CConstaterende datBorne
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage: Input Uitvoeringsprogramma 2025 (ODT)

Beeldvormende commissievergadering 14 januari 2025, gemeente BorneBij agendapunt: VTH Uitvoeringsprogramma 202513.136 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Uitvoeringsprogramma U&H Twente 2025 Van de 14 Twentse gemeenten & provincie Overijssel voor de Omgevingsdienst Twente

Gemeente: Gemeente Borne Datum: <datum>

Begrippen- en afkortingenlijst AB

Algemeen Bestuur

Bal

Besluit activiteiten leefomgeving

BIS

Bodeminformatiesysteem

BOA

Buitengewoon opsporingsambtenaar

CLV

Continue leren en verbeteren

DB

Dagelijks Bestuur

DSO

Digitaal Stelsel Omgevingswet

I&W

Infrastructuur en Waterstaat

ILT

Inspectie Leefomgeving en Transport

KC

Kwaliteitscriteria

Lbv

Landelijke beëindigingsregeling veehouderijlocaties

LHSO

Landelijke handhavingsstrategie omgevingsrecht

LMA

Landelijk Meldpunt Afvalstoffen

LVS

Landelijke Vergunningenstrategie

Mba

Milieubelastende activiteit

MIA

Multidisciplinaire integrale actie

MMA

Meld Misdaad Anoniem

NVWA

Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit

OBAS

Olie- en benzineafscheiders

ODNL

Omgevingsdienst Nederland

OD Twente

Omgevingsdienst Twente

OM

Openbaar Ministerie

PDC

Producten- en dienstencatalogus

PHO

Portefeuillehoudersoverleg

RIEC

Regionale informatie- en expertisecentrum

RO

Ruimtelijke ordening

RPI

Risico Prioritering Instrument

RVO

Rijksdienst voor ondernemend Nederland

SIE

Subsidieregeling intensiveren energietoezicht

SPUK IBP

Specifieke Uitkering interbestuurlijk programma versterking VTHA-stelsel

SPUK THE

Specifieke Uitkering toezicht en handhaving energiebesparingsplicht

TVS

Twentse Vergunningenstrategie

U&H

Uitvoering en handhaving

UVP

Uitvoeringsprogramma

Standaardtaken

Het milieu brede takenpakket dat door de OD Twente wordt uitgevoerd

SWF

Samenwerkingsfunctionaliteit

VTHA

Vergunningen, toezicht, handhaving en advies

VUE

Versterkte uitvoering energiebesparings- en informatieplicht

Wabo

Wet algemene bepalingen omgevingsrecht

WPM

Werkgebonden personenmobiliteit

ZZS

Zeer zorgwekkende stoffen

2

Inhoud Begrippen- en afkortingenlijst................................................................................................ 2 1.

2.

Inleiding ......................................................................................................................... 4 1.1.

Het uitvoeringsprogramma ........................................................................................4

1.2.

Scope van het programma .........................................................................................4

Terugblik en ontwikkelingen ........................................................................................... 5 2.1.

Terugblik 2024............................................................................................................5

2.2.

Thematische ontwikkelingen ......................................................................................6

2.3.

Organisatorische ontwikkelingen ...............................................................................7

3.

Doelen en prioriteiten .................................................................................................. 10

4.

Programma .................................................................................................................. 13 4.1

Programma Vergunningen .......................................................................................13

4.2

Programma Toezicht & Handhaving .........................................................................14

4.3

Programma Advies ...................................................................................................16

5.

Ketenpartners .............................................................................................................. 18

6.

Projecten en diensten .................................................................................................. 19

7

6.1

Twentse Projecten....................................................................................................19

6.2

Diensten voor de regio Twente ................................................................................21

6.3

Lokale projecten .......................................................................................................22

Afwijkingen en risico’s .................................................................................................. 24

Bijlage 1: Werkvoorraad Wabo ............................................................................................ 25 Bijlage 2: Projecten .............................................................................................................. 26 Bijlage 3: PvA Energie en Duurzaamheid Twente ................................................................. 35

3

1. Inleiding Voor u ligt het uniforme jaarprogramma van vergunningverlening, toezicht, handhaving en advies (VTHA) voor alle gemeenten in de regio Twente en de provincie Overijssel. De verplichting om jaarlijks de uitvoerings(vergunningverlening, toezicht en advies) en handhavingsstrategie uit te werken in een uitvoeringsprogramma (UVP), staat omschreven in artikel 13.8 van het Omgevingsbesluit. Gezien de inwerkingtreding van de Omgevingswet op 1 januari 2024, is dit UVP opgesteld op basis van de uitgangspunten van de Omgevingswet. Dit programma geeft de (milieu)taken weer, zoals deze in 2025 door de Omgevingsdienst Twente (OD Twente) worden uitgevoerd voor de Gemeente Borne.

1.1.

Het uitvoeringsprogramma

Het UVP 2025 is gebaseerd op het uniforme VTH-beleid Twente inclusief Nadere uitwerking. In 2022 is het doorontwikkelde Twentse VTH-beleid met Nadere uitwerking vrijgegeven door het portefeuillehoudersoverleg (PHO). Na vaststelling van de Landelijke Handhavingsstrategie Omgevingsrecht (LHSO), is in februari 2024 het geactualiseerde VTH-beleid aangeboden aan alle bevoegde gezagen ter vaststelling in de eigen colleges. Inmiddels is het nieuwe regionale VTH-beleid door alle bevoegde gezagen vastgesteld. De cijfermatige raming voor het UVP 2025 gaat volledig uit van de nieuwe producten- en dienstencatalogus (PDC Omgevingswet). Er is enige resterende werkvoorraad vanuit de oude wetgeving (PDC Wabo), maar deze wordt separaat in Bijlage 1 weergegeven en zal niet terugkomen in de prognose voor komend jaar. Het doel is om deze oude werkvoorraad in de loop van komend jaar volledig weg te werken. De prognose vanuit de PDC Omgevingswet is gebaseerd op de periodieke rapportages ter monitoring van de uitvoering van het jaar 2024. Hierbij zijn op basis van (beperkte) ervaringscijfers indicatieve kentallen opgesteld voor de nieuwe producten onder de PDC Omgevingswet. Binnen deze kentallen zit een opslag voor directe werkzaamheden.

Naarmate komend jaar meer ervaring wordt opgedaan met de Omgevingswet, zullen voor de nieuwe producten onder de PDC Omgevingswet kentallen worden geformaliseerd en vastgesteld. De basis van dit UVP 2025 is uniform, welke vervolgens nader wordt uitgewerkt voor de individuele partners. Conform de basisafspraken zoals benoemd in het VTH-beleid Twente, is het voor deelnemers mogelijk op onderdelen lokaal maatwerk aan te brengen om eigen beleidsambities te realiseren. Dit dient gerealiseerd te worden binnen de gezamenlijke basisafspraken en boven een minimale ondergrens. Complementair aan deze lokale programma’s, wordt dit jaar een Twents UVP 2025 bestuurlijk vastgesteld. Hierin staan opgaven beschreven die voor het geheel van Twente relevant zijn. Bestuurders worden zo beter in staat gesteld om te sturen op Twentse prioriteiten en projecten. Partners die hebben bijgedragen aan het opstellen van dit programma zijn de veertien Twentse gemeenten, de provincie Overijssel, de Veiligheidsregio Twente, betrokken waterschappen en de OD Twente. Vanuit een externe visitatie is het verbeterpunt naar voren gekomen dat structurele en strategische samenwerking met deze partners verder moet worden versterkt.

Dit geldt ook voor samenwerking met andere relevante ketenpartners zoals de politie, Openbaar Ministerie (OM), Regionale Informatie- en Expertisecentrum (RIEC), Inspectie voor Leefomgeving en Transport (ILT) en de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA).

1.2.

Scope van het programma

De basis van het UVP 2025 wordt gevormd door de taken die door de OD Twente worden uitgevoerd. In Twente gaat het om het basistakenpakket, welke is uitgebreid tot het zogenaamde ‘standaardpakket’. Daarnaast maken enkele bevoegde gezagen ook gebruik van zogenaamde facultatieve taken. Dit programma heeft betrekking op het jaar 2025, waarbij de uitvoering en handhaving (U&H-werkzaamheden) gedurende het jaar wordt gemonitord en waarover in het voorjaar en najaar wordt gerapporteerd middels monitoringsrapportages. Na afloop van het jaar wordt middels het jaarverslag VTHA geëvalueerd of de geplande werkzaamheden en de geprioriteerde beleidsdoelstellingen uit het UVP 2025 zijn behaald.

