10. Voorstel nieuwe achterlader

Zaaknummer: Z21.019708

Raadsvoorstel

*Z01FEA187B5*

Nummer raadsvoorstel Raadsvergadering Portefeuillehouder

10 3 februari 2022 Wethouder Weststrate

Onderwerp

Aanschaf huisvuilauto - herziening afschrijvingstermijn en vervangingscyclus huisvuilauto's – opstellen vervoersmobiliteitsplan

Geachte raad, Hiermee leggen wij aan u een voorstel over bovengenoemd onderwerp ter besluitvorming voor. VOORSTEL Wij stellen u voor om: 1. Een nieuwe achterlader aan te schaffen. 2. Een duurzaam vervoersmobiliteitsplan op te stellen. 3. De vervangingscyclus en afschrijvingstermijnen van de huisvuilauto’s te wijzigen.

RAADSVOORSTEL

AANLEIDING EN DOEL Vanwege een acuut probleem met één van de achterladers doen wij een voorstel voor het aanschaffen van een nieuwe achterlader. Om in de toekomst beter in te spelen op de duurzame ontwikkelingen met betrekking tot het wagenpark is het laten opstellen van een duurzaam vervoersmobiliteitsplan noodzakelijk. Tenslotte stellen wij u voor om de vervangingscyclus en de afschrijvingstermijnen van de huisvuilauto’s te wijzigen. ARGUMENTEN Beslispunt 1 - Aanschaf nieuwe achterlader De gemeente Borsele heeft een eigen reinigingsdienst die verantwoordelijk is voor het ophalen van het huishoudelijk afval, het groente-, fruit- en tuinafval (gft) en oudpapier. Hiervoor heeft de gemeente Borsele vijf huisvuilwagens, te weten drie zijladers en twee achterladers. Er is een acuut probleem ontstaan bij één van de achterladers. Hiermee voldoet deze niet meer aan de geldende APK-regels en kan hij niet worden goedgekeurd. Vanwege dit probleem hebben wij verschillende oplossingen onderzocht: a. Reparatie van de huidige achterlader. b. Huur en een huurkoopconstructie. c. Aanschaf van een nieuwe achterlader.

Pagina 1 van 6

Ad a. Reparatie van de huidige achterlader De huidige achterlader is ruim 11 jaar. Het repareren kost minimaal € 12.000. De huisvuilauto zou na de reparatie nog twee jaar ingezet moeten worden. Dit vanwege het traject van aanbesteding en levertijd. Het risico op andere dure reparaties de komende twee jaar is reëel. De afgelopen twee jaar was er al een overschrijding van het onderhoudsbudget van de huisvuilauto’s van € 25.000 per jaar. Bij reparatie blijft het risico op uitval groot. Ad b. Huur en huurkoopconstructie De normale levertijd van een huisvuilauto was één jaar. Op dit moment, met de besluitvorming, het aanbestedingstraject en de bouwtijd beslaat deze twee jaar. Dit betekent dat minimaal een periode van twee jaar moet worden overbrugd. Het huren van een nieuwe huisvuilauto kost € 81.000 per jaar. Voor twee jaar overbrugging kost dit dus € 162.000. Het huren van een gebruikte huisvuilauto uit 2018 kost € 65.000 per jaar. Na deze periode kunnen wij deze vrachtwagen kopen voor € 97.500. Bij bovenstaande constructies zijn het onderhoud en de verzekering van het voertuig verwerkt in de huurprijs. Het voordeel van deze constructies is dat wij snel over een goede huisvuilauto kunnen beschikken. Bovendien worden hierdoor het risico op uitval en de daarbij behorende overlast tot een minimum beperkt.

Een ander voordeel is dat wij tijd kopen om de aanbesteding te doen in overeenstemming met ons aankoop- en aanbestedingsbeleid. Het nadeel is dat deze constructies erg duur zijn.

RAADSVOORSTEL

Ad c. Aanschaf van een nieuwe achterlader Een huisvuilauto bestaat uit twee onderdelen, de opbouw en het chassis. Wat betreft de opbouw zijn er twee grote spelers die de Nederlandse markt beheersen. Gezien de urgentie is er bij beide leveranciers geïnformeerd of zij op korte termijn een nieuwe huisvuilauto kunnen leveren. Bij één leverancier komt er medio februari 2022 een nieuwe achterlader beschikbaar die voldoet aan onze gewenste specificaties. Deze kunnen wij kopen voor een bedrag van ongeveer € 180.000. Bij de andere leverancier is er op korte termijn geen auto beschikbaar. Gezien de hoge onderhoudskosten van reparatie en de blijvende risico’s op uitval, raden wij reparatie af. De constructies van huur en huurkoop raden wij af vanwege de hoge kosten. Daarom stellen wij voor om over te gaan tot de aanschaf van een nieuwe achterlader. Hiervoor is het noodzakelijk dat wij afwijken van de Inkoop- en aanbestedingsregeling gemeente Borsele 2020 op grond van artikel 3.5: de afwijkingsbevoegdheid. Dit op basis van de volgende argumenten: - Gezien de urgentie van het probleem is een oplossing op korte termijn noodzakelijk. - Het overbruggen van twee jaar via een huur of huurkoopconstructie is exorbitant duur. - Het starten van een traject met besluitvorming, aanbesteding en bouwtijd neemt minimaal twee jaar in beslag.

