11.1 Samenstellingcommissie format begroting GR en gemeente Borsele

VZG-Samenstellingscommissie: overzicht beoordeling begrotingen Gemeenschappelijke Regelingen Deelnemende gemeente: Borsele

Criteria nummer Naam GR

1 Bijdrage 2023 (na wijziging)

2 Bijdrage 2024

1 Sabewa 2 VRZ 3 GGD 4 RUD 5 ZMS 6 SWVO 7 GR de Bevelanden 8 OLAZ 9 De Betho 10 RMC/Leerplicht Totaal

€ 501.860 € 1.910.385 € 8.195.980 € 690.100 € 120.417 € 6.163.956 € 3.659.547 € 1.401.872 €0

€ 449.427 € 1.920.415 € 7.921.756 € 717.500 € 124.511 € 6.871.189 € 3.510.547 € 1.396.986 €0

€ 22.644.117

€ 22.912.331

3 Financieel en beleidsmatig onderbouwde meerjarenrami ng Ja/Nee Ja Ja Ja Ja Ja Nee Ja Ja Ja N.v.t.

4 Voldoet aan VZGindexeringsrichtlijn Ja/Nee

5 Voldoet aan VZGbezuinigingsrichtlijn Ja/Nee

6 Voldoet aan VZGreserverichtlijn Ja/Nee

7 Advies begeleidingscommissie aanwezig Ja/Nee

Ja Nee Nee Ja Ja Ja Nee Ja N.v.t. N.v.t.

N.v.t. N.v.t N.v.t. N.v.t N.v.t N.v.t. N.v.t. N.v.t. N.v.t. N.v.t.

Ja Ja Ja ? Ja Ja Ja Ja Nee N.v.t.

Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja N.v.t.

8 Risico analyse aanwezig Ja/Nee

Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja Ja N.v.t.

Toelichting/opmerkingen (op onderdelen): 1. SaBeWa 1.1 Het betreft hier het bedrag van de laatst ingediende begrotingswijziging (zie hiervoor advies BC-begroting 2024). 1.2 De primaire bijdrage voor 2023 is inclusief de 2,7% verhoging volgens de VZG-richtlijn 2023. Er is nog een begrotingswijziging die nog niet is vastgesteld. De basis voor de berekening 2024 is dus de bijdrage 2023 inclusief de structurele doorwerking van de nog vast te stellen begrotingswijziging 2023. In de nieuwe bijdrage 2024 is zowel bestaand als nieuw beleid vanaf 2023 meegenomen. Tevens is er sprake van incidentele en structurele verhogingen. Zie hiervoor het advies van de BC. 1.3 Er wordt gebruik gemaakt van constante prijzen en dit wordt doorgetrokken naar 2025-2027. 1.4 Zie hiervoor het advies van de BC. Eindadvies 1. We geven in overweging akkoord gaan met de begroting 2024, mits de 1e begrotingswijziging 2023 door de raden wordt goedgekeurd. 2. VRZ 2.4 In de begroting 2024 is sprake van een extra kostenpost van € 788.000, waarvan de samenstellingscommissie van mening is dat deze kosten in eerste instantie opgevangen zouden moeten worden binnen de VZG-richtlijn. En als dit niet mogelijk is deze kosten via een 1e begrotingswijziging 2024 aan de gemeenteraden voor te leggen. Overigens heeft de ACF ditzelfde geadviseerd.

2.7 Een definitief schriftelijk advies van de ACF is aanwezig maar is niet opgevolgd door het DB en ook niet bij de stukken gevoegd aan de deelnemers. Eindadvies 2 We geven in overweging een zienswijze in te dienen op de begroting 2024 om het advies van de ACF op te volgen. 3. GGD 3.4 Er is alleen een beoordeling gedaan op de onderdelen GGD publieke gezondheid/Veilig Thuis en IJZ uitvoeringskosten/Taskforce Jeugd (niet zijnde de zorgkosten). In de begroting 2024 merkt de GGD op dat de subsidie die zij ontvangt van het CZW-bureau voor Veilig Thuis geen indexatie bevat. De GGD declareert de indexatie hierop bij de deelnemende gemeenten conform het percentage van de VZG-richtlijn. De samenstellingscommissie vindt dat hierover eerst overleg dient plaats te vinden met het CZW-bureau om de mogelijkheden te bezien voor jaarlijkse aanpassing van deze subsidie. Mocht dat geen positieve uitkomst hebben, dan is de samenstellingscommissie van mening dat deze kosten in eerste instantie opgevangen moeten worden binnen eigen begroting van de GGD. Ten aanzien van de structurele component van de uitvoeringskosten IJZ constateert de samenstellingscommissie dat deze niet is terug te rekenen naar de begroting 2023 noch een wijziging daarop.