Naast het zogenaamde standaardpakket voert de OD Twente voor Gemeente Borne een aantal facultatieve taken uit. Hierbij gaat het om de lokale projecten: Groene BOA, Label C controles, Asbestdakenkaart.

4

2. Terugblik en ontwikkelingen De OD Twente heeft zich de afgelopen jaren snel ontwikkeld tot een volwassen dienst die haar partners proactief ondersteunt met de uitvoering van milieutaken. Dit beeld wordt bevestigd vanuit verschillende evaluaties die afgelopen jaar hebben plaatsgevonden. Het visitatierapport vanuit collega omgevingsdiensten benadrukt hierbij om desondanks niet stil te blijven staan. De OD Twente gaat een nieuwe fase in, waarin de organisatie verder moet door ontwikkelen en professionaliseren. De belangrijkste uitdagingen waarmee de OD Twente wordt geconfronteerd zijn de landelijke criteria voor robuustheid, de krapte op de arbeidsmarkt, het verbeteren van datakwaliteit en de invoering van de Omgevingswet. In dit hoofdstuk wordt teruggeblikt op vorig jaar en worden de belangrijkste ontwikkelingen beschreven die van invloed zijn op het UVP 2025.

2.1.

Terugblik 2024

Het jaar 2024 stond in het teken van de langverwachte inwerkingtreding van de Omgevingswet. Samen met deelnemers is vooraf geïnvesteerd in samenwerkingsafspraken en werkprocessen. Deze voorbereiding heeft bijgedragen aan een relatief soepele start, waarbij geen grote issues zijn ontstaan. De landelijke systemen werkten en de vooraf bedachte werkprocessen waren van voldoende kwaliteit om van start te gaan. Gedurende het jaar is veel ontwikkeling geweest op detailniveau binnen de OD Twente, maar ook op externe samenwerking met deelnemers en ketenpartners. Werkafspraken zijn verbeterd, processen zijn waar nodig aangepast en onze medewerkers hebben leren werken met de nieuwe wetgeving. De implementatie van de Omgevingswet is nog niet afgerond. We hebben tot zeker eind 2025 nodig om kort cyclische verbeteringen aan te brengen middels het proces van continue leren en verbeteren (CLV). Na afronding van het Seinstra-traject is de herijkte begroting 2024 van de OD Twente van kracht geworden. Dit heeft geleid tot een uitbreiding van ruim 20 fte, wat heeft geresulteerd in een nieuwe formatie 2024 van circa 147 Fte. Om deze grote vacatureruimte te vervullen, is begin 2024 fors ingezet op werving middels een arbeidsmarktcampagne. Ondanks de druk op de arbeidsmarkt, is de organisatie erin geslaagd een groot deel van de formatie te bezetten met medewerkers.

Het interne traineeprogramma heeft hieraan ook een grote bijdrage geleverd. De druk op de arbeidsmarkt zal door natuurlijke uitstroom de komende jaren echter een voortdurende uitdaging blijven. Dit geldt in het bijzonder voor de uitstroom van meer specialistische en ervaren medewerkers. Het afgelopen jaar zijn twee belangrijke peilmomenten geweest die een oordeel geven over de organisatie. Ten eerste heeft een zelfevaluatie rondom de landelijke robuustheidscriteria plaatsgevonden. Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (I&W) heeft op basis van deze zelfevaluatie beoordeeld dat de OD Twente nog stappen moet zetten om robuust te kunnen zijn in april 2026. Het Algemeen Bestuur (AB) heeft de ambitie uitgesproken om een zelfstandige en robuuste omgevingsdienst te behouden voor de regio Twente. Daarnaast is de OD Twente gevisiteerd door een vertegenwoordiging van andere omgevingsdiensten. Het eindoordeel is overwegend positief. Het bevat echter ook de nodige aandachts- en verbeterpunten. Als sterke punten worden de snelle ontwikkeling van de organisatie benoemd, evenals de open cultuur met korte lijnen, het groeiend vertrouwen bij (keten)partners en de verbinding tussen beleid en uitvoering.

De verbeterpunten hebben voornamelijk betrekking op het ontbreken van een duidelijke toekomststrategie en de behoefte om planmatiger te werken, evenals het versterken van mandaten en ketensamenwerking en het borgen van kennis en cultuur. Beide rapporten zijn input voor de doorontwikkeling van de OD Twente in deze nieuwe fase. Deze zal worden vormgegeven middels een toekomstvisie 2030 over de organisatie die medio 2025 moet worden opgeleverd. Leerpunten Jaarverslag 2023 en UVP 2024 Een opgave die voortdurend blijft terugkomen is om de inzet van de OD Twente, nu vaak gemeten in output, te vertalen naar maatschappelijke meerwaarde via outcome. Dus op welke wijze dragen de VTHAwerkzaamheden van de OD Twente bij aan een veilige, gezonde en duurzame fysieke leefomgeving in de regio. Dit is landelijk nogmaals onderstreept, waarbij outcome ook terugkomt in het visitatierapport. Daarnaast gaan we met ingang van het jaar 2025 werken met nieuwe prognosecijfers op basis van de Omgevingswet. In 2024 zijn hiervoor de eerste ervaringscijfers opgebouwd.

5

2.2.

Thematische ontwikkelingen

Omgevingswet De Omgevingswet is op 1 januari 2024 in werking getreden. De zorgvuldige voorbereiding in de regio heeft ervoor gezorgd dat er bij de OD Twente en de ketenpartners zich geen grote incidenten hebben voorgedaan. Gedurende het eerste jaar zijn er natuurlijk wel veel kleine verbeteringen gedaan in de processen, sjablonen, werkafspraken en samenwerking. Hierbij is ook ervaring opgedaan met de nieuwe wetgeving. Er wordt teruggekeken op een redelijk soepele inwerkingtreding, maar de komende jaren is er nog volop ruimte voor verbetering. We zullen hier samen met onze deelnemers en ketenpartners aan blijven werken. De meest belangrijke doorontwikkeling is het advies dat de OD Twente geeft bij het opstellen van omgevingsplannen. Een deel van de milieuregelgeving moet overgenomen worden in het omgevingsplan. Vanuit een level playing field en efficiëntie streeft de OD Twente ernaar om zoveel mogelijk regionale uniformiteit te hebben in de planregels. Uiteraard gaat het bevoegd gezag zelf over het ambitieniveau, maar de planregels willen we graag zo gelijk mogelijk houden. Daarnaast wordt de pilot Omgevingstafel Twente doorgezet. Begin 2024 is in overleg met de bevoegd gezagen besloten om dit voorlopig niet als algemene taak op te nemen bij de OD Twente, maar hier eerst langer ervaring mee op doen.

Een specifiek aandachtspunt is dat met de komst van de Omgevingswet milieuleges kunnen worden geheven. De OD Twente zal werken aan data die als input en onderbouwing dient voor bevoegde gezagen om de hoogte van milieuleges te bepalen. Energie en duurzaamheid Energie en duurzaamheid is de afgelopen jaren speerpunt geworden van de OD Twente. Dit is een vergelijkbare trend die jarenlang bij de provincie en gemeenten heeft plaatsgevonden. Binnen dit gebied ontstaat ook steeds meer aandacht voor het thema circulariteit. In 2022 is een overkoepelend projectplan ‘Energie en Duurzaamheid 2022-2026’ vastgesteld, waarin verschillende deelprojecten worden gebundeld: -

Derde ronde van Rijksinitiatief ‘Versterkte uitvoering energiebesparings- en informatieplicht’ (VUE3) Provinciaal initiatief ‘Subsidieregeling Intensiveren Energietoezicht’ (SIE) Rijksinitiatief ‘Specifieke uitkering Toezicht Handhaving Energie’ (SPUK THE)

Vooral de SPUK-regeling voorziet in een nieuwe financiële stimulans om dit thema de komende jaren definitief te verankeren bij omgevingsdiensten. Belangrijk is om te benadrukken dat deze regeling voorziet in een inzet naast de reguliere uitvoeringstaken. Daarom zijn de inspanningen die gedaan worden op basis van deze middelen dan ook separaat inzichtelijk gemaakt (zie Bijlage 3). Om recht te blijven houden op de SPUK THE is een voorwaarde dat de partners van de OD Twente ook zelf middelen inbrengen (cofinanciering). Daarnaast komen lopende VTHA-werkzaamheden in het kader van energie en duurzaamheid in 2024 te vervallen door afloop van incidentele geldstroom vanuit de SIE. De VUE is in 2023 al afgesloten. Om energie en duurzaamheid structureel te borgen binnen de OD Twente, is op 10 december 2021 een intentieovereenkomst ondertekend door het AB. Het doel is om niet alleen om robuuste kennis binnen toezicht en handhaving op te bouwen, maar ook de adviesfunctie door te ontwikkelen. In 2024 is hiervoor een adviseur aangenomen voor verschillende beleidsterreinen op het gebied van energie en duurzaamheid. In 2025 wordt dit verder ontwikkeld. Werkgebonden personenmobiliteit Per 1 juli 2024 is het ‘Besluit CO2-reductie werkgebonden personenmobiliteit’ (Besluit WPM) in werking getreden.