- Op dit moment is er maar één leverancier die op korte termijn een huisvuilauto kan leveren die aan onze specificaties voldoet.

Pagina 2 van 6

Beslispunt 2 - Opstellen duurzaam vervoersmobiliteitsplan In 2019 is het ‘Convenant Duurzame Voertuigen en Brandstoffen in de Reinigingsbranche’ gesloten tussen overheden, reinigingsdiensten en marktpartijen. Het convenant houdt in dat vanaf 2025 de reinigingsbranche alleen nog maar voertuigen op duurzame brandstof of zeroemissie aanschaft en vanaf 1 januari 2030 zijn alle nieuw aan te schaffen reinigingsvoertuigen emissievrij. De gemeente Borsele heeft dit convenant niet medeondertekend, maar het is wel aan te bevelen om hierbij aansluiting te zoeken. De buitendienst kenmerkt zich door een diversiteit aan (specialistische) voertuigen, zoals een achterlader, zijlader, kolkenzuiger, bestelbussen en veegauto. Voor lichte voertuigen is een zero-emissie oplossing al beschikbaar. Voor met name vrachtwagens ligt dit anders. Indien beschikbaar, moet er gekeken worden naar actieradius, laadvermogen, aanschafprijs, betrouwbaarheid, onderhoudskosten en de infrastructuur. Het resultaat van de weging van deze factoren bepaalt of de overstap naar een zero-emissie-oplossing haalbaar is. Op dit moment is dit nog niet aan de orde, maar het omslagpunt komt steeds dichterbij. Voor nu geldt dat een nieuwe vrachtwagen voldoet aan de Euro6-norm. De Euro6-norm is de Europese milieunorm die fabrikanten dwingt om schonere auto’s en vrachtwagens te bouwen.

Vanuit de Sectortafel Mobiliteit van de Regionale Energiestrategie (RES) is er een aanbod gedaan om door de Stichting Duurzame Mobiliteit Zeeland een plan te laten opstellen om de vervoersmobiliteit te verduurzamen. Wij stellen voor om in 2022 gebruik te maken van dit aanbod. Het plan kan gebruikt worden als basis voor verdere besluitvorming bij het verduurzamen van het wagenpark. Het resultaat van dit plan is dat wij: -

Inzicht krijgen in de huidige CO²-uitstoot van het wagenpark. Weten welke stappen er nodig zijn om ons eigen wagenpark te verduurzamen. Een vervangingsplan hebben voor ons wagenpark.

RAADSVOORSTEL

Beslispunt 3 - Wijzigen van de afschrijvingstermijn en de vervangingscyclus De normale afschrijvingstermijn voor een huisvuilauto is acht jaar. Na die acht jaar houden we deze auto en wordt deze ingezet als ‘reserve’ auto. Op zich kan bovenstaande werkwijze prima functioneren, al zit er wel een einddatum aan hoelang een huisvuilauto kan blijven rijden tegen acceptabele onderhoudskosten. Huisvuilauto’s worden in de praktijk zwaar belast, hierdoor zijn ze storingsgevoelig en hebben ze frequent onderhoud nodig. De laatste jaren hebben wij te maken met hoge onderhoudskosten. Gezien de hoge onderhoudskosten en de uitval is het niet reëel dat een huisvuilwagen een dubbele periode meekan. Een auto kan best langer doorrijden dan de afschrijftermijn en als reserve-auto fungeren, maar uiteindelijk dient er wel een duidelijke strategie te zijn over de inzet, vervanging van de huisvuilauto’s en de daarbij acceptabele onderhoudskosten. Wij stellen voor om voor de nieuwe achterladers te gaan werken met een afschrijvingstermijn van vijf jaar. Voor een achterlader gelden de eerste vijf jaar als ‘eerste’ Pagina 3 van 6

