Algemene herziening Borne, Hertme, Zenderen, herziening scholen Bornsche Maten, toelichting en regel
Tekst van het document
Op basis van deze setting zijn eisen en wensen ten aanzien van het ontwerp en uitvoering van deze nieuwbouw opgesteld. Schuur ondergeschikt aan hoofdgebouw Om de uitbreiding ondergeschikt te laten zijn aan het hoofdgebouw maar wel onderdeel van het ensemble, worden de volgende eisen (en wensen) gesteld:
X voorbeeld van een schuur met een assymmetrische kap 8
voorbeeld van een schuur met zonnepanelen verwerkt in een rode dakpan
rode pan als zichtbare en herkenbare kap richting openzijde van park
Basis vorm van het gebouw gelijk aan hoofdgebouw: 1 laag met kap (zonder knik), nokrichting gelijk aan die van het hoofdgebouw (eis), nokhoogte gelijk of lager dan die van het hoofdgebouw (eis). Bij voorkeur heeft de kap dezelfde dakhelling als het hoofdgebouw, eventueel vormgegeven met een asymmetrische kap (wens). De eenheid/samenhang komt deels voort uit de basis vorm; deels uit de materialisering van de (beeldbepalende) kap: ook hier, net als bij het hoofdgebouw en de andere gebouwen binnen dit ensemble (De Bongerd plus bijgebouw), uit te voeren met een rode dakpan en witte lijst/ windveren (eis). Daarbij speelt de noodzaak van de plaatsing van zonnepanelen op het dak. De wens is om deze uit te voeren in de vorm van rode pannen waarin zonnepanelen zijn verwerkt of panelen met een rode kleur, gelijk aan de toe te passen pannen. Indien dit niet mogelijk is (om technische of financiele redenen) dienen panelen met een wel haalbare kleur (waarschijnlijk zwarte tot antraciete panelen) te worden toegepast, geintegreerd in het gehele dakvlak aan de zonzijde, eventueel voorzien van enkele kolommen met rode pannen aan weerszijden van de panelen om het rode dak te accentueren. De andere zijde wordt daarentegen wel geheel met een rode pan uitgevoerd te worden.
Aangezien deze zijde (de noordzijde) aan het open deel van het park is gelegen, zal de uitstraling van het ensemble overkomen als gebouwen met een rode pan. De materialisering van de gevel dient duidelijk afwijkend te zijn van het hoofdgebouw
rode pan als zichtbare en herkenbare kap maar met zonnepanelen (bijgebouw De Bongerd) (eis). Dit kan door bijvoorbeeld te kiezen voor hout, kleur zwart, zoals ook bij het bijgebouw bij De Bongerd is toegepast. Andere afwijkende oplossingen zijn echter ook mogelijk. Bijgebouwen niet beeldbepalend voor omgeving Rond een school zijn bijgebouwen noodzakelijk. Insteek bij het ontwerpen van deze gebouwen, is dat deze niet beeldbepalend op het erf gesitueerd worden (eis). Dus niet frontaal voor de voorgevel van de school langs de Bornsche Beeklaan maar ingepast op het erf. Bij de materialisering verdient het de voorkeur met materialen aan te sluiten bij die van de nieuw te bouwen ‘schuur’ (wens). Dus indien daar sprake is van hout met de kleur zwart, zouden ook de bijgebouwen op het erf met een dergelijke kleur en materiaal moeten worden uitgevoerd. Een eventuele kapvorm is vrij. Daarbij kan gedacht worden aan een vegetatie dak. Als er sprake is van meerdere bijgebouwen worden deze als een familie van elkaar, dus in vorm en materialisering gelijkwaardig, ontworpen.
