CConstaterende datBorne
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage: Totaaloverzicht bouwstenen en ombuigingen die in de programmabegroting zijn opgenomen

Beeldvormende commissievergadering 6 oktober 2026, gemeente BorneBij agendapunt: Programmabegroting 2027 - 2030 'Krachtig verder voor Borne'21.575 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

1 Bijlage A - Overzicht van bouwstenen en ombuigingsmaatregelen die in de programmabegroting zijn opgenomen In deze bijlage (deel A) worden alle bouwstenen en ombuigingsmaatregelen die zijn o pgenomen in de programmabegroting 2027-2030, gepresenteerd. Dit gebeurt op volgorde van programma’s en paragrafen overeenkomstig de programma-indeling van de programmabegroting. Eerst komen de bou wstenen aan bod en dan de ombuigingsmaatregelen. Op basis van de nieuwe programma-indeling: 1. Dienstverlening en samenwerking. 2. Leefomgeving en veiligheid. 3. Wonen en ondernemen. 4. Cultuur, sport en onderwijs. 5. Jeugd, ondersteuning en bestaanszekerheid.

Inhoudsopgave: Deel A: | pagina Bouwstenen Programma 1: Dienstverlening en samenwerking A.1 Wet digitale overheid | 4 A.2 Inhuur CISO | 6 A.3 Versterking procesmanagement | 8 A.4 Overstap naar API-standaarden | 10 A.5 Inrichting verplichte account-, contract- en leveranciersmanagement | 12 A.6 Artificial Intelligence (AI) | 14 A.7 Gestandaardiseerde ontsluiting van gemeentelijke gegevens | 16 A.8 Tijdelijke HR-consulent met 1 jaar verlengen | 18 Programma 2: Leefomgeving en veiligheid A.9 Continuïteit en Weerbaarheid – Bedrijfscontinuïteit | 20 A.10 Continuïteit en Weerbaarheid – Samenleving & Crisis | 23 A.11 Onderzoek naar de omvang en kosten van de installatie van GACS | 26 A.12 Omvang van de reserve MJOP’s en investeringen in het vastgoed B | 28 A.13 Onderhoud openbare ruimte | 31 A.14 Programma externe Veiligheid | 33 A.15 Fontein Dorsetplein | 35 A.16 0,5 Fte boa structureel maken | 37 A.17 Aanleg F35 | 39 Programma 3: Wonen en ondernemen A.18 Realisatiestimulans | 41 A.19 Starterslening | 43 A.20 Nota Omgevingskwaliteit | 45 Programma 4: Cultuur, sport en onderwijs A.21 Exploitatie Sportcentrum | 47 A.22 Maatschappelijke bijdrage stichting Sporthal de Veste | 50 A.23 Verduurzaming verlichting de Veste | 52 Programma 5: Jeugd, ondersteuning en bestaanszekerheid A.24 Jurist Sociaal Domein | 54 A.25 Doorontwikkeling Social Hus | 56 A.26 Sociale Basis strategische

ontwikkelingen | 59 A.27 Sociale basis korte termijn | 62 Ombuigingen Programma 1: Dienstverlening en samenwerking A.28 Organisatiebudget Piek en Ziek | 65 A.29 Budget motiemarkt halveren | 66 A.30 Stelposten afschaffen en versoberen | 67 2 Programma 2: Leefomgeving en veiligheid A.31 Verlengen afschrijvingstermijnen en toepassen restwaarde (Sportcentrum Borne) | 69 A.32 Aanpassen dotaties reserve kapitaalgoederen | 71 Programma 3: Wonen en ondernemen - Programma 4: Cultuur, sport en onderwijs A.33 Stoppen waarderingssubsidies cultuur | 74 Programma 5: Jeugd, ondersteuning en bestaanszekerheid A.34 Strakkere toegang Jeugd | 76 A.35 Slimmer organiseren inzet POH Jeugd en lokale teams | 78 A.36 Stopzetten trajecten Humanitas | 80 A.37 Strakkere toegang Wmo | 82 3 4 1. Programma Dienstverlening en Samenwerking. Volgnummer: 01 Onderwerp: Wet digitale overheid (Wdo) Programma: Dienstverlening en samenwerking Portefeuille: Bedrijfsvoering, dienstverlening, ICT, personeel en organisatie Inhoud: De Wet digitale overheid (Wdo) verplicht gemeenten om digitale dienstverlening veilig, toegankelijk en betrouwbaar in te richten. Gemeente Borne maakt gebruik van DigiD en hanteert de door de VNG vastgestelde indeling van gemeentelijke producten en diensten met bijbehorende betrouwbaarheidsniveaus (laag, substantieel en hoog).

Deze niveaus zijn gekoppeld aan concrete inlogmiddelen en aanvullende identiteitscontroles, waarmee de kern van de Wdo rond digitale identificatie is ingericht. De resterende Wdo-opgave zit vooral in de verbreding en borging hiervan. Niet alle gemeentelijke websites en digitale kanalen zijn aantoonbaar toegankelijk (WCAG) en voorzien van een geldige toegankelijkheidsverklaring op basis van een externe audit. Daarnaast moet de juridische geldigheid van digitale aanvragen, meldingen en bezwaren (WMEBV) in de gehele keten worden geborgd, van inloggen tot registratie en besluitvorming. Ook moeten Wdo-eisen structureel worden meegenomen in nieuwe digitale ontwikkelingen en samenwerkingsprojecten. Doel: Het (blijvend) voldoen aan de Wet digitale overheid en de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer, zodat inwoners en ondernemers hun zaken digitaal veilig, toegankelijk en rechtsgeldig met de gemeente kunnen regelen. Autonoom/niet autonoom De Wdo en de WMEBV zijn landelijke wetten. De gemeente heeft geen invloed op deze verplichtingen en moet hieraan blijven voldoen. Wettelijk/niet wettelijk (o.b.v. welke wettelijke regeling) Wettelijk, Wet digitale overheid (Wdo) en Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (WMEBV). Maatschappelijk effect Inwoners en ondernemers kunnen hun zaken digitaal betrouwbaar, veilig en toegankelijk regelen.

Dit versterkt vertrouwen in de overheid en voorkomt dat mensen worden uitgesloten door ontoegankelijke digitale dienstverlening. Onvoorzien/onvermijdbaar/onuitstelbaar Onvermijdbaar en onuitstelbaar. De naleving van de Wdo en WMEBV is wettelijk verplicht. Uitstel of onvoldoende borging leidt tot juridische, bestuurlijke en reputatierisico’s. EfÏciency (indien mogelijk kwantificeren) Door digitale dienstverlening toegankelijk in te richten, kunnen alle inwoners zelfstandig gebruikmaken van gemeentelijke diensten. Relatie met beleidsvoornemen(s) in het coalitieakkoord ‘Krachtig verder!’ (benoemen citaat / zinsnede op basis waarvan verwezen wordt naar coalitieakkoord) Digitalisering biedt kansen om dienstverlening sneller, eenvoudiger, betrouwbaarder en toegankelijker te maken. (Hoofdstuk 15 coalitieakkoord/pagina 19) en zorgen voor toegankelijke, duidelijke en betrouwbare dienstverlening aan inwoners en ondernemers (Hoofdstuk 15 coalitieakkoord/pagina 19) Continuering bestaand beleid (benoemen | Het gaat niet om nieuw beleid, maar om het borgen en van vigerend beleid) | doorontwikkelen van bestaande voorzieningen om blijvend aan wettelijke eisen te voldoen. Acties en planning | Vaststellen en bijhouden van een volledig overzicht van alle gemeentelijke websites, apps en digitale kanalen.

Uitvoeren van externe WCAG-toegankelijkheidsaudits voor deze kanalen en publiceren van geldige toegankelijkheidsverklaringen. Verbeteren van websites en formulieren op basis van auditresultaten. In kaart brengen en borgen van de juridische digitale keten (WMEBV) voor aanvragen, meldingen en bezwaren: van inloggen tot registratie en besluitvorming. Opnemen van Wdo- en WMEBV-eisen in kaders voor nieuwe digitale projecten en samenwerkingsinitiatieven. Personele effecten | De uitvoering vraagt inzet van meerdere disciplines binnen de bestaande organisatie. Begrotingswijziging (afronden op € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Investering Exploitatielast structureel | 10.000* | 10.000 | 10.000 | 10.000 Exploitatielast incidenteel | 50.000** | PM | PM | PM Beschikbare dekking Effect saldo | 10.000 | 10.000 | 10.000 | 10.000 * Structurele lasten voor de jaarlijks verplichte audits om geldige toegankelijkheidsverklaringen te krijgen ** Incidentele lasten voor het verbeteren van websites en formulieren naar aanleiding van de bevindingen uit de audits. Voor volgende jaren hangen kosten af van de uitkomsten van de audits.