Hiermee krijgen alle organisaties met 100 of meer werknemers een jaarlijkse rapportageplicht rondom zakelijke mobiliteit en woon-werkverkeer. Het doel is het terugdringen van CO2-emissies vanuit WPM. Uiterlijk 30 juni 2025 moeten hiervoor de eerste gegevens en bescheiden zijn ingediend. Gemeenten zijn hiervoor aangewezen als bevoegd gezag, waarbij U&H-taken rondom deze nieuwe rapportageplicht verplicht als basistaak zijn belegd bij omgevingsdiensten.

6

De OD Twente heeft vanuit Omgevingsdienst Nederland (ODNL) in samenwerking met het ministerie I&W een grote bijdrage geleverd aan het opstellen van een landelijke leidraad voor regionale omgevingsdiensten die verantwoordelijk zijn voor de uitvoering en handhaving rondom het Besluit WPM. Zowel gemeenten, provincies en de omgevingsdiensten moeten veelal ook zelf voldoen aan deze nieuwe rapportageplicht. Om een voorbeeldfunctie te vervullen, zullen omgevingsdiensten daarom eerst elkaar administratief gaan controleren in 2025. Vervolgens worden de gemeenten in de desbetreffende werkgebieden gecontroleerd, voordat de overige organisaties worden onderworpen aan eenzelfde soort controle. De OD Twente zal zich komend jaar in het kader het Besluit WPM voornamelijk richten op de onderlinge controles tussen omgevingsdiensten en gemeenten. Daarmee zal ervaring worden opgedaan met deze nieuwe wetgeving. Eventueel resterende capaciteit zal worden ingezet op communicatie richting rapportageplichtige organisaties en de controle hierop. Omdat er onduidelijkheid is over beschikbaarheid van financiële middelen en de benodigde capaciteit, is het niet met zekerheid te zeggen of deze nieuwe taak in zijn volledigheid wordt uitgevoerd. Ontwikkelingen bodem Vanwege de Omgevingswet is veel veranderd rondom de meld- en informatieplicht op het gebied van bodem.

Onder de nieuwe wetgeving hoeft minder informatie aangeleverd te worden. Hierdoor wordt de rol van de toezichthouder bodem groter, waarbij vaker op locatie gegevens moeten worden opgevraagd en/of gecontroleerd. Vanuit bodemadvies wordt ook meer tijd besteed aan het ophalen van aanvullende informatie. Daarnaast moeten bepaalde activiteiten worden gemeld waarvoor in het verleden geen meldplicht gold, zoals ‘graven onder interventiewaarde (>25m3)’. Dit vergt extra capaciteit op het informeren en overtuigen van aanvragers rondom het nut en noodzaak van deze meldingsplicht, namelijk zicht houden op verschillende grondstromen. In dit kader heeft reeds een informatieavond plaatsgevonden voor de grondverzetsbranche, gericht op de gevolgen van de nieuwe wetgeving met betrekking tot grondverzet. De OD Twente speelt in op de groeiende rol van de toezichthouder bodem middels het openstellen van een vacature bodemtoezicht. Tegelijkertijd zal ook efficiënter worden gewerkt door middel van risicogericht bodemtoezicht. Hiervoor is in 2024 een werkwijze met risicomatrix en quickscan gepresenteerd, maar deze blijkt moeilijk toepasbaar onder de nieuwe wetgeving. Daarom wordt voor volgend jaar gekeken hoe risicogericht bodemtoezicht op een andere manier vormgegeven kan worden. Een belangrijk onderdeel hierbij is om meer aandacht te geven aan vrije veld toezicht.

Het voornemen is om via een pilot te onderzoeken hoe we bodem-, asbest- en BOA toezicht met elkaar kunnen combineren. Welke oor- en oogfunctie kunnen ze voor elkaar vervullen, zodat het toezicht efficiënter wordt. Ook is de ambitie om meer gestructureerd dit te combineren met toezicht bij ketenpartners, zoals de provincie (groene BOA’s), ILT (grondtransporten), het RIEC (ondermijnende activiteiten) of toezicht rondom ruimtelijke ordening (RO) bij gemeenten. Gedragssturing De pilot ‘Meldingscoach’ heeft ook afgelopen jaar doorgang gevonden, waarbij deze nieuwe functie vanaf 1 juli 2024 permanent is ingevuld. Er wordt onderzocht of de meldingscoach verder uitgebreid kan worden, bijvoorbeeld met het ondersteunen van organisaties rondom de energiebesparingsplicht. Daarnaast werkt de OD Twente samen met andere omgevingsdiensten met het opzetten van een landelijk gedragsteam. Doel van dit team is het verbeteren van kennis- en data-uitwisseling. De businesscase wordt hiervoor momenteel geschreven en voorgelegd aan ODNL. Er wordt gekeken hoe gedragssturing structureel kan worden geïmplementeerd binnen de VTHA-taken, zoals het ontwikkelen van een strategie voor preventief toezicht. Gedragssturing is onderdeel van de innovatie- en ontwikkelagenda en draagt hierdoor bij aan de robuustheid van de OD Twente.

2.3.

Organisatorische ontwikkelingen

Organisatiewijzigingen Vanwege de sterke uitbreiding van de formatie in 2024 is besloten om een organisatiewijziging door te voeren. De omvang van enkele teams (toezicht en advies) werd te groot, waardoor de ‘span of control’ voor managers niet meer in balans was. Dit ging ten koste van de persoonlijke aandacht voor medewerkers, complexe dossiers en het vermogen om als organisatie door te ontwikkelen. Vanuit de bestaande teams is daarom het nieuwe ‘Team Leefomgeving’ geformeerd. Dit team is vooral verantwoordelijk voor producten met betrekking tot milieubelastende activiteiten (Mba’s) die buiten de grenzen van bedrijven plaatsvinden. Dit betreft onder

7

andere werkzaamheden op het gebied van bodem, asbest en buitengewone opsporingsambtenaren (BOA’s). Ook kleinere taken met betrekking tot lozingen en flora en fauna worden bij dit nieuwe team ondergebracht. Als reactie op de Omgevingswet is vanaf 2024 ook volop ingezet op Omgevingsadviseurs. Deze nieuwe functie richt zich op het adviseren voor gemeenten en de provincie op het snijvlak van milieu en RO. Voorbeelden hiervan zijn het leveren van input op omgevingsverordeningen en het adviseren over ruimtelijke initiatieven (bijvoorbeeld via de Omgevingstafel). Hierbij wordt ook advies gegeven over het beoordelingskader milieu bij het omzetten van de ‘Bruidsschat’ naar definitieve gemeentelijke omgevingsplannen. Indien nodig, pakt de omgevingsadviseur casemanagement van complexe dossiers op in specifieke situaties. Tenslotte vormen deze adviseurs een essentiële inhoudelijke schakel tussen de OD Twente en haar deelnemers, onder andere door regelmatig fysiek bij de partners te werken en aan te schuiven bij accountoverleggen. Robuustheid en visitatie: Toekomstvisie In 2024 heeft de OD Twente zowel een oordeel over haar eigen robuustheid gekregen evenals een rapport naar aanleiding van de onderlinge visitaties tussen omgevingsdiensten met sterkte- en verbeterpunten. Beide rapporten vormen aanleiding voor verdere organisatieontwikkeling.

