbeleidsplan zijn de doelstellingen van het ‘Impact Fonds Borsele’ als volgt: A. Versterken van de leefbaarheid van alle kernen van de gemeente Borsele. B. Ondersteunen van lokale initiatieven die bijdragen aan een duurzame en sociale gemeenschap. C. Stimuleren en ondersteunen van actieve participatie en betrokkenheid van inwoners. D. Genereren van een constante stroom aan inkomsten vanuit (bestaande) impactvolle projecten of bedrijven. E. Het is een fonds ván en vóór de inwoners.

Pagina 1 van 5

Verdeling van gelden over de dorpen De verdeling van de gelden over de dorpen is opgenomen in paragraaf 5.3 van het fondsbeleidsplan. We vinden het belangrijk dat alle dorpen in de gemeente Borsele in aanmerking komen voor gelden uit het fonds. Bij de voorgestelde verdeling is wel rekening gehouden met het verzoek van uw raad om Lewedorp op te nemen binnen de schil van dorpen die impact ervaren van het Sloegebied. Omdat de afstand tussen Lewedorp en het Sloegebied aanmerkelijk verder is dan de afstand van de ander drie Sloedorpen tot het Sloegebied, stellen we voor dat Lewedorp minder budget krijgt. Conform de wens van de meerderheid van uw raad stellen we voor een budget te reserveren voor dorpsoverstijgende projecten. Organisatiemodel In overeenstemming met uw wens zal een bestuur en een Raad van Toezicht worden ingesteld. De voorzitter van het bestuur is niet woonachtig in de gemeente Borsele. Één lid van de Raad van Toezicht wordt door ons voorgedragen voor benoeming door de Raad van Toezicht. Tijdens de kaderstellende raadsvergadering werd de voorkeur uitgesproken dat deze persoon een financiële achtergrond heeft. Echter, de voorzitter van de Raad van Toezicht heeft al een sterke financiële achtergrond. Daarom willen we een persoon voordragen met een profiel dat complementair is aan de competenties van de andere leden van de Raad van Toezicht.

RAADSVOORSTEL

Juridische borging Zoals besproken tijdens de kaderstellende raadsvergadering krijgt de stichting een mandaat van ons als college om uitvoering te geven aan de subsidieregeling. Op dit moment zijn we dit samen met de beoogde leden van het bestuur en Raad van Toezicht aan het uitwerken. Doelstellingen A tot en met C van het fonds (zie kopje ‘Doelstellingen’) vormen ook de inhoudelijke criteria waaraan de projecten door het bestuur worden getoetst. Daarnaast zullen de projecten ook worden getoetst op voorwaarden zoals de volledigheid van de projectomschrijving en de aanwezigheid van vergunningen indien noodzakelijk. ARGUMENTEN De energietransitie heeft grote impact op de leefomgeving van veel inwoners. Hierbij gaat het bijvoorbeeld om de realisatie van windparken, zonne-akkers, batterijopslag, hoogspanningsstations en -verbindingen. Dit is niet alleen in de gemeente Borsele het geval, ook in andere gemeenten in Zeeland en Nederland vinden deze ontwikkelingen plaats. Geïnspireerd door windfondsen in bijvoorbeeld Flevoland heeft uw raad besloten om uit de bijdrage van de ‘Gebiedsinvesteringen Netten op Zee’ gelden beschikbaar te stellen voor een ‘Impact Fonds Borsele’. (JURIDISCHE) CONSEQUENTIES Voor het ‘Impact Fonds Borsele’ wordt een onafhankelijke stichting opgericht met de volgende organen: - Een bestuur dat verantwoordelijk is voor het beheer en de besteding van gelden.

- Een Raad van Toezicht, die de rol heeft in het bewaken van ‘good governance’ en integriteit voor de besteding van de gelden binnen de doelstelling. Pagina 2 van 5

-

Een compacte uitvoeringsorganisatie die de operationele werkzaamheden uitvoert.

