CConstaterende datBorne
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage: Bestemmingsplan Oude Hengeloseweg 36

Raadsvergadering 23 april 2024, gemeente BorneBij agendapunt: Vaststelling bestemmingsplan “Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening Oude Hengeloseweg 3627.968 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 4

In één van de wijkcentra waar het toetsingskader van Borne ontwikkelingsruimte biedt is inmiddels geen supermarkt meer gevestigd. In het verlengde daarvan is het logisch om de locatie van PLUS Huls van den Nieuwboer tezamen met andere bestaande

BEHOEFTE EN EFFECTEN

25

wijkclusters aan te wijzen als ondersteunende wijkverzorgende detailhandel.

2.3 EFFECTEN In deze paragraaf staan de ruimtelijk-economische effecten van de voorgenomen uitbreiding van PLUS aan de Oude Hengeloseweg in Borne centraal. ECONOMISCHE IMPULS

Feitelijke effectuering van de planologische uitbreiding van de supermarktbestemming zorgt voor een economische impuls in de vorm van: • Tijdelijke effecten. Gedurende de effectuering ontstaat tijdelijke werkgelegenheid, vooral in de bouwnijverheid. Maatgevend voor het bepalen van deze tijdelijke (project)effecten zijn de stichtings- en overige (inrichtings)kosten. • Structurele effecten. De uitbreiding van het aantal supermarktmeters ten opzichte van de huidige situatie brengt niet alleen een tijdelijk effect gedurende de realisatie, maar ook een structureel werkgelegenheidseffect. De werkgelegenheidsvraag betreft hoofdzakelijk lager en middelbaar geschoold personeel. Bekend is dat lager opgeleiden veelal dicht bij hun woning werk vinden/hebben. UITSTRALINGSEFFECTEN

Naast de eerder genoemde (kwantitatieve) economische effecten, zijn er ook andere effecten die lastig te kwantificeren en moeilijk onder een noemer te vatten zijn. Dit zijn de zogenaamde uitstralingseffecten. Relevant zijn: • Structuurversterking. Door de uitbreiding van PLUS is er per saldo sprake van structuurversterking. Immers, de winkel is met de huidige maat en lay-out niet gereed voor de toekomst. Door de uitbreiding wordt er een moderne en aantrekkelijke supermarkt op een perspectiefrijke locatie gerealiseerd. De bewoners van Borne behouden zo ook op de lange termijn de formule met een goede bereikbaarheid vanaf hun woning. • Sociale functie voor de buurt. (Dagelijkse) winkelvoorzieningen en met name de supermarkt zijn bij uitstek plaatsen waar buurtbewoners elkaar spontaan ontmoeten. De ontwikkeling, waarbij uitbreiding van het aantal supermarktmeters plaats vindt, kan deze functie versterken. • Versterking vestigingsklimaat. Een aantrekkelijke supermarkt (zowel fysiek als functioneel) die aan de moderne maatstaven voldoet, draagt bij aan de versterking van het vestigingsklimaat voor bewoners en bedrijven en daarmee aan het concurrentieprofiel van het gebied.

26

BEHOEFTE EN EFFECTEN

De invloed van de genoemde uitstralingseffecten zijn het grootst in de directe projectomgeving, maar stralen daarnaast ook uit naar het gebied daarbuiten. RUIMTELIJKE EFFECTEN

De uitbreiding van PLUS zal de volgende ruimtelijke effecten hebben: • Sloop van bestaande woningen. Om de uitbreiding van PLUS Huls van den Nieuwboer te realiseren is het nodig om twee woningen die direct naast de projectlocatie liggen te slopen (Oude Hengeloseweg 38 en Europastraat 64). Daarnaast worden er ook twee woningen gesloopt voor het vergroten van de parkeerplaats (Oude Hengeloseweg 55 en 57). • Verkeer en parkeren. De ondernemer van PLUS heeft in 2019 de parkeervoorziening bij de supermarkt uitgebreid en geoptimaliseerd. Om na de beoogde uitbreiding voldoende parkeergelegenheid te waarborgen, zal de ondernemer de parkeerplaats uitbreiden met circa 25 parkeerplekken. Verwacht wordt dat de beperkte verkeerstoename door de beoogde uitbreiding van de winkel goed kan worden opgevangen met deze extra parkeerplekken. EFFECT OP BESTAANDE SUPERMARKTEN

Uiteraard heeft een uitbreiding van een supermarkt naast positieve economische en uitstralingseffecten ook verdringingseffecten. Het zal immers mogelijk ook gepaard gaan met omzetverlies van andere supermarkten. Hoe groter de omzetclaim en hoe meer overlap met het gevestigde aanbod, des te groter het verdringingseffect. Doordat een supermarkt voornamelijk een claim is op de dagelijkse bestedingen, treft het vooral het bestaande supermarktaanbod. De mate van verdringing voor individuele supermarkten en winkelgebieden hangt vooral af van: Overlap in formule en functie: Hoe meer gelijkenis met het format en overlap in

functie (metrage, verzorgingsbereik, formule, prijsstelling, doelgroep), hoe groter het effect. In het onderzoeksgebied zijn alle typen supermarkten aanwezig tussen discount en full-service, waarbij naar verwachting full-service supermarkten actief in hetzelfde segment als PLUS zoals Albert Heijn en PLUS Wallerbosch de grootste omzeteffecten bemerken. Uitbreiding dan wel nieuwvesting: In aansluiting hierop speelt mee of het een

uitbreiding of een nieuwvestiging betreft. Bij een uitbreiding is de additionele omzetclaim beperkter dan die van een nieuwe winkel. Immers, een belangrijk deel van de omzet van een uit te breiden winkel is reeds aanwezig. In dit geval gaat het om een uitbreiding van een bestaande vestiging. Hierdoor zal het effect relatief beperkt zijn.