Eindadvies 3 We geven in overweging om in aanvulling op het advies van de begeleidingscommissie een zienswijze op de begroting 2024 in te dienen als volgt: - Bezie de mogelijkheden om de indexering van Veilig Thuis niet in de eigen begroting op te nemen maar deze alsnog te laten subsidiëren door het CZW-bureau. - Pas bij de structurele component van de uitvoeringskosten IJZ de VZG-indexeringsrichtlijn toe. 4. RUD 4.1/4.2/4.4 Uit de opmerkingen van de begeleidingscommissie leiden wij af dat er een lager indexeringspercentage is opgenomen dan de maximale VZG-richtlijn voor zowel 2023 als 2024. Met dit indexeringspercentage is er een sluitende begroting voorgelegd. 4.6 De begeleidingscommissie constateert dat de geprognosticeerde balans niet volledig is, omdat er geen rekening wordt gehouden met de actuele stand van de reserve (resultaat jaarrekening 2022 is nog niet beschikbaar, inclusief de reeds besloten toevoegingen en onttrekkingen). Het is dus niet mogelijk om vast te stellen of er aan de reserverichtlijn voldaan wordt. 4.8 Er zijn twee grote risico’s opgenomen voor en bedrag van € 1,45 miljoen. Hiervoor wordt in 2023 een voorstel opgesteld en voorgelegd aan het bestuur en de deelnemers. Eindadvies 4 We geven in overweging in te stemmen met de begroting 2024.

We dringen er wel op aan de begeleidingscommissie op korte termijn te laten toetsen of aan de reserverichtlijn wordt voldaan. 5.ZMS 5.1 /5.2 De opgenomen bijdrage is af te leiden uit het nagezonden addendum van de directeur. De samenstellingscommissie gaat ervan uit dat de adviezen van de BC m.b.t. 2023 worden opgevolgd. 5.4 We verwijzen naar de conclusie van de begeleidingscommissie dat vanaf de begroting 2024 structurele exploitatietekorten gedekt worden met incidentele middelen (reserves). Geconstateerd dat de VZG-richtlijn wordt opgevolgd. Dit leidt echter wel tot een tekort in de begroting. Om dit tekort op te lossen zonder een hogere deelnemersbijdrage volgt op korte termijn een herstelplan. 5.6 We verwijzen naar de conclusie van de begeleidingscommissie dat de omvang van de reserve niet correct is weergegeven, als de tekorten worden gedekt zoals nu voorgenomen.

Eindadvies 5 We geven in overweging een zienswijze in te dienen op de begroting 2024, waarbij wij aandringen op een spoedige totstandkoming van het herstelplan en de opvolging hiervan nauwkeurig te laten volgen en de deelnemers hierover per kwartaal te informeren. Hierbij merken wij op dat nog geen gebruik wordt gemaakt van de mogelijkheid om af te wijken van de VZG-richtlijn in verband met een afwijkende verhouding personele kosten/materiële kosten. 6. SWVO 6.1/6.2 Voor het jaar 2023 betreft dit het bedrag van de laatst ingediende begrotingswijziging. De bedragen voor 2023 en 2024 voor de gemeente Goes zijn exclusief de bijdrage arbeidsmarktregio. Voor de overige deelnemers geldt dit niet. Voor 2023 zijn de kosten exclusief schulddienstverlening, parkeren en ICT opgenomen. 6.4 Er is alleen een beoordeling gedaan op de loketkosten leerlingenvervoer en de secretariaatskosten. Eindadvies 6 We geven in overweging in te stemmen met de begroting 2024, voor wat betreft de onderdelen loketkosten leerlingenvervoer en secretariaatskosten. Voor de overige onderdelen heeft de BC een advies uitgebracht. 7. GR De Bevelanden 7.3 Een financieel beleidsmatig onderbouwde meerjarenbegroting ontbreekt. 7.4. Recent is er nog een 2e wijziging 2023 ontvangen met impact op 2023 en volgende jaren en een 1e wijziging 2024. Deze moeten bezien worden in relatie tot de begroting 2024.

