Bijlage: Bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1, Hertme
Tekst van het document
Bestemmingsplan
Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1 Vastgesteld
Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
2
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Inhoudsopgave
Toelichting Hoofdstuk 1 1.1 1.2 1.3 1.4
7 Inleiding
Aanleiding Ligging en begrenzing plangebied Geldend bestemmingsplan Leeswijzer
9 9 9 10 12
Hoofdstuk 2
Bestaande situatie
13
Hoofdstuk 3
Planbeschrijving
17
3.1 3.2 3.3
Gewenste ontwikkeling Zwartkotteweg 1 Landschappelijke inpassing Verkeer en parkeren
Hoofdstuk 4 4.1 4.2 4.3
Rijksbeleid Provinciaal beleid Gemeentelijk beleid
Hoofdstuk 5 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7 5.8 5.9 5.10
Onderzoek/verantwoording
Geluid Bedrijven en milieuzonering Bodem Archeologie & cultuurhistorie Waterparagraaf Wet Natuurbescherming Luchtkwaliteit Externe veiligheid (inrichtingen en vervoer gevaarlijke stoffen) Geurhinder Besluit milieueffectrapportage
Hoofdstuk 6 6.1 6.2 6.3
Beleidskader
Juridische planopzet
Inleiding Opbouw van de regels Bestemmingen
17 18 19 21 21 24 32 37 37 38 40 41 42 44 47 48 50 50 53 53 53 55
Hoofdstuk 7
Economische uitvoerbaarheid
57
Hoofdstuk 8
Overleg en inspraak
59
Inleiding Vooroverleg Vooroverleg met de omgeving Zienswijzen
59 59 59 59
8.1 8.2 8.3 8.4
3
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Bijlagen bij de toelichting
61
Bijlage 1
Landschapsplan en KGO-berekening
62
Bijlage 2
Beeldkwaliteitsplan
90
Bijlage 3
Beplantingsplan
104
Bijlage 4
Bodemonderzoek
106
Bijlage 5
Watertoetsresultaat
156
Bijlage 6
Quickscan Flora en Fauna
162
Bijlage 7
Stikstofonderzoek
202
Bijlage 8
Geuronderzoek
236
Regels
251
Hoofdstuk 1
INLEIDENDE REGELS
253
Artikel 1 Artikel 2
Begrippen Wijze van meten
253 260
Hoofdstuk 2
BESTEMMINGSREGELS
261
Artikel 3 Artikel 4 Artikel 5 Artikel 6
Agrarisch met waarden Horeca Recreatie Verkeer
261 264 267 269
Hoofdstuk 3
ALGEMENE REGELS
271
Artikel 7 Artikel 8 Artikel 9 Artikel 10 Artikel 11 Artikel 12 Artikel 13
Anti-dubbeltelregel Algemene bouwregels Algemene gebruiksregels Algemene afwijkingsregels Algemene wijzigingsregels Algemene procedureregels Overige regels
271 272 273 274 275 276 277
Hoofdstuk 4
OVERGANGS- EN SLOTREGELS
279
Artikel 14 Artikel 15
Overgangsrecht Slotregel
279 280
Bijlagen bij de regels
4
281
Inhoudsopgave
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Bijlage 1
Landschapsplan Basisinspanning en KGO
282
Bijlage 2
Nota Parkeernormen Gemeente Borne
286
Inhoudsopgave
5
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
6
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Toelichting
Toelichting
7
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
8
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Hoofdstuk 1 1.1
Inleiding
Aanleiding
Aan de Zwartkotteweg 1 in Hertme - in het buitengebied van de gemeente Borne - bevindt zich een leegstaande tenniskantine en twee niet tot nauwelijks gebruikte tennisbanen. De huidige tennisbanen zijn sterk verouderd. Het voornemen van initiatiefnemers ziet toe om de recreatieve overnachtingsmogelijkheden bij Hotel Restaurant Jachtlust duurzaam en innovatief uit te breiden op het terrein van de tennisbanen. Het voornemen bestaat om de tennisbanen te verwijderen en hier zes kleinschalige recreatiewoningen te realiseren. De recreatiewoningen zullen bedrijfsmatig worden geëxploiteerd door Hotel Restaurant Jachtlust. Het terrein van de recreatiewoningen wordt ingepast en het terrein bij Hotel Restaurant Jachtlust voorzien van extra kwaliteitsimpuls. Deze ontwikkeling past echter niet binnen het huidige bestemmingsplan. Op het voornemen heeft het college van de gemeente Borne (d.d. 15 maart 2022) onder voorwaarden een positief besluit heeft genomen. Een herziening van het bestemmingsplan is noodzakelijk om realisatie van voorliggende ontwikkeling mogelijk te maken. Voorliggend bestemmingsplan voorziet hierin. Aangetoond wordt dat de herziening van de bestemming in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening en vanuit ruimtelijk en planologisch oogpunt verantwoord is.
1.2
Ligging en begrenzing plangebied
Het plangebied bestaat uit het terrein van de tennisbanen en -kantine aan de Zwartkotteweg 1 te Hertme en het terrein bij Hotel Restaurant Jachtlust in het buitengebied van de gemeente Borne. De locatie Zwartkotteweg 1 bestaat uit het kadastrale perceel bekend als gemeente Borne, sectie M, nummer 168. Het deel van het plangebied bij Hotel Restaurant Jachtlust betreft een groot deel van het kadastrale perceel bekend als gemeente Borne, sectie M, nummer 174. Hieronder is de ligging van de locatie ten opzichte van de kern Borne en Hertme weergegeven met een rode ster. Met rode omlijning is globaal de ligging van het plangebied tot de directe omgeving weergegeven. Voor de exacte begrenzing van het plangebied wordt hier en in het vervolg van dit plan verwezen naar de bij dit plan behorende verbeelding.
Afbeelding 1.1: Ligging van de locatie ten opzichte van de omgeving (Bron: Plattekaart.nl)
Toelichting
9
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
1.3
Geldend bestemmingsplan
In de volgende subparagrafen wordt per locatie ingegaan op het geldende planologische regime en wordt tevens de strijdigheid met betrekking tot het planvoornemen beschreven. 1.3.1
Zwartkotteweg 1
Het plangebied aan de Zwartkotteweg 1 is gelegen binnen het bestemmingsplan “Buitengebied Borne”. Dit bestemmingsplan is door de gemeenteraad van Borne vastgesteld op 24 mei 2016. Naar aanleiding van de tussenuitspraak van de Raad van State is het bestemmingsplan op 3 oktober 2017 gewijzigd vastgesteld. Op basis van dit bestemmingsplan zijn de volgende bestemmingen en aanduidingen van toepassing. In afbeelding 1.2 is een uitsnede van de verbeelding behorend bij het geldende bestemmingsplan opgenomen. Met de rode omlijning is het plangebied aangegeven.
