2020 Twence Financieel Jaarverslag.pdf
Tekst van het document
Vruchtbare bodem - FINANCIEEL JAARVERSLAG 2020 Twence Holding B.V.
- FINANCIEEL JAARVERSLAG 2020 Twence Holding B.V.
Van boven naar beneden met de klok mee onze strategische partners: • Jeffrey Martinec van Twence: CO2 afvangen en hernieuwbare grondstoffen maken. • Koert van ‘t Hof van Grolsch: Warm water voor CO2-reductie. • Bert Schipper van Welbions: Warmte voor de regio. • Niek Weghorst van AVIA Weghorst: Van afval tot grondstof: de cirkel is rond. • Linda Janssen van POV: Grondstoffen uit mest terugbrengen: 100% kringloop.
Inhoud
Inhoudsopgave
Duurzame toekomst.
5
Woord vooraf: Vruchtbare bodem
8
Verslag van de directie
10
Jaaroverzicht
11
Vennootschappelijke ontwikkelingen
16
Financiële ontwikkelingen
18
Kerncijfers
19
Risicomanagement
20
Personeelsbeleid
21
Vooruitzichten 2021
23
Focus 2020-2023
24
Verslag Raad van Commissarissen
26
Jaarrekening 2020 Twence Holding B.V.
34
Enkelvoudige jaarrekening 2020 Twence Holding B.V.
60
Overige gegevens
72
Controleverklaring van de onafhankelijke accountant
74
Dit is het financieel jaarverslag van Twence Holding B.V. Daar waar wij ‘Twence’ schrijven, wordt Twence Holding B.V. bedoeld, tenzij uitdrukkelijk anders vermeld. Eindredactie: Afdeling Communicatie Twence Vormgeving & Tekst: Saam Strategie & Concept, Oldenzaal Fotografie: Geert Cox Fotografie & Design, Oldenzaal
5
Inleiding
Woord vooraf
Vruchtbare bodem ‘Essentiële beroepen en sectoren’, zo werden we halverwege maart 2020 door de overheid aangemerkt. Enerzijds is dat natuurlijk heel comfortabel, want het betekent dat je in aangepaste omstandigheden door kunt met het realiseren van je bedrijfsdoelen.
Vruchtbare
Anderzijds weet je ook dat andere beroepen en sectoren minder fortuinlijk zijn. Sectoren die met moeite het hoofd boven water
bodem voor
houden, bedrijven die na jarenlang hard werken toch ten onder gaan. De coronacrisis laat littekens in onze samenleving achter.
circulariteit.
Littekens die niet alleen veroorzaakt zijn door economische schade, maar die ook zijn ontstaan na het wegvallen van een dierbare. Vanaf deze plek wil ik daarom vooral collega’s, samenwerkingspartners en de samenleving in het algemeen sterkte wensen met het hoofd bieden aan de gevolgen van de coronacrisis. Een crisis die ons leven ongetwijfeld ook 2021 nog zal gaan beheersen.
Toch wil ik u ook graag meenemen naar de positieve resultaten van onze eigen bedrijfsvoering. We hebben dit jaar namelijk grote stappen voorwaarts gezet. Het Klimaatakkoord van Parijs in 2015 heeft met de doorvertaling naar het Nederlandse Klimaatakkoord in 2019 gezorgd voor versterkte aandacht voor duurzaamheid en milieu. Vanuit dat landelijke akkoord zijn gemeenten op lokaal en regionaal niveau aan de slag gegaan met de eigen duurzaamheidsdoelstellingen. Dat levert sterke samenwerkingsverbanden op in de regio: tussen gemeenten onderling en tussen kennisinstellingen, bedrijven en organisaties. Een mooi voorbeeld daarvan is de Regionale Energie Strategie Twente (REST). We slaan met alle partijen in de keten de handen ineen om werk te maken van de energietransitie. Onze rol daarin is vooral die van de verbindende schakel. We staan midden in de keten van de circulaire economie: we brengen grondstoffen terug in de kringloop en leveren nieuwe duurzame energie aan de regio. Kortom, een belangrijke partner om duurzaamheidsambities 7 daardoor ook landelijk waar te maken. regionaal en Met alle samenwerkingspartners in de regio hebben we het afgelopen jaar hard gewerkt aan het creëren van een vruchtbare bodem. Een bodem waarop samenwerkingsverbanden goed gedijen, waarop projecten een stevig fundament krijgen en waarop nieuwe initiatieven het levenslicht zien.
