Raadsmemo: Jaarverslag leerplicht en doorstroompunt 2023-2024
Tekst van het document
Raadsmemo Nummer
25int02449 aan
Van
Opsteller
datum
Gemeenteraad Borne
College van B en W
D. van de Zweerde
8 juli 2025
Betreft
Jaarverslag leerplicht en doorstroompunt 2023-2024 SO.00002103 E BPRB & W stuk Het College van B&W Portefeuillehouder A.P. Lammers Argumentatie voor aanbieding memo aan de gemeenteraad: De gemeente Hengelo verzorgt de leerplichtfunctie ook voor de gemeente Borne. Jaarlijks wordt van deze werkzaamheden een verslag opgesteld en aangeboden aan de gemeente Borne.
Geachte raadsleden, Voor u ligt het jaarverslag Leerplicht en Doorstroompunt van de gemeenten Hengelo en Borne over het schooljaar 2023-2024. In mei 2023 is de naam RMC (Regionaal Meld- en Coördinatiepunt Voortijdig Schoolverlaters) veranderd in het Doorstroompunt. Met dit jaarverslag informeren wij u over de landelijke, regionale en lokale ontwikkelingen. Naast het toezicht houden en de controle op de naleving van de Leerplichtwet hebben Leerplicht en Doorstroompunt een maatschappelijke zorgtaak in het terugdringen van schoolverzuim en tegengaan van voortijdig schooluitval. Met dit jaarverslag wordt uitvoering gegeven aan artikel 25, eerste lid van de Leerplichtwet 1969. De gemeente Hengelo verzorgt de leerplichtfunctie ook voor de gemeente Borne. Daarnaast voert zij de Doorstroompunt taken uit voor de gemeenten Borne en (deels) Hof van Twente. Leerplicht en Doorstroompunt Leerplicht en Doorstroompunt zetten zich iedere dag in om schoolaanwezigheid te stimuleren, thuiszitten tegen te gaan en jongeren te begeleiden naar een positieve, zelfstandige toekomst. Samenwerking met jongeren zelf, ouders, onderwijs en ketenpartners is hierbij essentieel. Iedere jongere heeft zijn of haar eigen verhaal, daarom proberen wij ruimte te bieden voor maatwerkoplossingen en zetten we passende interventies in. De oplossing die voor de ene jongere passend is, is dat niet altijd voor de andere.
Vanuit onze missie willen we alle jongeren in Twente gelijke kansen bieden in het onderwijs, zodat zij hun talenten zo goed mogelijk kunnen ontwikkelen. Met een doorlopende leerlijn van 5 tot 27 jaar willen we jongeren zo optimaal mogelijk ondersteunen en een steuntje in de rug geven daar waar nodig. Wanneer
1
onderwijs niet mogelijk is zetten we in op ondersteuning richting arbeidsmarkt, andere vormen van participatie, zorg en/of hulpverlening. Belangrijkste ontwikkelingen en bevindingen In het schooljaar 2023-2024 is blijvend ingezet op preventie, samenwerking met ketenpartners en het ondersteunen van kwetsbare jongeren. Dit hebben we gedaan door voorlichting te geven over de leerplichtwet op scholen, sturing op vroegtijdig melden van afwezigheid, deelname aan zorg-adviesteams (ZAT’s) of schoolaanwezigheidsteams (SAT’s). Net als vorig schooljaar is onderwijs gegeven aan Oekraïense kinderen en jongeren. De leerplichtambtenaren hebben geïnvesteerd in korte lijnen met de vluchtelingenopvang en ISK scholen. Een uitgaande informatieve brief over leerplicht in Nederland is verspreid over de opvanglocatie waar tevens voorlichting is gegeven. Leerplicht Dit schooljaar is de schoolaanwezigheidskaart bij VO-scholen geïntroduceerd. Scholen en leerplichtambtenaren hebben hiervoor trainingen gevolgd. In schooljaar 2024-2025 volgt de verdere implementatie. Voor het praktijkonderwijs worden de voorbereidingen voor de introductie van de schoolaanwezigheidskaart komend schooljaar getroffen waarna het ook daar geïmplementeerd kan worden. Bij schoolaanwezigheid gaat het over de onderwijsdeelname en daarmee onderwijstijd van alle leerlingen.