BEHOEFTE EN EFFECTEN

Overlap in verzorgingsgebied en afstand tot vestiging: Hoe groter de overlap, des te

groter het effect. De afstand (in reistijd) tussen het project en de desbetreffende supermarkt is vaak maatgevend. Buiten de 10 minuten reis (hier: loop)afstand is het effect vaak verwaarloosbaar. Het functioneren van de betreffende supermarkt: Supermarkten die al matig of slecht

functioneren, lopen een groter gevaar onvoldoende perspectief te hebben als gevolg van de nieuwvestiging, gesteld dat er sprake is van overlap in functie, verzorgingsgebied en formule. Zoals gesteld gaat het hier om een uitbreiding van een bestaande vestiging waarbij we geen indicatie hebben dat er supermarkten in Borne aanwezig zijn die momenteel slecht functioneren.

OMZETCLAIM UITBREIDING PLUS

De uitbreiding van PLUS Oude Hengeloseweg behelst een toevoeging van 470 m² wvo. Op basis van de gemiddelde vloerproductiviteit van € 8.078 per m² wvo2 betekent dat rekenkundig een extra omzetclaim van circa € 3,8 miljoen op jaarbasis (excl. BTW). Dit komt neer op een additionele omzetclaim van circa € 73.200 per week (excl. BTW). Gerelateerd aan de omzetclaim van de huidige supermarkten in het verzorgingsgebied gaat het om een additionele claim van 6,8%3 Belangrijke nuanceringen daarbij zijn: • De additionele claim vindt plaats tegen de achtergrond van een sterk toenemend inwoneraantal binnen het verzorgingsgebied. PLUS Oude Hengeloseweg is binnen dit groeiend potentieel het meest strategisch gelegen. • Ook is er sprake van een uitbreiding van de supermarkt en niet een nieuwvestiging. Hierdoor worden de meters deels ingezet om de klanten beter in hun behoeften te voorzien. De uitbreidingsmeters kennen daarom een gemiddeld lagere vloerproductiviteit (ook wel de wet van de afnemende meeropbrengsten). Uit ervaring bij soortgelijke situaties elders weten we dat maximaal de helft van de additionele omzetclaim die afkomstig is van inwoners van het onderzoeksgebied (€ 3,8 miljoen) te traceren is als omzetverlies bij het nu gevestigde supermarktaanbod in het onderzoeksgebied. Het theoretische verdringingseffect bedraagt dan maximaal € 1,9 miljoen op jaarbasis4.

Geprojecteerd op het totale supermarktaanbod van 6.646 m² wvo is er sprake van een theoretisch maximaal verdringingseffect van 3,4%5. Het verdringingseffect zal zich verspreiden over de verschillende full-service supermarkten in het onderzoeksgebied en hierdoor nauwelijks worden opgemerkt. Door de overlap in formule en segment zal het omzeteffect bij Albert Heijn en PLUS Wallerbosch het grootst zijn. 2 Omzetkengetallen 2020 3 Bestaande wvo = 6.646 m², extra wvo = 472 m², Berekening: 4072/6.646 = 6,8% 4 Berekening 0,5 * 3,8 miljoen = 1,9 miljoen 5 Berekening € 1,9 miljoen/(6.646 m² wvo * € 8.078 gemiddelde vloerproductiviteit supermarkten) = 3,4%

27

28

BEHOEFTE EN EFFECTEN

LEEGSTAND

De gemiddelde winkelleegstand in Borne bedraagt 7,0% van de winkelvloeroppervlakte6. Dat is iets lager dan het landelijk gemiddelde van 7,6%.7 Voor de toename van leegstand gaan we er op basis van ervaringscijfers van uit dat elke 1% omzetderving leidt tot een leegstandstoename van 0,5% van het huidige gevestigde aanbod. Immers, omzetderving gaat niet 1-op-1 gepaard met een stijging van leegstand. Dit komt doordat een (kleine) omzetdaling ondernemers niet direct in de gevarenzone brengt. Daar waar dit mogelijk wel dreigt zullen ondernemers er alles aan doen de exploitatie te verbeteren door kostenreductie (bijvoorbeeld door verlaging van huisvestigings- of personeelslasten of ondernemersfee) en/of verhoging van de omzet. Mocht het aanbod (Q) toenemen, dan daalt de prijs (P) van vastgoed vermoedelijk, wat weer (meer) vraag oproept. Dit staat bekend als de prijselasticiteit van de vraag. Een indicatieve omzetverdringing van 3,4% kan theoretisch gezien leiden tot een leegstandstoename van maximaal 118 m² wvo8. Omdat het gaat om een uitbreiding van een al gevestigde supermarkt wordt het effect voor het grootste deel tenietgedaan. De uitbreiding van PLUS zal daarom zeker geen structuur verstorende werking hebben of ‘duurzame ontwrichting’ veroorzaken. EFFECTEN OP WOON- EN LEEFKLIMAAT