De verhoging opgenomen in de 2e begrotingswijziging 2023 met 4,5% naar 7.2% is nog niet verwerkt in de begroting 2024. De samenstellingscommissie merkt op dat alle wijzigingen en verhogingen van de bijdragen wel in de juiste volgorde moeten worden opgenomen. Dit betekent dat de 4,5% verhoging nu ook wordt toegepast op nieuw toegevoegde onderwerpen, zoals benoemd in de begroting 2024 (blz. 6 begroting 2024). Er wordt van uitgegaan dat een bedrag van € 390.551, zijn de Ict-contracten een voordeel voor de GR de Bevelanden is, terwijl deze kosten wel als last voor de gemeenten blijven. Voor de gemeenten verandert er per saldo dus niets. Het gepresenteerde nadeel van € 671.551 in de begroting komt daarmee dus eigenlijk uit op € 1.062.079. Overigens wordt opgemerkt dat het inde begroting 2024 gepresenteerde voordeel van de ict contracten van € 390.551 in de toekomst wordt ingezet voor investeringen voortvloeiend uit de i-visie. Dat heeft als mogelijke consequentie dat de gemeenten in de toekomst een hogere bijdrage moeten betalen vanwege het aandeel in de kosten uitvoering i-visie. De 1e begrotingswijziging 2024 is toegezonden aan de gemeenten maar niet beoordeeld door de BC. Om die reden heeft de samenstellingscommissie hierover ook geen oordeel uitgesproken, mede op grond van de onduidelijke verwerking en presentatie van de gemeentelijke bijdragen.

Wij adviseren de beoordeling door de BC zo spoedig mogelijk te laten doen. Eindadvies 7 We geven in overweging een zienswijze in te dienen op de begroting 2024 en de 1e wijziging begroting 2024 in overeenstemming met de opmerkingen zoals hierboven opgenomen. 8. OLAZ 8.6 Momenteel voldoet OLAZ aan de VZG-reserverichtlijn van 5%. OLAZ signaleert in haar begroting 2024 de laatste jaren een daling van de kosten van de milieustraten. Dat zou in principe tot een lagere kostenbegroting en dus tot een lagere bijdrage van de gemeenten binnen OLAZ moeten leiden. OLAZ verwacht echter ook voor de komende jaren een toename van de investeringen als gevolg van de (waarschijnlijk) benodigde aanpassingen op de milieustraten, om deze toekomstbestendig te kunnen maken (naast een

eventuele regionale spreiding van de milieustraten). In verband hiermee zijn de geraamde kosten voor de milieustraten in de begroting 2024 op het niveau van de begroting 2023 gehouden. Op deze wijze wordt in de begroting 2024 een structurele stelpost van € 874.000 gecreëerd die alsdan ingezet kan worden voor de verwachte toekomstige toename van de kapitaallasten. Hiermee tracht OLAZ te voorkomen dat de gemeentelijke bijdragen in de komende jaren sterk(er) moeten stijgen. Wanneer deze verwachting tot realisatie komt zal voor het dan ontstane begrotingsoverschot vanuit OLAZ voorgesteld worden om dit te reserveren in een bestemmingsreserve kapitaallasten. Hiermee zal dan rekening moeten worden gehouden bij de toetsing van de (algemene) reservepositie van OLAZ aan de VZG-reserverichtlijn van 5%. Eindadvies 8 We geven in overweging een zienswijze in te dienen op de begroting 2024 om een onderbouwing te vragen van de in de toekomst te plegen investeringen in de milieustraten. 9. De Betho 9.6 Voor reservevorming geldt de norm van 5% van alle baten van de desbetreffende gemeenschappelijke regeling. Deze norm dekt dan het totaal van alle vormen van reservevorming af. Deze norm wordt in ruime mate overschreden, ook wanneer hierbij de bestemmingsreserve brand (die dient ter dekking van de afschrijvingslasten) buiten beschouwing wordt gelaten.

Eindadvies 9 We geven in overweging een zienswijze op de begroting 2024 in te dienen ten aanzien van de overschrijding van de VZG-reserve richtlijn. 10. RMC- leerplicht Betreft centrumgemeente constructie. Goes is centrumgemeente