We hebben het land bewerkt, gezaaid, gevoed en de ‘gewassen’ tot wasdom zien komen. We groeien door en op onderdelen is het tijd om te gaan oogsten.
Vol vertrouwen gaan we in 2021 op pad om alles waar we het afgelopen jaar voor hebben gezorgd, om te zetten in resultaten. We starten nu echt met onze mestverwaardingsinstallatie en we leggen ook zonnepark ‘t Rikkerink aan. Daarnaast maken we werk van biobrandstof LBG, waarbij we samen met AVIA Weghorst en Twente Milieu een sluitende kringloop van biobrandstof voor hun afvalophaalwagens op gaan zetten en nemen we de nieuwe installatie voor Composteren & Vergisten medio 2021 in gebruik. Ik kan niet wachten tot we de warmteleiding naar Grolsch, zonnepark Elhorst-Vloedbelt en de CO2-afvangst verder vorm gaan geven. 2021 wordt wat mij betreft het jaar waarin we gaan oogsten. Namens heel Twence dank ik iedereen die bijdraagt aan een vruchtbare bodem voor een duurzame toekomst.
Dr. G. Marc Kapteijn algemeen directeur
Leeswijzer In dit financieel jaarverslag leest u de financiële achtergronden van Twence Holding B.V. en haar dochterondernemingen Avi-Twente B.V., Twence Bioconversie B.V., Twence B.V., Twence Duurzaam B.V., Twence Zon B.V. en Empyro B.V. We geven u inzicht in de cijfers, maar ook over de belangrijkste gebeurtenissen van het afgelopen jaar, onze visie op de toekomst en de verantwoording van onze raad van commissarissen. In ons online publieksverslag beschrijven wij onze belangrijkste projecten en ontwikkelingen voor het komende jaar. U vindt dit jaarverslag op jaarverslag.twence.nl.
7
Eerst zaaien, dan oogsten.
9
Twence, bron van grondstoffen en energie In alles wat we doen staan onze visie en missie centraal. We toetsen onze keuzes aan dat waar we voor staan.
Visie Het is onze overtuiging dat vergaande reductie van de uitstoot van broeikasgassen en spaarzaam gebruik van onze natuurlijke hulpbronnen noodzakelijk zijn voor een gezond en houdbaar leefklimaat. Grondstoffen in materialen en producten blijven onderdeel uitmaken van de kringloop en voor alle producten uit fossiele bronnen bestaat een duurzaam alternatief. Energie wordt in de toekomst volledig opgewekt uit hernieuwbare bronnen.
Missie Twence heeft een verbindende en actieve rol in de ontwikkeling van een circulaire economie in de (Eu)regio en investeert, samen met partners, in de transitie naar een duurzame samenleving.
8
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2020
Onze ambitie: een duurzaam energie- en grondstoffenbedrijf voor de regio. Twence zet zich in zodat een maximum aan waardevolle materialen in de kringloop behouden blijft. Wij produceren grondstoffen en energie(dragers) uit afval, biomassa, reststromen en andere hernieuwbare bronnen. Dit doen wij ketengericht, met passie, innovatief en bedrijfseconomisch verantwoord. Wij verbinden maatschappelijk nut met ondernemerschap, respecteren mens en milieu en dragen bij aan de verduurzaming van de samenleving in het algemeen en aan de realisatie van de duurzaamheids doelstellingen van onze aandeelhouders in het bijzonder.
Verslag van de directie
Vruchtbare bodem 2020 Een jaar dat in het teken stond van zaaien Twence heeft een verbindende en actieve rol in de ontwikkeling van de (eu)regionale circulaire economie en investeert, samen met partners, in de transitie naar een duurzame samenleving. Dit doen wij ketengericht, met passie, innovatief en bedrijfseconomisch verantwoord. Dankzij de gerichte samenwerking hebben we in 2020 flinke stappen voorwaarts gezet. In 2021 kunnen we daardoor de resultaten zien van deze vruchtbare samenwerking. Ontdek hoe wij samen met onze partners het afgelopen jaar hebben bijgedragen aan een verdere regionale verduurzaming. Een uitgebreid nieuwsoverzicht is te vinden op onze corporate website: www.twence.nl.