Afbeelding 1.2 Uitsnede verbeelding bestemmingsplan "Buitengebied Borne" (Bron: ruimtelijk eplannen.nl)
Geldende bestemmingen In het geldende bestemmingsplan beschikt het plangebied over de enkelbestemming 'Sport' met de functieaanduiding 'tennisbaan'. Verder is er een bouwvlak opgenomen waarvoor een maximum bouwhoogte geldt van 4,5 meter, goothoogte van 3 meter en de maatvoeringsvereiste 'maximum oppervlakte: 90 m²'. Verder is het plangebied gedeeltelijk voorzien van de enkelbestemming 'Groen' en 'Verkeer'. Tevens is het plangebied gedeeltelijk voorzien van de enkelbestemming 'Agrarisch met waarden' met de functieaanduiding 'specifieke vorm van agrarisch met waarden – beplantingselementen', 'specifieke vorm van agrarisch met waarden - bijzondere waterhuishoudkundige situatie' en 'specifieke vorm van agrarisch met waarden- hoogteverschillen'. Sport De voor 'Sport' aangewezen gronden zijn hoofdzakelijk bedoeld voor sportactiviteiten. Ter plaatse van de
10
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
aanduiding 'tennisbaan' is een tennisbaan toegestaan. Tevens zijn de bij de bestemming behorende wegen en paden, tuinen, erven en terreinen, parkeervoorzieningen, groenvoorzieningen en water en waterhuishoudkundige voorzieningen toegestaan. Gebouwen mogen uitsluitend binnen een bouwvlak worden gebouwd. Groen De voor 'Groen' aangewezen gronden zijn bestemd voor onder andere groenvoorzieningen, wandel- en of fietspaden en perceelsontsluitingswegen, inritten en uitwegen. Op of in deze gronden mogen uitsluitend gebouwen ten behoeve van voorzieningen van algemeen nut worden gebouwd Verkeer De voor 'Verkeer' aangewezen gronden zijn bestemd voor wegen met hoofdzakelijk een verkeersfunctie, wandel- en of fietspaden, groenvoorzieningen en parkeervoorzieningen. Agrarisch met waarden De voor 'Agrarisch met waarden' aangewezen gronden zijn bestemd voor de uitoefening van een agrarisch bedrijf, in de vorm van een grondgebonden agrarisch bedrijf en/of een niet grondgebonden agrarisch bedrijf. Daarnaast zijn de gronden bedoeld voor de bestaande wandl- en fietspaden en erfontsluitingswegen en uitsluitend de bestaande schuil- en/of melkstallen buiten het bouwvlak. Verder is er hobbymatige weidegang van vee toegestaan en mogen er zonnepanelen binnen het bouwvlak worden gerealiseerd. 1.3.2
Weerselosestraat 306
Het plangebied aan de Weerselosestraat 306 is eveneens gelegen binnen het bestemmingsplan “Buitengebied Borne”. Op basis van dit bestemmingsplan zijn de volgende bestemmingen, aanduidingen etc. van toepassing. In afbeelding 1.3 is een uitsnede van de verbeelding behorend bij het geldende bestemmingsplan opgenomen. Met de rode omlijning is het plangebied aangegeven.
Afbeelding 1.3 Uitsnede verbeelding bestemmingsplan "Buitengebied Borne" (Bron: ruimtelijk eplannen.nl)
Toelichting
11
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Geldende bestemminge In het geldende bestemmingsplan beschikt het plangebied over de enkelbestemming 'Agrarisch met waarden' met de functieaanduiding 'Specifieke vorm van agrarisch met waarden - beplantingselementen', 'Specifieke vorm van agrarische waarden - bijzonder waterhuishoudkundige situatie' en Specifieke vorm van agrarisch met waarden - hoogteverschillen'. Verder valt het plangebied binnen de enkelbestemming 'Horeca'. Hier gelden de functieaanduidingen 'hotel' en 'specifieke vorm van horeca - hotelappartement'. Tevens is er een bouwvlak opgenomen met de maatvoering 'maximum bouwhoogte: 10 m' en 'maximum goothoogte: 6 m'. Tenslotte is het gebied deels voorzien van de bestemming 'Verkeer'. Agrarisch met waarden De voor 'Agrarisch met waarden' aangewezen gronden zijn bestemd voor de uitoefening van een agrarisch bedrijf, in de vorm van een grondgebonden agrarisch bedrijf en/of een niet grondgebonden agrarisch bedrijf. Daarnaast zijn de gronden bedoeld voor de bestaande wandel- en fietspaden en erfontsluitingswegen en uitsluitend de bestaande schuil- en/of melkstallen buiten het bouwvlak. Verder is er hobbymatige weidegang van vee toegestaan en mogen er zonnepanelen binnen het bouwvlak worden gerealiseerd.
Horeca De voor 'Horeca' aangewezen gronden zijn bestemd voor horeca waarbij ter plaatse van de aanduiding 'specifieke vorm van horeca – hotelappartement' maximaal 44 hotelappartementen zijn toegestaan. Verder zijn onder andere daarbij behorende terrassen, wegen en paden en parkeervoorzieningen toegestaan. Verkeer De voor 'Verkeer' aangewezen gronden zijn bestemd voor wegen met hoofdzakelijk een verkeersfunctie, wandel- en of fietspaden, groenvoorzieningen en parkeervoorzieningen. 1.3.3
Strijdigheid
Het realiseren van zes kleinschalige recreatiewoningen is niet in overeenstemming met het geldende bestemmingsplan. Er zijn geen binnenplanse wijzigingsbevoegdheden opgenomen om de ontwikkeling mogelijk te maken. Voor deze ontwikkeling dient het bestemmingsplan dan ook te worden herzien. Voorliggend bestemmingsplan voorziet in een passend juridisch-planologisch kader en toont aan dat de ontwikkeling vanuit ruimtelijk en planologisch oogpunt verantwoord is.
1.4
Leeswijzer
Hoofdstuk 2 betreft een beschrijving en analyse van de bestaande situatie. Hoofdstuk 3 bevat de planbeschrijving van de voorgenomen ontwikkeling. In hoofdstuk 4 wordt het relevante beleid dat als basis dient voor dit bestemmingsplan besproken. De verschillende milieuaspecten die van belang zijn voor elk bestemmingsplan worden besproken in hoofdstuk 5. In hoofdstuk 6 wordt aandacht besteed aan de juridische planbeschrijving. Tot slot wordt in hoofdstuk 7 en respectievelijk 8 de economische en maatschappelijke uitvoerbaarheid van het plan aangetoond.
12
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Hoofdstuk 2
Bestaande situatie
Het plangebied Het plangebied bestaat uit het terrein waar de recreatiewoningen zijn beoogd en het terrein bij Hotel Restaurant Jachtlust. Het gebied waar de recreatiewoningen zijn beoogd, bevindt zich aan de Zwartkotteweg 1 te Hertme, in het buitengebied van de gemeente Borne. Het gebied bevindt zich ten zuidoosten van de kern van Hertme en ten noordoosten van de bebouwde kom van Borne. Het is gelegen in een overwegend agrarisch landschap, waarin verspreid diverse woonpercelen en ook agrarische erven voorkomen. Aan de Zwartkotteweg 1 bevindt zich een leegstaande tenniskantine met twee tennisbanen. De huidige tennisbanen maakten voorheen onderdeel uit van het nabijgelegen Hotel Restaurant Jachtlust aan de Weerselosestraat. De tennisbanen worden niet tot nauwelijks gebruikt en ook de kantine is niet meer in gebruik. Het plangebied voor de recreatiewoningen is gelegen bij de hoek Zwartkotteweg en Wetering. Het plangebied is omgeven door bos. Het bos bestaat uit eiken, dennen, berken en een struweellaag met inheemse heesters. Aan de zijde van de Wetering staat een rij met gebiedsvreemde coniferen. Rondom het terrein van de tennisbanen staan nog enkele gebiedsvreemde solitaire conifeer-achtigen.
Naast het gebied waar de recreatiewoningen zijn beoogd wordt ook het deel van het perceel ten zuidwesten van de beoogde recreatiewoningen en het terrein achter Hotel Restaurant Jachtlust meegenomen in de ontwikkeling. Het parkeerterrein bij Jachtlust zeer groot. Het is enkel steen (verharding) en een enkele haag. Ten slotte bestaat uit terrein bij Jachtlust uit onbebouwd grasland. De omgeving In het bosperceel rondom de beoogde recreatiewoningen zijn twee bestaande recreatiewoningen gelegen. Tevens staat er een reguliere woning. Het gebied ligt op loopafstand van de wijk Stroom Esch te Borne. Verder ligt het nabij Saasveld en maakt het onderdeel uit van de dorpskern Hertme. Vooral aan de zijde van Hertme zijn veel wandelpaden gelegen. Rondom het plangebied zijn diverse fietsroutes gelegen. In afbeelding 2.1 is het volledige plangebied weergegeven (rode omlijning). In afbeelding 2.2 is het gebied waar de recreatiewoningen zijn beoogd (rode omlijning) ten opzichte van de directe omgeving weergegeven. In afbeelding 2.3 is een luchtfoto weergegeven van de huidige situatie en in afbeelding 2.4 is een straatbeeld van het bosperceel opgenomen waar de recreatiewoningen zijn beoogd.