5 6 Volgnummer: 02 Onderwerp: Inhuur (C)ISO coördinator/projectleider Informatiebeveiliging Programma: Dienstverlening en samenwerking Portefeuille: Bedrijfsvoering, dienstverlening, ICT, personeel en organisatie Inhoud: De Cyberbeveiligingswet (Cbw) vormt de Nederlandse implementatie van de Europese NIS2-richtlijn (Network and Information Security Directive 2). Deze richtlijn richt zich op het versterken van de cyberbeveiliging en de weerbaarheid van essentiële diensten binnen de EU-lidstaten. Gemeenten kwalificeren als essentiële entiteiten onder NIS2 en vallen daarmee onder toezicht van de Rijksinspectie Digitale Infrastructuur (RDI). In 2025 is er een eerste inventarisatie uitgevoerd door een ervaren externe CISO en auditor. O.b.v. deze inventarisatie en analyse is er een Plan van Aanpak (PvA) Informatiebeveiliging opgesteld. Om invulling te geven aan dit PvA en om aan de wettelijke kaders te voldoen is de juiste kennis, expertise en extra capaciteit een vereiste. De verwachting is dat Borne ongeveer 4 à 5 jaar nodig heeft om op het gewenste niveau te komen. Gedurende deze 4 à 5 jaar is extra inzet d.m.v. een projectleider/coördinator noodzakelijk die invulling geeft aan het PvA Informatiebeveiliging en die de organisatie meeneemt in alle benodigde veranderingen die noodzakelijk zijn om naar de volgende volwassenheidsfases van BIO2 te groeien.

De CISO (Chief Information Security OfÏcer) is verantwoordelijk voor de regie en het strategisch advies op het gebied van informatiebeveiliging. De ISO (Information Security OfÏcer) ondersteunt de uitvoering en borging van informatiebeveiligingsmaatregelen binnen de organisatie. De CISO/ISO Borne heeft niet de capaciteit om aan bovenstaande invulling te geven. Voor 2026 is incidenteel budget geborgd. Via deze bouwsteen wordt voor de implementatieperiode 2027- 2030 aanvullend budget gevraagd voor tijdelijke extra capaciteit. De inzet wordt in het laatste jaar afgebouwd, omdat het benodigde fundament dan is gelegd. Doel: Het (blijvend) voldoen aan de Cbw en op termijn aan BIO2 verhoogt de digitale weerbaarheid en waarborgt de continuïteit van maatschappelijk essentiële diensten, zoals burgerregistratie (BRP), sociale voorzieningen en crisisbeheer. Autonoom/niet autonoom Autonoom. De Cbw (nationale wet) implementeert de Europese NIS2- richtlijn. Gemeenten kunnen deze verplichtingen niet beïnvloeden en dienen hier blijvend aan te voldoen. Wettelijk/niet wettelijk (o.b.v. welke wettelijke regeling) Wettelijk, Cyberbeveiligingswet (Cbw) Maatschappelijk effect Verhogen van digitale weerbaarheid gemeente Borne, verminderden van de kans op (cyber-)incidenten en draagt bij aan de continuïteit van onze dienstverlening.

Onvoorzien/onvermijdbaar/onuitstelbaar Onuitstelbaar en onvermijdbaar. De naleving van de Cbw is wettelijk verplicht. Uitstel of onvoldoende borging leidt tot reputatieschade en opgelegde boetes door de toezichthouder. EfÏciency (indien mogelijk kwantificeren) Het versterken van informatiebeveiliging binnen de organisatie leidt op langere termijn tot meetbare verbeteringen in weerbaarheid, kosten en naleving. Verhoogde digitale weerbaarheid: Verminderde kans op (cyber)incidenten door proactieve risicoreductie. Financiële besparingen: Verminderde financiële impact bij cyber(incidenten) en lagere boetes onder Cbw door preventieve maatregelen. Compliance en governance: Voldoen aan BIO 2.0, Cbw en ENSIA en audits (zoals DigiD- audit). Relatie met beleidsvoornemen(s) in het | Ja, coalitieakkoord pagina 17: “Zorgen voor verbeterde coalitieakkoord ‘Krachtig verder!’ | digitale en cyberveiligheid” (benoemen citaat / zinsnede op basis waarvan verwezen wordt naar coalitieakkoord) Continuering bestaand beleid (benoemen | Het vernieuwen van het huidige Strategisch van vigerend beleid) | informatiebeveiligingsbeleid 2023-2026. Acties en planning | De uitvoering van het Plan van Aanpak Informatiebeveiliging en de organisatiebrede implementatie ervan. De verwachting is dat gemeente Borne ongeveer 4-5 jaar nodig heeft om het gewenste volwassenheidsniveau te bereiken.

Personele effecten | Voor de uitvoering van dit project is geen structurele uitbreiding van de formatie; alleen tijdelijke externe ondersteuning van de CISO/ISO. Dit project heeft ook tot doel om zicht te krijgen op de benodigde structurele formatie om te kunnen voldoen aan alle verplichtingen uit de NIS2-richtlijnen. Begrotingswijziging (afronden op € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Investering Exploitatielast structureel | PM | PM Exploitatielast incidenteel | 140.000* | 140.000* | 95.000* | 48.000** Beschikbare dekking Effect saldo * Inhuur van een (C)ISO-projectleider voor 24 uur per week voor een heel jaar voor de jaren 2027 en 2028 en 16 uur voor 2029 ** Inhuur van een (C)ISO-projectleider voor 16 uren per week voor een half jaar in 2030 7 8 Volgnummer: 03 Onderwerp: Versterking procesmanagement Programma: Dienstverlening en samenwerking Portefeuille: Bedrijfsvoering, dienstverlening, ICT, personeel en organisatie Inhoud: De gemeente staat voor toenemende maatschappelijke opgaven, veranderende wet- en regelgeving en hogere verwachtingen van inwoners en samenwerkingspartners. Tegelijkertijd is de organisatie volop in ontwikkeling, wat leidt tot een groeiend aantal nieuwe en te herzien processen. De samenhang tussen processen, informatievoorziening en dienstverlening wordt daarbij steeds belangrijker.

Om deze ontwikkelingen beheerst en efÏciënt vorm te geven, is versterking van het procesmanagement noodzakelijk. Hiervoor is structurele capaciteit nodig in de vorm van een procesadviseur die ondersteunt bij het ontwerpen, optimaliseren, vastleggen en toetsen van processen. Daarnaast is een procesmanagementsysteem nodig om processen centraal te documenteren, beheren en borgen. Met deze investering wordt de kwaliteit van processen verbeterd, worden veranderingen beter beheerst en wordt de organisatie beter in staat gesteld bestuurlijke ambities en beleidsdoelstellingen te realiseren. Daarbij wordt begonnen met de bedrijfskritische processen ook in het kader van continuïteit en weerbaarheid. Doel: Procesmanagement richt zich op het verbeteren van de kwaliteit, beheersbaarheid en efÏciëntie van gemeentelijke processen. Hiermee wordt de organisatie beter in staat gesteld om bestuurlijke doelstellingen te realiseren, dienstverlening te verbeteren en risico’s en afhankelijkheden tijdig te signaleren en beheersen. Autonoom/niet autonoom Niet autonoom Wettelijk/niet wettelijk (o.b.v. welke wettelijke regeling) Procesmanagement is niet wettelijk voorgeschreven, maar vormt een belangrijke randvoorwaarde voor het voldoen aan wettelijke verplichtingen op het gebied van privacy (AVG), informatiebeheer (Archiefwet), openbaarheid (Woo), rechtmatigheid en interne beheersing.

Het draagt bij aan een betrouwbare informatiehuishouding en een doelmatige uitvoering van gemeentelijke taken. Maatschappelijk effect Goed procesmanagement draagt bij aan een betrouwbare, efÏciënte en transparante dienstverlening. Door processen inzichtelijk en beheersbaar te maken, worden doorlooptijden verkort, fouten verminderd en risico’s beter beheerst. Met deze investering worden een centrale procesarchitectuur en een digitaal procesmanagementsysteem ingericht en wordt de ondersteuning en borging van procesverbetering versterkt. Dit biedt een betere basis voor dienstverlening, digitalisering en naleving van wet- en regelgeving. Onvoorzien/onvermijdbaar/onuitstelbaar De ontwikkeling naar een meer proces- en ketengerichte organisatie vraagt om versterking van het procesmanagement. Recente onderzoeken naar dienstverlening en AVG-naleving tonen aan dat verdere verbetering en beheersing noodzakelijk zijn. Een procesmanagementsysteem en voldoende capaciteit zijn nodig om deze ontwikkeling te ondersteunen. Uitstel is mogelijk, maar vertraagt de professionalisering van de organisatie en de verbetering van dienstverlening en beheersing. EfÏciency | Heldere procesbeschrijvingen en een eenduidige (indien mogelijk kwantificeren) | taakverdeling verminderen onnodig tijdverlies en verhogen de effectiviteit van de beschikbare capaciteit.