9
Verslag van de directie
JANUARI
Zonnepark ’t Rikkerink stap dichterbij
Samen naar een energieneutraal Twente
Twence sluit met ENGIE Services Noord een contract voor de aanleg en het onderhoud van zonnepark ‘t Rikkerink in Ambt Delden. Dit zonnepark levert vanaf de zomer van 2021 duurzame elektriciteit voor zo’n 4.000 huishoudens. Zo wordt een voormalige stortplaats een duurzame energievoorziening die bijdraagt aan de energietransitie.
We willen in Twente minder aardgas gebruiken en meer duurzame energie inzetten. Hoe we dat doen, presenteert de regio in het conceptplan Regionale Energie Strategie Twente (REST). Twence levert een belangrijke bijdrage om de afspraken hierin te realiseren. Samen met gemeenten gaan we op zoek naar oplossingen, zoals elektriciteit, biogas en een regionaal warmtenetwerk. Alleen samen kunnen we een duurzame, circulaire samenleving realiseren.
APRIL
Twence steunt Green Team Twente
FEBRUARI
Grolsch verduurzaamt met warmte van Twence
Wie kan het verst rijden met de minste hoeveelheid brandstof? Dat is de uitdaging die studenten van het Green Team Twente aangaan. Ze werken aan de meest zuinige waterstofauto ter wereld. Een duurzame ambitie die we als Twence graag steunen.
Twence gaat volledig groen opgewekte warmte aan Grolsch leveren. De CO2-emissie door aardgas van Grolsch wordt hiermee vanaf 2022 met 72% (5.500 ton) per jaar verminderd. Dat staat gelijk aan de hoeveelheid CO2 die 1.800 huishoudens gemiddeld per jaar uitstoten. De aanleg van de warmteleiding naar Grolsch start in 2021.
Circulair fietspad geopend 11 MAART MEI
10
Proefinstallatie haalt vetzuren uit GFT
Corona bereikt Nederland
Kun je uit groente-, fruit- en tuinafval vetzuren halen? Het lukte in het laboratorium, maar nu testen we dit op grotere schaal in de proefinstallatie Volatile. Vetzuren vormen een grondstof voor bioplastics en eiwitten voor de voedingsindustrie. Als we die vetzuren uit ons GFT-afval kunnen halen, brengen we ze terug in de kringloop. De testinstallatie is onderdeel van het Europese onderzoeksprogramma Volatile.
In het voorjaar krijgen we ook in Nederland te maken met het virus COVID-19. Onze hoogste prioriteit is de gezondheid van onze collega’s en hun thuisfront. Maar ook de continuïteit van de bedrijfsvoering en de levering van energie en grondstoffen. We kunnen als essentiële sector ons werk blijven doen, volgen daarbij de richtlijnen van het RIVM en onze (kantoor-) medewerkers werken zoveel mogelijk thuis. Mede dankzij onze gepassioneerde medewerkers en de medewerking van al onze klanten en partners bieden we de corona-uitdagingen het hoofd.
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2020
Fietsers tussen Denekamp en Nordhorn fietsen over een pad van 100% herbruikbare materialen. Voor de fundering ontwikkelde Twee "R" Recyclinggroep BV een nieuw materiaal uit gerecyclede puinmaterialen en bodemas van Twence. De deklaag bestaat uit Ecofalt, een innovatief alternatief voor asfalt. Het is het eerste circulaire fietspad in Twente.
Nieuwe directeur Innovatie & Projecten De circulaire economie en energietransitie biedt Twence veel kansen. Bert Frowijn, de nieuwe directeur voor Innovatie en Projecten, gaat de ontwikkelkracht van Twence nog beter benutten en de implementatie in de praktijk versnellen: “Samenwerken is cruciaal in de ontwikkeling van nieuwe technologieën voor afvalverwerking, grondstoffenterugwinning en duurzame energieoplossingen.”
11
Verslag van de directie
Campagne ‘Gaan wij dit varkentje samen wassen?’
