Document · PDF

12. Voorstel zienswijzen financiële stukken GR-en

Besluitvormende raadsvergadering 18 juni 2026, gemeente BorseleBij agendapunt: Voorstel om in te stemmen met de zienswijzen over de financiële stukken van VRZ, GR De Bevelanden, OLAZ, De Betho, SWVO, GGD, Publiek Vervoer Zeeland, De Zeeuwse Muziekschool en Sabewa (portefeuillehouders)8.884 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Zaaknummer: Z25.041825

Raadsvoorstel

*Z03CDC082A7*

Nummer raadsvoorstel Raadsvergadering Portefeuillehouder

12 18 juni 2026 Alle portefeuillehouders

Onderwerp

Zienswijzen over de financiële stukken van VRZ, GR De Bevelanden, OLAZ, De Betho, SWVO, GGD, Publiek Vervoer Zeeland, De Zeeuwse Muziekschool, Sabewa

Geachte raad,

RAADSVOORSTEL

Hiermee leggen wij aan u een voorstel over bovengenoemd onderwerp ter besluitvorming voor. VOORSTEL Wij stellen u voor om: 1. De navolgende zienswijzen in te dienen over de begroting 2027 van: a. De Veiligheidsregio Zeeland: een neutrale zienswijze ondanks overschrijding van de VZG-richtlijn van 3,3%, omdat al is onderzocht of verdere besparingen mogelijk zijn en is geconcludeerd dat deze de operationele slagkracht en het goed werkgeverschap zouden aantasten, terwijl de veiligheidsopgaven toenemen. b. Het Openbaar Lichaam Afvalstoffenverwerking Zeeland: een positieve zienswijze. c. De Samenwerking De Bevelanden: een positieve zienswijze, met de constatering dat in de risicoanalyse nog veel pm-posten zijn opgenomen en met de oproep deze risico’s beter te kwantificeren op basis van kans en impact. d. De Betho: een positieve zienswijze, met de oproep om te onderzoeken of de bestemmingsreserve Groot Onderhoud Gebouwen kan worden omgezet in een voorziening en om de risicoanalyse beter te kwantificeren. e. Het Samenwerkingsverband Welzijnszorg Oosterschelderegio: een positieve zienswijze. f. Het Publiek Vervoer Zeeland: een positieve zienswijze. g. De Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland: een positieve zienswijze. h.

3. 4.

RAADSVOORSTEL

7. 8. 9.

incidentele dekkingsmiddelen, de onzekerheden rond het leerlingenvervoer en de risicoanalyse, en met het advies om de gevolgen van de overgang naar de GR Sociaal Domein voor taken, financiën en governance explicieter te maken. c. De Zeeuwse Muziekschool: een positieve zienswijze, met dien verstande dat: I. wordt ingestemd met een begrotingswijziging tot een bedrag van € 391.700, maar niet met de extra post onvoorzien van € 50.000 daarboven, omdat deze onvoldoende is onderbouwd; II. wordt verzocht de kwaliteit, consistentie en navolgbaarheid van de begrotings- en verantwoordingsstukken te verbeteren, omdat toelichtingen niet altijd aansluiten op de cijfers en mutaties niet altijd goed zijn onderbouwd. Een positieve zienswijze in te dienen over de begrotingswijziging 2027 van de Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland. Kennis te nemen van de jaarstukken 2025 van de Veiligheidsregio Zeeland, het Openbaar Lichaam Afvalstoffenverwerking Zeeland, het Samenwerkingsverband Welzijnszorg Oosterschelderegio, de Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland en de Belastingsamenwerking Sabewa Zeeland. Een positieve zienswijze in te dienen over de jaarstukken 2025 van: a.

De Samenwerking De Bevelanden, met instemming om – in afwijking van de VZGrichtlijn voor reservevorming – € 300.000 van het resultaat te bestemmen voor een bestemmingsreserve ter dekking van de taakstelling voor vroegsignalering. b. De Betho, met de oproep de resultaatbestemming nader toe te lichten en de bestemmingsreserves waar nodig te heroverwegen, omdat twee dotaties aan bestaande bestemmingsreserves van in totaal € 533.000 worden voorgesteld zonder toereikende onderbouwing. c. De Zeeuwse Muziekschool, met de mededeling dat wordt ingestemd met het aanvullen van het negatieve vermogen door de deelnemende gemeenten volgens de verdeelsleutel, voor Borsele een bedrag van € 9.000. De financiële consequenties van de jaarrekeningen 2025 van € 865.000 voordelig te verwerken in de jaarrekening 2025. De financiële consequenties van de begrotingen 2027, te weten € 1.120.000 voordelig, te verwerken in de kadernota 2027-2030. De financiële consequenties van de begrotingswijzigingen 2027 van € 10.000 nadelig te verwerken in de kadernota 2027-2030. De financiële consequenties van de begrotingswijzigingen 2026 van € 1.824.000 voordelig te verwerken in de eerstkomende begrotingswijziging 2026.

AANLEIDING EN DOEL We schetsen kort de verschillende aanleidingen: - Op 1 juli 2022 is de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) gewijzigd om de democratische legitimiteit van gemeenschappelijke regelingen (GR-en) te versterken. - Voor de financiële stukken is dit voor Zeeland vertaald in het rapport 'Afspraken over samenwerken met gemeenschappelijke regelingen in Zeeland’ van de Vereniging van Zeeuwse Gemeenten (hierna: het VZG-rapport). De geactualiseerde versie van het VZGrapport hebben we in november 2025 met u gedeeld inclusief het stroomschema. Pagina 2 van 24

RAADSVOORSTEL

Op de GR-markt van 20 mei 2026 hebben tien GR-en hun begroting toegelicht. In tabel A hebben we de GR-en in beeld gebracht waaraan Borsele deelneemt. TABEL A Gemeenschappelijk regeling Veiligheidsregio Zeeland Openbaar Lichaam Afvalstoffenverwerking Zeeland Samenwerking De Bevelanden De Betho Samenwerkingsverband Welzijnszorg Oosterschelderegio Publiek Vervoer Zeeland Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland De Zeeuwse Muziekschool Regionaal Bureau Leerlingzaken Oosterschelderegio Regionale Uitvoeringsdienst Zeeland2 Belastingsamenwerking Sabewa Zeeland Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland

Afkorting VRZ OLAZ GR De Bevelanden De Betho SWVO PVZ GGD MZ RBL RUD Sabewa GR Sociaal Domein

Inkooporganisatie Jeugdhulp Zeeland (IJZ)1

IJZ

Tot 1 januari 2027 is IJZ onderdeel van de GR GGD

Het traject voor de naamsverandering naar Omgevingsdienst Zeeland is in gang gezet

A B C D E F G H I J K L -

ARGUMENTEN Per gemeenschappelijke regeling behandelen we de jaarstukken 2025, eventuele begrotingswijzigingen 2026 en de begroting 2027. De insteek van dit gebundelde voorstel is vooral financieel; inhoudelijke ontwikkelingen benoemen we alleen op hoofdlijnen of bij bijzondere punten. Zo blijft het overzichtelijk en kunt u de GR’en onderling goed vergelijken. De voorstellen voor de zienswijzen zijn gebaseerd op de adviezen van de ambtelijke begeleidingscommissies (BC) en de provinciale samenstellingscommissie (SC). Elke GR heeft een eigen BC die advies uitbrengt over de financiële stukken. In mei 2026 heeft de SC de begrotingen van de GR’en getoetst. Deze commissie is ingesteld om de financiële stukken, inclusief de adviezen van de BC, voor alle Zeeuwse gemeenten op een eenduidige manier te beoordelen, met speciale aandacht voor de financiële kant van de stukken. De VZG heeft richtlijnen ontwikkeld die als uitgangspunt dienen voor de GR-en bij het opstellen van de jaarrekening en de begroting. Voor het jaar 2027 is de VZG-richtlijn vastgesteld op 3,3%. De totale reservepositie mag maximaal 5% van de jaaromzet bedragen. Voor de jaarrekening is de afspraak dat slechts een zienswijze wordt gevraagd als het DB van de betreffende GR een ándere bestemming van het positieve jaarrekeningresultaat wenst dan toevoeging aan de reserve van de GR óf als de reserve boven de 5% uitkomt.

