Concept verslag bijeenkomst betrokkenen Maria Mediatrix (MM) op 16-01-2023
Tekst van het document
Verslag bijeenkomst betrokkenen Maria Mediatrix (MM) op 16-01-2023 Namens de gemeente zijn burgemeester Jan Pierik, locatiemanager Dirk Jan Stad, adviseur communicatie en participatie Mieke Ligtenberg en communicatieconsulent Monique Gankema aanwezig. Er waren ongeveer 20 omwonenden bij de bijeenkomst aanwezig. Dirk opent de vergadering. Vervolgens wordt het verslag van de vorige bijeenkomst doorgenomen. Niemand heeft opmerkingen over het verslag van de vorige vergadering. Dirk vertelt dat het de laatste tijd rustig is op MM, ook met oud en nieuw. De Oekraïners zijn vooraf ingelicht over het vuurwerk dat rondom de jaarwisseling wordt afgestoken. Ze hadden hier geen problemen mee, maar hadden niet verwacht dat het zo veel vuurwerk zou zijn. Dirk vraagt of er mededelingen zijn. Een omwonende merkt op dat blijkbaar het riool vaak verstopt zit. Dirk beaamt dat er problemen geweest zijn. Niet iedereen gaat even zorgvuldig met het toilet om. Ook is er twee keer een leidingbreuk geweest. Een andere betrokkene meldt dat hij vermoedt dat er wat verhandeld wordt aan de parallelweg. Ook wordt gemeld dat er veel Oekraïners zonder verlichting op de Kuipersweg lopen. Hier besteedt Dirk aandacht aan. Daarnaast meldt een andere betrokkene dat de bermen kapot gereden worden. Ook dit wordt gemeld in het gemeentehuis. Vervolgens heeft Dirk een aantal mededelingen.
De feestdagen zijn rustig verlopen. Er is een mooie kerstviering geweest in de Zwanenhof en er is stilgestaan bij de bijdrage die vrijwilligers leveren aan de opvang van Oekraïners. Op dit moment heeft MM 210 bewoners, de Zwanenhof 90 en particulieren huisvesten 38 Oekraïners. Er verblijven op het moment 8 statushouders op MM. In principe worden statushouders rechtstreeks geplaatst in een woning van Welbions. Als dit niet lukt, worden ze tijdelijk ondergebracht in MM om vervolgens door te stromen. De oplevering en de doorstroming gaat voorspoedig. In 2022 zijn op deze manier 21 mensen via MM naar een woning van Welbions gegaan. Dirk vertelt dat in het weekend van 13/14/15 januari een incident op een fietspad is geweest. Een Nederlandse jongen wilde de fiets van een Oekraïense vrouw afpakken. De politie is hiervan op de hoogte en doet onderzoek. Burgemeester Pierik krijgt vervolgens het woord. Hij wil van gedachten wisselen over de uitdaging waar Borne voor staat. Iedere regio in Nederland, dus ook Twente heeft een opgave als het gaat om de opvang van asielzoekers, statushouders en Oekraïense ontheemden. De burgemeester legt uit dat de nog goed te keuren Spreidingswet moet zorgen dat asielzoekers in het land worden verdeeld en elke gemeente een bijdrage moet leveren aan die reguliere opvang.
Ook worden gemeenten zelf verantwoordelijk voor tijdelijke opvang van Oekraïense ontheemden en wordt de taakstelling uitgebreid. De burgemeester benoemt dat in de wetgeving rondom statushouders niets verandert, ook al stromen statushouders niet snel genoeg door van de COA-opvang naar een woning, waardoor een gedeelte van de problemen rondom de asielopvang verklaard kan worden. Als de asielzoekers naar rato verdeeld zouden worden over de Twentse gemeenten-zou Borne eind 2023 ruim 80 asielzoekers moeten opvangen. Wel legt de burgemeester uit dat het niet per se zo is dat het aantal op te vangen asielzoekers wordt verdeeld naar rato van het aantal inwoners, dit mag ook regionaal anders worden verdeeld.