Nieuwe silo Empyro in gebruik
JUNI
JULI
Bij Empyro maken we pyrolyse-olie, groene stoom en elektriciteit van het uitzeefsel van pellets voor houtkachels. Om andere grondstoffen te kunnen inzetten in de fabriek, plaatsen we een nieuwe silo, waarmee we het proces verder kunnen optimaliseren.
Eind augustus valt een opvallend pakje - met een afbeelding van schoongewassen biggetjes - in de bus bij alle varkenshouders in Twente, Salland en de Achterhoek. Hiermee informeren we varkenshouders over de mestverwaardingsinstallatie die we in Zenderen gaan bouwen. In die installatie verwerken we varkensmest tot 100% hoogwaardige grondstoffen en energie. Een mailing met een knipoog, maar wel met een serieuze boodschap: een houdbare en duurzame oplossing voor de mestverwerkingsplicht en daarmee een oplossing voor het regionale mestoverschot.
Eerste vloeibare CO2 uit restafval naar glastuinbouw
Tien Twentse gemeenten kiezen duurzame energie Twence
In juli rijdt de eerste tankwagen met vloeibare CO2 van Twence naar een teler in Nederland. De glastuinbouwer gebruikt de CO2 als meststof. Met deze pilot doen we ervaring op voor grootschalige afvang van CO2. Uiteindelijk willen we een installatie bouwen die 100.000 ton CO2 per jaar afvangt. Op die manier dragen we bij aan een verminderde uitstoot van broeikasgassen en kunnen we kringlopen sluiten door het hergebruiken van CO2.
Vanaf 2021 nemen de gemeenten Borne, Dinkelland, Enschede, Haaksbergen, Hellendoorn, Hengelo, Hof van Twente, Losser, Tubbergen en Wierden duurzaam opgewekte elektriciteit af van Twence. Die kunnen ze inzetten voor straatverlichting en bijvoorbeeld verlichting van bushaltes, zwembaden en scholen. Twence gaat daarnaast nieuwe energieprojecten ontwikkelen in verschillende gemeenten. De samenwerkingsovereenkomst levert een bijdrage aan de Regionale Energie Strategie Twente en verduurzaming van de regio.
SEPTEMBER
Meer duurzame warmte voor Enschede 13
AUGUSTUS
Ennatuurlijk sluit de losstaande warmtenetten in de wijken Roombeek en Deppenbroek aan op het duurzame warmtenet in Enschede; het duurzaamste warmtenet van Nederland. Het warmtenet in Enschede ontvangt warmte van Twence en met deze uitbreiding komt duurzame energie uit warmte beschikbaar voor 50% van de stad. De warmte die Twence levert, wordt geproduceerd uit niet-herbruikbaar afval en biomassa geproduceerd uit afvalhout dat niet gerecycled kan worden (dus reststromen uit de kringloop). Daarmee leveren we een grote bijdrage aan de besparing op het gebruik van fossiele brandstoffen en het vermijden van de uitstoot van CO2.
Onderzoek regionaal warmtenet Twente
Start herbouw installatie Composteren & Vergisten Na maanden van voorbereiden gaat de herbouw van onze installatie Composteren & Vergisten van start. Naast een ontvangsthal realiseren we ook een nieuwe productiehal. In de ontvangsthal komt het groente-, fruit- en tuinafval binnen en begint de verwerking tot compost, elektriciteit en biobrandstof. Tijdens de bouw gaat de productie gewoon door. Reden voor de nieuwbouw was een brand in 2019.
12
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2020
Cogas, Ennatuurlijk en Twence gaan samen onderzoeken of ze een regionaal warmtenet kunnen aanleggen. Via een warmtenet kunnen we huishoudens en zakelijke energiegebruikers in de regio een duurzaam en betaalbaar alternatief bieden voor de huidige gasaansluiting. Twente heeft de ambitie in 2050 een energieneutrale regio te zijn. Gemeenten en bedrijfsleven werken samen aan de ontwikkeling van Twente als warmteregio.
13
Verslag van de directie
Vennootschappelijke ontwikkelingen
OKTOBER
Goedkeuring voor mestverwaardingsinstallatie Zenderen Na jaren van voorbereiding krijgen we groen licht van de Raad van State voor de bouw van de mest verwaardingsinstallatie in Zenderen. In de installatie gaan we een deel van het regionale mestoverschot verwerken tot groen gas voor 3.000 huishoudens en winnen we schaarse grondstoffen terug. De bouw start begin 2021 en de installatie zal in het voorjaar van 2022 de eerste mest gaan verwerken.