De stichting wordt opgericht door de beoogde leden van het bestuur en de Raad van Toezicht. Zoals eerder aangegeven zal voor de toekenning van gelden uit de ‘Gebiedsinvesteringen Netten op Zee’ de eerdergenoemde inhoudelijke criteria en voorwaarden opgenomen worden in een gemeentelijke subsidieregeling. Deze subsidieregeling wordt door ons vastgesteld en de stichting ‘Impact Fonds Borsele’ krijgt van ons een mandaat om uitvoering te geven aan de subsidieregeling. Na de vaststelling van het fondsbeleidsplan door uw raad en de formele oprichting van de stichting, zal een samenwerkingsovereenkomst worden aangegaan tussen de gemeente Borsele en de stichting ‘Impact Fonds Borsele’. Waar mogelijk ondersteunen we als gemeente Borsele het ‘Impact Fonds Borsele’ tijdens de opstartperiode. FINANCIËN Uit de bijdrage van de ‘Gebiedsinvesteringen Netten op Zee’ wordt voor het ‘Impact Fonds Borsele’ € 5,6 miljoen gereserveerd: - € 4,1 miljoen uit de 1e tranche. - € 1,5 miljoen uit de 2e tranche. De verdeling van de gelden over de dorpen is opgenomen in paragraaf 5.3 van het fondsbeleidsplan. Het beschikbare bedrag is inclusief de oprichting- en uitvoeringskosten van het fonds en inclusief btw. Over de besteding van de gelden legt de stichting ‘Impact Fonds Borsele’ verantwoording af aan de gemeente Borsele, volgens de richtlijnen die hiervoor van toepassing zijn.

RAADSVOORSTEL

De vorming van de ‘Bestemmingsreserve Impact Fonds Borsele’ wordt geëffectueerd op onderstaande wijze: Bestemmingsreserve Lokaal Impact fonds Categorie Bestemmingsreserve Doel Het ‘Impact Fonds Borsele’ kent de volgende doelstellingen: - Versterken van de leefbaarheid van alle kernen van de gemeente Borsele. - Ondersteunen van lokale initiatieven die bijdragen aan een duurzame en sociale gemeenschap. - Stimuleren en ondersteunen van actieve participatie en betrokkenheid van inwoners. - Genereren van een constante stroom aan inkomsten vanuit (bestaande) impactvolle projecten of bedrijven. - Het is een fonds ván en vóór de inwoners. Reden (motief) Het inrichten van een ‘Bestemmingsreserve Impact Fonds Borsele’ wordt volgens de SiSa-systematiek1 gezien als besteding (c.q. verantwoording). Hierdoor is het mogelijk om de uitgave-periode te

Pagina 3 van 5

Bestemmingsreserve Lokaal Impact fonds verlengen ten opzichte van de meer beperkte bestedingsperiode van de Netten Op Zee gelden. Toevoegingen Bijdragen van ‘Gebiedsinvesteringen Netten Op Zee’ tranche 1 en 2. Onttrekkingen Een op te richten stichting ‘Impact Fonds Borsele’ declareert periodiek een voorschot. Verantwoording door de stichting ‘Impact Fonds Borsele’ vindt jaarlijks achteraf plaats door een beoordelingsverklaring van een onafhankelijke accountant. Bijzonderheden Geen. SiSa is de afkorting van ‘Single information, Single audit’; dit betekent eenmalige informatieverstrekking, eenmalige accountantscontrole 1