Dit leidt tot efÏciëntere werkprocessen, hogere kwaliteit, kortere doorlooptijden en een betere dienstverlening. Relatie met beleidsvoornemen(s) in het | Zorgen voor toegankelijke, duidelijke en betrouwbare coalitieakkoord ‘Krachtig verder!’ | dienstverlening aan inwoners en ondernemers. (benoemen citaat / zinsnede op basis waarvan verwezen wordt naar het coalitie- akkoord) Continuering bestaand beleid (benoemen | Ja, het is een voortzetÝng van bestaand beleid uit de van vigerend beleid) | programmabegroting 2026-2027 (zie paragraaf 2.5.8) Acties en planning | • | Werving procesadviseur (1 fte). • | Selectie en implementatie procesmanagementsysteem. • | Gefaseerde invoering en borging binnen de organisatie. Personele effecten | Zie hierboven.

Begrotingswijziging (afronden op € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Investering Exploitatielast structureel: softwarelicentie | 25.000 | 25.000 | 25.000 | 25.000 Exploitatielast structureel: capaciteit procesadviseur (schaal 11A, 1 fte) | 90.000* | 123.000 | 123.000 | 123.000 Exploitatielast structureel: onderhoud/doorontwikkeling software/systeem | 20.000 | 20.000 | 20.000 | 20.000 Exploitatielast incidenteel: implementatie | 30.000 Beschikbare dekking Effect saldo | 135.000 | 168.000 | 168.000 | 168.000 * Hierbij wordt uitgegaan van kosten vanaf maart 2027 9 10 Volgnummer: 04 Onderwerp: Overstap naar API-standaarden Programma: Dienstverlening en Samenwerking Portefeuille: Bedrijfsvoering, dienstverlening, ICT, personeel en organisatie Inhoud: Landelijke voorzieningen en leveranciers stappen over van traditionele StUF (Standaard Uitwisseling Formaat) en maatwerkkoppelingen naar gestandaardiseerde API-koppelingen. Een API (Application Programming Interface) is een softwarekoppeling waarmee twee verschillende applicaties met elkaar kunnen communiceren. Deze ontwikkeling wordt gestuurd door het landelijke programma Haal Centraal en de Common Ground architectuur. Bestaande koppelingen en lokale gegevenskopieën moeten worden vervangen door API-aansluitingen.

In de afgelopen periode is dit al zichtbaar geworden door bijvoorbeeld de overstap naar de KvK-API en de Worldline-API voor betalingsverkeer. Er worden steeds meer (landelijke) API-diensten uitgerold en hierbij worden oude koppelingen uitgefaseerd door landelijke voorzieningen en leveranciers. Daarnaast biedt deze ontwikkeling de mogelijkheid om digitale processen efÏciënter in te richten. Door gegevens rechtstreeks via API’s te laten doorstromen kunnen webformulieren automatisch worden verwerkt in het zaaksysteem, in plaats van handmatige invoer. Dit vermindert fouten, verkort doorlooptijden en verlaagt de werkdruk. Naast incidentele kosten voor migratie en inrichting zijn er structurele kosten voor beheer en onderhoud van API-koppelingen. Doel: Zorgen dat gemeente Borne kan blijven beschikken over actuele en betrouwbare gegevens uit landelijke registraties en ketens, door aan te sluiten op API-standaarden en tegelijkertijd digitale processen efÏciënter in te richten. Autonoom/niet autonoom Het betreft een autonome ontwikkeling. De overgang naar API-standaarden en Haal Centraal wordt bepaald door landelijke voorzieningen en leveranciers. De gemeente heeft hier geen invloed op en moet aansluiten om gegevensuitwisseling en dienstverlening mogelijk te houden. Wettelijk/niet wettelijk (o.b.v.

welke wettelijke regeling) Niet direct wettelijk, maar voortvloeiend uit landelijke standaarden en het verplichte gebruik van landelijke voorzieningen. Maatschappelijk effect Door te werken met bronbevraging beschikt de gemeente over actuele en betrouwbare gegevens. Onvoorzien/onvermijdbaar/onuitstelbaar Onvermijdbaar en onuitstelbaar. Landelijke voorzieningen en leveranciers stoppen gefaseerd met oude koppelingen. Zonder overstap naar API- standaarden kan de gemeente geen gegevens meer ontvangen of gebruiken. Dit betekent dat de dienstverlening aan inwoners acuut kan komen stil te liggen. EfÏciency (indien mogelijk kwantificeren) API-koppelingen maken het mogelijk om gegevens automatisch tussen systemen uit te wisselen. Hierdoor kunnen digitale formulieren rechtstreeks in het zaaksysteem worden verwerkt, wat handmatige invoer, fouten en doorlooptijd vermindert. Relatie met beleidsvoornemen(s) in het | Digitalisering biedt kansen om dienstverlening sneller, coalitieakkoord ‘Krachtig verder!’ | eenvoudiger, betrouwbaarder en toegankelijker te maken. (benoemen citaat/zinsnede op basis | (Hoofdstuk 15 coalitieakkoord/pagina 19) waarvan verwezen wordt naar coalitieakkoord) Continuering bestaand beleid (benoemen | Deze bouwsteen betreft het doorontwikkelen van het van vigerend beleid) | bestaande applicatie- en gegevenslandschap in lijn met landelijke ontwikkelingen.

Acties en planning | In kaart brengen welke gemeentelijke koppelingen en gegevenskopieën gebaseerd zijn op StUF of maatwerk. Afstemmen met leveranciers over de migratie naar Haal Centraal en andere API-diensten. Aansluiten van gemeentelijke systemen op API-koppelingen en bronbevraging. Uitfaseren van oude koppelingen en lokale gegevenskopieën. Personele effecten | De uitvoering vraagt inzet van ICT en informatiemanagement voor coördinatie, testen en het aanpassen van processen. Begrotingswijziging (afronden op € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Investering Exploitatielast structureel | 10.000* | 10.000 | 10.000 | 10.000 Exploitatielast incidenteel | 40.000** Beschikbare dekking Effect saldo | 10.000 | 10.000 | 10.000 | 10.000 * Structurele lasten voor beheer en onderhoud van de API-koppelingen. ** Incidentele lasten voor het ombouwen (migreren en inrichten) van de koppelingen naar API-standaarden 11 12 Volgnummer: 05 Onderwerp: Inrichting verplichte account-, contract- en leveranciersmanagement Programma: Dienstverlening en samenwerking Portefeuille: Bedrijfsvoering, dienstverlening, ICT, personeel en organisatie Inhoud: Een groot deel van de gemeentelijke dienstverlening is afhankelijk van externe leveranciers (onder andere applicaties, hosting, netwerkdiensten, SaaS-oplossingen, IT-diensten).

Zonder professioneel ingericht account-, contract- en leveranciersmanagement ontbreekt structurele sturing op: • Beschikbaarheid en prestaties (SLA’s); • Exit-scenario’s en continuïteitsafspraken; • Afhankelijkheden tussen leveranciers en systemen. Door deze disciplines expliciet in te richten: • Wordt gemonitord of leveranciers voldoen aan afgesproken serviceniveaus; • Worden risico’s bij uitval of beëindiging van contracten tijdig gesignaleerd; • Is de organisatie beter voorbereid op incidenten en calamiteiten. Deze rol wordt voor het strategisch beleid ingevuld door de teamleider Informatie en de Informatiemanager. Vervolgens is een medewerker nodig om het tactische en operationele stuk op te pakken, om zo op een kwalitatieve en wettelijk vereiste manier invulling te kunnen geven aan account-, contract- en leveranciersmanagement. Gelet op bovenstaande is het structureel inrichten van account-, contract- en leveranciersmanagement van wezenlijk belang en een verplichting vanuit de BIO-richtlijnen. Accountmanagement richt zich op het bestuurlijk en tactisch eigenaarschap tussen de gemeente en de leveranciers. Contractmanagement borgt dat afspraken juridisch, inhoudelijk en aantoonbaar zijn vastgelegd en worden nageleefd. Leveranciersmanagement richt zich op de operationele beheersing van prestaties en risico’s van de (belangrijkste) leveranciers.