Twentse warmtenetten opnieuw in de prijzen
NOVEMBER
Warmtenet Enschede wint tijdens het Nationaal Warmtecongres voor de tweede keer op rij de publieksprijs voor het 'Duurzaamste warmtenet van Nederland'. Warmtenet Hengelo is het 'meest innovatieve warmtenet van Nederland'. Beide warmtenetten worden voorzien van warmte van Twence. Met deze warmtenetten leveren we aan zo’n 9.500 woningen en bedrijven in Enschede en Hengelo duurzame energie uit warmte, geproduceerd uit afvalhout dat niet gerecycled kan worden.
Marcel Wildschut nieuw lid Raad van Commissarissen
DECEMBER
14
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2020
Na het volmaken van de volledige termijn van acht jaar neemt Jan Casteleijn als voorzitter van de Raad van Commissarissen afscheid tijdens de aandeelhoudersvergadering van 3 december 2020. Tijdens dezelfde vergadering treedt Marcel Wildschut toe tot onze Raad van Commissarissen. Marcel Wildschut is geen onbekende in de regio: hij is jarenlang wethouder geweest van de gemeente Losser en heeft daarmee ruime ervaring opgedaan in de regionale politiek-bestuurlijke samenwerking. Daarnaast brengt hij ook technische kennis mee. Met een werktuigbouwkundige opleiding heeft hij zicht op de transitie rondom duurzaamheid en energie. Ook heeft hij als directeur van een softwarebedrijf kapitaalintensieve bedrijven geadviseerd.
Algemene vergadering van Aandeelhouders
Aandeelhouderschap Stadt Münster
Binnen onze bedrijfsvoering zijn de Algemene vergaderingen van Aandeelhouders belangrijke toetsmomenten. Zitten we nog op de juiste weg, waar moeten we bijsturen en hoe kunnen we elkaar verder helpen om te voldoen aan de grote opgaven rondom de energietransitie? In 2020 zijn de vertegenwoordigers van onze aandeelhouders twee keer bijeengeweest: op 16 april en 3 december 2020. In de vergaderingen zijn de belangrijkste strategische projecten aan de orde gekomen. Ook hebben we met elkaar van gedachten gewisseld over de bedrijfsorganisatorische koers, het resultaatverloop 2020, de verwachte resultaten voor 2021 en het meerjarenperspectief 2020–2023. Daarnaast hebben we goedkeuring gevraagd voor een aantal producten, te weten het jaarverslag 2019, de jaarrekening 2019 en de winstbestemming. Tot slot hebben we met elkaar gesproken over de milieuprestaties van Twence en de verdeling daarvan onder de aandeelhouders.
Twence is een belangrijke partner in de euregionale energievoorziening. De samenwerking met Stadt Münster is daar een mooi voorbeeld van. Eind 2018 besloten we tijdens de aandeelhoudersvergadering tot een communale samenwerking. De communale samenwerking houdt in dat Twence brandbaar residu uit de sorteerinstallatie van Münster omzet in elektriciteit, warmte en stoom. Deze energie leveren we vervolgens aan regionale bedrijven en huishoudens in Twente. Het afvalverwerkingsbedrijf van Münster verwerkt op haar beurt groente-, fruit- en tuinafval uit onze regio. Daarmee helpt het Duitse bedrijf ons bij het opvangen van pieken in de aanlevering.
Overdracht aandelen Vuilverwerkingsbedrijf Noord-Groningen Vuilverwerkingsbedrijf Noord-Groningen heeft afscheid genomen als aandeelhouder van Twence. Sinds de oprichting van Twence B.V. in 2001 is het vuilverwerkingsbedrijf aandeelhouder geweest. Hoewel de Noord-Groningse ge– meenten uitermate tevreden waren over de ontwikkeling en de kwaliteit van onze dienstverlening, zagen zij in hun eigen omgeving goede alternatieven waardoor substantieel op transport kon worden bespaard.