Plein ingericht als erf rondom de gebouwen Zowel het verhard- als onverhard speelterrein is op het erf (in dit geval de kavel met de functie school) gelegen. Eventueel spelen buiten het erf is mogelijk, maar dit zal altijd als onderdeel van het park openbaar blijven. In het kader van klimaatadaptief inrichten, is het verstandig rekening te houden bij de inrichting met de toenemende mate van met name de hittestress en verdroging in en rond de school. Hierbij wordt bijvoorbeeld gedacht aan (solitaire) bomen op het erf/plein ten behoeve van schaduwwerking en het toepassen van verhardingsmaterialen die vocht vasthouden en hittestress voorkomen. Ook het beperken van het verhard oppervlak draagt bij aan een toekomstbestendige ruimte. Groene erfscheiding rondom en los van de paden Het totale erf rond de school en uitbreiding is reeds afgeschermd door een haag. Deze haag maakt onderdeel uit van de haag die het gehele agrarisch ensemble (de Beekpark school inclusief De Bongerd) omgeeft. Langs de fietspad zijde (oostzijde van de kavel) wordt deze haag mogelijk verplaatst om de ontwikkeling mogelijk te maken. Daarbij zal de haag niet direct aan de omliggende padenstructuur komen te liggen, maar zal altijd door een grasberm (minimaal 1 meter) ‘los’ van het fietspad blijven liggen. Hierdoor oogt het ensemble als vrijliggend in het park (eis).
9
lucthfoto van beoogde locatie voor de uitbreiding met aan de linkerzijde van de witte vlek de bomen van de 2e Hemmelhorst en langs de bovenkant de landweg Hemmelhorst 10
3. Uitbreiding locatie basisschool De Vonder 3.1 Huidige situatie De beoogde locatie voor de uitbreiding van De Vonder is gelegen in het plandeel De Horsten. Dit plandeel vormt de 8e buurt van de Bornsche Maten. De Horsten is als buurt ingeklemd tussen de buurten Eschwonen en De Maten. Deze buurt komt zowel ten noorden als ten zuiden van de Hemmelhorst te liggen. Aan de oostzijde grenst De Horsten aan het buitengebied. Deze buurt moet nog stedenbouwkundig ontworpen worden. Wel is duidelijk dat deze buurt een eigen ontsluiting krijgt op de Bornsche Beeklaan via de door te trekken Aakamp. Daar waar de Aakamp de 2e Hemmelhorst, een cultuurhistorisch waardevolle groenstructuur, kruist, als schakelpunt tussen de buurten Eschwonen, De Maten en De Horsten, is de beoogde locatie voor de nieuw te ontwikkelen school gelegen. De school markeert daarmee niet alleen het schakelpunt tussen deze drie buurten. Het vormt ook de entree van de buurt van De Horsten. De locatie wordt aan de zuidzijde begrensd door de Aakamp, de buurtontsluitingsweg van deze buurt. Aan de westzijde is de 2e Hemmelhorst gelegen, op dit deel voorzien van oude eiken rond het te handhaven zandpad als wandelroute door de wijk. Aan de noordzijde van de locatie ligt de Hemmelhorst.
Dit is een van de oude landwegen die herkenbaar in het ontwerp van de wijk zijn opgenomen (Twentse landschap als onderlegger) en met name bedoeld zijn als langzaamverkeersroutes door de wijk. Er mogen wel auto’s gebruik maken van de Hemmelhorst, maar deze vormt geen doorgaande route voor het
autoverkeer en wordt/is ook afgesloten voor het autoverkeer van buiten de wijk (vanuit het oosten). Voor fietsers vormt dit wel een doorgaande route van oost naar west (centrum Borne).