Daarnaast is de taakstelling om in 2023 een kleine 60 statushouders onderdak te bieden. Samen met de andere Twentse gemeenten vangen we nu 3000 Oekraïense ontheemden op. Verwacht wordt dat dit zal groeien naar 3600 mensen halverwege 2023 en naar 4000 eind 2023. De nieuwe wetten verplichten gemeenten een oplossing te bedenken voor de opvang van deze mensen. De burgemeester legt uit dat de Twentse gemeenten op dit moment in een proces zitten om die drie opgaven goed te laten landen. Borne moet zelf ook aan de bak én is in goed overleg met andere Twentse gemeenten en de regio IJsselland. Concreet voor Borne is de vraag: Hoe gemeente Borne asielzoekers, statushouders en Oekraïense ontheemden gaat huisvesten? Op dit moment zitten we in het stadium van gedachtenvorming. De burgemeester geeft aan dat bij MM nu de opvang van Oekraïners is gesitueerd en hij het daarom belangrijk vindt om van omwonenden en GBA geluiden en opvattingen over dit onderwerp te horen. Het gemeentebestuur probeert wat hier vanavond gezegd wordt te betrekken bij de uitwerking de komende weken. Volgens de burgemeester kan dit ook resulteren in een uitwisselingen van groepen tussen gemeenten. We moeten als regio voldoen aan de cijfers. Een van de omwonenden vraagt zich af welk idee Nederland erbij heeft en zegt ‘de instroom blijft maar doorgaan’.
De burgemeester legt uit dat het COA vastloopt en dat dat heeft gezorgd voor de nieuwe wetten, waardoor we als gemeente in deze situatie zijn gekomen. Als gemeente hebben we geen invloed op de instroom en hoe daarmee wordt omgegaan. Een betrokkene geeft aan te hopen dat dit geen aanloop is om de 80+60 in MM te plaatsen. ‘Er zijn hier al veel mensen, ruim over het quotum’. Ook wordt er verwezen naar de afspraken die in het verleden zijn gemaakt ‘geen asielzoekers meer in MM’ en wordt aangegeven dat ‘brede problemen gespreid moeten worden, bijvoorbeeld 20 in Hertme, 20 in Zenderen’. Een ander reageert dat ‘Azelo al een grote zwarte vlek is in de gemeente Borne’. Diverse keren wordt door aanwezigen gepleit voor opvang op andere locaties binnen de gemeente (zoals ook tijdens het omwonendenoverleg in september is aangegeven). Ook wordt gevraagd of de gemeente met alle andere wijken op dezelfde manier het gesprek aangaat. Tevens wordt gesteld dat er nooit goede afspraken gemaakt zijn over de populatie, herkomst en aantallen. Azelo wilde gezinnen, maar kreeg in zijn beleving vaak alleenstaande mannen. ‘De afspraak die wel is gemaakt is dat er geen asielzoekers meer opgevangen worden in Azelo. Die afspraak is al twee keer verbroken en mag de gemeente niet nog een keer verbreken’ aldus een betrokkene. Deze uitspraak kan op veel bijval rekenen van de andere omwonenden.
Er is geen draagvlak om weer asielzoekers op te vangen in Azelo. Ook wordt gevraagd of de gemeente zelf al locaties heeft gevonden. Volgens de betrokkene had je dit kunnen zien aankomen. De burgemeester geeft aan dat in MM en de Zwanenhof veel Oekraïners worden opvangen en in ruil daarvoor de gemeenten Hof van Twente en Haaksbergen voor gemeente Borne asielzoekers onderdak bieden. Een betrokkene spreekt uit dat hij het fijn vindt dat de gemeente in dit stadium in Azelo dit gesprek aangaat. ‘In Azelo zouden nooit meer asielzoekers komen. Die afspraak is al twee keer verbroken. Oekraïners zijn nu geaccepteerd door de gemeenschap, maar er is wel een maximum waar we ons aan moeten houden. Laatste keer werden er statushouders bijgezet, gelukkig is dat heel beperkt gebleven. Mensen die er nu zitten moeten zo snel mogelijk een huis krijgen, laten we de vrijgekomen plekken aanbieden aan Oekraïners’.