RAADSVOORSTEL

In 2026 zal de eerste storting van € 4,1 miljoen worden geëffectueerd voor de in te richten ‘Bestemmingsreserve Impact Fonds Borsele’ (hierna: de reserve). De storting vindt begin 2026 plaats door overheveling vanuit de exploitatie (6319211) naar de reserve en wordt verwerkt in een begrotingswijziging 2026. De storting vanuit de tweede tranche ‘Gebiedsinvesteringen Netten op Zee’ zal in een begrotingswijziging worden meegenomen als de overeenkomst voor die tweede tranche is ondertekend en we de gelden hiervan hebben ontvangen. UITVOERING / PLANNING / EVALUATIE Om te komen tot het ‘Impact Fonds Borsele’ zijn, en worden de volgende stappen gezet: - U heeft als raad in de kaderstellende raadsvergadering van 15 mei 2025 een aantal kaders meegegeven waarbinnen het ‘Impact Fonds Borsele’ van start kan gaan. Deze kaders hebben betrekking op de doelstelling, verdeling van de gelden, organisatiemodel en de juridische borging. - Op 20 mei 2025 is een bijeenkomst georganiseerd voor alle verenigingen, stichtingen en dorpsraden om hen te informeren over het ‘Impact Fonds Borsele’. Aan de aanwezigen is gevraagd of een aantal van hen wil participeren in een adviesgroep die aan de slag gaat met de werving en selectie van voor leden van het bestuur en de Raad van Toezicht.

- In juni 2025 is onder begeleiding van een HR-bureau de werving en selectie opgestart voor leden van het bestuur en de Raad van Toezicht. De adviesgroep heeft de profielen en de wervingstekst opgesteld. In augustus 2025 zijn de selectiegesprekken met de kandidaten gevoerd en zijn in overleg met de adviesgroep de leden van het bestuur en de Raad van Toezicht geselecteerd. Op het moment van schrijven wordt nog gezocht naar twee bestuursleden. Ondertussen hebben zo’n 15 mensen gereageerd op de twee vacatures. - In de periode van september tot en met december 2025 heeft het nieuwe bestuur samen met de Raad van Toezicht gewerkt aan het opstellen van het fondsbeleidsplan. Hierbij kregen zij ondersteuning van de ambtelijke organisatie. Voor het opstellen van de statuten en een huishoudelijk reglement is meer tijd nodig. Ten aanzien van de statuten vinden momenteel gesprekken plaats met de notaris. Ook de communicatiemiddelen worden door de stichting ‘Impact Fonds Borsele’ opgesteld en vastgesteld. - Naar verwachting wordt de stichting ‘Impact Fonds Borsele’ eind februari 2026 formeel opgericht. Pagina 4 van 5

-

In februari/maart 2026 wordt het ‘Impact Fonds Borsele’ gelanceerd en gestart met de activiteiten.

PARTICIPATIE EN COMMUNICATIE Zoals aangegeven in bovengenoemde processtappen heeft een adviesgroep van inwoners de gemeente ondersteund met het werven van leden van het bestuur en de Raad van Toezicht. Op verschillende momenten is in bijeenkomsten met inwoners, verenigingen en stichtingen informatie gedeeld over de komst van het ‘Impact Fonds Borsele’. Ook hebben we de inwoners over de gemaakte stappen geïnformeerd via de app ‘Grootschalige Energietransitie en Leefkwaliteit Borsele’ en onze sociale media. We blijven ons inzetten voor goede communicatie over het ‘Impact Fonds Borsele’ en zullen afspraken maken met de stichting over de communicatie. BESLUIT De raad besluit: 1. Het ‘Fondsbeleidsplan Impact Fonds Borsele’ vast te stellen. 2. De ‘Bestemmingsreserve Impact Fonds Borsele’ te vormen. TER INZAGE LIGGENDE STUKKEN Er liggen geen stukken ter inzage. BIJLAGE(N) Bij dit advies hoort/horen de volgende bijlage(n): Documentnr. Join Naam van de bijlage D25.683054 Fondsbeleidsplan Impact Fonds Borsele Hoogachtend,

RAADSVOORSTEL

Burgemeester en wethouders van Borsele,

G.M. Dijksterhuis, burgemeester

J.M. Jansen, secretaris

Pagina 5 van 5