Aan het einde van dit voorstel hebben we een overzicht opgenomen met de financiële gevolgen. De jaarstukken over 2025 laten een voordeel zien van ongeveer € 0,9 miljoen. Bij de Pagina 3 van 24

begrotingswijzigingen 2026 is sprake van een voordeel van circa € 1,8 miljoen. Bij de begrotingen voor 2027 zien we per saldo een voordeel van ruim € 1,1 miljoen. A. VEILIGHEIDSREGIO ZEELAND JAARSTUKKEN 2025 Financieel | 2025 sluit met een positief resultaat van € 118.642. Dit komt vooral door een positief saldo op de algemene dekkingsmiddelen en op de programma’s Voorbereide crisisorganisatie en Overhead/bedrijfsvoering. Daartegenover staat een nadeel op Toekomstbestendige brandweerzorg, vooral door hogere onderhoudskosten en personele lasten. Het voorstel is om het jaarresultaat toe te voegen aan de algemene reserve van de VRZ. Daarmee wordt de weerstandscapaciteit iets versterkt, maar die blijft volgens de norm nog steeds onvoldoende, waardoor VRZ financieel kwetsbaar blijft als meerdere risico’s tegelijk optreden.

RAADSVOORSTEL

Inhoudelijk | In 2025 zijn veel incidenten en crises afgehandeld, waaronder zeven GRIP1-opschalingen. Het ging daarbij onder meer om een grote brand in Goes, een stroomuitval op Zuid-Beveland en meerdere andere grote incidenten. Tegelijk is de crisisorganisatie verder doorontwikkeld. Er is gewerkt aan meer informatiegestuurd werken, betere samenwerking met partners en een verdere voorbereiding op verschillende crisissituaties, zoals natuurbranden, waterveiligheid, nucleaire incidenten, evacuaties en maatschappelijke ontwrichting. Ook de samenwerking met de GGD en de ontwikkeling van de huisvesting zijn verder opgepakt. Voor de brandweer lag de nadruk op paraatheid, vrijwilligheid, materieel, vakbekwaamheid en specialismen. Er zijn nieuwe vrijwilligers geworven, voertuigen en materieel vervangen en opleidingen en oefeningen uitgevoerd. Ook op het gebied van risicobeheersing, crisiscommunicatie, informatievoorziening en informatiebeveiliging zijn stappen gezet. VRZ werkt daarbij steeds meer met data, dashboards en digitale middelen om beter te kunnen sturen en voorbereid te zijn op incidenten en crises. BEGROTING 2027 Financieel | Voor de deelnemende gemeenten stijgt de gezamenlijke bijdrage aan de VRZ van € 36.590.557 naar € 38.274.925, een toename van € 1.684.368. Daarvan valt € 1.206.319 binnen de VZG-richtlijn voor 2027 en is € 954.487 een extra verhoging daarbovenop.

De extra verhoging wordt onderbouwd met de noodzaak om stijgende kapitaallasten voor vervangingsinvesteringen, vooral voor brandweermaterieel en dienstvoertuigen, te kunnen dekken en met de hogere cao-lasten die niet volledig binnen de VZG-richtlijn passen. Daarnaast stelt VRZ dat een taakstelling niet verantwoord is, omdat die direct zou ingrijpen op de operationele slagkracht en het goed werkgeverschap, terwijl de organisatie juist te maken krijgt met een groeiende opgave op het gebied van weerbaarheid, vitale infrastructuur, energietransitie en crisisbeheersing. De bijdrage voor Borsele wordt (afgerond) € 2.214.000, een stijging van € 99.000 ten opzichte van onze huidige raming.

GRIP is de afkorting van ‘Gecoördineerde Regionale IncidentbestrijdingsProcedure’: een opschalingssysteem dat door hulpdiensten wordt gebruikt bij grotere incidenten of crises. Hoe hoger het GRIP-niveau, hoe meer coördinatie en inzet nodig is.

Pagina 4 van 24

Inhoudelijk | De begroting richt zich op het versterken van de brandweerzorg en de crisisorganisatie in Zeeland. Binnen het programma Toekomstbestendige Brandweerzorg gaat het om het op peil houden van de basisbrandweerzorg met circa 1.200 vrijwilligers en 64 brandweerposten, het vergroten van de vakbekwaamheid, het verbeteren van risicobeheersing en het werken met meer Informatiegestuurde sturing. Ook is veel aandacht voor specialistische inzet, zoals natuurbrandbestrijding, incidenten met gevaarlijke stoffen, waterongevallen en industriële veiligheid. Binnen het programma Voorbereide Crisisorganisatie ligt de nadruk op voorbereiding op uiteenlopende crises en rampen, zoals natuurbranden, waterveiligheid, nucleaire risico’s, uitval van vitale infrastructuur, maatschappelijke ontwrichting en grootschalige verstoringen. VRZ werkt hierbij aan betere risicomonitoring, planvorming, oefenen en evalueren, crisiscommunicatie en samenwerking met netwerkpartners. Ook de ontwikkeling van noodsteunpunten, weerbaarheid en het versterken van de informatiepositie spelen hierin een grote rol. Binnen het thema voor Mens en Organisatie, met onderwerpen als goed werkgeverschap, duurzame inzetbaarheid, informatiebeveiliging, de erkenning van PTSS2 als beroepsziekte en de zorgvuldige uitvoering van de PTSS-regeling.

Ook huisvesting en onderhoud van materieel en kazernes zijn belangrijke thema’s, omdat die direct samenhangen met de continuïteit en slagkracht van de organisatie.

RAADSVOORSTEL

ADVIEZEN BEGELEIDINGSCOMMISSIE EN SAMENSTELLINGSCOMMISSIE INCLUIS RESUMÉ Oordeel inzake BC SC Zienswijze college Toelichting Jaarstukken 2025 Kennisnemen Kennisnemen Kennisnemen Resultaatbestemming Kennisnemen Kennisnemen Kennisnemen Begroting 2027 Positief Negatief Neutraal a) Begrotingswijziging 2026 Niet van toepassing Toelichting a) In een negatieve zienswijze kan worden meegegeven dat de VZG-richtlijn van 3,3% wordt overschreden, dat de stijgende salariskosten als gevolg van de cao binnen deze richtlijn moeten worden opgevangen, en dat nog niet het volledige benodigde krediet voor de nieuwbouw van het kantoor van VRZ en GGD is opgenomen. De SC toetst strikt aan de VZG-richtlijnen, terwijl de BC in haar oordeel tevens de bredere organisatorische en bestuurlijke context meeneemt. Resumerend stellen we voor een neutrale zienswijze in te dienen over de begroting 2027. Op 3 juli 2025 heeft u ook een neutrale zienswijze over de begroting 2026 ingediend. Daarbij hebt u ingestemd met een extra bijdrage om de begroting sluitend te maken na gerealiseerde besparingen en toepassing van de VZG-richtlijnen, en opgeroepen tot een kerntakendiscussie.

Uit de aanbiedingsbrief voor de begroting 2027 blijkt dat de VRZ in 2025 al uitgebreid heeft onderzocht of verdere besparingen mogelijk zijn, maar heeft geconcludeerd dat dit ten koste zou gaan van de operationele slagkracht en het goed werkgeverschap. Omdat de organisatie al dun is bezet en de veiligheidsopgaven toenemen, achten wij een negatieve zienswijze niet passend, ook al voldoet de begroting niet volledig aan de VZG-richtlijn.

Post Traumatische Stress Stoornis (PTSS)

Pagina 5 van 24

B. OPENBAAR LICHAAM AFVALSTOFFENVERWERKING ZEELAND JAARSTUKKEN 2025 Financieel | Voor 2025 zijn de lasten en baten beide lager uitgekomen dan begroot, maar de baten lagen nog steeds boven de lasten. Per saldo is een positief resultaat van € 945.588 gerealiseerd, waarvan € 828.939 wordt toegevoegd aan de bestemmingsreserve voor toekomstige investeringen in milieustraten. Het restant van € 116.649 komt ten gunste aan de algemene reserve. Door lagere tonnages bij onder meer brandbaar afval en groente- fruit en tuinafval (GFT) vallen de werkelijke kosten voor de afvalverwerking € 652.331 lager uit dan geraamd. Hierdoor krijgt Borsele bijna € 48.000 terug als afrekening van de betaalde voorschotten. Inhoudelijk | Per 1 november 2025 is op alle Zeeuwse milieustraten toegangscontrole ingevoerd met slagbomen en de ZRD-pas. Daarnaast is gewerkt aan de toekomstbestendigheid van de milieustraten, onder meer via reservering voor toekomstige kapitaallasten en de ontwikkeling van een circulair ambachtscentrum in de Oosterschelderegio. Ook zijn stappen gezet in de verduurzaming van de keten, onder meer door duurzaamheidscriteria in aanbestedingen en investeringen in elektrisch vervoer.