Toelichting
13
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Afbeelding 2.1 Volledig plangebied (Bron: ruimtelijkeplannen.nl)
Afbeelding 2.2 Deel van het plangebied waar de recreatiewoningen zijn beoogd (Bron: ruimtelijk eplannen.nl)
14
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Afbeelding 2.3 Luchtfoto huidige situatie (Bron: Gemeente Borne)
Afbeelding 2.4 Bosperceel nabij grens Zwartkotteweg en Wetering in de huidige situatie (Bron: Te Kiefte Architecten)
Toelichting
15
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
16
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Hoofdstuk 3 3.1
Planbeschrijving
Gewenste ontwikkeling Zwartkotteweg 1
Aan de Zwartkotteweg 1 in Hertme - in het buitengebied van de gemeente Borne - bevindt zich een leegstaande tenniskantine en twee niet tot nauwelijks gebruikte tennisbanen. De huidige tennisbanen zijn sterk verouderd. Het voornemen van initiatiefnemers ziet toe om het nabijgelegen Hotel Restaurant Jachtlust (Weerselosestraat 306) duurzaam en innovatief uit te breiden op het terrein van de tennisbanen. Het voornemen bestaat om de tennisbanen te verwijderen en hier zes kleinschalige (duurzame en innovatieve) recreatiewoningen te realiseren, die bedrijfsmatig geëxploiteerd zullen worden door Hotel Restaurant Jachtlust. Om een innovatief concept voor de overnachting te kunnen realiseren, is ervoor gekozen om geen reguliere recreatiewoningen te realiseren. Overnachting vindt plaats in een bos- of boomhuis (bijzonder architectonisch ontwerp). Concreet wordt er ruimte geboden aan twee nieuwe ecologische grondgebonden boshuizen en drie bijzondere boomhuizen (op palen). De bestaande kantine wordt getransformeerd tot het type boshuis en zal in sfeer veel weghebben van een traditionele cottage De bos- en boomhuizen hebben een inhoud kleiner dan 250 m3. Voor wat betreft de duurzaamheid worden de recreatiewoningen gemaakt van hernieuwbare-, ecologische en hergebruikte bouwmaterialen. Daarnaast zijn de recreatiewoningen zelfvoorzienend in de energieopwekking.
In Bijlage 1 is een sfeerimpressie opgenomen. Nabij de hoofdentree van de recreatiewoningen worden parkeerplaatsen aangelegd. Ook zijn er grondgebonden zonnepanelen voorzien zodat het voornemen in totaliteit energieneutraal is. Aangezien er geen plek voor zonnepanelen op de daken van de woningen is, is het noodzakelijk om de zonnepanelen op de grond te plaatsen. Achter het terrein van de recreatiewoningen ligt een reguliere woning. De woning blijft bereikbaar via het recreatieterrein. Het is mogelijk om met de auto bij de woning te komen maar het is niet de bedoeling dat deze daar geparkeerd wordt. De paden bestaan uit halfverharding en zijn smal, net breed genoeg voor een auto. Autogebruik op het park wordt beperkt tot wellicht maximaal laden en lossen. Ten aanzien van de beeldkwaliteit is in Bijlage 2 het beeldkwaliteitsplan opgenomen. In afbeelding 3.1 is een impressie van de gewenste situering weergegeven.
Toelichting
17
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Afbeelding 3.1 Gewenste situering terrein recreatiewoningen (Bron: Te Kiefte Architecten)
3.2
Landschappelijke inpassing
Het perceel in het bos waar de recreatiewoningen zijn beoogd, wordt omgevormd naar natuur; de recreant is te gast in de natuur. Per huisje komt er dus geen tuintje (dus geen afbakening met hekwerken of schutting). Ter vergroting van beleving en het afkoppelen van hemelwater komt er een plek met natuurlijk water. Rondom de huisjes wordt het land ingezaaid met een meerjarig bloemrijk mengsel. Pleksgewijs worden er enkele solitaire bomen en heesters aangeplant. Hierbij wordt gekozen voor soorten die passend zijn bij het Twentse landschap en de identiteit van de plek. Om bij de recreatiewoningen te komen, wordt er over het terrein een houten wandelpad aangelegd. Bij de hoofdentree van de recreatiewoningen wordt een picknickplek en informatiebord geplaatst. Het terrein nabij Hotel Restaurant Jachtlust wordt ook meegenomen in de ontwikkeling. Op dit terrein wordt een wandelpad aangelegd tussen Jachtlust en de recreatiewoningen. Het terrein krijgt een kwaliteitsimpuls. In afbeelding 3.2 is een impressie opgenomen van het eindbeeld. In Bijlage 3 wordt het beplantingsplan nader uitgewerkt. Het onbebouwde weiland wordt omgevormd naar een bloemrijk grasland. Verder worden er inheemse
18
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
bomen langs de wegen en het wandelpad tussen Hotel Restaurant Jachtlust en de nieuwe recreatiewoningen aangeplant. Tevens worden er heesters aangeplant om de randen te vergroenen en de biodiversiteit te versterken. Op het perceel wordt daarnaast een poel aangelegd. De entree en het parkeerterrein worden vergroend en ten oosten van Jachtlust wordt er een Twents hekwerk geplaatst. In afbeelding 3.2 is een impressie van het landschappelijk ontwerp opgenomen.
Afbeelding 3.2 Gewenste kwaliteitsimpuls terrein Hotel Restaurant Jachtlust (Bron: Te Kiefte Architecten)
3.3
Verkeer en parkeren
3.3.1
Algemeen
Het CROW heeft parkeerkencijfers en verkeersgeneratie cijfers geformuleerd en opgenomen in de publicatie 381 “Toekomstbestendig parkeren” (CROW, december 2018). Dit betreffen ervaringscijfers die als hulpmiddel dienen om tijdens een ontwerpproces rekening te houden met een indicatie van het aantal benodigde parkeerplaatsen en de verkeersgeneratie binnen een ontwerp. Het is van belang dat de gemeente Borne, al dan niet met behulp van deze parkeerkencijfers, eigen parkeernormen heeft om te gebruiken bij de parkeerbehoefte-indicatie binnen ruimtelijke ontwerpen. De gemeente Borne beschikt dan ook over eigen parkeerbeleid, beschreven in de nota 'Parkeernormen Gemeente Borne' uit 2018. In de nota 'Parkeernormen Gemeente Borne' wordt aangesloten bij de cijfers van CROW. De gemeente Borne is opgedeeld in verschillende stedelijke zones. Het plangebied behoort tot het 'buitengebied' en valt hiermee in de categorie 'niet stedelijk’. De recreatiewoningen zijn niet in te delen bij een categorie uit de nota Parkeernormen, daarom wordt aangesloten bij de kencijfers van het CROW (publicatie 381 “Toekomstbestendig parkeren”). De recreatiewoningen vallen in de categorie 'bungalowpark (huisjescomplex)'.
Toelichting
19
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
3.3.2
Verkeer
Concreet bestaat het planvoornemen uit het realiseren van zes recreatiewoningen. Per recreatiewoning geldt op basis van bovenstaande uitgangspunten, op basis van de CROW, een verkeersgeneratie van gemiddeld 2,7 verkeersbewegingen per weekdagetmaal per recreatiewoning. Dit komt voor het gehele plan neer op een verkeersgeneratie van (2,7 * 6) 16,2 verkeersbewegingen per weekdagetmaal. De locatie wordt ontsloten via een bestaande inrit via de Zwartkotteweg. De omliggende wegen zijn in voldoende mate ingericht om de verkeersbewegingen veilig en eenvoudig af te wikkelen. 3.3.3
Parkeren
Per recreatiewoning geldt, op basis van het CROW, een parkeerbehoefte van gemiddeld 2,1 parkeerplaats. Er moeten voor deze ontwikkeling dus (2,1 * 6) afgerond 13 parkeerplaatsen worden gerealiseerd. Bij de entree van de recreatiewoningen worden 6 parkeerplaatsen gerealiseerd. Per recreatiewoning is er dus plek voor één auto. In de recreatiewoningen is er plek voor 2 tot 4 recreanten (3 woningen voor maximaal 2 personen en 3 woningen voor maximaal 4 personen). Het is aannemelijk dat per woning de recreanten gezamenlijk met één auto de locatie bereiken. In dat geval zijn er voldoende parkeerplaatsen bij de recreatiewoningen. In het geval de recreanten per woning twee of meer auto's meenemen, is er op de grote parkeerplaats bij het Hotel Restaurant Jachtlust voldoende parkeergelegenheid om te parkeren. De recreatiewoningen zijn vervolgens goed bereikbaar via het aan te leggen wandelpad tussen Jachtlust en de recreatiewoningen. Hotel Restaurant Jachtlust heeft op dit moment 16 hotelkamers. Volgens de CROW-norm is er voor een 3-sterren hotel gemiddeld 6,7 parkeerplaats nodig per 10 kamers. Dit betekent dat er voor 16 kamers afgerond 24 parkeerplaatsen nodig zijn. Volgens het geldende bestemmingsplan mag het hotel uitbreiden met maximaal 44 hotelappartementen. Hiervoor zijn afgerond 30 parkeerplaatsen nodig.