Doel: Het doel is het structureel, professioneel inrichten van account-, contract- en leveranciersmanagement binnen de organisatie, volgens de eisen uit de BIO 2.0. Hiermee wordt geborgd dat contractuele afspraken, leveranciersrelaties en afhankelijkheden aantoonbaar, beheerst, tijdig en rechtmatig worden beheerd en onderhouden. Autonoom/niet autonoom Autonoom. De noodzaak vloeit voort uit externe en onvermijdelijke ontwikkelingen, met name de aangescherpte eisen uit de BIO 2.0. De organisatie heeft beperkte beleidsvrijheid: voldoen aan deze norm is verplicht. Wettelijk/niet wettelijk (o.b.v. welke wettelijke regeling) Wettelijk: De Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO 2.0) verplicht organisaties tot aantoonbaar ingericht account-, contract- en leveranciersmanagement. Dit betreft onder meer het beheersen van uitbestedingsrisico’s, leveranciersafhankelijkheden en contractuele afspraken rondom informatiebeveiliging en continuïteit. We voldoen op dit moment ook niet aan de BIO 1.4; de voorloper van de BIO 2.0. Maatschappelijk effect | Door professionele inrichting wordt de continuïteit van gemeentelijke dienstverlening vergroot, worden risico’s op datalekken en verstoringen verkleind en wordt het vertrouwen van inwoners en ketenpartners versterkt. Onvoorzien/onvermijdbaar/onuitstelbaar | Onvermijdbaar en onuitstelbaar.

Uit jaarlijkse IT-audits blijkt al meerdere jaren dat contract- en leveranciersmanagement binnen de hele organisatie een belangrijk aandachtspunt is dat verbeterd moet worden. VoortzetÝng van de huidige situatie vergroot het risico op auditbevindingen en non-compliance. Dit kan gevolgen hebben voor de dienstverlening aan inwoners. EfÏciency | Door professionalisering ontstaat betere grip op (indien mogelijk kwantificeren) | contracten, betere benutÝng van contractvoorwaarden, verlaging van contractkosten, verhoging van de leveranciersperformance en een lagere kans op herstelkosten na incidenten. Relatie met beleidsvoornemen(s) in het | Digitalisering biedt kansen om dienstverlening coalitieakkoord ‘Krachtig verder!’ | sneller, eenvoudiger, betrouwbaarder en (benoemen citaat / zinsnede op basis waarvan | toegankelijker te maken. (Hoofdstuk 15 verwezen wordt naar coalitieakkoord) | coalitieakkoord/pagina 19) Continuering bestaand beleid (benoemen van | Er is sprake van versterking van bestaand beleid. vigerend beleid) | Taken worden nu versnipperd of niet uitgevoerd. Regie op leveranciers en contracten is nodig om als organisatie in control te zijn. Acties en planning | Bij akkoord werving en selectie. Personele effecten | Uitbreiding formatie team Informatie.

Begrotingswijziging (afronden op € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Investering Exploitatielast structureel | 84.000* | 101.000 | 101.000 | 101.000 Exploitatielast incidenteel Beschikbare dekking Effect saldo | 84.000 | 101.000 | 101.000 | 101.000 * Hierbij wordt uitgegaan van kosten vanaf maart 2027 13 14 Volgnummer: 06 Onderwerp: Artificial Intelligence (AI) Programma: Dienstverlening en samenwerking Portefeuille: Bedrijfsvoering, dienstverlening, ICT, personeel en organisatie Inhoud: Dit jaar wordt er via een pilot ervaring opgedaan met Artificial Intelligence (AI). Deze pilot heeft als doel inzicht te verkrijgen in de praktische toepasbaarheid en meerwaarde van AI ter ondersteuning van werkprocessen. In de pilot wordt gebruik gemaakt van betaalde licenties van AI-oplossingen. Een van de voordelen van een betaalde licentie is dat je persona's kunt maken. Een persona is een soort ‘rol’ voor een AI-model, die bepaalt hoe het model communiceert, adviseert en reageert op een specifieke doelgroep. Zo zou een persona voor juridische zaken altijd kunnen zoeken naar informatie op specifieke websites zoals wetten.overheid.nl of in juridisch jargon antwoorden. Een persona voor communicatie zou altijd raadsstukken kunnen vertalen naar begrijpelijke taal en teksten genereren specifiek bedoeld voor socialemediagebruik. De beschikbare middelen voor de pilot zijn incidenteel van aard.

Om de resultaten en opgedane ervaringen bij een succesvolle pilot te continueren, zijn structurele middelen noodzakelijk. Door structureel te investeren kan de gemeente AI doelgericht en beheerst inzetten als ondersteunend instrument, passend binnen wet- en regelgeving. Dit betreft zowel de verdere implementatie van AI- toepassingen als het ontwikkelen en borgen van kennis, vaardigheden en verantwoord gebruik binnen de organisatie. Doel: Het doel is om de organisatie voor te bereiden op een toekomst waarin AI een steeds grotere rol speelt in informatieverwerking en werkprocessen. Door AI verantwoord toe te passen kunnen we medewerkers ondersteunen, werkprocessen efÏciënter inrichten en de dienstverlening verder verbeteren. Autonoom/niet autonoom De gemeente bepaalt zelf op welke wijze AI binnen de organisatie wordt toegepast. Daarbij moet wel rekening worden gehouden met Europese regelgeving, zoals de EU AI Act, die eisen stelt aan het verantwoord en transparant gebruik van AI. Wettelijk/niet wettelijk (o.b.v. welke wettelijke regeling) Niet wettelijk verplicht. De inzet van AI is een keuze, maar bij toepassing moet wel worden voldaan aan geldende wet- en regelgeving, waaronder de EU AI Act en regels rondom privacy en informatiebeveiliging. Maatschappelijk effect Door AI in te zetten kan informatie sneller worden verwerkt en kunnen werkprocessen efÏciënter worden ingericht.

Dit draagt bij aan een snellere en beter ondersteunde dienstverlening. Onvoorzien/onvermijdbaar/onuitstelbaar Investeren in AI is onvermijdbaar om aan te sluiten bij de digitale ontwikkeling en de organisatie toekomstbestendig te houden. Uitstel leidt tot gemiste efÏciencyvoordelen. EfÏciency (indien mogelijk kwantificeren) De inzet van AI kan bijdragen aan tijdsbesparing bij informatieverwerking, documentanalyse en het opstellen van teksten. De exacte efÏciencywinst is op dit moment niet te kwantificeren. Op termijn kan dit bijdragen aan het verlagen van de werkdruk. Relatie met beleidsvoornemen(s) in het | Verkennen hoe nieuwe technologie, zoals AI, kan bijdragen coalitieakkoord ‘Krachtig verder!’ | aan betere en snellere dienstverlening, met aandacht voor (benoemen citaat / zinsnede op basis | privacy en gegevensbescherming. (Hoofdstuk 15 waarvan verwezen wordt naar Borns | coalitieakkoord/pagina 19). akkoord) Continuering bestaand beleid (benoemen | VoortzetÝng en doorontwikkeling van de lopende AI-pilot van vigerend beleid) | binnen de organisatie. Acties en planning | Evaluatie van de lopende AI-pilot en bepalen van vervolgstappen. Opstellen en waar nodig herijken van richtlijnen en beleid voor verantwoord gebruik van AI. Versterken van AI-geletterdheid binnen de organisatie, onder andere door training van medewerkers in het effectief en verantwoord gebruik van AI.

Gefaseerde toepassing van AI-ondersteuning binnen geschikte werkprocessen. Personele effecten | Geen extra formatie. De activiteiten worden vooralsnog binnen de bestaande formatie opgepakt. Begrotingswijziging (afronden op € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Investering Exploitatielast structureel | 50.000* | 50.000* | 50.000* | 50.000* Exploitatielast incidenteel Beschikbare dekking | 50.000** Effect saldo | 50.000 | 50.000 | 50.000 * Licenties voor een deel van de medewerkers en budget voor training voor effectief en verantwoord gebruik van AI. ** Voor één jaar dekking via de loonsom. 15 16 Volgnummer: 07 Onderwerp: Gestandaardiseerde ontsluiting van gemeentelijke gegevens Programma: Dienstverlening en samenwerking Portefeuille: Bedrijfsvoering, dienstverlening, ICT, personeel en organisatie Inhoud: Deze bouwsteen sluit aan op de overgang naar landelijke API-standaarden. API’s (Application Programming Interfaces) maken het mogelijk dat systemen veilig en gestructureerd gegevens met elkaar uitwisselen. Naast de aansluiting op landelijke API-standaarden is ook een modernisering van de interne gegevensuitwisseling nodig. De gemeente werkt momenteel met meerdere systemen waarin gegevens vooral afzonderlijk beschikbaar zijn. Dit maakt het lastig om gegevens te combineren, hergebruiken en goed te analyseren.