Door het monitoren van de onderwijstijd op het niveau van de school, de klas én de leerling maken we zichtbaar waar extra steun nodig is. Het doel: alle leerlingen optimaal laten profiteren van het onderwijs dat we in Twente bieden. Cijfers leerplicht In de afgelopen jaren zagen we een stijging in het aantal verzuimmeldingen. In het schooljaar 2023-2024 is er een lichte daling in de verzuimcijfers in Borne. Redenen hiervoor zijn: Preventie door het houden van een verzuimspreekuur. Samenwerking met ketenpartners. Ondersteunen van kwetsbare jongeren. Redenen voor verzuim: Ernstige psychische problematiek bij jongeren. Toename in multiproblematiek bij de doelgroep en hun ouders. Hiervoor zijn korte lijnen met team jeugd en gezin. School kan de benodigde hulp niet verlenen, waardoor jongeren vastlopen. Vaak is er een wachtlijst voor passende hulpverlening. Voor gevoelige jongeren is een grote school niet passend, maar zijn er geen kleinschalige alternatieven. Dit levert vaak problemen op bij onder andere autistische jongeren vanwege de hogere prikkelgevoeligheid of bij jongeren met angst- en paniekklachten. Schoolverzuim is het gevolg. Komst van Oekraïners naar Nederland, onder wie het schoolverzuim hoog is. Cijfers Doorstroompunt Genoemde verklaringen voor de aantallen voortijdig schoolverlaters zijn: Complexe persoonlijke (multi)problematiek.
Psychosociaal, in de persoon gelegen factoren; Motivatie; Ongediplomeerde uitstroom naar werk vanwege de krappe arbeidsmarkt; Meer jongeren gaan als ZZP’er aan de slag; Niet passende studiekeuze.
2
Middels het landelijke aanvalsplan wordt geprobeerd voortijdig schoolverlaters een halt toe te roepen. In Twente lopen we voorop met onze aanpak. De nieuwe Twentse Belofte speelt hierop in. Toelichting cijfers Bovengenoemde redenen zijn veel gehoorde signalen vanuit de uitvoering en landelijk. Dit willen we met cijfers kunnen onderbouwen. Op dit moment wordt er gewerkt aan een dashboard wat dat mogelijk maakt. Vooruitblik Begin 2026 treedt naar alle waarschijnlijkheid de nieuwe wet ‘van school naar duurzaam werk’ in werking. De voorbereidingen zijn in gang gezet. Het doel van het wetsvoorstel is om jongeren met een afstand tot de arbeidsmarkt de juiste begeleiding en ondersteuning te geven richting economische zelfstandigheid. Dit gebeurt met vier samenhangende maatregelen: 1. Aanvullende loopbaanbegeleiding tot een jaar na diplomering of het verlaten van de school in het beroepsonderwijs, praktijkonderwijs en voortgezet speciaal onderwijs. 2. De maximumleeftijd van de doelgroep van het Doorstroompunt wordt verhoogd van 23 naar 27 jaar. 3. Gemeenten krijgen in de Participatiewet een meer preventieve rol bij het ondersteunen van jongeren naar werk. 4. Het wetsvoorstel stimuleert de samenwerking tussen onderwijs, Doorstroompunten en gemeenten op casusniveau en bij een regionaal programma.
De 14 Twentse gemeenten werken samen met onderwijsinstellingen op basis van het regionale plan ‘De Twentse Belofte 2020-2024’. Hierin staat de aanpak van voortijdig schoolverlaters en kwetsbare jongeren (16 tot 27 jaar). Uitgangspunt is dat iedere jongere een passende plek op school of de arbeidsmarkt krijgt en geen enkele jongere tussen ‘wal en schip’ valt. Doorstroompunt heeft hierin een centrale rol waarin zowel op regionaal als lokaal niveau de samenhang en de verbinding gezocht wordt met de beleidsterreinen Arbeidsmarkt, Wmo en Jeugd. De huidige Twentse Belofte is met een jaar verlengd tot en met 2025. Op dit moment zijn we in de regio bezig met het opstellen van een nieuwe Twentse Belofte 2026-2029. Het plan sluit aan op de nieuwe wet van school naar duurzaam werk. Wij gaan ervan uit u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.
3