Het bestaande hotel inclusief mogelijke uitbreiding voorziet dus in een parkeerbehoefte van 54 parkeerplaatsen. De parkeerplaats bij Jachtlust telt op dit moment 76 parkeerplaatsen. De parkeerplaats is dus van voldoende capaciteit om te voorzien in de 7 parkeerplaatsen die nodig zijn voor de recreatiewoningen. Vanuit oogpunt van parkeren bestaat dan ook geen bezwaar tegen het in voorliggend bestemmingsplan besloten voornemen.
20
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Hoofdstuk 4
Beleidskader
4.1
Rijksbeleid
4.1.1
Nationale omgevingsvisie (NOVI)
4.1.1.1 Algemeen De NOVI is een instrument van de nieuwe Omgevingswet en loopt vooruit op de inwerkingtreding van die wet. De NOVI komt als structuurvisie uit onder de bestaande Wet ruimtelijke ordening (WRO). Het Nationaal Milieubeleidsplan (NMP4, 2001) en de Rijksnatuurvisie 2014 gaan op in en worden vervangen door de NOVI en het bijbehorende Nationaal Milieubeleidskader. De Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) vervalt geheel, behalve paragraaf 4.9 Caribisch Nederland en Caribische Exclusieve Economische Zone. De NOVI geldt verder als wijziging van enkele onderdelen van het Nationaal Waterplan 2016-2021 (NWP) op grond van de Waterwet. Zodra de Omgevingswet in werking is getreden, zal deze structuurvisie gelden als een omgevingsvisie, zoals in de nieuwe wet bedoeld. 4.1.1.2 Vier prioriteiten Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten. 1. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en waterrobuust. Dit vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden.
In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening. Dit vraagt echter om ruimte. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut. Het Rijk zet zich in door het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal. 2. Duurzaam economisch groeipotentieel Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Er wordt ingezet op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede quality of life. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair. 3. Sterke en gezonde steden en regio's Er zijn vooral in steden en stedelijke regio's nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio's behouden blijven. Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen.
Zo blijft de gezondheid in steden en regio's geborgd. 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw. Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. In alle gevallen zetten we in op ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, bijvoorbeeld door wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en wordt tegengegaan.
Toelichting
21
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
4.1.1.3 Ladder voor duurzame verstedelijking In de SVIR (voorganger NOVI) is de ladder voor duurzame verstedelijking geïntroduceerd. Deze ladder is per 1 oktober 2012 als motiveringseis in het Besluit ruimtelijke ordening (artikel 3.1.6, lid 2) opgenomen. Op 1 juli 2017 is de Ladder in het Besluit ruimtelijke ordening gewijzigd. Aanleiding voor de wijziging waren de in de praktijk gesignaleerde knelpunten bij de uitvoering van de Ladder en de wens om te komen tot een vereenvoudigd en geoptimaliseerd instrument. Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een goede ruimtelijke ordening door een optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. Hierbij geldt een motiveringsvereiste voor het bevoegd gezag als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk worden gemaakt. Teneinde een ontwikkeling adequaat te kunnen toetsen aan de ladder is het noodzakelijk inzicht te geven in de begrippen 'bestaand stedelijk gebied' en 'stedelijke ontwikkeling'. In de Bro zijn in artikel 1.1.1 definities opgenomen voor: bestaand stedelijk gebied: 'bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur'.
stedelijke ontwikkeling: ´ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.' Bij het beschrijven van de behoefte dient te worden uitgegaan van het saldo van de aantoonbare vraag naar de voorgenomen ontwikkeling (de komende tien jaar, zijnde de looptijd van het bestemmingsplan) verminderd met het aanbod in planologische besluiten, ook als het feitelijk nog niet is gerealiseerd (harde plancapaciteit). 4.1.2
Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro)
Het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) geeft richtlijnen voor de inhoud van ruimtelijke plannen voor zover het gaat om ruimtelijke ontwikkelingen van nationaal belang. Deze vorm van normstelling sluit aan op de vroegere pkb's met concrete beleidsbeslissingen en beslissingen van wezenlijk belang die ook van betekenis waren voor de lagere overheden. Het besluit is op 30 december 2011 in werking getreden. In de NOVI wordt een totaalbeeld van het ruimtelijk- en mobiliteitsbeleid op rijksniveau gegeven. In de NOVI wordt bepaald welke kaderstellende uitspraken zodanig zijn geformuleerd dat deze bedoeld zijn om beperkingen te stellen aan de ruimtelijke besluitvormingsmogelijkheden op lokaal niveau. Het Barro bevestigt in juridische zin die kaderstellende uitspraken. De normering uit het Barro werkt zoveel mogelijk direct door op het niveau van de lokale besluitvorming. Bij besluitvorming over ruimtelijke plannen moeten de regels worden gerespecteerd. Het merendeel van de regels legt beperkingen op, daarin is een gradatie te onderkennen. Deze zijn geformuleerd als een 'ja-mits', een 'ja, voor zover', een 'nee-tenzij', een 'nee-als' of een stringente 'nee' bepaling.
22
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
4.1.3
Toetsing van het initiatief aan het rijksbeleid
De NOVI laat zich niet specifiek uit over deze lokale ontwikkelingen. In de NOVI wordt wel ingegaan op de aspecten 'toerisme en recreatie'. Toerisme en recreatie zijn van toenemend economisch belang voor Nederland, maar zorgen ook voor grote druk op onze hoofdstad en enkele andere (historische en kust)locaties, natuurgebieden en de lokale infrastructuur. Om het toerisme en de recreatie in goede banen te leiden is spreiding over het land nodig, door gerichte marketing en samenwerking van regionale en lokale overheden. Daarnaast dragen alle verbeteringen van de ruimtelijke inrichting en kwaliteit van Nederland bij aan de toeristische mogelijkheden. Voorliggend initiatief draagt bij aan verbetering van de ruimtelijke inrichting door niet gebruikte tennisbanen om te zetten naar recreatieve woningen. Deze ontwikkeling is daarnaast positief voor toerisme en recreatie en zorgt voor spreiding over het land gezien de landelijke ligging van voorliggend initiatief. Gesteld wordt, dat het voornemen in overeenstemming is met de rijksbelangen zoals opgenomen in de NOVI.
In de overzichtsuitspraak van de Ladder voor duurzame verstedelijking is beschreven dat wanneer een bestemmingsplan voorziet in een van de andere in artikel 1.1.1, eerste lid, onder i, van het Bro genoemde stedelijke voorzieningen (nietzijnde woningbouw) in de vorm van een terrein met een ruimtebeslag van minder dan 500 m2, deze ontwikkeling in beginsel niet als een stedelijke ontwikkeling kan worden aangemerkt. Verder heeft de Afdeling in de overzichtsuitspraak onder 7 overwogen dat bij de beantwoording van de vraag of een stedelijke ontwikkeling die een bestemmingsplan mogelijk maakt een nieuwe stedelijke ontwikkeling behelst, in onderlinge samenhang moet worden beoordeeld in hoeverre het plan, in vergelijking met het voorgaande bestemmingsplan, voorziet in een functiewijziging en welk planologische beslag op de ruimte het nieuwe plan mogelijk maakt in vergelijking met het voorgaande bestemmingsplan (uitspraken van 6 april 2016, ECLI:NL:RVS:2016:915 (Oldenzaal), en van 20 april 2016, ECLI:NL:RVS:2016:1064 (Waalre)). Aangezien dit bestemmingsplan een functiewijziging mogelijk maakt ten opzichte van het huidige bestemmingsplan, dient de behoefte wel aangetoond te worden. De behoefte kan aangetoond worden op basis van de Visie Vrijetijdseconomie van Borne en het visiedocument 'Toeristisch Borne 2020-2025'.