De voorgestelde aanpak zorgt ervoor dat gegevens via gestandaardiseerde koppelingen (API's) op een uniforme en toekomstbestendige manier beschikbaar komen. Hierdoor worden gegevens beter toegankelijk voor verschillende toepassingen, zoals dienstverlening, sturing en analyse. Deze ontwikkeling sluit aan bij landelijke bewegingen zoals Common Ground en de gemeentelijke architectuur GEMMA, waarin gegevens los van applicaties beschikbaar worden gesteld. Dit is een belangrijke stap richting datagedragen werken. Het stelt de gemeente beter in staat om informatie te benutten voor beleid, uitvoering en besluitvorming, terwijl flexibiliteit behouden blijft voor toekomstige keuzes. Doel: Het doel is om gemeentelijke gegevens op een gestandaardiseerde en toekomstbestendige manier beschikbaar te maken, zodat gegevens eenvoudiger kunnen worden gecombineerd, hergebruikt en geanalyseerd ter ondersteuning van werkprocessen, rapportages en informatievoorziening. Autonoom/niet autonoom Niet autonoom. De gemeente bepaalt zelf op welke wijze de interne gegevensvoorziening wordt ingericht. Deze bouwsteen sluit aan bij landelijke architectuurontwikkelingen zoals Common Ground en de gemeentelijke referentiearchitectuur GEMMA (waaronder het Gemeentelijk Gegevensmodel). Wettelijk/niet wettelijk (o.b.v. welke wettelijke regeling) Niet wettelijk verplicht.

De bouwsteen sluit aan bij landelijke architectuurontwikkelingen zoals Common Ground en GEMMA. Maatschappelijk effect Betere beschikbaarheid en combinatie van gegevens ondersteunt betere besluitvorming, betere informatievoorziening en een effectievere dienstverlening, aan zowel inwoners als bestuur. Onvoorzien/onvermijdbaar/onuitstelbaar Gestandaardiseerde gegevensontsluiting is onvermijdbaar om de informatievoorziening toekomstbestendig in te richten. Uitstel houdt de afhankelijkheid van maatwerk en handmatige gegevensuitwisseling in stand. EfÏciency (indien mogelijk kwantificeren) Gestandaardiseerde API-koppelingen maken het eenvoudiger om systemen met elkaar te verbinden en gegevens automatisch uit te wisselen. Dit vermindert maatwerkkoppelingen en handmatige gegevensverwerking. Relatie met beleidsvoornemen(s) in het | Digitalisering biedt kansen om dienstverlening sneller, coalitieakkoord ‘Krachtig verder!’ | eenvoudiger, betrouwbaarder en toegankelijker te maken. (benoemen citaat / zinsnede op basis | (Hoofdstuk 15 coalitieakkoord/pagina 19). waarvan verwezen wordt naar coalitieakkoord) Continuering bestaand beleid (benoemen | Doorontwikkeling van de gemeentelijke van vigerend beleid) | informatievoorziening, aansluitend op de overgang naar API- standaarden.

Acties en planning | API-koppelingen realiseren voor geselecteerde systemen om gegevens gestandaardiseerd beschikbaar te maken. Personele effecten | Geen extra formatie. De activiteiten worden binnen de bestaande formatie opgepakt. Begrotingswijziging (afronden op € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Investering Exploitatielast structureel | 30.000* | 30.000 | 30.000 | 30.000 Exploitatielast incidenteel | 25.000 ** Beschikbare dekking Effect saldo | 30.000 | 30.000 | 30.000 | 30.000 * Structurele lasten voor beheer en onderhoud van de API-koppelingen. ** Incidentele lasten voor het ombouwen (migreren en inrichten) van de koppelingen naar API-standaarden 17 18 Volgnummer: 08 Onderwerp: Tijdelijke HR-consulent met één jaar verlengen Programma: Dienstverlening en Samenwerking Portefeuille: Bedrijfsvoering, dienstverlening, ICT, Personeel en organisatie Inhoud: De afgelopen jaren is het HR-team tijdelijk uitgebreid met 1 fte op het HR-consulentschap. Deze aanvullende inzet is noodzakelijk, vanwege onder andere de groeiende organisatie, grote HR-vraagstukken en projecten (zoals HR21, implementatie nieuw personeelsinformatiesysteem), de werving en selectie van nieuwe medewerkers en krapte op de arbeidsmarkt. HR levert een belangrijke bijdrage aan kritische bedrijfsprocessen. De dienstverlening staat echter ook mét de extra capaciteit onder zware druk.

Daarom blijft ook de komende tijd extra inzet nodig. Zonder extra capaciteit kunnen we noodzakelijke en vaak wettelijk verplichte HR-dienstverlening, waaronder werving en selectie, de implementatie en het onderhoud van het PersoneelsInformatieSysteem, arbobeleid en verzuimbegeleiding niet leveren. Dit heeft een zeer negatief effect op het functioneren van de organisatie. HR-ondersteuning vraagt een structurele oplossing. Daarom zetten we in 2026 stappen om in kaart te brengen wat de organisatie nodig heeft aan HR-ondersteuning. Daarbij wordt gekeken naar de wijze en mate van dienstverlening passend bij de omvang en opgaven van gemeente Borne. Dit start met het maken van een HR-visie in 2026. In 2027 willen we dit vertalen naar een structureel inrichtingsplan voor de HR-functie. Doel: Een toekomstbestendige HR-functie, passend bij de omvang en opgaven van gemeente Borne. Autonoom/niet autonoom Autonome ontwikkeling als gevolg van groei van de organisatie en de verdere professionalisering van HR. Wettelijk/niet wettelijk (o.b.v. welke wettelijke regeling) Niet wettelijk Maatschappelijk effect Een goed toegeruste ambtelijke organisatie is noodzakelijk om het werk rond de maatschappelijke opgaven goed te kunnen uitvoeren. HR levert een essentiële bijdrage aan kritische processen. HR levert ook een grote bijdrage aan arbeidsmarktbeleid en het zijn van een aantrekkelijke werkgever.

Dit is van essentieel belang voor het zijn van een wendbare en toekomstbestendige organisatie. Onvoorzien/onvermijdbaar/onuitstelbaar Onuitstelbaar. Zonder noodzakelijke HR-dienstverlening komt het functioneren van de organisatie in gevaar. EfÏciency (indien mogelijk kwantificeren) Voldoende HR-ondersteuning is noodzakelijk voor kritische processen rond bijvoorbeeld werving en selectie, instroom-doorstroom-uitstroom, arbo en verzuim, leren en ontwikkelen. Relatie met beleidsvoornemen(s) in ‘Krachtig verder!’ coalitieakkoord 2026-2030 (benoemen citaat / zinsnede op basis waarvan verwezen wordt naar het coalitieakkoord) “Om alle plannen uit te voeren en resultaten te boeken voor onze inwoners, ondernemers en verenigingen, is een toekomstbestendige ambtelijke organisatie en bedrijfsvoering van groot belang.” P . 20 Coalitieakkoord. Continuering bestaand beleid (benoemen van vigerend beleid) Een toekomstbestendige organisatie begint bij goed personeelsmanagement. In de komende jaren staat de organisatie voor grote uitdagingen op het gebied van arbeidsmarktontwikkeling, krapte op de arbeidsmarkt, vergrijzing en veranderende verwachtingen van medewerkers. Om deze ontwikkelingen het hoofd te bieden, is het noodzakelijk om personeelsmanagement 19 structureel te versterken en te professionaliseren. (PB 2026-2029, p. 65).

Verbeteren van HR-processen, door digitalisering, standaardisering en het versterken van de rol van HR als strategisch partner. (PB 2026-2029, p. 66). Acties en planning Tweede helft 2026 contract tijdelijke medewerker verlengen. Eind 2026 visie op HR gereed. 2027: Vertaling HR-visie naar structureel inrichtingsplan HR-functie Personele effecten 1 fte (schaal 9) tijdelijk verlengen met 1 jaar om HR- dienstverlening op basisniveau te garanderen. Zonder deze extra capaciteit komen onder andere werving en selectie en verzuimbegeleiding onder zware druk te staan en daarmee het functioneren van de organisatie. Begrotingswijziging (afronden op € 1.000) 2027 2028 2029 2030 Investering Exploitatielast structureel Exploitatielast incidenteel 90.000* Beschikbare dekking Effect saldo * tijdelijk verlengen van uitbreiding formatie HR met 1 fte op schaal 9 20 2. Programma Leefomgeving en veiligheid Volgnummer: 09 Onderwerp: Continuïteit en weerbaarheid – Bedrijfscontinuïteit Programma/Thema: Dienstverlening en samenwerking Portefeuillehouder: Continuïteit en weerbaarheid Inhoud: De gemeente moet kritieke dienstverlening ook tijdens verstoringen en crises kunnen voortzetten of tijdig herstellen.