Het belangrijkste actiepunt hierbij is het opstellen van een nieuwe ‘Toekomstvisie OD Twente 2030’. Hierin wordt samen met de medewerkers van de eigen organisatie, deelnemers en andere partners richting gegeven aan de koers die de organisatie de komende jaren gaat varen. Het traject om te komen een toekomstvisie zal worden begeleidt door een stuurgroep met een externe begeleider. De verwachting is dat medio 2025 deze nieuwe visie bestuurlijk wordt vastgesteld. Interbestuurlijk programma In september 2022 is een Specifieke Uitkering van kracht geworden voor de uitvoering van het interbestuurlijk programma versterking VTHA-stelsel (SPUK IBP). Ter uitvoering van dit IBP, heeft de SPUK-regeling hiervoor tot en met 2024 additionele capaciteit en financiële middelen bij omgevingsdiensten beschikbaar gesteld. Het IBP is gericht de volgende 6 pijlers: 1. Robuuste omgevingsdiensten en financiering 2. Bestuursrechtelijke en strafrechtelijke handhaving en vervolging 3. Informatievoorziening VTHA 4. Kennisinfrastructuur en arbeidsmarkt 5. Onafhankelijke uitvoering van toezicht en handhaving 6. Monitoring kwaliteit milieutoezicht De afgelopen jaren is door omgevingsdiensten en bevoegde gezagen hard gewerkt aan deze pijlers. De OD Twente heeft voornamelijk een bijdrage geleverd aan pijler 1 en pijlers 4 tot en met 6. In het Jaarverslag 2024 wordt hierover verantwoording afgelegd.

Op het moment van opstellen van dit UVP 2025 is nog niet geheel duidelijk of het IBP-VTH een vervolg krijgt en zo ja, op welke wijze. Duidelijk is dat nog niet alle pijlers succesvol zijn afgerond. Met name pijler 3 vereist jarenlange inspanning om te komen tot uniforme informatievoorziening VTH binnen omgevingsdiensten in Nederland. Binnen deze pijler wil de OD Twente de komende jaren een meer actieve bijdrage leveren. Innovatie- en ontwikkelagenda Sinds 2024 is de OD Twente vanuit pijler 1 IBP-VTH (robuustheid) actief bezig met het opstellen van een innovatie- en ontwikkelagenda voor toekomstige opgaven. Hiermee wordt invulling en richting gegeven aan het robuustheidscriterium dat minimaal 1% van de begroting wordt besteed aan innovatie. Deze agenda zal aangeven welke thema’s en onderwerpen de komende jaren door de organisatie zullen worden verkend, welke projecten hieronder vallen, in welk tijdsbestek deze projecten gerealiseerd worden en welke middelen en capaciteit hierop wordt ingezet. De aftrap van de agenda heeft reeds plaatsgevonden in de vorm van een themabijeenkomst voor het managementteam van de OD Twente. Hierin heeft een gastspreker verteld over het belang van innovatie binnen de overheid en welke struikelblokken organisaties hierbij vaak ondervinden.

Input vanuit deze themabijeenkomst wordt verder uitgewerkt in een plan van aanpak hoe de OD Twente innovatie gefaseerd in de organisatie gaat implementeren. Dit plan zal aan het einde van het jaar worden opgeleverd en voorgelegd aan de accounthouders, het dagelijks bestuur (DB) en het AB. De OD Twente heeft zichzelf als doel gesteld om

8

niet alleen plichtmatig een innovatie- en ontwikkelagenda op te stellen, maar innovatie ook echt gestructureerd neer te zetten als onderdeel van het primair proces. Risicogericht werken Al jarenlang is risicogericht werken een speerpunt en ontwikkeltraject voor de OD Twente. Dit wordt benadrukt in het vigerende VTH-beleid Twente. De afgelopen jaren heeft de OD Twente in samenwerking met OD IJsselland de resultaten vanuit de ‘Overijsselbrede risicotool’ geïmplementeerd in de eigen zaaksystemen. Doel is om deze data verder door te ontwikkelen en te combineren met andere relevante data vanuit externe bronnen. Dit moet leiden tot dynamische risicoscores voor individuele locaties. De planning is om dit nieuwe Risico Prioritering Instrument (RPI) in 2025 gedeeltelijk in gebruik te gaan nemen. Hierbij zal worden getest en geoefend met deze nieuwe manier van risicogericht prioriteren en plannen van periodieke controles. Deze nieuwe RPI vervangt op termijn de statische benadering van controlefrequenties die alleen uitgaan risico’s op brancheniveau. De RPI gaat meer uit van dynamische data zoals naleefgedrag en klachten. Daarnaast wil de OD Twente risicogericht werken introduceren binnen het team Vergunningen. De recent opgeleverde Landelijke Vergunning Strategie (LVS) wordt hierbij vertaald naar de regionale situatie via een Twentse Vergunning Strategie (TVS).

Deze TVS wordt bestuurlijk vastgesteld in 2025 en maakt inzichtelijk met welke diepgang vergunningsplichtige-, meldingsplichtige- en informatieplichtige activiteiten worden getoetst. Deze nadere uitwerking ontbreekt momenteel in het huidige VTH-beleid. Zowel het RPI en de TVS dienen als katalysator om risicogericht-, maar ook meer datagedreven te gaan werken. Medewerkers vanuit de gehele organisatie worden namelijk medeverantwoordelijk voor de prioritering van hun eigen werk. Tenslotte wil de OD Twente ook overige producten meer risicogericht gaan benaderen. Het huidige VTH-beleid mist bestuurlijk vastgestelde ambities ten aanzien van toetsing en toezicht op het gebied van bijvoorbeeld bodem en asbest. Ook liggen hier kansen om het ‘vrije veld toezicht’ verder te professionaliseren, samen met ketenpartners zoals het RIEC, de NVWA en het ministerie I&W. Denk aan gebiedsgericht toezicht binnen een afgebakend gebied waarbij vooraf wordt verkend welke risico’s er zijn en het toezicht hierop wordt afgestemd. Versterking samenwerking VTH Twente Binnen het omgevingsrecht wordt in Twente beleidsmatig steeds meer samengewerkt, zowel ambtelijk als bestuurlijk. Deze regionale samenwerking rondom omgevingsrecht wordt in 2024 en 2025 versterkt en verbreed. Zo kan effectief invulling gegeven worden aan de beleidsmatige opgaven gerelateerd aan de Omgevingswet.

In juli 2023 heeft het PHO ingestemd met de ontwikkelingsrichting en de strekking van de verbetervoorstellen voor het versterken van de beleidsmatige VTHA-samenwerking. Bestuurlijk is opdracht gegeven voor de uitwerking van de implementatie. In de tweede helft van 2023 is besluitvorming door bevoegde gezagen voorbereid en is een uitvoeringsplan opgesteld. Ook is een keuze gemaakt in de gastheerorganisatie en zijn profielen voor de functies van onafhankelijk voorzitter en secretaris van de VTH-kerngroep opgesteld. In 2024 heeft het merendeel van de deelnemers ingestemd met het voorstel voor het versterken van VTHA-samenwerking. Met de gastheerorganisatie zijn afspraken gemaakt en is werving gestart voor de voorzitter en secretaris. De sollicitatieprocedures zijn tot op heden nog niet afgerond. In juli 2024 is in het PHO een keuze gemaakt over de bestuurlijk trekker van de Twentse VTHA-samenwerking. Na aanstelling van de voorzitter en secretaris, wordt focus verlegd naar de inhoud en gaat de VTH-kerngroep in versterkte vorm aan de slag met een uitvoeringsagenda voor 2025.

9

3. Doelen en prioriteiten Komend jaar worden wederom enkele VTH-beleidsdoelen uit het vigerende VTH-beleid geprioriteerd uitgewerkt. Een gedeelte van de huidige VTH-beleidsdoelen bevatten nog geen indicatoren en/of streefwaarden. Enerzijds komt dit omdat kwantitatieve gegevens hiervoor nog ontbreken, anderzijds omdat sommige beleidsdoelen zich moeilijk laten definiëren via cijfermatige indicatoren en streefwaarden (output). De OD Twente zal daarom komend jaar in samenwerking met de VTH-kerngroep de huidige beleidsdoelen opnieuw tegen het licht houden en verder blijven doorontwikkelen. Voor beleidsdoelen die zich moeilijker laten lenen voor kwantitatieve verantwoording, wordt aansluiting gezocht met de landelijke systematiek van ‘outcomesturing’. Hierbij worden enkele beleidsdoelen kwalitatief verantwoord door middel van concrete activiteiten en ‘story-telling’. Hiervoor wordt capaciteit gereserveerd in hoofdstuk 6 (projecten en diensten). Hiermee wordt duidelijke maatschappelijke meerwaarde aangetoond van duidelijk afgebakende VTHA-werkzaamheden die worden uitgevoerd door de OD Twente. Via zowel output als outcome wordt aangesloten op bestuurlijk vastgestelde ‘ambitieonderwerpen’:

Focuspunten 2025 Voor 2025 wordt een aantal prioriteiten gesteld om focus aan te brengen. Voor 2024 werd prioriteit gegeven aan naleefgedrag, een gezonde fysieke leefomgeving en energie en duurzaamheid. Alle doelen kunnen niet tegelijkertijd worden uitgewerkt. Hierbij is uiteraard wel de ambitie om uiteindelijk alle doelen uit het VTHbeleid uit te werken, waarbij gefaseerd op onderdelen een start wordt gemaakt. Voor komend jaar is gekozen voor de volgende prioriteiten, waarbij naleefgedrag opnieuw wordt geprioriteerd voor verdere verdieping. Inhoudelijke doelen: Regulier werk Mens en milieu zijn beschermd tegen onaanvaardbare risico’s • Doel: Het algehele naleefgedrag (voor de taken die de OD Twente uitvoert) is hoog • Indicator (1) (output): Spontaan naleefgedrag (HC / PC) en opvolgend naleefgedrag (HHC / HC) • Indicator (2) (output): Type overtreder (LHSO) • Indicator (3) (outcome): Gedragssturing Activiteiten: Beter naleefgedrag levert indirect een grote bijdrage aan het overkoepelende maatschappelijke doel van een veilige, gezonde en duurzame fysieke leefomgeving. Daarom is in 2023 begonnen met het monitoren en rapporteren rondom naleefgedrag. In het Jaarverslag 2023 is voor het eerst onderscheid gemaakt tussen ‘spontaan naleefgedrag’ en ‘opvolgend naleefgedrag’, waarmee verfijning is aangebracht in de monitoring.

Dit jaar is meer ervaring opgebouwd met deze gegevens, welke worden gerapporteerd in het Jaarverslag 2024. Hierbij kan naleefgedrag worden afgezet tegen de gegevens van het voorgaande jaar. Monitoring van naleefgedrag is dit jaar verder uitgebreid middels de basisregistratie van de indicator ‘type overtreder’. Vanaf 2024 wordt de zwaarte van geconstateerde overtredingen structureel ingevoerd in het VTHA-zaaksysteem van de OD Twente. Dit wordt gedaan conform de LHSO (goedwillend, moet kunnen, calculerend en bewust). In het Jaarverslag 2024 wordt bekeken of dit jaar voldoende gegevens zijn opgebouwd om op een betrouwbare wijze te kunnen rapporteren en om een zogenaamde ‘nulmeting’ te kunnen doen.

10

Bovenstaande interpretaties rondom naleefgedrag zijn output-georiënteerd. De OD Twente wil daarnaast ook invulling geven aan outcome door concrete activiteiten te koppelen ten behoeve van beter naleefgedrag. Preventieve handhaving heeft hierbij voorkeur boven repressieve handhaving. Dit is dit jaar vormgegeven middels het project ‘gedragssturing’ (zie paragraaf 2.2), waarbij vaste invulling is gegeven aan de nieuwe functie ‘meldingscoach’. Door aanvragers te ondersteunen, wordt met weinig capaciteit aan de voorkant veel handhavingscapaciteit aan de achterkant bespaard. Op deze manier kunnen onze juristen extra aandacht leggen op de complexere zaken met een grotere impact op de leefomgeving. Inhoudelijke doelen: Veiligheid Er is een beschermingsniveau voor veiligheid. Mens en milieu zijn beschermd tegen onaanvaardbare milieurisico’s en ondermijnende activiteiten Ondermijning: Bonafide partijen zijn preventief beschermd tegen malafide partijen. We voorkomen een waterbedeffect • Doel (1): OD Twente signaleert actief op ondermijnende activiteiten • Doel (2): Er wordt regionaal en eenduidig ingezet op de aanpak van ondermijning • Indicator (output en outcome): Aantal geregistreerde verdachte situaties en informatiedeling Activiteiten: Ondermijning is aangewezen als één van de belangrijkste bestuurlijke ambitieonderwerpen en zal daarom komend jaar geprioriteerd worden opgepakt.

Belangrijk hierbij is het doorontwikkelingen van de zogenaamde ‘signaalfunctie’ in samenwerking met Meld Misdaad Anoniem (MMA). Hierbij zal het aantal gemelde verdachte situaties duidelijker in beeld worden gebracht. Een uitdaging hierbij is het veiligheidsgevoel bij de eigen medewerkers om daadwerkelijk melding te doen. De OD Twente heeft daarnaast een signaalfunctie in het kader van de Bibob. Daarnaast heeft de OD Twente de intentie om deel te nemen aan de zogenaamde ‘weerbaarheidsscan’ vanuit het RIEC. Dit traject moet echter nog bestuurlijk worden vastgesteld, waarbij tevens capaciteit moet worden vrijgemaakt. De weerbaarheidsscan is uitgevoerd bij Twentse gemeenten en geeft belangrijk inzicht binnen de eigen organisatie. Met de uitkomsten en verbeterpunten zou een organisatie vervolgens beter kunnen worden ingericht op ondermijning, waarmee in de verdere toekomst concrete activiteiten kunnen worden opgepakt. In de weerbaarheidsscan zijn de kosten en capaciteit voor het implementeren van mogelijke verbeterpunten niet opgenomen. De komende jaren moet worden afgewogen of deze geprioriteerd kunnen worden opgepakt. Inhoudelijke doelen: Gezonde fysieke leefomgeving Er is een basisniveau voor een gezonde en prettige leefomgeving Asbest: Mens en milieu zijn beschermd tegen gezondheidsschade door asbest. • Doel: Het aantal gebouwen met asbest vermindert.

• Indicator (output): Aantal asbestverdachte locaties Activiteiten: De OD Twente heeft asbest inmiddels geïntegreerd in haar VTHA-processen. Het cluster asbest wordt voor komend jaar verplaatst naar het nieuwe ‘Team Leefomgeving’. De OD Twente levert een bijdrage aan de het meten van het aantal asbestverdachte locaties middels het muteren van de zogenaamde ‘asbestdakenkaart’. Dit wordt echter slechts voor enkele gemeenten gedaan. De OD Twente komt met een projectplan voor volgend jaar waarin deze werkzaamheden worden uitgerold voor de hele regio. Financiën: De inzet van middelen is in balans met de kwantiteit en kwaliteit van de te leveren diensten en producten. • Doel (1): De begroting is gebaseerd op waarheidsgetrouwe en gedragen kentallen • Doel (2): Er is draagvlak voor de benodigde middelen • Indicator (output): Vastgestelde kentallen conform PDC Omgevingswet Activiteiten: Met het afronden van het Seinstra-traject in 2024, is de begroting 2024 uitgebreid en zijn gelijktijdig de kentallen voor de PDC Wabo herzien en formeel vastgesteld. Hierdoor werd vorig jaar voldaan aan beide financiële beleidsdoelen. Met de komst van de Omgevingswet zijn de producten onder PDC Wabo echter komen te vervallen en daarmee ook de bijbehorende kentallen. Desondanks zijn voor dit UVP 2025

11

indicatieve kentallen opgenomen op basis van beperkte ervaringscijfers. Het doel is om de komende maanden verdere ervaring op te bouwen met het werken onder de Omgevingswet. In de loop van 2025 zullen met deze extra ervaring nieuwe kentallen worden geformaliseerd en vastgesteld voor de PDC Omgevingswet. Het vaststellen van kentallen voor de PDC Omgevingswet in 2025 is essentieel voor een goed onderbouwde kostentoerekening in het kader van de nieuwe milieuleges. Dit draagt vervolgens ook bij aan meer uniformiteit van legesbedragen tussen de verschillende gemeenten in de regio. De kentallen dienen daarnaast als hulpmiddel voor het doen van goede prognoses, terwijl inmiddels wordt afgerekend op basis van werkelijk gerealiseerde uren. Het toenemende vertrouwen in deze nieuwe systematiek, toont aan dat er momenteel voldoende draagvlak is voor de benodigde middelen.

12

4. Programma Dit programma geeft inzicht in de door de OD Twente uit te voeren taken en werkzaamheden op het gebied van vergunningen, toezicht, handhaving en advies voor het komende jaar. Met de komst van de Omgevingswet en de systematiek van Mba’s, wordt dit jaar gebruikt gemaakt van een kortere tabel voor het bedrijvenbestand (zie rechts). Hierbij wordt geen onderscheid meer gemaakt in type inrichting. Dit bestand wordt ingezet in relatie tot de te verwachten producten, te controleren bedrijven en de benodigde capaciteit die dit gaat kosten.

Bedrijvenbestand Gemeente Borne Klasse Sector Aantal Algemeen 1 III Afval Agrarisch Industrieel Algemeen 41 II Afval Agrarisch 57 Industrieel 32

Aan de hand van de risicoanalyse wordt het programma voor toezicht en handhaving bepaald. Dit programma is hiermee in lijn met de uniforme beleidsdoelen die in Twente zijn vastgesteld.