De doelgroep voor de recreatieve verblijfsvoorzieningen is op zoek naar rust, comfort, ruimte en natuurlijke schoonheid en de beleving hiervan. Dit past binnen het visiedocument van de stichting Beleef Boeiend Borne/Visit Borne (visiedocument) ‘Toeristisch Borne 2020-2025' waarin wordt aangegeven dat de doelgroepen 'Rustig groen' en 'stijlvol luxe' het beste bij Borne passen. In 2020 heeft de stichting Beleef Boeiend Borne (opererend via www.visitBorne.nl) het visiedocument ‘Toeristisch Borne 2020-2025’ opgesteld. In dit visiedocument wordt aangegeven dat de doelgroepen ‘rustig groen’ en ‘stijlvol luxe’ (doelgroepen op basis van RECRON Leefstijlen) het beste bij Borne passen. De vele wandel- en fietsroutes (o.a. Kloosterpad) in de gemeente Borne, het (cultuur)historische Oud-Borne en het landgoed Weleveld zijn elementen die aantrekkelijk zijn voor de ‘Rustig groene’ doelgroep. Het compacte winkelcentrum met diverse kwalitatieve modezaken, de hoogwaardige horeca en bijvoorbeeld golfbaan Weleveld zijn bij uitstek geschikt voor de doelgroep ‘stijlvol luxe’. Door de toevoeging van de zes kleinschalige, duurzame en innovatieve recreatiewoningen worden in feite beide doelgroepen bediend. Er is immers sprake van een luxueuze en innovatieve opzet (doelgroep ‘stijlvol luxe’). Maar door de ligging in het landschap zal met name de ‘Rustig groene’ doelgroep bediend worden.
Deze doelgroep heeft behoefte aan rust en ruimte en wil voorzien worden van mooie wandelroutes en fietsroutes (o.a. Kloosterpad). Het plan van de initiatiefnemer sluit aan bij de behoefte van deze doelgroep. Geconcludeerd wordt dat er behoefte is aan voorliggend voornemen en dat er geen sprake is van strijd met het rijksbeleid.
Toelichting
23
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
4.1.4
Conclusie
Geconcludeerd wordt dat het relevante ruimtelijke ordeningsbeleid op rijksniveau de in voorliggend bestemmingsplan besloten ontwikkeling niet in de weg staat.
4.2
Provinciaal beleid
4.2.1
Omgevingsvisie Overijssel
De Omgevingsvisie schetst de visie op de fysieke leefomgeving met het vizier op 2030 en met een doorkijk naar 2050. De opgaven en kansen waar de provincie Overijssel voor staat, zijn vertaald in centrale beleidsambities voor negen beleidsthema’s. Deze worden benaderd vanuit de – overkoepelende – rode draden duurzaamheid, ruimtelijke kwaliteit en sociale kwaliteit, waarvoor – themaoverstijgende – kwaliteitsambities zijn geformuleerd. Enkele belangrijke ambities zijn: Een klimaatbestendig Overijssel; Beter benutten van ruimte, bestaande bebouwing en infrastructuur; Natuur als ruggengraat; Een continu en beleefbaar watersysteem als dragende structuur van Overijssel; Voortbouwen aan de kenmerkende structuren van de agrarische cultuurlandschappen; Brede waaier aan woon-, werk- en mixmilieus: elk buurtschap, dorp en stad zijn eigen kleur; Zichtbaar en beleefbaar mooi landschap; Het contrast tussen dynamische en luwe gebieden versterken. Ten aanzien van verblijfsrecreatie is het volgende in de omgevingsvisie opgenomen: Mogelijkheden voor ontwikkeling van nieuwe verblijfsaccommodaties zien we alleen in Noordwest Overijssel. Daarbuiten is er alleen ruimte voor nieuwe recreatiewoningen indien er sprake is van een innovatief concept of als de realisatie van nieuwe recreatiewoningen onderdeel uitmaakt van een kwaliteitsimpuls voor een bestaand recreatiepark. 4.2.2
Omgevingsverordening Overijssel
De provincie beschikt over een palet aan instrumenten waarmee zij haar ambities realiseert. Het gaat er daarbij om steeds de meest optimale mix van instrumenten toe te passen, zodat effectief en efficiënt resultaat wordt geboekt voor alle ambities en doelstellingen van de Omgevingsvisie. De keuze voor inzet van deze instrumenten is bepaald aan de hand van een drietal criteria; functioneren vitale coalitie en positie burger, effectiviteit en doelmatigheid. In de Omgevingsvisie is bij elke beleidsambitie een realisatieschema opgenomen waarin is aangegeven welke instrumenten de provincie zal inzetten om de verschillende onderwerpen van provinciaal belang te realiseren. Eén van de instrumenten om het beleid uit de Omgevingsvisie te laten doorwerken is de Omgevingsverordening Overijssel. De Omgevingsverordening is het provinciaal juridisch instrument dat wordt ingezet voor die onderwerpen waarvoor de provincie eraan hecht dat de doorwerking van het beleid van de Omgevingsvisie juridisch geborgd is. 4.2.3
Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel
De opgaven, kansen, beleidsambities en ruimtelijke kwaliteitsambities voor de provincie zijn in de Omgevingsvisie Overijssel geschetst in ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving.
24
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Om de ambities van de provincie waar te maken, bevat de Omgevingsvisie een uitvoeringsmodel. Dit model is gebaseerd op drie niveaus, te weten: 1. generieke beleidskeuzes (voortkomend uit de Omgevingsverordening); 2. ontwikkelingsperspectieven; 3. gebiedskenmerken. Deze begrippen worden hieronder nader toegelicht. 4.2.3.1 Generieke beleidskeuzes (voortkomend uit de Omgevingsverordening) Generieke beleidskeuzes zijn keuzes die bepalend zijn voor de vraag of ontwikkelingen nodig dan wel mogelijk zijn. In deze fase wordt beoordeeld of er sprake is van een behoefte aan een bepaalde voorziening. Ook wordt in deze fase het principe 'Zorgvuldig ruimtegebruik' gehanteerd. Deze komt er kort gezegd op neer dat eerst bestaande bebouwing en herstructurering worden benut, voordat er uitbreiding kan plaatsvinden. Andere generieke beleidskeuzes betreffen de reserveringen voor waterveiligheid, randvoorwaarden voor externe veiligheid, grondwaterbeschermingsgebieden, bescherming van de ondergrond (aardkundige en archeologische waarden), landbouwontwikkelingsgebieden voor intensieve veehouderij, begrenzing van Nationale Landschappen, Natura 2000-gebieden, Natuurnetwerk Nederland (NNN) en verbindingszones etc. De generieke beleidskeuzes zijn veelal normstellend.
4.2.3.2 Ontwikkelingsperspectieven (voortkomend uit de Omgevingsvisie) Als uit de beoordeling in het kader van de generieke beleidskeuzes blijkt dat de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling aanvaardbaar is, vindt een toets plaats aan de ontwikkelingsperspectieven. In de Omgevingsvisie is een spectrum van zes ontwikkelperspectieven beschreven voor de groene en stedelijke omgeving. Met dit spectrum geeft de provincie ruimte voor het realiseren van de in de visie beschreven beleids- en kwaliteitsambities. De ontwikkelperspectieven geven richting aan wat waar ontwikkeld zou kunnen worden. Daar waar generieke beleidskeuzes een geografische begrenzing hebben, zijn ze consistent doorvertaald in de ontwikkelingsperspectieven. De ontwikkelingsperspectieven zijn richtinggevend en bieden de nodige flexibiliteit voor de toekomst. 4.2.3.3 Gebiedskenmerken (voortkomend uit de Omgevingsvisie) Op basis van gebiedskenmerken in vier lagen (natuurlijke laag, laag van het agrarisch cultuurlandschap, stedelijke laag en laag van de beleving) gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en –opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. Het is de vraag 'hoe' een ontwikkeling invulling krijgt. Aan de hand van de drie genoemde niveaus kan worden bezien of een ruimtelijke ontwikkeling mogelijk is en er behoefte aan is, waar het past in de ontwikkelingsvisie en hoe het uitgevoerd kan worden.