Daarom wordt gemeentebreed bedrijfscontinuïteitsmanagement (BCM) ingericht: kritieke processen en afhankelijkheden worden bepaald, impact- en risicoanalyses uitgevoerd en continuïteitsplannen opgesteld, geoefend en geactualiseerd. BCM is één van drie bouwstenen binnen het project Continuïteit en Weerbaarheid, naast Samenleving & Crisis en Openbare ruimte & Vitale infrastructuur. De bouwstenen worden afzonderlijk besloten, maar uitgevoerd vanuit één schaalbare projectorganisatie met één projectleider en per gekozen bouwsteen een deelprojectleider. Projectsturing, ondersteuning en communicatie worden waar mogelijk gedeeld. Bij gezamenlijke uitvoering vormt BCM de basis voor de projectorganisatie; wanneer BCM niet wordt vastgesteld, wordt voor de gekozen andere bouwsteen of bouwstenen een passende basisprojectorganisatie ingericht. Doel: BCM structureel borgen, zodat kritieke gemeentelijke dienstverlening tijdens crises en langdurige verstoringen kan doorgaan of binnen een vooraf bepaalde termijn kan herstellen. Autonoom/niet autonoom Grotendeels autonoom. Cyberdreiging, uitval van energie/ICT, geopolitieke spanningen en strengere eisen aan risicobeheersing en continuïteit vragen om versterking van de gemeentelijke bedrijfsvoering. Waarom nu? De afhankelijkheid van digitale en vitale voorzieningen groeit.

Zonder BCM blijft onvoldoende inzicht bestaan in welke kritieke processen uitvallen, welke afhankelijkheden bepalend zijn en welke hersteltijd nodig is, met risico op ongecontroleerde uitval en hogere maatschappelijke en financiële schade. Wettelijk/niet wettelijk (o.b.v. welke wettelijke regeling) BCM ondersteunt wettelijke en normatieve kaders die continuïteit en risicobeheersing raken, waaronder Wet veiligheidsregio’s, Gemeentewet, Cyberbeveiligingswet/NIS2, BIO en Archiefwet. De exacte verplichtingen verschillen per proces; BCM zorgt voor aantoonbare beheersing van risico’s, afhankelijkheden en herstelmaatregelen. Maatschappelijk effect Kritieke dienstverlening blijft bij verstoringen zoveel mogelijk beschikbaar; schade wordt beperkt en herstel versneld. Meetbare resultaten eind 2028: • 100% van de kritieke processen is geïdentificeerd en voorzien van impact-/risicoanalyse en continuïteitsplan; • voor 100% zijn maximale uitvalduur, herstelprioriteit en kritieke afhankelijkheden vastgesteld; • 100% van de proceseigenaren is geïnstrueerd/getraind; • jaarlijks minimaal één organisatiebrede BCM-oefening; • BCM is geborgd in de reguliere P&C-risicomanagementcyclus. Onvoorzien/onvermijdbaar/onuitstelbaar Onvoorzien: Nee; de noodzaak is voorzienbaar, concrete verstoringen niet.

21 Onvermijdbaar: Ja; de gemeente moet continuïteit van kritieke dienstverlening en risicobeheersing organiseren. Onuitstelbaar: Gedeeltelijk; analyses en prioritering moeten nu starten, maatregelen kunnen risicogericht worden gefaseerd. EfÏciency (indien mogelijk kwantificeren) Vooraf prioriteiten, afhankelijkheden en herstelmaatregelen vastleggen voorkomt improvisatie, dubbel werk en onnodige uitval. Eigen kennis wordt benut en geborgd; prioritering en interne herverdeling worden benut waar dit realistisch is. Relatie met beleidsvoornemen(s) in het ‘Krachtig verder!’ Het coalitieakkoord zet in op een “toekomstbestendige ambtelijke organisatie en bedrijfsvoering”, een organisatie die kan inspelen op wijzigende omstandigheden en wet- en regelgeving, en op “cyberveiligheid en digitale veiligheid” en “maatschappelijke weerbaarheid en continuïteit”. Deze bouwsteen geeft hier mede uitvoering aan. Continuering bestaand beleid (benoemen van vigerend beleid) Bouwt voort op informatiebeveiliging, crisisbeheersing, risicomanagement en bestaande continuïteitsmaatregelen. Nieuw is de gemeentebrede, uniforme en structurele BCM- aanpak. Acties en planning 2027: projectorganisatie; kritieke processen; impact- /risicoanalyses; eerste continuïteitsplannen; opleiding proceseigenaren; eerste oefening. 2028: plannen afronden; verbetermaatregelen; tweede oefening; actualiseren en borgen.

2029 e.v.: beheer, actualisatie en jaarlijks oefenen in de reguliere organisatie. Personele effecten De drie bouwstenen worden uitgevoerd vanuit één schaalbare projectorganisatie. Bij alleen BCM bestaat de kern uit projectleider 16 uur/week, deelprojectleider BCM 16 uur/week (daarna ongeveer 12), ondersteuning 8 uur/week en communicatie 4 uur/week. Daarnaast is ongeveer 1.600 uur per jaar vakinhoudelijke inzet nodig van proceseigenaren en specialisten, onder meer uit ICT/informatievoorziening, informatiebeveiliging, HR, facilitair/vastgoed, dienstverlening, sociaal domein, financiën, inkoop, juridisch en privacy. Gezien de bestaande werkdruk is tijdelijke capaciteitsvrijmaking nodig; per functie wordt eerst bezien wat via prioritering, fasering of herverdeling kan en anders via tijdelijke vervanging/externe ondersteuning. Bij alleen BCM wordt maximaal €400.000 per jaar geraamd: circa 2.000 uur kernprojectorganisatie + 1.600 uur vakinhoudelijke inzet, tegen gemiddeld €105 per uur. Dit is geen budget voor een extern projectteam, maar voor het vrijmaken van eigen medewerkers. Niet-benodigde vervangingsruimte wordt niet benut. Begrotingswijziging 2027 2028 2029 2030 (afronden op € 1.000) Investering Exploitatielast structureel: jaarlijks oefenen | 10.000 | 10.000 | 10.000 | 10.000 Exploitatielast incidenteel: tijdelijke | 400.000 | 400.000 uitvoeringscapaciteit BCM incl.

basis projectsturing en flexibele vervanging vakspecialisten Exploitatielast incidenteel: implementatie | PM | PM verbetermaatregelen voortkomend uit BIA's en oefeningen Beschikbare dekking Effect saldo | 10.000 | 10.000 | 10.000 | 10.000 22 23 Volgnummer: 10 Onderwerp: Continuïteit en weerbaarheid – Samenleving & Crisis (werklijn 2) Programma/Thema: Dienstverlening en samenwerking Portefeuillehouder: Continuïteit en weerbaarheid Inhoud: Samenleving & Crisis richt zich op voorbereiding van inwoners, maatschappelijke organisaties, bedrijven en hulpdiensten op crises en langdurige verstoringen. Centraal staan zelf- en samenredzaamheid, crisiscommunicatie, kwetsbare groepen, noodsteunpunten en handelingsperspectieven bij uitval van energie, water, telecom of digitale voorzieningen. Vitale maatschappelijke functies, partners, locaties en middelen worden in kaart gebracht en afspraken worden geoefend. Deze bouwsteen maakt deel uit van het project Continuïteit en Weerbaarheid. Doel: Het handelingsvermogen en de zelf- en samenredzaamheid versterken, zodat maatschappelijke ontwrichting wordt beperkt en ondersteuning beschikbaar is voor wie deze het meest nodig heeft. Autonoom/niet autonoom Grotendeels autonoom. Geopolitieke spanningen, klimaatverandering, digitale dreigingen en afhankelijkheid van vitale voorzieningen vergroten de kans op langdurige verstoringen.