I

Algemeen Afval Agrarisch Industrieel

177 3 9 8

Voor het UVP 2025 zijn kentallen opgesteld op basis van beperkte ervaringscijfers onder de Omgevingswet. Binnen deze kentallen zit ook een opslag voor directe werkzaamheden. Benadrukt wordt dat deze kentallen indicatief zijn en daardoor het risico ontstaat dat deze cijfers komend jaar in de praktijk gaan afwijken. Dit geldt eveneens voor de prognoseaantallen op basis van de PDC Omgevingswet. Komend jaar zal middels de monitoringsrapportages blijken in welke mate deze afwijkingen zullen plaatsvinden. Deze zullen vervolgens nader worden geduid in afstemming met de deelnemers.

4.1 Programma Vergunningen Voor het taakveld vergunningen wordt de vergunningenstrategie gehanteerd. Deze is opgenomen in het uniforme VTH-beleid Twente en de Nadere uitwerking. Deze strategie biedt de algemene kaders en uitgangspunten voor vergunningverlening en de verschillende keuzemomenten hierin. Momenteel wordt gewerkt aan een Twentse Vergunning Strategie (TVS) die nadere invulling geeft met welke diepgang vergunningsplichtige-, meldingsplichtige- en informatieplichtige activiteiten worden getoetst. Capaciteit beschikbaar gesteld door Gemeente Borne wordt ingezet op de werkzaamheden zoals deze in onderstaande tabellen zijn beschreven. Hierbij wordt aangesloten bij de vigerende PDC Omgevingswet. Opgemerkt wordt dat het verwachte aantal producten een inschatting betreft die is gebaseerd op aantallen van het voorgaande jaar en bekende trends en ontwikkelingen. Het is op voorhand namelijk niet te bepalen hoeveel en welk type vergunningaanvragen / meldingen worden ingediend, dit is immers vraag gestuurd. Code

Product

A1.05 A1.10.02 A1.11 A1.14 A1.16 A1.17 A1.20 A1.22 A1.23 A1.25 A1.26 A1.27 A1.29 A1.30 A1.31 A1.33

Toets actualisatie vergunningen BUS-melding Bodembeschikking Voorbereiden beschikking hogere grenswaarde Verkennen omgevingsinitiatief Melding milieubelastende activiteit Omgevingsvergunning enkelvoudig (uitgebreid) Omgevingsvergunning enkelvoudig (regulier) Omgevingsvergunning meervoudig (regulier) Ambtshalve wijzigen omgevingsvergunning Intrekken omgevingsvergunning (uitgebreid) Intrekken omgevingsvergunning (regulier) Milieuadvies omgevingsvergunning Advies Milieueffectrapportage Ontheffing Wet milieubeheer Maatwerkbesluit

Aantal

90 2

2 1 1

Kental (uren) 20 7 15 8 6 6 45 20 45 20 14 10 20 18 8 12

Totaal (uren)

450 40

40 8 12

13

A1.35 A1.36 A1.37 A1.38 A1.38.00 A1.38.01 A1.39

Melding activiteit bouwwerken leefomgeving Informatieplicht milieubelastende activiteit Melding gelijkwaardige maatregel Beoordelen conceptverzoek Beoordelen conceptverzoek melding Beoordelen conceptverzoek omgevingsvergunning Informatieplicht bouwwerken leefomgeving Totaal benodigde capaciteit

70 76

22

3 4 12

210 304

5 11 3

66

De OD Twente zal in 2025 verdere ervaring en data opbouwen rondom het werken onder de Omgevingswet. Belangrijke ontwikkeling hierbij is het uiteenvallen van één melding Activiteitenbesluit in meerdere meldingen en informatieplichten Mba’s onder het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) en de Omgevingsplannen. Werkafspraken, processen en sjablonen moeten hierop verder worden verfijnd. Er is meer data nodig om duidelijk de effecten van de aangepaste systematiek in kaart te brengen om tot goede prognosecijfers te komen. Desondanks worden voor komend jaar prognosecijfers opgesteld op basis van de beperkte ervaring in 2024. Gezien de beperkte hoeveelheid data onder de Omgevingswet, zullen deze prognoses minder accuraat zijn dan voorgaande jaren. Er is daarnaast ook nog oude werkvoorraad vanuit de PDC Wabo die de komende jaren moet worden weggewerkt. Deze werkvoorraad is niet meegenomen in bovenstaande prognose, maar is apart weergegeven in Bijlage 1. Het doel is om deze oude werkvoorraad komend jaar volledig te hebben weggewerkt. Knelpunt hierbij zijn langlopende aanvragen die momenteel geen zicht hebben op afronding vanwege de stikstofproblematiek.

4.2 Programma Toezicht & Handhaving Door toezicht te houden, wordt gecontroleerd of wordt voldaan aan de geldende wet- en regelgeving en of vergunningvoorschriften worden nageleefd. Voor de toezichthouders die de controle uitvoeren maakt de toezichtstrategie duidelijk hoe zij hun werk moeten uitvoeren. Ook geeft het inzicht in de verschillende soorten controles. Voor de verschillende soorten controles is aangesloten bij de productindeling van de PDC Omgevingswet. Om indien nodig een goede uitvoering te geven aan handhaving, wordt aangesloten bij de LHSO. Code

Product

A2.01 A2.01.03 A2.01.04 A2.02 A2.02.03 A2.02.04 A3.02.05 A2.03 A2.04 A2.05 A2.06 A2.07 A2.07.00 A2.07.01 A2.08 A2.08.00 A2.08.01 A2.09 A2.12

Opleveringscontrole Opleveringscontroles complex Opleveringscontrole overig Periodieke controle Periodieke controle complex bedrijf Periodieke controle uitgebreid Periodieke controle standaard Hercontrole Aspectcontrole Administratieve controle Administratieve audit Vrije veld toezicht / gevelcontrole Vrije veld toezicht Gevelcontrole Klacht / melding Klacht / melding Ongewoon voorval Bodem toezicht Handhavingscontrole

Aantal

3

4 96 27 12

Kental (uren) 45 15 35 22 11 10 8 2 14

Totaal (uren)

45

88 1056 270 96

1 1

6 20

6 20

25 1 48 4

4 6 7 10

100 6 336 40

14

A2.14 A2.16

Handhavingstoets Toezicht bouwwerken leefomgeving

A3.01 A3.02 A3.02.00 A3.02.01 A3.02.02 A3.02.05 A3.03 A3.03.00 A3.03.01 A3.03.02 A3.03.03 A3.05 A3.06

Handhavingsverzoek Handhavingstraject Handhavingstraject Last onder dwangsom Last onder bestuursdwang Toepassen last onder dwangsom (BOA) Strafrechtelijke handhaving (BOA) Strafrechtelijk vooronderzoek (BOA) Strafrechtelijke handhaving – bsbm (BOA) Strafrechtelijke handhaving – proces verbaal (BOA) Strafrechtelijke handhaving – SAM Toepassen last onder dwangsom Toepassen last onder bestuursdwang Totaal benodigde capaciteit

37

12 5

185

3

12

36

4 1 3 1

10 8 10 10 6 9 26 18 10 10

32 10 18 26

Toezicht De nieuwe PDC Omgevingswet heeft niet geleid tot grote veranderingen voor de programma’s toezicht en handhaving. Wel zal een deel van de werkzaamheden onder deze programma’s worden ondergebracht bij het nieuwe ‘Team Leefomgeving’. Het gaat hier om bodemtoezicht (A2.09), toezicht bouwwerken leefomgeving met betrekking tot sloop / asbest (A2.16) en handhaving door BOA’s (A3.03). Voor 2025 zal bij het plannen van periodieke controles (A2.02) gedeeltelijk gebruik worden gemaakt van de nieuwe RPI-tool als pilot. Het is de bedoeling om meer praktijkervaring op te doen met deze nieuwe manier van risicogericht werken. Aan de hand van de pilot worden eventuele onvolkomenheden van het systeem geïdentificeerd, om vervolgens gerichte verbeteracties in te zetten ten behoeve van de datakwaliteit. De basis van de planning voor periodieke controles in 2025 blijft echter nog altijd gebaseerd op de oude systematiek van controlefrequenties op brancheniveau, zoals vastgelegd in het Twentse VTH-beleid. Hierbij is gekozen om dezelfde prognose te hanteren als in het UVP 2024, ondanks dat ook dit jaar de volledige realisatie niet wordt gehaald. In tegenstelling tot voorgaande jaren, ligt de oorzaak hiervoor voornamelijk bij openstaande vacatureruimte in plaats van een tekort aan formatie. Het opvullen van de extra formatie als gevolg van de begrotingswijziging 2024 kost tijd.