Omwonenden melden dat is gezegd dat statushouders maximaal tot en met maart 2023 zouden blijven en de Oekraïners tot 1 januari 2024. De problemen die de omwonenden hadden met asielzoekers, ervaren ze niet met de Oekraïense ontheemden. Vervolgens zegt een omwonende ‘er minder moeite mee te hebben om die termijn niet als deadline te hanteren. Daar wil hij wel wat speling in geven, maar asielzoekers moeten we echt niet doen’. Er wordt aan toegevoegd dat de aantallen niet omhoog moeten. In het verleden heeft men problemen ervaren bij opvang van meer dan 300 mensen (in MM en Zwanenhof). Hier kunnen veel omwonenden zich in vinden. Burgemeester Pierik geeft aan dat in het afgelopen jaar meerdere malen gesproken is over opvang van 250 tot 350 mensen. Verschillende omwonenden houden vast aan 300, waarop voorgesteld wordt om weg te blijven bij de getallen. Een betrokkene vindt dat ‘er geen afspraken gemaakt kunnen worden met de burgemeester. We hadden geen 350 mensen afgesproken’. Er is veel wantrouwen naar de gemeente/burgemeester toe. De burgemeester concludeert dat de omwonenden enerzijds kritisch en boos zijn op gemeente, maar ze toch op een mooie manier omgaan met de opvang. Dirk zegt dat hij begrip heeft voor het wantrouwen dat er is bij verschillende omwonenden.
Hij vertelt dat hij gehoord heeft wat zich in het verleden heeft afgespeeld en dat hij tot nu toe goed heeft kunnen afstemmen met de omwonenden. Over het geheel gezien vindt hij dat het heel goed gaat en hoopt dat omwonenden geen belemmeringen voelen om contact te leggen met hem. Volgens Dirk is hier iets gegroeid dat op een goede manier loopt en je ook vertrouwen moet hebben in elkaar. Een betrokkene reageert dat je moet voelen dat er wat gedaan wordt met wat je zegt en dat hij dat idee nu niet heeft bij het college’. Vervolgens wordt gezegd dat er onrust is ontstaan, vanwege geruchten over het zorghotel. Er wordt gevreesd voor een situatie zoals in Albergen. De burgemeester reageert dat hij alleen weet dat er iemand serieus geïnteresseerd is. De burgemeester resumeert dat er in Azelo geen draagvlak is voor opvang van asielzoekers of statushouders, wel voor de opvang van Oekraïense ontheemden en dat de duur van de opvang van Oekraïners langer mag duren. Er wordt door betrokkenen goedkeurend geknikt. Ook legt de burgemeester uit dat gemeente Borne 10% van de taakstelling van Twente opvangt als het gaat om de Oekraïners en dat Borne als gemeente maar verantwoordelijk is voor 3 of 4% van de taakstelling. De burgemeester benoemd vervolgens een tweede onderwerp: het flexwonen. De gemeente is op zoek naar goede manier om het gesprek met de mensen uit Borne aan te gaan.
Een omwonende doet de suggestie om aantallen klein te houden en afspraken na te komen. De burgemeester neemt dat mee en sluit af met de mededeling dat hij blij is dat de mensen uit Azelo de Oekraïners langer willen opvangen. Vervolgens komt uit de rondvraag nog de vraag naar voren waarom de matrixborden zijn weggehaald en nu zijn teruggeplaatst. Dirk Jan legt uit dat dit is gedaan om een module te plaatsen waarmee snelheden uitgelezen kunnen worden. Dirk Jan probeert het rapport daarover te ontvangen voor de volgende vergadering. Ook volgt er nog een vraag over de opgave voor asielzoekers, statushouders en Oekraïense ontheemden. Dat had de gemeente kunnen zien komen, waarom is de gemeente niet eerder in actie gekomen? De burgemeester zegt ermee bezig te zijn en verzoekt die vraag over twee maand nog eens te stellen. Tot slot word de volgende vergadering gepland voor 6 maart 2023 om 19.30 uur. Gemeente Borne zorgt voor een uitnodiging.