RAADSVOORSTEL

BEGROTINGSWIJZIGING Met de eerste begrotingswijziging 2026 stijgen de totale lasten met € 735.800. Daartoe wordt een hogere gemeentelijke bijdrage gevraagd. Voor Borsele gaat het om (afgerond) € 59.000. De stijging hangt vooral samen met hogere personeels- en overheadkosten, de invoering van de CO₂-heffing op brandbaar afval en de extra kosten voor het haalbaarheidsonderzoek naar circulaire ambachtscentra, de voorbereiding van nieuwe aanbestedingen en een onderzoek naar de organisatiestructuur van OLAZ. BEGROTING 2027 Financieel | De totale bijdrage van de deelnemers stijgt in 2027 van € 24,38 naar € 25,81 miljoen, een toename van circa 5,8%. De beïnvloedbare kosten, vooral de milieustraten en enkele beleids- en overheadkosten, stijgen met 2,2% en blijven daarmee binnen de VZG-richtlijn. De hogere totale bijdrage komt vooral door kosten die OLAZ zelf beperkt kan beïnvloeden, zoals verwerkingskosten, afvalstoffenbelasting en de CO₂-heffing. Voor Borsele stijgt de bijdrage in 2027 naar afgerond € 1.628.000: een stijging van € 145.000 ten opzichte van wat we voor 2027 hadden geraamd. Inhoudelijk | Deze stijging komt vooral doordat de kosten voor de verwerking van brandbaar restafval hoger worden. Het tarief gaat met € 9 omhoog naar € 155 per ton. Daarnaast vallen de opbrengsten uit oud papier en flessenglas lager uit.

De vergoedingen per ton dalen waardoor de netto-opbrengsten afnemen. Ook de kosten voor de milieustraten stijgen. Het tarief per inwoner gaat van ongeveer € 29,43 naar € 31,35. Daar staat tegenover dat de kosten voor overhead en afvalbeleid per inwoner licht dalen.

Pagina 6 van 24

ADVIEZEN BEGELEIDINGSCOMMISSIE EN SAMENSTELLINGSCOMMISSIE INCLUIS RESUMÉ Oordeel inzake Jaarstukken 2025 Resultaatbestemming Begroting 2027 Begrotingswijziging 2026 Toelichting

BC Kennisnemen Kennisnemen Positief Positief

SC Kennisnemen Kennisnemen Positief Positief

Zienswijze college Kennisnemen Kennisnemen Positief Positief

Toelichting

C. SAMENWERKING DE BEVELANDEN JAARSTUKKEN 2025 Financieel | 2025 wordt afgesloten met een positief resultaat van € 641.940. Op grond van de VZG-richtlijnen kan dit rekeningresultaat niet meer worden toegevoegd aan de algemene reserve. Het dagelijks bestuur stelt voor om € 300.000 van dat resultaat te storten in een nieuwe bestemmingsreserve ‘Taakstelling formatie WIZ’. Vanuit deze reserve kan gedurende drie jaar jaarlijks € 100.000 worden ingezet om bezuinigingen op ‘Vroegsignalering’ en ‘Handhaving’ te voorkomen. Het resterende bedrag van € 341.940 kan terugvloeien naar de deelnemende gemeenten. Vervolgens wordt de komende drie jaar gewerkt aan een structurele oplossing voor de benodigde € 100.000 per jaar. In de paragraaf ‘Adviezen begeleidingscommissie en samenstellingscommissie incluis resumé’ is hierover uitgebreide informatie opgenomen.

RAADSVOORSTEL

Inhoudelijk | Voor het programma Werk, Inkomen en Zorg (WIZ) zijn de werkprocessen opnieuw beschreven en verbeterd, met meer aandacht voor datagericht werken en verdere digitalisering vanaf 2026. Jongeren, statushouders en mensen met schulden zijn nadrukkelijker in beeld gekomen, onder meer via Simpel Switchen, de VoorzieningenWijzer en intensievere schuldhulp. Ook is de samenwerking met gemeenten en partners, zoals Betho, Scalda, VluchtelingenWerk en de lokale teams, verder versterkt. Binnen het programma ICT/Informatievoorziening is de ICT-omgeving vernieuwd en gestandaardiseerd. Servers, netwerk, wifi en werkplekken zijn vervangen. Daarnaast zijn meerdere applicaties aanbesteed en deels geïmplementeerd, en is de overstap naar Microsoft 365 en Teams gestart. Ook is de regierol van ICT versterkt op cloud/SaaS3, informatiebeveiliging en datagedreven werken. De voorbereiding op een modern dataplatform is gestart en een dataintegratiespecialist is aangesteld. Binnen het programma HRM is stevig ingezet op modernisering en professionalisering. Na een aanbesteding voor een nieuw HR-systeem is gekozen voor AFAS, dat vervolgens is geïmplementeerd. Daarnaast zijn projecten als projectmatig werken, aanbestedingen voor arbodienst en fietslease, en beleidsactualisaties opgepakt.

Ondanks de sterk toegenomen vraag door meer vacatures, instroom en uitstroom is gewerkt aan aantrekkelijk werkgeverschap 3

Software as a Service (SaaS) is software die via internet als online dienst wordt aangeboden.

Pagina 7 van 24

en duurzame inzetbaarheid, onder meer via verzuimtrainingen, feedbacktraining en de invoering van het functiewaarderingssysteem HR21. BEGROTING 2027 Financieel | De totale bijdrage van de vijf gemeenten voor 2027 bedraagt € 26.320.976. Ten opzichte van de vorige begroting is dat een stijging van € 840.820, oftewel 3,3% (VZG-indexering). Voor Borsele betekent dit dat de bijdrage met ongeveer € 144.000 stijgt tot € 5.075.662. Inhoudelijk | Binnen het programma WIZ wordt sterker ingezet in op digitale en datagedreven dienstverlening. Inwoners kunnen dan aanvragen doen, hun dossier inzien en digitaal contact hebben via een klantportaal, met passende alternatieven voor wie minder digitaal vaardig is. De uitvoering van Participatiewet in balans, de Wet inburgering en schuldhulp wordt verder doorontwikkeld, met meer maatwerk, vroegsignalering en aandacht voor jongeren, statushouders en mensen met complexe problemen. Het programma ICT richt zich op een veilige, toekomstbestendige en hybride digitale omgeving waarin lokale systemen en cloudapplicaties goed samenwerken. Een nieuwe iVisie 2028-2032 wordt voorbereid, terwijl ook verder wordt geïnvesteerd in datagedreven werken, onder meer met een dataplatform en betere data-integraties. Daarnaast wordt de digitale werkplek, zoals VDI en Teams, verder ontwikkeld.

Informatieveiligheid en cyberweerbaarheid blijven belangrijke aandachtspunten. Vanuit het programma HRM wordt ingezet in op het aantrekken, ontwikkelen en behouden van medewerkers in een krappe arbeidsmarkt. De focus ligt op strategische personeelsplanning, werving via betere arbeidsmarktcommunicatie, leren en ontwikkelen via de Zeelandacademie en het inzetten van trainees. De HR-dienstverlening wordt verder versterkt via AFAS, geharmoniseerd beleid en professioneler projectmatig werken.

RAADSVOORSTEL

ADVIEZEN BEGELEIDINGSCOMMISSIE EN SAMENSTELLINGSCOMMISSIE INCLUIS RESUMÉ Oordeel inzake BC SC Zienswijze college Toelichting Jaarstukken 2025 Positief Positief Positief Resultaatbestemming Negatief Negatief Positief Zie a) Begroting 2027 Positief Positief Positief Zie b) Begrotingswijziging 2026 Niet van toepassing Toelichting a) De BC en de SC adviseren negatief over het vormen van de nieuwe bestemmingsreserve ‘taakstelling formatie WIZ’, omdat daarmee de Zeeuwse 5%-norm voor reservevorming wordt overschreden. De BC geeft aan dat de huidige algemene reserve voldoende is om eventuele financiële knelpunten op te vangen, waaronder de taakstelling op de formatie WIZ. Deze taakstelling heeft specifiek betrekking op ‘vroegsignalering’. Vroegsignalering betekent dat mogelijke financiële problemen of schulden van onze inwoners al in een vroeg stadium worden herkend, voordat deze uitgroeien tot grote problemen, zodat tijdig hulp kan worden ingezet en verdere escalatie zoveel mogelijk wordt voorkomen. Als het advies van de BC en SC wordt gevolgd, vloeit het totale positieve resultaat van € 641.940 terug naar de deelnemende gemeenten, waarvan € 144.000 voor Borsele.