De OD Twente zichzelf als doel heeft gesteld deze vacatureruimte in 2025 zoveel mogelijk te hebben gevuld, waarbij de ambitie is de planning komend jaar volledig uit te voeren. Volgend jaar zal via pilots meer capaciteit worden ingezet op enkele onderbelichte producttypen, om hiermee het volledige spectrum van toezicht te kunnen benutten. De OD Twente zal komend jaar in samenwerking met ketenpartners daarom meer gaan inzetten op themagericht vrije veld toezicht (A2.07). Handhaving Tenslotte blijft aandacht gevraagd worden voor het structureel hoge aantal handhavingszaken (A3.02). Met de invulling van juridische vacatureruimte is realisatie rondom handhavingstrajecten dit jaar sterk toegenomen ten opzichte van vorig jaar. Desondanks valt te zien dat de werkvoorraad nauwelijks is afgenomen. Met deze werkvoorraad is rekening gehouden bij de prognoses rondom handhavingstrajecten voor 2025. Daarnaast wordt in 2025 andermaal een toename in handhavingstrajecten verwacht. Enerzijds als gevolg van het andere karakter van de Omgevingswet, waarbij de nadruk verschuift van vergunningverlening naar toezicht. Anderzijds wordt een toename in handhavingstrajecten in het kader van de energiebesparingsplicht verwacht, welke separaat zullen worden gerapporteerd. Bij eventuele capaciteitsproblemen, zal het cluster juridisch komend jaar geprioriteerd moeten werken.

Naast bestuursrechtelijke handhaving, voert de OD Twente de laatste jaren ook steeds meer strafrechtelijke handhaving uit. Dit heeft geresulteerd in een robuust cluster BOA’s, welke inmiddels zijn ondergebracht onder het nieuwe ‘Team Leefomgeving’. De verwachting is dat de toename van het aantal strafrechtelijke zaken

15

(A3.03) ook komend jaar zal doorzetten. Hiermee is ook rekening gehouden in de prognoseaantallen. Voor de gemeenten Borne, Enschede en Losser voert de OD Twente ook facultatieve taken uit in het kader van Domijn II (Groene BOA’s).

4.3 Programma Advies Naast producten op het gebied van vergunningverlening en toezicht en handhaving, kennen we ook adviesproducten. Deze producten zijn in onderstaande tabel opgenomen. Er wordt aangesloten bij de productindeling van de PDC 2024. Code

Product

A4.01 A4.02 A4.03 A4.03.00 A4.03.01 A4.04 A4.04.00 A4.04.02 A4.04.04 A4.04.05 A4.05 A4.05.00 A4.05.02 A4.05.06 A4.05.13 A4.05.14 A4.05.17 A4.05.18 A4.05.19 A4.06 A4.07 A4.08 A4.08.00 A4.08.02 A4.08.03 A4.08.05 A4.08.06 A4.08.07 A4.09 A4.10 A4.12 A4.13 A4.13.00 A4.13.01 A4.13.02 A4.14 A4.15 A4.16 A4.18 A4.19 A4.20 A4.21

Voorlopige voorziening Bezwaar Beroep Beroep Hoger beroep Advies bij juridische procedures Juridisch advies Wob-verzoek Advies invorderingsbesluit Advies bezwaarprocedure Advies bodem Advies bodem Beoordelen onderzoeksopzet / vooronderzoek (NEN 5725) Beoordelen nazorgrapportage / monitoring (WBB en WM) Advies bodem bij een milieubelastende activiteit Advies bodemsanering Beoordelen onderzoeksopzet / vooronderzoek Bodemadvies bij bouwactiviteit Advies bodem bij opstellen omgevingsplan of programma Advies externe veiligheid Advies milieuzonering Advies geluid Advies geluid Advies geluid APV Uitvoering geluidsmeting Advies zonebeheer Advies geluid omgevingsplanactiviteit milieu Advies geluid omgevingsplanactiviteit anders dan milieu Advies luchtkwaliteit Milieuadvies ruimtelijke ordening Advies algemeen Informatieverstrekking Informatieverstrekking algemeen Korte vragen opdrachtgever Informatieverstrekking bodem Advies flora en fauna Advies energie en duurzaamheid Integraal advies Advies geur Advies lichthinder Advies activiteit bouwwerken leefomgeving Dronevlucht Totaal benodigde capaciteit

Aantal

Kental (uren) 36 32

Totaal (uren)

16 40 1

8 24 24 24

8

25 1

6 6 6 9 9 9 9 9 8 16

150 6

8 8 16 8 12 12 11 8 6

72

4 3 5 6 8 24 11 22 3 5

20 3 20 54

5 2 9 2 1 13 8 5 1 4 9 3 3

4

40 32

32 12 143 48

72 33

20

16

Geluid Binnen de regio zijn zestien ‘gezoneerde industrieterreinen’ gelegen van verschillende omvang. Sinds de oprichting van de OD Twente, is het beheer van deze industrieterreinen belegd geweest bij verschillende partijen. In 2024 en 2025 wordt het beheer van alle gezoneerde industrieterreinen echter volledig bij de OD Twente belegd. Tegelijkertijd zijn regels voor deze terreinen veranderd met de inwerkingtreding van de Omgevingswet. Er is een systematiek ingevoerd, waarbij beheer wordt uitgevoerd door middel van geluidsproductieplafonds. Deze moeten door de bevoegde gezagen zijn vastgesteld op uiterlijk 31 december 2031. De complexiteit van het betreffende industrieterrein speelt een grote rol in de benodigde tijd voor de omzetting, welke beleidsneutraal moet worden uitgevoerd. De OD Twente voert in de tweede helft van 2024 een pilot uit om ervaring op te doen en in kaart te brengen hoeveel tijd nodig is voor de omzetting. Tenslotte ontstaat steeds meer druk bij gemeenten om windmolens te plaatsen binnen hun grondgebied. Dit gaat komend jaar mogelijk invloed uitoefenen op de inzet van omgevingsadviseurs, vergunningverleners en vooral geluidsadviseurs in het kader van slagschaduw. De OD Twente gaat in kaart brengen welke invloed dit kan hebben op de inzet, waarbij wordt verwacht dat werkzaamheden al in 2025 beginnen te lopen.

Juridisch Naast de verwachte toename in het aantal handhavingstrajecten, brengt de Omgevingswet de komende periode verminderde rechtszekerheid met zich mee. Het nieuwe wetgevingssysteem roept veel rechtsvragen op die beantwoord moeten worden in de VTHA-praktijk. De verwachting is dat deze rechtsonzekerheid leidt tot een groter aantal juridische adviezen, maar ook bezwaar- en beroepsprocedures.

17

5. Ketenpartners De OD Twente heeft verschillende relevante ketenpartners. De OD Twente wil de komende jaren meer investeren in een meer strategische benadering van ketensamenwerking. Hierbij horen gerichte gezamenlijke acties met gerichte capaciteit, maar ook informatiedeling zal komend jaar verder worden versterkt. Waterschappen De noordoostelijke OD’s en waterschappen hebben een structurele samenwerkingsovereenkomst. Hierbinnen worden jaarlijks projecten voorbereid en uitgevoerd op thema’s die in deze organisaties spelen. De werkzaamheden worden gecombineerd met reguliere werkzaamheden, waardoor eventuele extra tijdsbesteding relatief beperkt is. Voor 2025 zijn de volgende speerpunten bepaald: 1.

2. 3.

4.

Zeer zorgwekkende stoffen (ZZS): Doorzetting van het project uit 2024. Vooral gericht op kennisdeling rondom het thema ZZS. Iedere provincie heeft een iets andere aanpak. Bij de kennisdeling wordt gezocht naar synergie tussen de verschillende aanpakken. Bufferstroken/teeltvrije zones: Gezamenlijke controles tussen waterschap en omgevingsdienst. Innovatiemiddag: Alle omgevingsdiensten hebben inmiddels innovatiebudgetten, op basis hiervan worden projecten geïnitieerd. Ook binnen waterschappen staat innovatie op de agenda. Tijdens een themamiddag worden ideeën en best-practices uitgewisseld. Olie- en benzineafscheiders (OBAS): Vervolg op een project uit 2024, waarbij gezamenlijk controles zijn uitgevoerd op vetafscheiders. Vanuit positieve ervaring, wordt daarom nu samengewerkt op OBAS. Hiervoor wordt binnenkort een projectgroep opgericht.