Afbeelding 4.1 geeft dit schematisch weer.
Toelichting
25
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Afbeelding 4.1 Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel (Bron: Provincie Overijssel) 4.2.4
Toetsing van het initiatief aan het Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel
Indien het concrete initiatief wordt getoetst aan de Omgevingsvisie Overijssel ontstaat globaal het volgende beeld. 4.2.4.1 Generieke beleidskeuzes (voortkomend uit Omgevingsverordening) In het voorliggende geval dienen bij de afweging in de eerste fase, de 'generieke beleidskeuzes' de volgende artikelen te worden getoetst: Zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik (art. 2.1.3); Ruimtelijke kwaliteit (art. 2.1.5); Kwaliteitsimpuls Groene omgeving (art. 2.1.6); Realisatie nieuwe recreatiewoningen (art. 2.12.2). Hierna worden de artikelen nader getoetst. Artikel 2.1.3
Zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik
1. Bestemmingsplannen voorzien uitsluitend in stedelijke ontwikkelingen die een extra ruimtebeslag door bouwen en verharden leggen op de Groene Omgeving wanneer aannemelijk is gemaakt: a. dat er voor deze opgave in redelijkheid geen ruimte beschikbaar is binnen het bestaande bebouwd gebied en de ruimte binnen het bestaand bebouwd gebied ook niet geschikt te maken is door herstructurering en/of transformatie; b. dat mogelijkheden voor meervoudig ruimtegebruik binnen het bestaand bebouwd gebied optimaal zijn benut. In de Omgevingsverordening Overijssel is het begrip “groene omgeving” nader gedefinieerd als: de gronden die niet vallen onder bestaand bebouwd gebied.
26
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
In de Omgevingsverordening Overijssel is het begrip “bestaand bebouwd gebied” nader gedefinieerd als: de gronden binnen steden en dorpen die benut kunnen worden voor stedelijke functies op grond van geldende bestemmingsplannen en op grond van voorontwerp-bestemmingsplannen voor zover de provinciale diensten daarover schriftelijk een positief advies hebben uitgebracht in het kader van het vooroverleg als bedoeld in artikel 3.1.1 Bro. Toetsing van het initiatief aan artikel 2.1.3 van de Omgevingsverordening Overijssel In voorliggend bestemmingsplan worden twee niet tot nauwelijks gebruikte tennisbanen en een tenniskantine getransformeerd naar een gebied met zes recreatiewoningen. Hierbij is uiteindelijk geen sprake van een uitbreiding van bebouwing aangezien de locatie al bebouwd is. Door deze ontwikkeling, neemt de hoeveelheid landschapsontsierende/vervallen bebouwing in het buitengebied juist af en worden er zes kleinschalige, duurzame en innovatieve recreatiewoningen teruggebouwd. Per saldo is geen sprake van extra ruimtebeslag door bouwen en verharden op de groene omgeving, maar juist een afname doordat er extra natuurelementen worden geïntroduceerd. Samenvattend wordt geconcludeerd dat in voldoende mate rekening is gehouden met de principes van zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik.
Artikel 2.1.5
Ruimtelijke kwaliteit
Lid 1: In de toelichting op bestemmingsplannen wordt onderbouwd dat de nieuwe ontwikkelingen die het bestemmingsplan mogelijk maakt, bijdragen aan het versterken van de ruimtelijke kwaliteit conform de geldende gebiedskenmerken. Lid 2: In het kader van de toelichting als bedoeld in lid 1 wordt inzichtelijk gemaakt op welke wijze toepassing is gegeven aan het Uitvoeringsmodel (OF-, WAAR- en HOE-benadering) die in de Omgevingsvisie Overijssel is neergelegd. Lid 3: In het kader van de toelichting als bedoeld in lid 1 wordt gemotiveerd dat de nieuwe ontwikkeling past binnen het ontwikkelingsperspectief die in de Omgevingsvisie Overijssel voor het gebied is neergelegd. Lid 5: In het kader van de toelichting als bedoeld in lid 1 wordt inzichtelijk gemaakt op welke wijze toepassing is gegeven aan de vier-lagenbenadering die onderdeel uitmaakt van het Uitvoeringsmodel en op welke wijze de Catalogus Gebiedskenmerken is gebruikt bij de ruimtelijke inpassing van de nieuwe ontwikkeling.
Artikel 2.1.6
Kwaliteitsimpuls Groene omgeving (lid 1)
Bestemmingsplannen voor de Groene omgeving kunnen – met in achtneming van het bepaalde in artikel 2.1.3. en het bepaalde in artikel 2.1.5. – voorzien in nieuwvestiging en grootschalige uitbreidingen van bestaande functies in de Groene omgeving, uitsluitend indien hier sociaaleconomische en/of maatschappelijke redenen voor zijn én er is aangetoond dat het verlies aan ecologisch en/of landschappelijk waarden in voldoende mate wordt gecompenseerd door investeringen ter versterking van ruimtelijke kwaliteit in de omgeving.
Toetsing van het initiatief aan artikelen 2.1.5 en 2.1.6 van de Omgevingsverordening Overijssel Zoals blijkt uit Hoofdstuk 3 wordt het plangebied aan de Zwartkotteweg landschappelijk ingepast conform de ter plaatse aanwezige gebiedskenmerken. Het voornemen gaat daarmee gepaard met een kwaliteitsimpuls. De voorgenomen ontwikkeling draagt bij aan het sociaal en economisch vitaal houden van het buitengebied. Tevens is de ontwikkeling in overeenstemming met het ontwikkelingsperspectief en de vier-lagenbenadering die onderdeel uitmaakt van het Uitvoeringsmodel. Het voorliggende plan leidt tot een kwaliteitsimpuls in de groene omgeving (buitengebied) van de gemeente Borne. Deze
Toelichting
27
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
meerwaarde vertaalt zich in onder andere in: Versterken van landschapsstructuren door onder andere aanplant van bomen; Water terugbrengen in het gebied; Aanleggen wandelpad; Aanleggen picknickplaats met informatiebord. Hiermee wordt voldaan aan het beleid van de Provincie Overijssel met betrekking tot de impuls in de groene omgeving. Voor een nadere uitwerking wordt verwezen naar paragraaf 3.2, waar uitgebreid op de KGO is ingegaan. Het project past binnen de geldende ontwikkelingsperspectieven, zie de toetsing hieraan in navolgende paragraaf. Daarnaast wordt er een beeldkwaliteitsplan vastgesteld waarin onder meer de materiaalkeuze en afmetingen wordt vastgelegd. Gelet hierop wordt geconcludeerd dat de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling in overeenstemming is met artikel 2.1.5, lid 1, 2, 3 en 5 en artikel 2.1.6 van de Omgevingsverordening Overijssel.
Artikel 2.12.2
Nieuwe recreatiewoningen (lid 1)
Bestemmingsplannen voorzien uitsluitend in de bouw van nieuwe recreatiewoningen als: a. er sprake is van een innovatief concept; b. verzekerd is dat recreatiewoningen bedrijfsmatig geëxploiteerd en verhuurd worden en c. de recreatiewoningen in de vorm van een complex van recreatiewoningen worden gerealiseerd. De van belang zijnde begrippen in het kader van artikel 2.12.2 zijn hierna opgenomen: Innovatief concept: verblijfsrecreatieve voorzieningen die voorzien in een nieuw aanbod waarin de markt tot dusver nog niet voorziet en die een meerwaarde bieden voor het toeristisch-recreatieve product van Overijssel. Recreatiewoning: een permanent ter plaatse aanwezig gebouw, dat niet op wielen verplaatsbaar is en dat bedoeld is om uitsluitend door een huishouden of daarmee gelijk te stellen groep van personen dat het hoofdverblijf elders heeft, gedurende een gedeelte van het jaar te worden gebruikt voor toeristisch of recreatief gebruik. Onder recreatiewoningen worden niet verstaan groepsaccommodaties zoals kampeerboerderijen en jeugdherbergen. Bedrijfsmatige exploitatie: het door middel van een bedrijf, stichting of andere rechtspersoon beheren en/of exploiteren van recreatiebedrijven, waarbij geldt dat daar permanent wisselende recreatieve (nacht)verblijfsmogelijkheden worden geboden.