Pagina 8 van 24

Oordeel inzake BC SC Zienswijze college Toelichting Wij hebben ons als college, via onze vertegenwoordigers binnen het DB (burgemeester Dijksterhuis) en het AB (wethouder Van de Plasse en burgemeester Dijksterhuis) sterk gemaakt om enerzijds de taakstelling op vroegsignalering niet door te zetten en anderzijds steun uit te spreken voor de voorgestelde denkrichting om € 300.000 via een bestemmingsreserve in te zetten om deze taakstelling voor drie jaar op een pragmatische manier te dekken. Minder inzet op vroegsignalering is niet wenselijk. Juist persoonlijk contact maakt het mogelijk schulden tijdig te signaleren, vertrouwen op te bouwen en zwaardere zorg te voorkomen. Deze aanpak past ook bij de landelijke Hervormingsagenda Jeugd, waarin een integrale benadering en verbinding met bestaanszekerheid nadrukkelijk centraal staan. Bezuinigen op vroegsignalering vergroot de kans op escalatie en hogere kosten later. Financiering via een bestemmingsreserve ligt hier meer voor de hand dan inzet van de algemene reserve. Daarmee blijft de algemene reserve beschikbaar voor andere onvoorziene risico’s en wordt tegelijkertijd de continuïteit van de inzet op vroegsignalering voor meerdere jaren geborgd. Dat biedt meer zekerheid en duidelijkheid dan jaarlijkse dekking vanuit de algemene buffer.

Resumerend stellen wij voor een positieve zienswijze in te dienen op de jaarstukken, met tevens de instemming om – in afwijking van de VZG-richtlijn voor reservevorming – € 300.000 van het resultaat te bestemmen voor een bestemmingsreserve ter dekking van de taakstelling voor vroegsignalering. b) In de positieve zienswijze kan als opmerking worden meegegeven dat in de risicoanalyse nog veel pm-posten zijn opgenomen en dat deze risico’s beter gekwantificeerd zouden moeten worden op basis van kans en impact.

RAADSVOORSTEL

D. DE BETHO JAARSTUKKEN 2025 Financieel | De Betho sluit 2025 af met een positief resultaat van € 1,73 miljoen. Dat komt vooral door hogere inkomsten uit subsidies en bijdragen, aangevuld met financiële baten en de inzet van reserves voor incidentele kosten. Tegelijk zijn de lasten gestegen, vooral door hogere personeelskosten en extra inzet op begeleiding, HR en ICT. Van het resultaat wordt € 263.000 toegevoegd aan de reserve voor ICT, € 270.000 aan de reserve voor ‘milieu en energie’ en € 26.000 aan de algemene reserve. Het restant van € 1.171.000 wordt teruggestort aan de deelnemende gemeenten. Voor Borsele betekent dit een terugbetaling van € 189.024. Inhoudelijk | De organisatie bevindt zich in een overgang van klassiek Wsw4-bedrijf naar werkontwikkelbedrijf. Het aantal Wsw-medewerkers liep in 2025 verder terug naar 353 personen, terwijl het aantal medewerkers in ‘Beschut Werk’ steeg naar 102 personen. Ook in de arbeidsparticipatie zijn meer trajecten uitgevoerd. Dat vraagt om een andere manier van werken, met meer nadruk op ontwikkeling, opleiding en intensieve begeleiding. 4

De Wet sociale werkvoorziening (Wsw) regelt dat mensen met een arbeidsbeperking onder aangepaste omstandigheden kunnen werken op een passende werkplek.

Pagina 9 van 24

Bij de productieafdelingen functioneerde ‘Montage en Verpakken’ op volle capaciteit, maar door de beperkte personeelsruimte konden niet alle detacheringsplekken worden ingevuld. Ook bij ‘Groen/Grijs’ en ‘Schoonmaak’ moesten keuzes worden gemaakt in welke opdrachten wel en niet konden worden uitgevoerd. Dit laat zien dat de afnemende Wsw-bezetting direct gevolgen heeft voor de uitvoeringsruimte van De Betho. Tegelijk is geïnvesteerd in de verdere modernisering van de organisatie. In 2025 zijn nieuwe applicaties in gebruik genomen voor HR, productie en logistiek. Ook is gewerkt aan verduurzaming, onder meer met ledverlichting, laadpalen en onderhoud aan de gebouwen. Daarnaast is meer aandacht gekomen voor risicobeheersing en fraudepreventie. In 2025 kende de organisatie een onrustige periode door wisselingen in het management en (daardoor) extra druk op de bedrijfsvoering. Tegelijk is veel ingezet op het opbouwen van een nieuw en duurzaam managementteam. Dat vroeg ook om extra inhuur, onder meer voor tijdelijke vervanging bij ziekte en voor consultants bij de invoering van nieuwe software en bij advies op het gebied van HR en salarisverwerking.

RAADSVOORSTEL

BEGROTING 2027 Inhoudelijk | In 2027 blijft de focus op ontwikkeling en doorstroom naar regulier werk. Tegelijk is de organisatie kwetsbaar, vooral bij staf- en begeleidingsfuncties. Daarom wordt extra geïnvesteerd in personeel, professionalisering van processen en ICT. De omzet uit werksoorten (groen, schoonmaak, detachering, montage) neemt licht af door krimp van de Wsw-doelgroep; dat wordt deels gecompenseerd door hogere bijdragen voor ‘Beschut Werk’ en arbeidsparticipatie. Voor Borsele daalt het aantal Wsw-fte van 44,1 in 2025 naar 38,3 in 2027. Het aantal plekken voor ‘Beschut Werk’ blijft stabiel op circa 10,3 fte. Het risicobeheersingsen controlesysteem wordt verder vormgegeven. Financieel | De begroting 2027 en 2028 is per saldo sluitend, maar in 2029 en 2030 ontstaan tekorten. Die worden opgevangen door efficiënter te werken, nieuwe doelgroepen te bereiken en vanaf 2029 rekening te houden met een extra gemeentelijke bijdrage. Na inzet van bestemmingsreserves resteert een positief resultaat van € 212.000 in 2027.

Pagina 10 van 24

Oordeel inzake BC SC Zienswijze college Toelichting c) na te gaan of de bestemmingsreserve Groot Onderhoud Gebouwen kan worden omgezet in een voorziening en om de risicoanalyse beter te kwantificeren.

E. SAMENWERKINGSVERBAND WELZIJNSZORG OOSTERSCHELDEREGIO JAARSTUKKEN 2025 Financieel | Er wordt afgesloten met een positief resultaat van € 437.720. Dit bestaat uit € 226.011 op de inhoudelijke programma’s en € 211.709 op het programma Secretariaat. Van het resultaat op het programma Secretariaat wordt € 13.904 toegevoegd aan de reserve exploitatieresultaten. Het restant daarvan (€ 197.805) wordt uitgekeerd aan de deelnemende gemeenten. In totaal wordt daarmee € 423.816 (€ 226.011 + € 197.805) aan de gemeenten uitgekeerd. Voor Borsele leidt de afrekening tot een terug te ontvangen bedrag van (afgerond) € 77.000.

RAADSVOORSTEL

Inhoudelijk | De uitvoering van volwasseneducatie is voortgezet via Scalda en de Taalhuizen. Daarbij bleef de inzet op basisvaardigheden, zoals taal, rekenen en digitale vaardigheden, onverminderd belangrijk. Ook cultuureducatie is doorgegaan via ‘Kunst- en Cultuureducatie Oosterschelderegio’ (KCE) met een aanbod voor scholen in de regio, en de Jeugdtheaterschool Zeeland bleef actief op de locaties in Goes en Zierikzee. Binnen de Wmo is in 2025 verder gewerkt met de vernieuwde contracten voor huishoudelijke ondersteuning, begeleiding en dagbesteding. Binnen de Wmo is de overgang naar het zogeheten ‘inspanningsgericht indiceren’ verder doorgezet. Daarbij wordt niet langer alleen uitgegaan van het beoogde resultaat, maar ook van de benodigde inzet en tijd voor de ondersteuning, waardoor de indicatie beter aansluit bij de daadwerkelijke zorgvraag. Uit de cijfers blijkt dat de kosten voor huishoudelijke ondersteuning wel verder stegen, maar minder hard dan eerder. Bij begeleiding was sprake van een daling ten opzichte van het jaar ervoor, en ook dagbesteding liet een duidelijke afname zien, mede doordat steeds meer locaties indicatievrij werken. Het gebruik van de Regiotaxi bleef hoog, maar het totale aantal ritten stabiliseerde ongeveer. Tegelijk stegen de kosten per rit, onder meer door indexatie, hogere contracttarieven en een lagere combinatiegraad van ritten.