de beoogde locatie voor de uitbreiding van De Vonder 11
3.2 Nieuwe ontwikkeling De beoogde ontwikkeling De nieuw te bouwen school voorziet in: 14 groepen voor het basis onderwijs en buitenschoolse opvang Circa 4 groepen voor kinderopvang Buitenruimtes ten behoeve van spelen (verhard en onverhard), plekken voor waterberging/ infiltratie nodig voor de eigen waterhuishouding, bergingen voor de stalling van speeltuig,
fietsenstallingen en parkeren. Het maximaal benodigd bebouwd oppervlak op deze locatie is 1500 m2. Dit is weergegeven in de indicatieve schets met een gearceerde lijn rond het beoogde schoolgebouw. De school zal gebouwd worden in twee lagen (efficient bouwen en duurzaam grondgebruik) en de maximale bouwhoogte van 11 meter zoals elders in de wijk gehanteerd is, niet overschreiden. Op termijn zal, afhankelijk van de verdere
indicatieve inrichtingsschets uitbreiding De Vonder
12
ontwikkeling van de Bornsche Maten, er mogelijk behoefte zijn aan een uitbreiding aan of naast deze locatie. Aangezien de onzekerheid te groot en de behoefte op dit moment niet aanwezig is, wordt in de toekomstige planvorming rondom deze locatie rekening gehouden met een eventuele uitbreiding. Deze zal dan, indien dit niet mogelijk is op de kavel, aan de oostzijde van deze locatie plaatsvinden. De beoogde organisatie op de kavel In de indicatieve schets is weergegeven dat het schoolgebouw centraal op de kavel gerealiseerd wordt. Hiervoor is in het bestemmingsplan een maximaal bouwblok opgenomen waarbinnen het gebouw ontworpen moet worden. Aan weerszijden van de school is er ruimte om een speelplein te realiseren. Aan de zuidzijde, vanaf de Aakamp, wordt de school voor het autoverkeer ontsloten. Dit is ook de ‘adreszijde’ van de school. vanaf de noordzijde, langs de fietsroute over de Hemmelhorst, wordt de kavel ontsloten voor het
voorgestelde organisatie op de kavel
fietsverkeer. Langs de Hemmelhorst zullen ook de fietsenstallingen een plek krijgen. Om effecient met het grondgebruik om te gaan en al te veel ruimte niet te lange tijd onbenut, zal in de ontwerp opgave aandacht gevraagd worden voor het dubbel gebruik van grond voor de haal- en breng momenten (‘zoen en zoefzone’ in combinatie met parkeren voor ouders die de kinderen in de school brengen) en die voor het spelen. De nadruk ligt daarbij op de oostzijde van de kavel. Mogelijk biedt een dergelijke oplossing ook aan de westzijde van het plein oplossingen voor duurzaam ruimtegebruik en een financieel haalbare ontwikkeling. 3.3 Beeldkwaliteits eisen en wensen Maat en schaal van het gebouw passend in de wijk Bornsche Maten De school komt te staan in de wijk de Bornsche Maten. Hier staan en komen overwegend zogenaamde grondgebonden woningen (woningen met een tuin) te staan. Allen uitgevoerd in een of twee lagen met kap. Het schoolgebouw dient, wat maat en schaal betreft, zich te ‘nestelen’ in deze omgeving. Dus niet 1 grote vierkante of rechthoekige ‘doos’ in 2 lagen als een gebiedsvreemd bouwwerk.
Maar een opbouw in het plattevlak met sprongen in de rooilijn (zoals bijvoorbeeld te zien is in de indicatieve schets) die zorgen dat de uiteindelijke gevelvlakken een omvang hebben die verwijzen naar of vergelijkbaar zijn met de gevelvlakken van de vrijstaande woningen, de tweekappers en/of de rijwoningen (eis)
Alzijdige orientatie De school is van alle kanten vanuit de wijk zichtbaar. De omgeving van de school is met name een woonomgeving. Zowel de noord en zuidgevel van de school zijn direct georienteerd op nog te ontwikkelingen woningen. De oost en west gevel zijn direct aan het speelplein gesitueerd. Al deze zijden vragen om een aantrekkelijke gevel die
recht doet aan de aangrenzende functies. Daarom spreken we hier van een alzijdige orientatie (eis). De hoofdorientatie, tevens adres, zal aan de Aakamp komen te liggen (eis). Dat betekent dat ook aan deze zijde de hoofdentree gerealiseerd zal worden. Uiteraard zal de school, afhankelijk van de plattegrond, ook van de andere zijden bereikbaar moeten zijn (onderbouw, bovenbouw, bergingen).
maat en schaal passend in Bornsche Maten en alzijdige oriëntatie 13