Landelijk en regionaal groeit de inzet op maatschappelijke weerbaarheid. Waarom nu? Aansluiten bij Veiligheidsregio Twente en landelijke kaders voorkomt afwijkende lokale oplossingen. Lokale netwerken, afspraken en voorzieningen kosten tijd en kunnen niet tijdens een crisis worden opgebouwd; uitvoering kan wel gefaseerd plaatsvinden. Wettelijk/niet wettelijk (o.b.v. welke wettelijke regeling) Wet veiligheidsregio’s en Gemeentewet vormen kaders voor crisisvoorbereiding en optreden bij verstoringen. Maatschappelijke weerbaarheid, zelfredzaamheid en noodsteunpunten zijn niet op alle onderdelen afzonderlijk wettelijk verplicht; deze bouwsteen geeft ook invulling aan landelijke en regionale beleidsontwikkelingen. Maatschappelijk effect Inwoners weten beter wat zij kunnen doen; kwetsbare groepen en lokale netwerken zijn beter in beeld; partners kennen hun rol en informatie en ondersteuning zijn beter georganiseerd. Meetbare resultaten: Eind 2027: prioritaire scenario’s, kwetsbare groepen, partners en voorzieningen in beeld; lokaal netwerk en uitvoeringsplan vastgesteld; functies/locaties/randvoorwaarden noodsteunpunten bepaald; inwoners gemeentebreed geïnformeerd.

Eind 2028: werkafspraken met kernpartners; inzetbare handelingsperspectieven en communicatieproducten; aanpak voor beperkt zelfredzame inwoners; noodsteunpunten operationeel voorbereid voor zover kaders dit toelaten; minimaal één integrale praktijksimulatie; structurele taken belegd. Onvoorzien/onvermijdbaar/onuitstelbaar Onvoorzien: Nee; de ontwikkeling is voorzienbaar, concrete crises niet. Onvermijdbaar: Gedeeltelijk; niet alle maatregelen zijn verplicht, crisisvoorbereiding en samenwerking wel noodzakelijk. 24 Onuitstelbaar: Gedeeltelijk; maatregelen kunnen worden gefaseerd, maar lokale voorbereiding, netwerken en regionale aansluiting moeten nu starten. EfÏciency (indien mogelijk kwantificeren) Bestaande lokale netwerken, regionale samenwerking en landelijke initiatieven worden benut om dubbeling te voorkomen. Per functie wordt bekeken wat kan via prioritering, fasering of interne herverdeling; gezien de werkdruk wordt rekening gehouden met tijdelijke vervanging. Relatie met beleidsvoornemen(s) in het ‘Krachtig verder!’ Het coalitieakkoord benoemt “maatschappelijke weerbaarheid en continuïteit”, “preventie en voorlichting, zodat inwoners en ondernemers weten wat ze kunnen doen”, samenwerking met inwoners en maatschappelijke organisaties, “de eigen kracht van inwoners” en “een sterke sociale basis, preventie, vroegsignalering”.

Deze bouwsteen geeft hier mede uitvoering aan. Continuering bestaand beleid (benoemen van vigerend beleid) Bouwt voort op crisisbeheersing, openbare orde en veiligheid, communicatie en samenwerking met maatschappelijke partners. Nieuw is de integrale, structurele aanpak van maatschappelijke weerbaarheid en voorbereiding op langdurige uitval. Acties en planning 2027: deelproject inrichten; regionale/landelijke aansluiting; risico’s, partners en kwetsbare groepen inventariseren; netwerk en uitvoeringsplan; noodsteunpunten voorbereiden; eerste communicatie. 2028: maatregelen uitvoeren; afspraken vastleggen; scenario oefenen; handelingsperspectief communiceren; noodsteunpunten verder uitwerken; evalueren en borgen. Personele effecten Deze bouwsteen gebruikt de schaalbare projectorganisatie van Continuïteit en Weerbaarheid. Bij uitvoering naast BCM zijn centrale projectleiding en ondersteuning al beschikbaar. Aanvullend zijn nodig: deelprojectleider 12 uur/week, ongeveer 4 uur/week extra communicatie en ongeveer 450 uur/jaar vakinhoudelijke inzet vanuit o.a. OOV/crisisbeheersing, sociaal domein, dienstverlening, facilitair/vastgoed en maatschappelijke netwerken. Gezien de bestaande werkdruk is tijdelijke capaciteitsvrijmaking noodzakelijk; prioritering/herverdeling wordt benut waar mogelijk, anders tijdelijke vervanging of externe ondersteuning.

Met BCM: maximaal € 125.000 aanvullende capaciteit per jaar (ongeveer 550 uur deelprojectleiding, 185 uur communicatie en 450 uur vakspecialisten). Zonder BCM en bij zelfstandige uitvoering: maximaal € 250.000 per jaar inclusief basisprojectorganisatie. Bij meerdere bouwstenen zonder BCM wordt één basisprojectorganisatie gedeeld. Niet-benodigde vervangingsruimte wordt niet benut. Begrotingswijziging | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 (afronden op € 1.000) Investering Exploitatielast structureel: na | PM | PM implementatie afhankelijk van gekozen maatregelen Exploitatielast incidenteel: aanvullende | 125.000 | 125.000 uitvoeringscapaciteit Samenleving & Crisis bij uitvoering naast BCM Exploitatielast incidenteel: werkbudget | 15.000 | 15.000 Samenleving & Crisis Exploitatielast incidenteel: | PM | PM inrichting/exploitatie noodsteunpunten Beschikbare dekking Effect saldo | PM | PM Toelichting: € 125.000 geldt als BCM doorgaat en de basisprojectorganisatie beschikbaar is; zonder BCM bedraagt zelfstandige uitvoering maximaal € 250.000 per jaar (in plaats van € 125.000). Het werkbudget van € 15.000 is voor communicatie, bijeenkomsten, kleinschalige oefeningen/pilots en materialen. Fysieke inrichting/exploitatie van noodsteunpunten wordt vanaf 2029 geraamd zodra kaders en lokale behoefte duidelijk zijn.

25 26 Volgnummer: 11 Onderwerp: Onderzoek naar de omvang en kosten van de installatie van GACS Programma: Leefomgeving en veiligheid/Cultuur, sport en onderwijs Portefeuillehouder: Vastgoed inclusief onderwijshuisvesting Inhoud: Utiliteitsgebouwen met een verwarmings- of airco-installatie vanaf 290kW nominaal vermogen moeten vanaf 1 januari 2026 een gebouwautomatiserings- en controlesysteem (GACS) hebben op basis van de EPBD III (Energy Performance of Buildings Directive, een Europese richtlijn die stap voor stap in de Omgevingswet wordt opgenomen). Dit om energie te besparen, kosten te verlagen en het binnenklimaat te verbeteren. Binnen een GACS komen gebouwautomatisering en energiemonitoring samen. Het systeem zorgt voor het permanent registreren, bijhouden, analyseren en bijsturen van het energieverbruik. Het toetst automatisch de energie-efÏciëntie van een gebouw, spoort rendementsverliezen op en geeft verbetervoorstellen door aan de beheerder. Het systeem laat technische bouwsystemen en andere apparaten in het gebouw onderling communiceren. Het Huis van Borne en het sportcentrum Borne voldoen aan deze wetgeving. Maar van de overige gemeentelijke gebouwen moet onderzocht worden: • Of ze een verwarmings- of airco-installatie hebben met 290 kW nominaal vermogen of meer (verplichting vanaf 1-1-2026) of van 70 kW nominaal vermogen of meer (verplichting vanaf 1-1- 2030).

• Van welke gebouwsystemen in het gebouw het wenselijk is dat er onderling gecommuniceerd wordt. • Welk binnenklimaat in de verschillende ruimtes gewenst is. Een GACS is daarmee gebouwspecifiek en vereist maatwerk. De kosten van de installatie hangen af van systeemgrootte, de gewenste functionaliteiten, de implementatiecomplexiteit en de specifieke gebouwsituatie. De kosten variëren dan ook flink per gebouw: voor een basis-GACS-systeem enkele duizenden euro’s voor kleinere gebouwen tot tienduizenden euro’s voor grotere, complexe installaties. Bovengenoemd onderzoek moet ons inzicht geven. Afhankelijk van de bestaande systemen en het type gebouw verdient een GACS zichzelf ook terug binnen enkele jaren. Een GACS zorgt voor een directe daling van het gas- en elektriciteitsverbruik door slimme klimaatregeling en tijdschema's. Doel: Voldoen aan de GACS-regelgeving zodat energie bespaard wordt, kosten verlaagd worden en het binnenklimaat verbeterd wordt. Autonoom/niet autonoom Autonoom: de GACS komen door wetswijzigingen op ons af. Wettelijk/niet wettelijk (o.b.v. welke wettelijke regeling) Dit is een wettelijke verplichting. Niet voldoen aan de verplichting kan leiden tot boetes of dwangsommen. Maatschappelijk effect Energie besparen, kosten verlagen en het binnenklimaat verbeteren. Onvoorzien/onvermijdbaar/onuitstelbaar Onvermijdbaar, beperkt uitstelbaar.