Binnen het leerlingenvervoer was juist een daling zichtbaar ten opzichte van de begroting: de totale kosten vielen lager uit dan geraamd, vooral doordat de vervoerskosten lager uitvielen. Het jeugdzorgvervoer bleef in omvang ongeveer stabiel. Daarnaast zijn de voorbereidingen getroffen voor de nieuwe GR Sociaal Domein, die per 1 januari 2027 van kracht wordt. BEGROTINGSWIJZIGING De eerste begrotingswijziging 2026 laat per saldo slechts beperkte mutaties zien. Het budget voor het programma Educatie is naar boven bijgesteld door de hogere bijdrage voor volwasseneneducatie vanuit de Wet educatie en beroepsonderwijs (WEB). De bijdragen voor het programma Leerlingenvervoer zijn verlaagd op basis van de actuele vervoerscijfers. Ook de Pagina 11 van 24

gemeentelijke bijdrage aan het programma Secretariaat is naar beneden bijgesteld, onder meer doordat de beleidsadviseur vervoer is overgegaan naar de nieuwe GR Publiek Vervoer. De kosten voor de aan SWVO gerelateerde programma’s in onze eigen begroting dalen met ruim € 1 miljoen naar € 6.742.000. Dit voordeel is niet zichtbaar in de 1e begrotingswijziging 2026 van SWVO, maar wel in de ‘gemeentelijke prognose SWVO 1e wijziging 2026’. Van het daarin opgenomen voordeel van € 1,7 miljoen hebben we, conform uw besluit van 16 april 2026 over de PVZ, € 615.000 in mindering gebracht. Daardoor resteert een voordeel van ruim € 1 miljoen. BEGROTING 2027 Financieel | De geraamde bijdrage voor SWVO daalt met € 681.000, van € 7.861.000 in de vorige raming naar € 7.180.000 in de huidige raming. De uitgaven voor de maatwerkvoorzieningen in het kader van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) worden gedaan voor rekening van de gemeente; deze zijn niet opgenomen in de SWVO-begroting. Gemeenten bepalen immers zelf welke burgers toegang tot deze voorzieningen krijgen via een Wmo-beschikking. Ieder kwartaal worden voor de onderdelen huishoudelijke hulp, begeleiding en dagbesteding de cijfers uit de begroting vergeleken met de realisatie. Dit leidt tot managementrapportages die worden aangeleverd aan de deelnemende gemeenten.

Inhoudelijk | De belangrijkste ontwikkeling is de voorbereiding op de nieuwe ‘gemeenschappelijke regeling Sociaal Domein en Jeugdregio Zeeland’ per 1 januari 2027. Binnen het programma Educatie blijft de inzet gericht op volwasseneneducatie, cultuureducatie en de jeugdtheaterschool, terwijl binnen het gezondheidsbeleid de bestaande inzet op algemeen maatschappelijk werk, cliëntondersteuning en preventie wordt voortgezet. Verder word ingezet op digitalisering, informatiebeveiliging en een doelmatige bedrijfsvoering.

RAADSVOORSTEL

F. PUBLIEK VERVOER ZEELAND JAARSTUKKEN 2025 Dit is niet van toepassing, aangezien de PVZ per 1 januari 2026 van start is gegaan. Pagina 12 van 24

BEGROTING 2027 Financieel | Op 11 december 2025 heeft uw raad toestemming gegeven om toe te treden tot de GR PVZ. Op 16 april 2026 heeft u een positieve zienswijze ingediend over de begroting 2026 van PVZ. Er wordt gewerkt met vaste basisbedragen, waardoor er geen jaarlijkse heronderhandeling over de bijdrage plaatsvindt. Wel worden deze bedragen ieder jaar geïndexeerd op basis van de verwachte prijsontwikkeling. Daardoor kunnen de kosten en bijdragen alsnog stijgen. Voor 2027 is uitgegaan van de definitieve NEA-index5 van 4,1% en voor de volgende jaren voorlopig van 3,5%. Daarnaast speelt de btw-verwerking een rol: een deel van de kosten binnen de regeling kan worden belast met btw, wat ertoe kan leiden dat de deelnemersbijdrage verder moet worden verhoogd om de begroting sluitend te houden. Deze btw-effecten zijn nog niet volledig verwerkt in de begroting 2027. Onze bijdrage stijgt van € 615.000 naar € 658.000, wat neerkomt op een toename van € 43.000. Inhoudelijk | De PVZ verzorgt in 2027 het geïntegreerde publieke vervoer, bestaande uit Wmo-vervoer, vraagafhankelijk jeugdzorgvervoer en Flex, binnen de kaders van de Regionale Mobiliteitsstrategie. Voor 2027 gelden als doelstellingen onder meer een opstappunt binnen 500 meter op locaties waar Flex rijdt, een reizigerstevredenheid van minimaal een 8 en uitvoering binnen het taakstellende budget.

De Mobiliteitscentrale Zeeland B.V. (hierna: de centrale) verzorgt de ritplanning, contractbeheer, data-analyse en beleidsondersteuning; het uitvoeringsbudget van de centrale bedraagt in 2027 € 3.695.591 en blijft binnen het eerder vastgestelde plafond.

RAADSVOORSTEL

ADVIEZEN BEGELEIDINGSCOMMISSIE EN SAMENSTELLINGSCOMMISSIE INCLUIS RESUMÉ Oordeel inzake BC SC Zienswijze college Toelichting Jaarstukken 2025 Niet van toepassing Resultaatbestemming Niet van toepassing Begroting 2027 Niet van toepassing Positief a) Begrotingswijziging 2026 Niet van toepassing Toelichting a) De SC geeft aan: “Met ingang van 2026 bestaat de GR niet alleen meer uit de ZeeuwsVlaamse gemeenten (Hulst, Sluis en Terneuzen), maar uit de provincie Zeeland en alle 13 Zeeuwse gemeenten. Voor deze GR is er (nog) geen BC. (…) bij de primaire begroting 2027 [zou] in principe een positieve zienswijze kunnen worden gegeven.”

G. GEMEENSCHAPPELIJKE GEZONDHEIDSDIENST ZEELAND JAARSTUKKEN 2025 Financieel | 2025 sluit af met een positief resultaat van € 1,34 miljoen. Dat komt vooral door meer opbrengsten, lagere personeelslasten dan begroot en het wegvallen van een aantal kosten door vacatureruimte en lagere cao-lasten. De reservepositie is op orde gebleven; de algemene reserve is gestegen naar € 1,46 miljoen en de GGD zit nog onder de Zeeuwse 5%5

Ieder jaar wordt de NEA-index opgesteld in opdracht van het Sociaal Fonds Mobiliteit. Dit is een kostenontwikkelingstool die inzicht biedt in de laatste gemiddelde kostenontwikkelingen voor het taxivervoer.

Pagina 13 van 24

richtlijn voor reserves. Voor Borsele is het relevant dat in 2025 bij de gemeentelijke projecten een saldo van € 77.749 stond, dat voor Borsele als positief projectreservering/door te betalen saldo is opgenomen. Het AB heeft besloten om € 1.217.963 terug te betalen aan de deelnemende gemeenten en € 120.706 toe te voegen aan de algemene reserve. Borsele ontvangt een bedrag van afgerond € 72.000. Inhoudelijk | Vanuit het traject ‘Basis op Orde’ is geïnvesteerd in betere bedrijfsvoering, taakdifferentiatie en het slimmer inzetten van schaarse professionals. Daardoor kon de kwaliteit van de uitvoering bij de Algemene Gezondheidszorg (AGZ) worden verbeterd. Ook is de kennis- en adviesfunctie richting gemeenten versterkt: de GGD heeft haar expertise beter toegankelijk gemaakt en is gemeenten proactiever gaan adviseren over lokale gezondheidsvraagstukken, op basis van Zeeuwse opgaven zoals vergrijzing, druk op zorg en mantelzorg, mentale gezondheid van jeugd en ongelijkheid in gezondheidskansen. Bij de Jeugdgezondheidszorg (JGZ) zijn nieuwe vaste manieren van werken ingevoerd voor contactmomenten tot 18 maanden: een basispad voor gezinnen waar weinig zorgen zijn en een krachtpad voor gezinnen die extra zorg of ondersteuning nodig hebben. Daarnaast is de overdracht met de geboortezorg verbeterd en is de digitale ondersteuning voor ouders verder ontwikkeld.