Toetsing van het initiatief aan artikel 2.12.2 van de Omgevingsverordening Overijssel Voorliggende ontwikkeling betreft de realisatie van zes kleinschalige, duurzame en innovatieve recreatiewoningen. Er is sprake van een innovatief concept aangezien overnachting niet plaatsvindt in een reguliere recreatiewoning maar in een bos- of boomhuis met een bijzonder architectonisch ontwerp. Het terrein wordt ingericht als een kleinschalig ecosysteem waar men kan verblijven in bijzondere bosen boomhuizen. Het terrein kan ruimte bieden aan drie nieuwe ecologische grondgebonden boshuizen (waarvan één betrekking heeft op het omvormen van de kantine) en drie bijzondere boomhuizen (op palen, in de lucht). Voor wat betreft de duurzaamheid worden de recreatiewoningen gemaakt van hernieuwbare-, ecologische en hergebruikte bouwmaterialen. Daarnaast is het plan in totaliteit zelfvoorzienend in de energieopwekking. De doelgroep voor deze recreatieve verblijfsvoorzieningen is op zoek naar rust, comfort, ruimte en natuurlijke schoonheid en de beleving hiervan. Dit past binnen het beleid van de gemeente Borne. Het betreffen kleinschalige recreatieve verblijfsvoorzieningen die bedrijfsmatig worden geëxploiteerd en verhuurd door Hotel Restaurant Jachtlust. Dit is in overeenstemming met hetgeen wordt gevraagd in lid 1 van artikel 2.12.2.
Geconcludeerd wordt dat dit plan in overeenstemming is met artikel 2.12.2 van de Omgevingsverordening Overijssel.
28
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
4.2.4.2 Ontwikkelingsperspectieven (voortkomend uit de Omgevingsvisie) In dit geval zijn vooral de ontwikkelingsperspectieven voor de Groene Omgeving van belang. In de Groene Omgeving gaat het vooral om: behoud en versterking van de kwaliteit van het landschap, het realiseren van een samenhangend netwerk van gebieden met natuur- en waterkwaliteit, ontwikkelingsmogelijkheden voor de landbouw, het toerisme en andere economische dragers, realisatie van waterkwaliteitsdoelen, het duurzaam beheer van drinkwatervoorraden én het opwekken van hernieuwbare energie. In de Groene Omgeving onderscheidt de provincie de volgende drie ontwikkelingsperspectieven: de zone Ondernemen met Natuur en Water (ONW); agrarisch ondernemen in het grootschalige landschap; wonen en werken in het kleinschalige mixlandschap. In afbeelding 4.2 is een uitsnede van de perspectievenkaart behorende bij de Omgevingsvisie opgenomen. Het plangebied bevindt zich ter plaatse van de rode ster, in het ontwikkelingsperspectief 'Wonen en werken in het kleinschalig mixlandschap'.
Afbeelding 4.2 Ontwikkelingsperspectievenkaart (Bron: Provincie Overijssel)
“Wonen en werken in het kleinschalige mixlandschap” Het ontwikkelingsperspectief ‘Wonen en werken in het kleinschalige mixlandschap’ richt zich op het in
Toelichting
29
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
harmonie met elkaar ontwikkelen van de diverse functies in het buitengebied. Aan de ene kant melkveehouderij, akkerbouw en opwekking van hernieuwbare energie als belangrijke vormen van landgebruik. Aan de andere kant gebruik voor natuur, recreatie, wonen en andere bedrijvigheid. Binnen dit ontwikkelingsperspectief kunnen nieuwe functies een plek krijgen op bestaande vrijkomende erven waar dit tevens maatschappelijke opgaven als behoud en ontwikkeling van cultuurhistorie, natuur en landschap ondersteunt. Zo worden vitaliteit en omgevingskwaliteit in samenhang versterkt. Het verbinden van de ontwikkelingsmogelijkheden van economische en maatschappelijke functies met het behoud en de versterking van cultuurhistorische, natuurlijke en landschappelijke elementen draagt bij aan het behoud van de specifieke kwaliteiten van het kleinschalige mixlandschap in Overijssel. Toetsing van het initiatief aan het 'Ontwikkelingsperspectief' In voorliggend geval worden niet tot nauwelijks gebruikte tennisbanen en een leegstaande tenniskantine in het buitengebied van de gemeente Borne herontwikkeld tot zes recreatiewoningen. Kleinschalig recreatie en toerisme krijgt op deze manier een functie in het buitengebied. Het initiatief versterkt de landschappelijke en natuurlijke elementen en draagt bij aan het behoud van de specifieke kwaliteiten van het kleinschalig mixlandschap.
Deze functie is ter plaatse passend en heeft een positieve invloed op de ruimtelijke kwaliteit (zie ook hoofdstuk 3 bij deze toelichting). Hierdoor wordt tevens bijgedragen aan het verhogen de kwaliteit en aantrekkelijkheid van de stads- en dorpsrandgebieden. Geconcludeerd wordt dat de ontwikkelingsperspectieven zich niet verzetten tegen de voorgenomen ontwikkeling. 4.2.4.3 Gebiedskenmerken (voortkomend uit de Omgevingsvisie) Op basis van gebiedskenmerken in vier lagen (natuurlijke laag, laag van het agrarisch-cultuurlandschap, stedelijke laag en laag van de beleving) gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en –opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. De toetsing aan de 'Stedelijke laag' en de 'Laag van beleving' wordt in voorliggend geval achterwege gelaten, aangezien hiervoor geen gebiedskenmerken gelden ter plaatse van het plangebied. 1.
De "Natuurlijke laag”
De natuurlijke laag is de laag van de bodem, het reliëf, het watersysteem en de natuur die zich hier 'van nature' op vestigt. Deze natuurlijke laag is het resultaat en de wisselwerking tussen abiotische (fysische) en biotische factoren en processen. Zo zorgden ijs-, wind- en waterstromen in Overijssel voor het ontstaan van een afwisselend landschap van stuwwallen, dekzandgronden, beekdalen en natte laagtes en bepaalden de stroomsnelheden van IJssel, Vecht, Regge of Dinkel waar het fijne (komgronden) en waar het grovere sediment (oeverwallen) werd afgezet. En ontwikkelde veen zich daar, waar het water maar moeilijk weg kon. In afbeelding 4.3 is een uitsnede van de kaart met betrekking tot de natuurlijke laag opgenomen. Het plangebied is met de rode ster indicatief weergegeven met het gebiedstype ‘Dekzandvlakte en ruggen’.
30
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Afbeelding 4.3 Natuurlijke laag en Laag van het agrarisch cultuurlandschap (Bron: Provincie Overijssel)
“Dekzandvlakte en ruggen” De dekzandgronden beslaan een groot gedeelte van de oppervlakte van de provincie. Na de ijstijden bleef er in grote delen een reliëfrijk – door de wind gevormd – zandlandschap achter, dat gekenmerkt wordt door relatief grote verschillen tussen hoog/droog en laag/nat gebied. Als ontwikkelingen plaats vinden, dan dragen deze bij aan het beter zichtbaar en beleefbaar maken van de hoogteverschillen en het watersysteem. Beiden zijn tevens uitgangspunt bij (her)inrichting. Bij ontwikkelingen is de (strekkings)richting van het landschap, gevormd door de afwisseling van beekdalen en ruggen, het uitgangspunt. Toetsing van het initiatief aan de "Natuurlijke laag” Rondom de bestaande erven is in loop der jaren geïnvesteerd in de ruimtelijke kwaliteit. De omliggende gronden nabij het plangebied zijn in cultuur gebracht ten behoeve van de landbouw. De van oorsprong voorkomende 'natuurlijke laag' is daarom niet of nauwelijks meer aanwezig. Het nog aanwezige natuurlijke reliëf wordt gezien de aard en omvang van dit plan niet (verder) aangetast. Met de landschapsmaatregelen wordt ingezet op beplanting die past bij de natuurlijke ondergrond. De ontwikkeling is in overstemming met het gestelde in de 'Natuurlijke laag'.