Bij een zorgvuldige ruimtelijke ordening hoort niet alleen dat het plan niet zal leiden tot een zodanige overcapaciteit dat er via de weg van leegstand sprake is van een onaanvaardbare aantasting van het woon-, leef- en ondernemersklimaat. In de jurisprudentie geldt daarnaast als doorslaggevend criterium voor duurzame ontwrichting de vraag of voor de inwoners van een bepaald gebied een voldoende voorzieningenniveau behouden blijft in de zin dat zij op een aanvaardbare afstand van hun woning hun geregelde inkopen kunnen doen. De uitbreiding van PLUS zal ervoor zorgen dat inwoners van het onderzoeksgebied in de nabijheid van hun woning hun dagelijkse boodschappen kunnen blijven doen zonder dat het te druk wordt in de supermarkt door een groei van het inwonertal. Ook van een zodanige overcapaciteit dat er via de weg van leegstandstoename sprake is van een onaanvaardbare aantasting van het woon-, leef- en ondernemersklimaat elders in Borne is geen sprake.

6 Koopstromenonderzoek Oost-Nederland 2019 7 Locatus, 2021 8 Berekening 0,5 * 3,4% * 6.646 = 118 m² wvo

BEHOEFTE EN EFFECTEN

2.4 CONCLUSIE •

•

•

•

•

De uitbreiding van PLUS Oude Hengeloseweg in Borne met ca. 470 m² wvo kan worden gezien als een kwaliteitsimpuls voor het supermarktaanbod binnen de gemeente. Om toekomstbestendig te blijven en daardoor indirect de leefbaarheid en het woonplezier in ’t Wensinke en de Bornsche Maten te waarborgen is deze uitbreiding te motiveren. Van een functiesprong van PLUS is in het voorliggende plan geen sprake. Het aantal supermarktmeters zal toenemen maar de focus van de uitbreiding ligt op het beter bedienen van consumenten en het versaanbod vergroten. Het beleid van de gemeente Borne is gericht op het versterken van bestaande clusters. PLUS Oude Hengeloseweg is een solitaire winkel, gelegen buiten een bestaand cluster, maar wel al decennia lang onderdeel van de supermarktstructuur. De strategische ligging ten opzichte van de Bornsche Maten en het wegvallen van de supermarkt in De Dorsmolen biedt mogelijkheden voor het uitbreiden van PLUS Hengeloseweg buiten de bestaande clusters. De kwantitatieve analyse wijst uit dat er in de toekomst voldoende indicatieve marktruimte is voor de uitbreiding.

Door de verwachte groei van de bevolking (tegen de achtergrond van grote woningbouwprojecten) zal de vraag in de toekomst verder toenemen De uitbreiding brengt geen negatieve effecten in het kader van verdringing van het bestaande supermarktaanbod, leegstand en aantasting van het woon-, leef- en ondernemersklimaat met zich mee. De ontwikkeling zorgt voor een positieve impuls voor de directe omgeving van de supermarkt.

29

30

BIJLAGE 1

BIJLAGE 1 BEGRIPPENLIJST

Bruto verkoopvloeroppervlak (bvo) Zowel de voor het publiek toegankelijke ruimten als de ruimten die alleen voor het personeel toegankelijk zijn. Distributieplanologisch onderzoek (DPO) Manier om de (extra) vraag naar detailhandel of winkelgebieden te becijferen. In het DPO wordt een vergelijking van de (ontwikkeling van de) vraag (inwoners in het verzorgingsgebied) met het bestaand aanbod gemaakt. Koopkrachtbinding Mate waarin inwoners van een bepaald gebied hun bestedingen verrichten bij winkels die in dat gebied gevestigd zijn. Koopkrachttoevloeiing Mate waarin inwoners van buiten een bepaald gebied detailhandelsbestedingen plaatsen bij winkels die in dat gebied gevestigd zijn (aandeel omzet van buiten). Supermarkt (volgens Locatus) Winkel met een minimaal 5 verschillende soorten dagelijkse artikelen, die elk minimaal 5% van de omzet generen. Dagelijkse artikelen vormen meer dan 50% van de omzet, maar geen van de groepen levert an sich meer dan 50% van de omzet. Oppervlakte van de winkel is minimaal 150 m². Vloerproductiviteit Gemiddelde omzet in gevestigde winkels per m² verkoopvloeroppervlak (wvo). Winkel verkoopvloeroppervlak (wvo) Winkelruimte die voor de consument toegankelijk is (dus exclusief magazijn, kantoor, etalage, etc.).

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Borne&id=40408d71-a880-4127-9820-0412a95f7b75