Rond de vaccinatiegraad heeft de GGD samen met gemeenten extra ingezet op betere informatie en op scholing over zorgzaam vaccineren en prikangst. Daarmee wil de GGD ouders beter ondersteunen in het maken van een bewuste keuze en de vaccinatiegraad in Zeeland versterken.

RAADSVOORSTEL

Bij Veilig Thuis lag de focus in 2025 op het terugdringen van wachtlijsten en het uniformeren van werkprocessen. Dat leverde resultaat op: het ‘Advies- en Meldingen Team’ was vanaf december 2025 wachtlijstvrij en de wachtlijst binnen het ‘Ondersteuning- en Onderzoek Team’ nam gemiddeld met 50% af. Tegelijkertijd bleef de instroom hoog, met 30% meer adviesvragen en 15% meer meldingen dan in 2024. Ook de crisisorganisatie is verder voorbereid op toekomstige crises. In 2025 zijn 45 collega’s getraind in crisisrollen en zijn 18 oefenmomenten gehouden. Daarnaast is de aansluiting op de Landelijke Functionaliteit Infectieziektebestrijding gestart en loopt die door in 2026. In 2025 zijn belangrijke stappen gezet in meerdere bestuurlijke trajecten. De GGD werkte aan de voorbereiding van een samenvoeging met de VRZ, terwijl IJZ werd voorbereid op ontvlechting naar de nieuwe GR Sociaal Domein. Daarbij is gewerkt aan de samenvoeging van de bedrijfsvoering GGD en VRZ, een ontwerp van de nieuwe GR en de voorbereiding van gezamenlijke huisvesting in Goes-West. BEGROTING 2027 Financieel | De begroting voor 2027 laat een stijging zien van de totale gemeentelijke bijdrage naar € 27,2 miljoen. De belangrijkste oorzaken zijn de loon- en prijsindexatie van 3,3 procent, het structureel maken van 1,5 fte voor IJZ en extra inzet op inhoudelijke prioriteiten Pagina 14 van 24

zoals Veilig Thuis, de Jeugdgezondheidszorg en digitalisering. Voor Borsele komt dit neer op een hogere bijdrage van € 53.000 tot afgerond € 1.547.000. Inhoudelijk | De GGD gaat over de hele linie sterker inzetten op preventie, vroegsignalering en samenwerking met gemeenten en andere partners. Een belangrijk onderdeel daarbij is de ‘Zeeuwse Preventie Aanpak’, waarmee preventie regionaal beter georganiseerd moet worden. Veilig Thuis is een speerpunt vanwege de wachtlijsten en de noodzaak om sneller en binnen wettelijke termijnen te kunnen werken. Binnen de JGZ ligt de focus op gezond en veilig opgroeien, meer gerichte inzet voor kinderen en jongeren die extra steun nodig hebben en op het verhogen van de vaccinatiegraad. Ook crisisparaatheid en infectieziektebestrijding blijven belangrijk, omdat Zeeland kwetsbaar is voor gezondheids- en veiligheidsrisico’s. BEGROTINGSWIJZIGING De eerste begrotingswijziging 2027 betreft Taskforce Jeugd en voorziet op hoofdlijnen in extra structurele capaciteit voor jeugdbeleid, een realistischer raming van de personeelskosten en incidenteel budget voor de voorbereiding van de jeugdhulpaanbesteding vanaf 2028. Voor de begroting betekent dit een ophoging van € 176.600 in 2027. In 2028, 2029 en 2030 gaat het om een structurele verhoging van € 144.600 per jaar.

Voor Borsele betekent dit een extra bijdrage van € 9.943 in 2027 en € 8.141 per jaar in 2028 tot en met 2030. ADVIEZEN BEGELEIDINGSCOMMISSIE EN SAMENSTELLINGSCOMMISSIE INCLUIS RESUMÉ

RAADSVOORSTEL

Oordeel inzake Jaarstukken 2025 Resultaatbestemming Begroting 2027 Begrotingswijziging 2026 Toelichting Niet van toepassing.

BC Kennisnemen Kennisnemen Positief Positief

SC Kennisnemen Kennisnemen Positief Positief

Zienswijze college Kennisnemen Kennisnemen Positief Positief

Toelichting

H. DE ZEEUWSE MUZIEKSCHOOL JAARSTUKKEN 2025 Financieel | 2025 sluit af met een negatief resultaat van € 121.596. De oorzaak ligt vooral bij kosten voor vervanging bij langdurige ziekte en hogere accountantskosten. Er is een taakstelling van € 446.769, waarvan € 325.171 is gerealiseerd; het resterende tekort is dus niet volledig opgevangen. Aangezien het eigen vermogen/reserveontoereikend is, vraagt MZ aan de gemeenten om het negatieve vermogen van € 148.420 volgens de verdeelsleutel aan te vullen; voor Borsele gaat het om een bedrag van afgerond € 9.000. In 2025 bedroeg onze bijdrage € 129.367. Inhoudelijk | De vraag naar muziekonderwijs groeide in 2025 verder, maar door het krappe budget ontstonden opnieuw wachtlijsten. De MZ zette stevig in op samenwerking en vernieuwing, onder meer via Radio Geluk, MZ Educatie en KCE Oosterschelderegio. Voor Borsele Pagina 15 van 24

betekende dit onder meer 254 deelnemers binnen de Academie, 188 leerlingen bij MZ Educatie en een groeiend bereik in de cultuureducatie. Daarnaast is veel geïnvesteerd in de verbetering van de organisatie, het financiële proces, het personeelsbeleid, de ICT en de voorbereiding van de bredere toekomstverkenning via Blueyard. BEGROTINGSWIJZIGING 2026 Met deze begrotingswijziging wordt aan de deelnemende gemeenten een extra bijdrage gevraagd van € 391.700, waarvan € 92.700 een incidenteel karakter heeft. De verhoging hangt vooral samen met hogere salariskosten door het verlengen van tijdelijke contracten van docenten tot eind 2026 zodat circa 350 leerlingen hun lessen kunnen voortzetten. Daarnaast is een incidentele bijdrage nodig voor KCE om weggevallen inkomsten door het stoppen van CmK46 op te vangen, na een interne besparing op een tijdelijk contract, en zijn extra advieskosten opgenomen, onder meer voor een tweede Blueyard-rapport, hogere accountantskosten en de ontvlechting van KCE. Deze aanpassing maakt de begroting van de MZ realistischer en toekomstbestendiger en sluit daardoor weer aan bij de provinciale eis van een reële begroting. Voor Borsele gaat het om een bedrag van afgerond € 23.000.

RAADSVOORSTEL

BEGROTING 2027 Financieel | De begroting 2027 is vooralsnog sluitend, uitgaande van de huidige uitgangspunten. De deelnemersbijdragen stijgen met een toename van € 41.740 naar € 2.554.512. De grootste stijging zit in de personeelskosten, vooral door het doorzetten van tijdelijke contracten, cao-stijgingen en extra vervangingsruimte. Tegelijk dalen sommige projectbaten, onder meer door het wegvallen van CmK4 en aflopende subsidies, terwijl de gemeentelijke bijdragen juist toenemen om dit op te vangen. Voor Borsele stijgt de bijdrage naar (afgerond) € 152.000: een toename van € 25.000 ten opzichte van 2026. Inhoudelijk | MZ continueert met laagdrempelig muziekonderwijs, muziekeducatie op scholen, Radio Geluk en KCE. Er wordt ingezet op meer toegankelijkheid: de gemeentelijke bijdrage voor de Academie blijft op 50%, zodat de lesgelden omlaag kunnen. Belangrijkste onzekerheid is de uittreding van de gemeenten Reimerswaal en Tholen; de begroting gaat daarom nog uit van de huidige samenstelling totdat dat is uitgewerkt.