2.
De "Laag van het agrarische cultuurlandschap”
In het agrarisch cultuurlandschap gaat het er altijd om dat de mens inspeelt op de natuurlijke omstandigheden en die ten nutte maakt. Hierbij hebben ideeën over schoonheid nooit een rol gespeeld. Wel zijn we ze in de loop van de tijd gaan waarderen om hun ruimtelijke kwaliteiten. Vooral herkenbaarheid, contrast en afwisseling worden gewaardeerd. De ambitie is gericht op het voortbouwen aan de kenmerkende structuren van de agrarische cultuurlandschappen door óf versterking óf behoud óf ontwikkeling of een combinatie hiervan. In afbeelding 4.3 is een uitsnede van de kaart met betrekking tot de laag van het agrarisch cultuurlandschap opgenomen. Het plangebied is met een rode ster indicatief weergegeven met het gebiedstype 'Jong heide- en broekontginningslandschap'. "Jong heide- en broekontginningslandschap"
Toelichting
31
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
Het Jong heide- en broekontginningslandschap betreft een landschap met relatief grote open ruimtes, deels omzoomd door boscomplex. Erven liggen als blokken aan de weg geschakeld. Wegen zijn lanen met lange rechtstanden. Vaak zijn het ‘inbreidings’-landschappen met en rommelige driehoekstructuren als resultaat. Als ontwikkelingen plaats vinden in de agrarische ontginningslandschappen, dan dragen deze bij aan behoud en versterking van de dragende lineaire structuren van lanen, bosstroken en waterlopen en ontginningslinten met erven en de kenmerkende ruimtematen. Toetsing van het initiatief aan de "Laag van het agrarische cultuurlandschap” In hoofdstuk 3 is een beschrijving gegeven van de gewenste inrichting en de investeringen in landschappelijke inpassingen. De recreatiewoningen worden gesitueerd in een bestaand boscomplex. Door landschappelijke inpassingen met onder andere streekeigen beplanting wordt het oorspronkelijke landschap en de directe omgeving behouden en versterkt. Geconcludeerd wordt dat het voornemen in overeenstemming is met de ter plaatse geldende 'Laag van het agrarische cultuurlandschap'. 4.2.5
Conclusie
Geconcludeerd wordt dat de geplande ontwikkeling in overeenstemming is met het in de Omgevingsvisie Overijssel beschreven en het in de Omgevingsverordening Overijssel verankerde provinciaal ruimtelijk beleid.
4.3
Gemeentelijk beleid
4.3.1
Structuurvisie Borne
4.3.1.1 Algemeen De gemeente Borne heeft op 23 juni 2015 de Structuurvisie Borne 2030 vastgesteld voor het totale grondgebied van de gemeente. Deze structuurvisie heeft betrekking op de periode 2010-2030. In het kader van de Wet ruimtelijke ordening is elke gemeente verplicht één of meerdere structuurvisies op te stellen voor het gehele grondgebied. Daarnaast maken nieuwe inzichten en, diverse grootschalige plannen en ontwikkelingen in en rond Borne een actueel ruimtelijk sturingsmiddel noodzakelijk. In de structuurvisie zijn ondermeer keuzes gemaakt over de wijze waarop Borne zich binnen de Netwerkstad wil profileren én via welke strategie zij deze keuze concreet wil verwerkelijken. Hiertoe is ingegaan op het imago dat de gemeente Borne wil uitstralen, het profiel dat de gemeente nastreeft en de vraag hoe aan het stedelijk gebied, de bedrijventerreinen en het landelijk gebied een 'Borns' karakter kan worden gegeven. Het plangebied ligt in het buitengebied, namelijk daar waar de 'stad' overgaat in het 'land'. 4.3.1.2 Buitengebied Het plangebied aan de Zwartkotteweg ligt in het buitengebied. Het plangebied maakt onderdeel uit van de Groene Poort. Dit gebied (Groene Poort) speelt een belangrijke rol als schakel tussen ecologisch en landschappelijk waardevolle gebieden en ter voorkoming van het aaneengroeien van de Twentse stedenband.
In het buitengebied is aandacht voor het creëren van aantrekkelijke dorpsranden, die voortbouwen op de ter plekke aanwezige landschapsstructuren. Het plangebied ligt in het Jong heide- en broekontginningslandschap. Als er ontwikkelingen plaatsvinden in de agrarische ontginningslandschappen, dan dragen deze bij aan behoud en versterking van de dragende lineaire structuren van lanen, bosstroken, waterlopen, ontginningslinten met erven en aan de kenmerkende 32
Toelichting
bestemmingsplan Buitengebied Borne, herziening Zwartkotteweg 1
ruimtematen. In de Structuurvisie wordt benadrukt dat de omgeving van Borne recreatief gezien heel aantrekkelijk is. Het is een kleinschalig landschap met essen, bosjes, lanen en beken. Daarnaast heeft het veel historische elementen zoals dorpskernen, oude erven en kloosters. Bovendien is er een fijnmazig recreatief routenetwerk aanwezig. Verblijfsrecreatie is relatief weinig aanwezig, maar er zijn wel attracties. Hierbij valt te denken aan de Kloostergaarde, het openluchttheater Hertme en het landgoed Weleveld. De gemeente wil recreatie en toerisme bevorderen, nieuwe vormen van ondernemerschap mogelijk maken en invullen geven aan kwaliteitsverbetering. Hiervoor is het visiedocument ‘Toeristisch Borne 2020-2025’ richtinggevend. Voor wat betreft de voorzieningen op het gebied van verblijf- en dagrecreatie, wil de gemeente zich juist richten op kleine landschappelijk georiënteerde recreatieve voorzieningen. In verband met de intrinsieke waarde van het gebied zelf en de aanwezigheid van direct aansluitende grote ecologisch en landschappelijk waardevolle gebieden, leent het buitengebied van de gemeente Borne zich bij uitstek voor korte verblijfsrecreatie. 4.3.1.3 Toetsing van het initiatief aan de 'Structuurvisie Borne' De recreatiewoningen worden ingepast in een bestaand bosperceel. Daarbij worden bestaande landschappelijke structuren behouden en versterkt.
Verrommeling en verpaupering van het buitengebied wordt voorkomen. Aangezien de omgeving van Borne recreatief gezien heel aantrekkelijk is, past kleinschalige, landschappelijke georiënteerde verblijfsrecreatie goed in het buitengebied van Borne. Geconcludeerd wordt het initiatief in overeenstemming is met de Structuurvisie Borne. De toekomstige situatie is ter plaatse passend en heeft een positieve invloed op de ruimtelijke kwaliteit (zie ook hoofdstuk 3 bij deze toelichting). Hiermee wordt bijgedragen aan het verhogen van de kwaliteit en aantrekkelijkheid van de stads- en dorpsrandgebieden en het versterken van de landschappelijke structuur in deze gebieden. 4.3.2 Regionale spelregels voor ruimtelijke ontwikkelingen in het buitengebied van Zuidwest-Twente 4.3.2.1 Algemeen Het buitengebied is een plek om te leven, wonen, te werken en te genieten. Het is dynamisch, ontwikkelt zich en is voor iedereen belangrijk vanwege het bijzondere karakter. In het buitengebied is echter ook een ware transformatie gaande. De variatie binnen de verschillende Twentse gemeenten op diverse thema’s bemoeilijkt de uitleg van het beleid aan initiatiefnemers en veroorzaakt dat de kwaliteitsinvesteringen in de verschillende gemeenten niet in evenwicht zijn. Daarom is er bij de gemeenten in Zuidwest-Twente behoefte om het beleid op deze onderwerpen waar mogelijk te harmoniseren.