Veiligheidsregio Twente Met de Veiligheidsregio Twente vindt frequent overleg plaats op meerdere niveaus. Bij VTHA-werkzaamheden met betrekking tot veiligheid wordt advies ingewonnen en waar nodig gezamenlijk opgetrokken. In dit UVP wordt structureel vorm gegeven aan geprioriteerde thema’s: 1) Omgevingswet: De Veiligheidsregio en OD Twente trekken gezamenlijk op bij de invulling van hun adviserende rol rondom de Omgevingstafel. Afstemming met betrekking tot externe veiligheid wordt vooraf afgestemd voordat een advies wordt afgegeven. In 2025 zal het thema externe veiligheid ook gezamenlijk worden ingebracht in de Omgevingsplannen die de gemeenten zullen vaststellen. 2) Toezicht: De Veiligheidsregio en OD Twente gaan ook in 2025 gezamenlijk controles uitvoeren. De OD Twente kan de Veiligheidsregio inschakelen als hun specifieke kennis en advies nodig is. 3) Informatie-uitwisseling: De OD Twente en Veiligheidsregio zullen een project uitvoeren om de informatie-uitwisseling te verbeteren. Er is (openbare) informatie bij de OD Twente beschikbaar die de Veiligheidsregio kan helpen haar taken bij repressie en preventie beter uit te voeren. Ketentoezicht Het ketentoezicht is door alle Omgevingsdiensten in Gelderland en Overijssel belegd bij de OD Rivierenland. Door de bundeling van capaciteit zijn we in staat om betere analyses van een bepaalde keten te doen.

Voor 2025 zijn mestvergisters een speerpunt bij ketentoezicht. Politie en OM De OD Twente werkt structureel samen met politie en OM. Dit kan zich uiten in concrete werkzaamheden, waaronder gezamenlijke controles in de regio als onderdeel van de zogenaamde multidisciplinaire integrale controles of ‘MIA-acties’. ODNL De Omgevingsdienst Twente maakt ook onderdeel uit van Omgevingsdienst Nederland (ODNL). Hierbinnen wordt samengewerkt op tal van onderdelen. In 2025 wordt ODNL versterkt met een landelijke subsidie. Ingezet wordt op uniformering van data en ICT. Verder is het voornemen om te gaan werken met Kennis Informatie Structuren. De bevoegd gezagen worden via de accounthouders op de hoogte gesteld van deze ontwikkelingen.

18

6. Projecten en diensten In dit hoofdstuk wordt inzicht gegeven in alle lopende projecten en diensten waar in 2025 uitvoering aan wordt gegeven door de OD Twente. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen projecten met een duidelijk begin- en eindpunt enerzijds, en doorlopende diensten die ten behoeve van de gehele regio Twente worden uitgevoerd anderzijds. Binnen projecten wordt tevens onderscheid gemaakt tussen regionale projecten en lokale projecten. De inzet van regionale projecten en diensten wordt op basis van werkelijk geschreven uren toegerekend aan de partners op basis van de vaste verdeelsleutel (percentage inbreng). Extern gefinancierde projecten gaan hierbij niet ten koste van de reguliere capaciteit. Deelnemers kunnen ook capaciteit vrijmaken voor het uitvoeren van lokale projecten. Hiervoor worden geschreven uren direct toegekend aan de desbetreffende partner.

6.1 Twentse Projecten In 2025 hanteren we een doorontwikkelde aanpak voor projecten. Hieronder worden de belangrijkste regionale projecten benoemd met een korte samenvatting, de wijze van financiering en een inschatting van de benodigde capaciteit (aantal uren). In Bijlage 2 wordt per project dieper ingegaan op de aanleiding, doelstelling(en) en eventuele bijzonderheden van ieder regionaal project. Code

Project

Doel

Capaciteit (uren) 1500 uur

Financiering

Status/fase

OD1

Omgevingswet

De implementatie van de Omgevingswet is bijna afgerond. In 2025 verwachten we de laatste implementatie uit te voeren.

Verdeelsleutel

Realisatiefase

OD2

Stikstof: Lbv en Lbv+

Projectmanagement rondom de uitvoering van de landelijke beëindigingsregeling veehouderijlocaties (Lbv(+))

500 uur

Verdeelsleutel

Realisatiefase

OD3

Energie en duurzaamheid

Uitvoering van het projectplan energie en duurzaamheid 2022-2026.

n.v.t.

Extern gefinancierd

Realisatiefase

OD4

Innovatie- en ontwikkelagenda

Invulling aan pijler 1 IBP-VTH middels een gerichte agenda voor innovatie en ontwikkeling.

1000 uur

Verdeelsleutel

Initiatiefase

OD5

Project lozen buiten inrichtingen

Het opstarten van een pilot lozen buiten inrichtingen waarin lozingsmeldingen tijdig, correct en integraal worden behandeld en toezicht op deze lozingsmeldingen wordt aangescherpt.

250 uur

Verdeelsleutel

Realisatiefase

OD6

Gedragssturing

Het implementeren van interne en externe gedragssturing als instrument

400 uur

Verdeelsleutel

Initiatiefase

19

om gewenst gedrag te stimuleren en ongewenst gedrag te voorkomen. Met ODNL zijn gesprekken gaande om gedragssturing onderdeel uit te laten maken van de kennis infrastructuur (KIS). OD7

Project Afvalstromen

Intensiveren toezicht en in kaart brengen afvalstromen bij regionale afvalbedrijven, inclusief naleefgedrag.

500 uur

Verdeelsleutel

Realisatiefase

OD8

Risicogericht werken

Doorontwikkeling en implementatie van zowel de risicoanalyse (RPI), de TVS en een adviesstrategie.

1000 uur

Verdeelsleutel

Realisatiefase

OD9

Ondermijning

Uitvoering weerbaarheidsscan ondermijning in samenwerking met het RIEC.

400 uur

Verdeelsleutel Mogelijk extern budget RIEC

Initiatiefase

OD10

Toekomstvisie 2030 / robuustheid

De ODT werkt aan een nieuwe toekomstvisie 2030.

250 uur

Verdeelsleutel

Initiatiefase

OD11

ZZS

Het thema ZZS staat al jaren op de agenda. Het komend jaar werken we gericht aan een aanpak die is gebaseerd op brancheniveau.

350 uur

Verdeelsleutel

Initiatiefase

OD12

KC 3.0

Als onderdeel van het plan van aanpak rondom robuustheid, voert de OD Twente een nieuwe, integrale scan uit ten aanzien van de nieuwste set kwaliteitscriteria (KC 3.0). Beoordeeld wordt welke onderdelen voldoen en waar verbeteringen noodzakelijk zijn.

n.v.t.

Extern gefinancierd

Initiatiefase

Totaal benodigde capaciteit BG

6.150 uur … uur

20

6.2 Diensten voor de regio Twente Deze paragraaf heeft een nieuwe naam gekregen, die meer recht doet aan de systematiek van de PDC Omgevingswet. In de voorgaande hoofdstukken zijn alle producten en projecten omschreven. In dit hoofdstuk beschreven we regionale ‘diensten’ die geleverd worden, voorheen bekend als ‘collectieve werkzaamheden’. Deze diensten hebben als kenmerk dat het werkzaamheden betreft waarbij uitwisseling en koppeling van kennis op het VTH domein en ontwikkelingen in het vakgebied betreffen. Ook ‘standaard werkzaamheden’ met betrekking tot de jaarlijkse cyclus van planning, rapportage en verantwoording vallen hieronder. Ze verschillen van de projecten omdat het doorlopende werkzaamheden zijn, zonder duidelijk begin- of eindpunt. Sommige van deze werkzaamheden werden de afgelopen jaren als ‘project’ gekenmerkt, maar bij zowel de OD Twente als bij de deelnemers is behoefte om hier meer onderscheid in te maken. Het is belangrijk om te benadrukken dat de inzet op onderstaande diensten wettelijk verplichte taken zijn, of keuzes die in het bedrijfsplan zijn gemaakt (bijvoorbeeld accountmanagent en ketentoezicht). Deze diensten leiden niet tot een uitbreiding van formatie of kosten. Bij de start van de OD Twente is voor onderstaande diensten formatie in de begroting opgenomen. De uren werden echter verrekend via de kentallen of waren onterecht als project gekenmerkt.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Borne&id=97d3ac38-2c64-415b-a5eb-d6c530f74b12