Cultuureducatie met Kwaliteit 4 (CmK4) is een landelijke Nederlandse subsidieregeling die scholen helpt om cultuuronderwijs structureel in het curriculum te verankeren.

Pagina 16 van 24

Oordeel inzake BC SC Zienswijze college Toelichting b) opgeroepen een aangepaste begroting 2027 voor te leggen, waarin de financiële en organisatorische gevolgen van het uittreden van gemeenten volledig zijn verwerkt, evenals de eventuele gevolgen van het Blueyard-onderzoek en een geactualiseerde meerjarenraming. c) meegegeven dat de kwaliteit, consistentie en navolgbaarheid van de begrotings- en verantwoordingsstukken moet worden verbeterd, omdat toelichtingen niet altijd aansluiten op de cijfers en niet alle mutaties voldoende zijn onderbouwd. Verder kan worden aangegeven dat met de eerste begrotingswijziging 2026 en de verhoging van de deelnemersbijdrage met € 391.700 kan worden ingestemd, maar dat de extra post onvoorzien van € 50.000 onvoldoende is onderbouwd.

REGIONAAL BUREAU LEERLINGZAKEN OOSTERSCHELDEREGIO

De jaarstukken 2025, de begroting 2027 en de begrotingswijziging zijn nog niet aan ons aangeboden. Zodra deze beschikbaar zijn, leggen wij deze afzonderlijk of gebundeld met andere nagekomen financiële stukken aan uw raad voor. J. REGIONALE UITVOERINGSDIENST ZEELAND RUD Zeeland heeft de afgelopen periode ingrijpende veranderingen doorgemaakt, met een verhuizing naar Middelburg, een organisatiewijziging en een digitale verhuizing. Door deze ontwikkelingen zijn de planning en oplevering van de jaarstukken 2025, de resultaatbestemming 2025 en de begroting 2027 vertraagd. Daarom is de bestuurlijke jaaragenda geactualiseerd, waarbij rekening is gehouden met de benodigde besluitvorming, de zienswijzeprocedure en het zomerreces. We verwachten de betreffende financiële stukken van de RUD in uw vergadering van september of oktober 2026 ter behandeling aan u voor te kunnen leggen.

RAADSVOORSTEL

K. BELASTINGSAMENWERKING SABEWA ZEELAND JAARSTUKKEN 2025 Financieel | 2025 wordt afgesloten met een nadelig resultaat van € 168.000. Dit wordt vooral veroorzaakt door hogere automatiseringskosten, hogere niet-compensabele btw, de toevoeging aan de voorziening verlofsparen en extra kosten voor de nieuwe belastingapplicatie. Daartegenover staan lagere kosten voor proceskostenvergoedingen bij bezwaren in het kader van de ‘waardering onroerende zaken’ (WOZ) omdat een deel van de zaken pas in 2026 door de rechtbank wordt behandeld. Er is sprake van een forse rechtmatigheidsbevinding van in totaal € 1.565.421. Dit bestaat uit € 467.000 aan begrotingsonrechtmatigheden en € 1.098.421 aan uitgaven die niet Europees zijn aanbesteed. De accountant heeft wel een controleverklaring afgegeven, maar de rechtmatigheidsverantwoording laat duidelijke afwijkingen zien. Voor Borsele komt de deelnemersbijdrage uit op afgerond € 481.000. Dat is € 16.000 lager dan de gewijzigde begroting van € 497.000. We krijgen dit bedrag van € 16.000 terug.

Pagina 17 van 24

Inhoudelijk | Er is vooral gewerkt aan de ontwikkeling van de nieuwe belastingapplicatie, het wegwerken van achterstanden in het objectenbeheer en de verdere digitalisering en professionalisering van de uitvoering. Belangrijkste aandachtspunten zijn rechtmatigheid, aanbesteding, ICT en de afhankelijkheid van de rechtbank voor de afhandeling van beroepszaken. BEGROTING 2027 Financieel | De begroting is sluitend en opgesteld volgens de Zeeuwse richtlijn van 3,3%. Er wordt geen gebruik gemaakt van reserves en ook geen nieuwe leningen of investeringen voorzien. De totale bijdrage van de deelnemers stijgt in 2027 met € 181.702 ten opzichte van 2026, van € 7.622.854 naar € 7.804.556. In de begroting is daarnaast rekening gehouden met extra structureel budget voor nieuwe ontwikkelingen en met lagere automatiseringskosten op andere onderdelen. Er zijn ook enkele financiële aandachtspunten. Zo blijft de huisvesting na afloop van de huidige locatie in Terneuzen onzeker. Daarnaast is nog geen rekening gehouden met mogelijke extra kosten of minder invorderingsopbrengsten als gevolg van kosteloze betalingsherinneringen, omdat dit nog niet is ingevoerd. Ook mogelijke wijzigingen rond de waterschapsbelasting en een eventuele toetreding van Noord-Beveland per 2027 zijn nog niet verwerkt in de begroting.

Voor Borsele daalt de bijdrage met ongeveer € 30.000 lager tot komt uit op afgerond € 457.000.

RAADSVOORSTEL

In de begroting 2026 van Sabewa werd nog rekening gehouden met een onttrekking aan de algemene reserve van € 138.000. Deze reserve is in 2025 echter vrijwel uitgeput. Daarom zal voor 2026 waarschijnlijk op een andere wijze in de dekking moeten worden voorzien, bijvoorbeeld via een begrotingswijziging. Inhoudelijk | De begroting 2027 sluit aan op het nieuwe visiedocument 2027-2031. Daarin ligt de nadruk op een betrouwbare uitvoering, meer regie op gegevens en een betere koppeling tussen WOZ, BAG7 en de belastingketen. Ook wordt verder gewerkt met het nieuwe belastingpakket. Daarnaast is er meer aandacht voor digitalisering, datagedreven sturing en informatieveiligheid. Verder richt de organisatie zich sterker op burgergericht werken en sociaal invorderen. Tot slot wordt geïnvesteerd in vakmanschap, opleiding en kennisborging. ADVIEZEN BEGELEIDINGSCOMMISSIE EN SAMENSTELLINGSCOMMISSIE INCLUIS RESUMÉ Oordeel inzake Jaarstukken 2025 Resultaatbestemming Begroting 2027 Begrotingswijziging 2026 Toelichting Niet van toepassing.

BC SC Kennisnemen Kennisnemen Kennisnemen Kennisnemen Positief Positief Niet van toepassing

Zienswijze college Kennisnemen Kennisnemen Positief

Toelichting

De Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG) bevat gegevens van alle adressen en gebouwen in Nederland.

Pagina 18 van 24

L. SOCIAAL DOMEIN EN JEUGDREGIO ZEELAND De start van de GR Sociaal Domein is voorzien per 1 januari 2027. De begroting 2027 is nog niet aangeboden. Zodra deze beschikbaar is, leggen wij deze afzonderlijk of gebundeld met andere financiële stukken aan uw raad voor. M. INKOOPORGANISATIE JEUGDHULP ZEELAND Sinds voorjaar 2024 is, op voorspraak van de accountant van de GGD en op basis van onder meer de geactualiseerde notitie rechtmatigheid van de commissie BBV8, de verwerkingswijze voor de lasten van jeugdhulp gewijzigd. Hierdoor worden de lasten voor jeugdhulp niet langer in de begroting van de GGD verwerkt, maar in de begrotingen van de deelnemende gemeenten. Op basis van de actuele prognoses van IJZ hebben we zowel de begrote cijfers voor 2027 als die voor het huidige boekjaar 2026 naar beneden bijgesteld; hieraan liggen geen afzonderlijke begrotingswijzigingen ten grondslag. Dat resulteert in een voordeel van ruim € 900.000 voor 2027 en bijna € 800.000 voor 2026. Dit voordeel hangt deels samen met een afname van ‘zorg in natura’, onder meer door de inzet van ons Stevig Lokaal Team en de monitoring van de inzet van jeugdhulp na drie, zes en negen maanden. Daarnaast zijn de kosten voor JeugdzorgPlus lager uitgevallen door minder casussen, onder andere als gevolg van de inzet van 24-uursbegeleiding en de verdere afbouw van JeugdzorgPlus.