In 2026 moesten grote en in 2030 moeten ook middelgrote gebouwen voorzien zijn van GACS. Als we aan de wettelijke verplichting in 2030 willen voldoen, moeten we de komende jaren wel een onderzoek uitvoeren, anders weten we niet welke kosten er in 2029 op ons afkomen. Het onderzoek kan in het financieel meest gunstige jaar ingepland worden, maar niet uitgesteld tot na de huidige 27 begrotingsperiode. Vooralsnog is de gemeente zelf bevoegd gezag om te handhaven. Waarschijnlijk komt deze bevoegdheid bij het ODT te liggen. EfÏciency (indien mogelijk kwantificeren) Relatie met beleidsvoornemen(s) in het coalitieakkoord ‘Krachtig verder!’ (benoemen citaat / zinsnede op basis waarvan verwezen wordt naar het coalitie-akkoord) Duurzaamheid is daarbij niet alleen een technische opgave, maar ook een maatschappelijke opgave. Het gaat om energiebesparing, een groene klimaatbestendige leefomgeving en verstandig omgaan met grondstoffen. Concreet betekent dit: inzetten op energiebesparing en verduurzaming van woningen en gebouwen. Continuering bestaand beleid (benoemen van vigerend beleid) Een energiezuinige vastgoedportefeuille is een uitgangspunt in de nota Vastgoedbeleid 2025. Acties en planning Voorgesteld wordt het onderzoek begin 2027 extern uit te laten voeren. Uit het onderzoek moet blijken welke gebouwen het eerst aangepakt moeten worden.

In overleg met de gebruikers van de gebouwen wordt gekeken welk GACS-systeem het meest geschikt is. Vervolgens zullen offertes opgevraagd worden voor het installeren van de GACS met een verplichting in 2026. Daarna wordt afzonderlijk krediet voor de installatie van de GACS aangevraagd. In de jaren daarna zal budget aangevraagd worden voor de GACS-verplichting die gaat gelden vanaf 2030. Personele effecten In 2027 houdt team vastgoed in haar planningen rekening met de inzet van uren. Gezien al het nieuwe vastgoed lukt het niet om dit al in 2026 op te pakken. Begrotingswijziging (afronden op € 1.000) 2027 2028 2029 2030 Investering Exploitatielast structureel Exploitatielast incidenteel 25.000 Beschikbare dekking Effect saldo 28 Volgnummer: 12 Onderwerp: Omvang van de reserve MJOP’s en investeringen in het vastgoed B Programma: Leefomgeving en veiligheid Portefeuillehouder: Vastgoed inclusief onderwijshuisvesting Inhoud: Verwezen wordt naar de paragraaf inhoud van bouwsteen Omvang van de reserve MJOP’s en investeringen in het vastgoed scenario A. We komen vanaf 2027 weer in een periode dat we het groot onderhoud dat in de MJOP’s staat ook daadwerkelijk uitvoeren. Op basis van beleid willen we de reserve in scenario A voor 10 jaar vullen. Dit omdat een dergelijke reserve een goede egaliserende werking heeft waardoor de reserve geleidelijk gevuld wordt.

Het is wettelijk verplicht om een reserve te hebben voor minimaal 4 jaar. Dit is uitgewerkt als scenario B uit in deze bouwsteen. Om in scenario B de reserve op niveau te krijgen volstaat een storting in de reserve van € 540.000 in 2026 bij de jaarstukken. In de komende jaren is dan (op basis van de concept MJOP’s) een jaarlijkse storting van € 55.000 nodig. Vervolgens fluctueren de jaarlijkse stortingen veel meer dan scenario A. Zie bijlage 1 figuur 1. Een en ander is nog wel afhankelijk van de definitieve MJOP’s die nog moeten worden opgesteld voor het Huis van Borne, het Sportcentrum en de Wensinkhof en daadwerkelijke realisatie van het onderhoud. De investeringen blijven gelijk aan de ramingen in scenario A. In figuur 2 in bijlage 1 zijn de verschillen tussen de stortingen in scenario A en scenario B in beeld gebracht. Tot 2031 is scenario B financieel gunstiger, maar daarna worden de sprongen groot en zijn er veel fluctuaties. De reserve in scenario A kent een betere egaliserende werking. In de grafieken zijn nu 30 onderhoudsjaren in beeld, maar het onderhoud en daarmee de fluctuaties van scenario B lopen langer door. De accountant en het BBV raden scenario B af. Doel: De reserve bevat voldoende middelen om het beheer en onderhoud volgens het vastgoedbeleid uit te kunnen voeren.

De gemeente gaat op basis van de wetgeving akkoord met een reserve voor de komende 4 jaar (en niet met het vastgoedbeleid evenals het advies van de accountant waarin een reserve voor een periode van 10 jaar is opgenomen). Autonoom/niet autonoom Autonoom: deze kosten zijn het gevolg van eerdere besluitvorming over nieuwbouw, renovatie en omvang van de reserve. Wettelijk/niet wettelijk (o.b.v. welke wettelijke regeling) De BBV beveelt aan om de lasten voor groot onderhoud op te nemen in een voorziening (voorkeur) dan wel een reserve om op die manier de lasten voor groot onderhoud te egaliseren over de jaren. Minimaal moet een periode van 4 jaar afgedekt zijn, bij voorkeur een periode van 10 jaar omdat dan de egaliserende werking beter is. Maatschappelijk effect Kwalitatief goed onderhoud is noodzakelijk om onze panden aantrekkelijk te houden voor bezoekers en gebruikers. Onvoorzien/onvermijdbaar/onuitstelbaar Onvermijdbaar en onuitstelbaar, wel aanpasbaar – zie scenario A. EfÏciency (indien mogelijk kwantificeren) De egaliserende werking van de reserve is in scenario A beter omdat het onderhoud over een langere tijdsperiode wordt afgedekt. Relatie met beleidsvoornemen(s) in het | ‘Leefbaarheid: Een veilige, schone en fijne plek waar iedereen ‘Krachtig verder!’ | zich thuis voelt’.

En ‘Voor goede publieke sportaccommodaties (benoemen citaat / zinsnede op basis | staat de gemeente aan de lat’. waarvan verwezen wordt naar Borns akkoord) Continuering bestaand beleid | Dit alles wordt voorgesteld op basis van de nota Vastgoedbeleid (benoemen van vigerend beleid) | 2025. Acties en planning | Wanneer de MJOP’s van de nieuwe en verbouwde panden van de gemeente (Huis van Borne, sportcentrum Borne) zijn opgesteld, zal een actualisatie van deze raming plaatsvinden. Voor de sloop van De Wingerd en de resterende levensduur van het zwembad volgen de komende begrotingsperiode voorstellen. Personele effecten | Geen Begrotingswijziging (afronden op € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Investering | 376.000 | 250.000 Exploitatielast structureel (kapitaallasten) | 37.000 | 61.000 Exploitatielast structureel (storting reserve) | 60.000 | 60.000 | 60.000 | 60.000 Beschikbare dekking Effect saldo | 60.000 | 60.000 | 97.000 | 121.000 29 30 Bijlage 1 Figuur 1 Figuur 2

31 Volgnummer: 13 Onderwerp: Beheer openbare ruimte Programma: Leefomgeving en veiligheid Portefeuille: Openbare ruimte Inhoud: Het beheer en onderhoud van de openbare ruimte bestaat uit de volgende activiteiten, en deze bouwsteen gaat over de dikgedrukte onderdelen: - Dagelijks verzorgend onderhoud (geborgd in de dienstverleningsovereenkomst met Twente Milieu). - Technisch onderhoud (exploitatie) - Levensduurverlengend onderhoud en vervanging (krediet kapitaalgoederen) - Vernieuwing van 9 ‘oude’ wijken (reserve kapitaalgoederen) - Achterstallig onderhoud (voorziening) Op 27 mei 2025 is het Integraal Beleidsplan Openbare Ruimte vastgesteld. In dit document is aangekondigd dat hierop volgend het beheerplan Openbare Ruimte zal worden aangeboden. In dit beheerplan staat per beheerdomein de omvang en kwaliteit van het areaal beschreven evenals de beheerstrategie en bijbehorende uitgangspunten. Op basis van recente inspecties zijn benodigde onderhoudsbudgetten en te verwachten investeringen in beeld gebracht. Dit in de vorm van technisch onderhoud, levensduur verlengd onderhoud en vervanging. Doel: De gemeente Borne hanteert een gestructureerde aanpak voor het onderhouden en vernieuwen van de openbare ruimte, met als doel het waarborgen van veiligheid, leefbaarheid en beheersbare kosten op lange termijn. Autonoom/niet autonoom Dit betreft een autonome ontwikkeling.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://borne.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/cdf8b625-688a-461d-b103-a97fb4dc9801?agendaItemId=0fb4b028-3812-48c3-bafd-6b35ef4deff5