auto en de volgende vijf jaar als ‘reserve’. Na tien jaar wordt de auto daadwerkelijk ingeruild voor een nieuwe huisvuilauto. Voor de zijladers willen wij gaan werken met een andere afschrijvingstermijn, namelijk zes jaar. De eerste zes jaar als ‘eerste’ auto, daarna nog drie jaar als reserve-auto. Na negen jaar wordt de zijlader daadwerkelijk vervangen. Het grote voordeel om te kiezen voor bovengenoemde vervangingscyclus is dat de jaarlijkse kapitaalslasten op termijn gelijk blijven en niet ieder jaar fluctueren. Andere voordelen van het herzien van de afschrijvingstermijn en de vervangingscyclus zijn: - Lagere onderhoudskosten. - Minder uitval en voortgang van de bedrijfsprocessen door storingen. - Minder financieel risico door uitval. - Eerder inspelen op duurzame ontwikkelingen. - Hogere restwaarde. In de Financiële verordening Borsele is opgenomen dat huisvuilauto’s worden afgeschreven over een periode van 8 jaar. Om bovenstaande redenen stellen wij voor om nu af te wijken van de huidige Financiële verordening en bij het vaststellen van een nieuwe verordening deze wijziging opnemen in de nieuwe Financiële verordening. (JURIDISCHE) CONSEQUENTIES Bij beslispunt 1 – het aanschaffen van een nieuwe achterlader – wijken we af van de Inkoopen aanbestedingsregeling gemeente Borsele 2020.

Dit doen we op basis van de argumenten die we hebben genoemd bij beslispunt 1 onder de paragraaf ‘Argumenten’.

RAADSVOORSTEL

Bij beslispunt 3 – het wijzigen van de afschrijvingstermijn en de vervangingscyclus – wijken we af van de huidige Financiële verordening. Bij het vaststellen van een nieuwe verordening worden deze wijzigingen opgenomen in de nieuwe Financiële verordening. FINANCIËN De aanschaf van een achterlader kost ongeveer € 180.000. Conform de voorgestelde afschrijvingstermijn van 5 jaar leidt dit tot € 36.000 aan kapitaalslasten per jaar. Om in de juiste cyclus terecht te komen is het nodig dat de afschrijftermijn van de huidige zijlader (OW 72) met één jaar wordt vervroegd. Deze zijlader wordt dan vervangen in 2024. De extra kosten aan kapitaalslasten bedragen voor 2022 en 2023 € 4.000 per jaar. Het is de bedoeling dat deze auto nog wel drie jaar als reserve auto fungeert. De huidige reserve achterlader kan vervangen worden in 2024 door een andere tweedehands reserve auto. De kosten hiervan zijn al opgenomen in de investeringslijst. In 2027 vervalt deze auto en wordt er een nieuwe achterlader aangeschaft. De extra kosten van de kapitaalslasten dekken wij voor 2022 en 2023 uit de stelpost huisvuilwagens van € 14.000 en uit de opbrengst oudpapier van € 26.000. Op termijn stijgen de kapitaalslasten ten opzichte van de huidige kapitaalslast met € 40.000. Dit komt mede Pagina 4 van 6

doordat in de huidige begroting onvoldoende rekening is gehouden met de vervanging van een huisvuilwagen. De hogere kapitaalslast en de verlaging van de onderhoudskosten voor de periode 2024 t/m 2030 betrekken wij bij de begroting 2023-2026. Aangezien de lasten van het ophalen van huisvuil in 2025 gedekt worden door de afvalstoffenheffing is dit voor de begroting slechts een tijdelijk probleem. De restwaarde van de huisvuilwagens laten wij buiten beschouwing en zal als eenmalige inkomst geboekt worden. De afgelopen twee jaar was er een overschrijding van de onderhoudskosten, nieuw beleid zorgt dat we de raming wel halen. De kosten voor het maken van het vervoersmobiliteitsplan, te weten € 10.000 zullen gedekt worden uit de lopende budgetten. UITVOERING / PLANNING / EVALUATIE Voorstel 1 - Aanschaf huisvuilwagen februari/maart 2022. Voorstel 2 - Opstellen duurzaam vervoersmobiliteitsplan tweede kwartaal 2022. Voorstel 3 – Na vaststelling door de raad zullen de wijzigingen verwerkt worden. COMMUNICATIE Geen bijzonderheden

RAADSVOORSTEL

BESLUIT De raad besluit: 1. Een nieuwe achterlader aan te schaffen. 2. Een duurzaam vervoersmobiliteitsplan op te stellen. 3. De vervangingscyclus en afschrijvingstermijnen van de huisvuilauto’s te wijzigen.

Ter inzage liggende stukken Geen BIJLAGE(N) Bijlage 1 excelbestand over de vervangingscyclus Bijlage 2 offerte Haller Bijlage 3 offerte opstellen duurzaam vervoersmobiliteitsplan

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Borsele, Pagina 5 van 6

RAADSVOORSTEL

G.M. Dijksterhuis,

burgemeester

J.M. Jansen,

secretaris

Pagina 6 van 6