Daarbij kan één enkele casus in een jaar al een grote invloed hebben op het beschikbare budget. FINANCIËN

RAADSVOORSTEL

BEGROTINGEN 2027 Voor het financieel effect vergelijken we de huidige gemeentelijke budgetten uit de begroting met de begrotingen 2027 van de GR-en: zie tabel B voor de financiële effecten. We nemen de effecten op in de kadernota 2027-2030. TABEL B GR VRZ OLAZ GR De Bevelanden De Betho SWVO PVZ GGD MZ Sabewa IJZ Totaal -

GR-begroting Gemeentelijke begroting Effect € 2.214.000 € 2.115.000 € -99.000 € 1.628.000 € 1.483.000 € -145.000 € 5.076.000 € 4.932.000 € -144.000 €0 €0 €0 € 7.180.000 € 7.861.000 € 681.000 € 658.000 € 615.000 € -43.000 € 1.547.000 € 1.494.000 € -53.000 € 152.000 € 127.000 € -25.000 € 457.000 € 487.000 € 30.000 € 10.216.000 € 11.134.000 € 918.000 € 29.128.000 € 30.248.000 € 1.120.000

Het betreft afgeronde bedragen Een negatief (rood) bedrag is nadelig

Besluit begroting en verantwoording (BBV)

Pagina 19 van 24

JAARSTUKKEN De aansluiting met de jaarstukken van de GR-en hebben we gebaseerd op onze daadwerkelijke lasten. Het totaal van de verschillende jaarrekeningresultaten laat een positief saldo zien van zien € 865.000 (zie TABEL C). Dit nemen we meegenomen in de gemeentelijke jaarrekening 2025. TABEL C GR OLAZ GR De Bevelanden* De Betho SWVO GGD MZ Sabewa IJZ Totaal -

Resultaat 2025 op basis van de jaarstukken € 48.000 € 144.000 € 189.000 € 77.000 € 72.000 € -9.000 € 16.000 € 328.000 € 865.000

Het betreft afgeronde bedragen

- Een negatief (rood) bedrag is nadelig * Bij GR De Bevelanden hebben we een bedrag van € 144.000 opgenomen, uitgaande van een totale resultaatbestemming van € 641.940 die naar de gemeenten terugvloeit. Indien hiervan € 300.000 wordt bestemd voor de dekking van ‘vroegsignalering’, zal ongeveer dat ongeveer € 76.000 bedragen.

RAADSVOORSTEL

BEGROTINGSWIJZIGINGEN In tabel D hebben we de financiële effecten van de begrotingswijzigingen opgenomen. Alleen de GR waarvoor een wijziging is ingediend, staan in de tabel. Het effect van 2026 nemen we mee in de programmarapportage 2026. Het effect voor 2027 nemen we mee in de kadernota 2027-2030. TABEL D GR OLAZ SWVO GGD MZ IJZ Totaal -

Financieel effect 2026 Financieel effect 2027 € -59.000 €0 € 1.120.000 €0 € -10.000 € -23.000 €0 € 786.000 €0 € 1.824.000 € -10.000

Het betreft afgeronde bedragen Een negatief (rood) bedrag is nadelig

(JURIDISCHE) CONSEQUENTIES De eventuele gevolgen hebben we per GR verwoord in de paragraaf ‘Argumenten’.

Pagina 20 van 24

UITVOERING / PLANNING / EVALUATIE In het najaar 2026 verwachten we een nieuw voorstel aan u voor te leggen met in ieder geval de financiële stukken van de RUD alsook eventuele bestuursrapportages.

RAADSVOORSTEL

PARTICIPATIE EN COMMUNICATIE Na uw besluit versturen we de zienswijzen aan de betreffende GR-en. BESLUIT De raad besluit: 1. De navolgende zienswijzen in te dienen over de begroting 2027 van: a. De Veiligheidsregio Zeeland: een neutrale zienswijze ondanks overschrijding van de VZG-richtlijn van 3,3%, omdat al is onderzocht of verdere besparingen mogelijk zijn en is geconcludeerd dat deze de operationele slagkracht en het goed werkgeverschap zouden aantasten, terwijl de veiligheidsopgaven toenemen. b. Het Openbaar Lichaam Afvalstoffenverwerking Zeeland: een positieve zienswijze. c. De Samenwerking De Bevelanden: een positieve zienswijze, met de constatering dat in de risicoanalyse nog veel pm-posten zijn opgenomen en met de oproep deze risico’s beter te kwantificeren op basis van kans en impact. d. De Betho: een positieve zienswijze, met de oproep om te onderzoeken of de bestemmingsreserve Groot Onderhoud Gebouwen kan worden omgezet in een voorziening en om de risicoanalyse beter te kwantificeren. e. Het Samenwerkingsverband Welzijnszorg Oosterschelderegio: een positieve zienswijze. f. Het Publiek Vervoer Zeeland: een positieve zienswijze. g. De Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland: een positieve zienswijze. h.

De Zeeuwse Muziekschool: een positieve zienswijze, met de oproep een aangepaste begroting 2027 voor te leggen waarin de financiële en organisatorische gevolgen van het uittreden van gemeenten volledig zijn verwerkt, evenals de eventuele gevolgen van het Blueyard-onderzoek en een geactualiseerde meerjarenraming. i. De Belastingsamenwerking Sabewa Zeeland: een positieve zienswijze. 2. De navolgende zienswijzen in te dienen over de begrotingswijzigingen 2026 van: a. Het Openbaar Lichaam Afvalstoffenverwerking Zeeland: een positieve zienswijze. b. Het Samenwerkingsverband Welzijnszorg Oosterschelderegio: een positieve zienswijze, met kanttekeningen bij de beperkte beleidsinhoud, de afhankelijkheid van incidentele dekkingsmiddelen, de onzekerheden rond het leerlingenvervoer en de risicoanalyse, en met het advies om de gevolgen van de overgang naar de GR Sociaal Domein voor taken, financiën en governance explicieter te maken. c. De Zeeuwse Muziekschool: een positieve zienswijze, met dien verstande dat: I. wordt ingestemd met een begrotingswijziging tot een bedrag van € 391.700, maar niet met de extra post onvoorzien van € 50.000 daarboven, omdat deze onvoldoende is onderbouwd; II.

wordt verzocht de kwaliteit, consistentie en navolgbaarheid van de begrotings- en verantwoordingsstukken te verbeteren, omdat toelichtingen niet altijd aansluiten op de cijfers en mutaties niet altijd goed zijn onderbouwd. Pagina 21 van 24

3. Een positieve zienswijze in te dienen over de begrotingswijziging 2027 van de Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland. 4. Kennis te nemen van de jaarstukken 2025 van de Veiligheidsregio Zeeland, het Openbaar Lichaam Afvalstoffenverwerking Zeeland, het Samenwerkingsverband Welzijnszorg Oosterschelderegio, de Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Zeeland en de Belastingsamenwerking Sabewa Zeeland. 5. Een positieve zienswijze in te dienen over de jaarstukken 2025 van: a. De Samenwerking De Bevelanden, met instemming om – in afwijking van de VZGrichtlijn voor reservevorming – € 300.000 van het resultaat te bestemmen voor een bestemmingsreserve ter dekking van de taakstelling voor vroegsignalering. b. De Betho, met de oproep de resultaatbestemming nader toe te lichten en de bestemmingsreserves waar nodig te heroverwegen, omdat twee dotaties aan bestaande bestemmingsreserves van in totaal € 533.000 worden voorgesteld zonder toereikende onderbouwing. c. De Zeeuwse Muziekschool, met de mededeling dat wordt ingestemd met het aanvullen van het negatieve vermogen door de deelnemende gemeenten volgens de verdeelsleutel, voor Borsele een bedrag van € 9.000. 6. De financiële consequenties van de jaarrekeningen 2025 van € 865.000 voordelig te verwerken in de jaarrekening 2025. 7.

De financiële consequenties van de begrotingen 2027, te weten € 1.120.000 voordelig, te verwerken in de kadernota 2027-2030. 8. De financiële consequenties van de begrotingswijzigingen 2027 van € 10.000 nadelig te verwerken in de kadernota 2027-2030. 9. De financiële consequenties van de begrotingswijzigingen 2026 van € 1.824.000 voordelig te verwerken in de eerstkomende begrotingswijziging 2026.

RAADSVOORSTEL

TER INZAGE LIGGENDE STUKKEN Er liggen geen stukken ter inzage. BIJLAGE(N) Bij dit advies horen de volgende bijlagen: ORGANISATIE SAMENSTELLINGCOMMISSIE GEMEENTE BORSELE VRZ VRZ VRZ VRZ VRZ VRZ VRZ VRZ OLAZ OLAZ OLAZ OLAZ

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/17039150/1