15 vergadering van Aandeelhouders op 16 april In de Algemene hebben de aandeelhouders besloten om de overdracht van alle aandelen van Vuilverwerkingsbedrijf Noord-Groningen aan de gemeente Berkelland mogelijk te maken. De omvang van het aandelenpakket van Berkelland is hiermee beter in overeenstemming gekomen met het huidige inwonertal van de gemeente. Leverings- en verwerkingsovereenkomst huishoudelijke afvalstoffen Twence stelt een nieuwe leverings- en verwerkingsovereenkomst op. Dat doen we in een werkgroep, waarin de meeste aandeelhouders vertegenwoordigd zijn. Ons doel is om nieuwe afspraken te maken over de langjarige dienstverlening aan de aandeelhouders. Centraal daarin staan de afvalstoffen, waaronder gft en huishoudelijk restafval, die bij de huishoudens in de regio worden ingezameld. De nieuwe overeenkomst gaat in per 1 juli 2022.
Tarieven en dividendbeleid Twence Met de nieuwe leverings- en verwerkingsovereenkomst gaat ook het nieuwe tarieven- en dividendbeleid per 1 juli 2022 in. Een werkgroep van enkele aandeelhouders heeft hiervoor de basis inmiddels gelegd.
Naast het elkaar helpen in de bedrijfsvoering, zorgt de communale samenwerking ook voor een versterkte bijdrage aan de energietransitie. De opgave die deze wereldwijde transitie behelst is enorm. Onze aandeelhouders moeten de komende 10 jaar – met als ultieme doel energieneutraal zijn in 2050 – de CO2-uitstoot met 49% verminderen ten opzichte van 1990. Dat kan op een aantal manieren, waaronder het verduurzamen van grondstoffen en energie. De toetreding van Münster betekent dat we energie- en grondstoffenkringlopen in het euregiogebied beter kunnen sluiten, zodat we met elkaar het hoofd kunnen bieden aan de opgaven uit het Klimaatakkoord van Parijs. Samen kunnen we de afvalstromen beter sturen, zodat we afval efficiënter kunnen verwerken en de mogelijkheden om grondstoffen uit afval terug te winnen beter kunnen benutten. Ook kennisdeling, behoud van werkgelegenheid en de versterking van onze economische positie in de euregio zijn belangrijke voordelen die de communale samenwerking ons biedt.
Voortgang communale samenwerking Sinds het sluiten van de overeenkomst voor communale samenwerking hebben we een intensief traject afgelegd om tot een volwaardig aandeelhouderschap te komen. Dat traject loopt nog steeds. Om Münster een volwaardig aandeelhouder te laten worden, moeten we onder meer nationale verschillen overbruggen. In 2020 zijn we daarom om tafel gegaan met het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Met hen kijken we hoe we belemmeringen in de grensoverschrijdende samenwerking weg kunnen nemen. Het doel is om uiteindelijk een efficiënte, euregionale afvalverwijderingsstructuur te realiseren. Daarvoor is ook goedkeuring nodig van de Bezirksregierung in NordrheinWestfalen. We gaan ervoor om tot een volwaardig aandeelhouderschap te komen. Alle partijen hebben er vertrouwen in dat dit doel bereikt wordt.
Governance In het Verslag van de raad van commissarissen gaan we uitgebreid in op de diverse governance-onderdelen, waaronder samenstelling RvC, deelname aan commissies en de diversiteit binnen de RvC. Ook omschrijven we hier het
15
Verslag van de directie
gevoerde toezicht en de manier waarop de RvC de directie adviseert over het beleid en de algemene gang van zaken van de onderneming.
Klankbordgroep Majeure investeringen Wanneer we grote investeringen willen doen om de dienstverlening van Twence te optimaliseren, dan doen we een beroep op de klankbordgroep Majeure Investeringen. Vier aandeelhouders en één lid van de raad van commissarissen buigen zich dan over onze investeringsplannen. Zij denken mee over de risico’s en verwachte resultaten van de voorstellen, kijken of het past binnen het Strategisch beleidsplan Twence en beoordelen of de investeringen effect hebben op het beleid van de aandeelhouders.
Hengelo 12,44%
Hof vanTwente 5,46%
Haaksbergen 3,77%
Rijssen-Holten 4,36%
De klankbordgroep is in 2020 twee keer samengekomen. Op de agenda stonden de volgende investeringsplannen: • Duurzame warmtevoorziening in het stedelijk gebied van Twente. • CO2-afvang en hergebruik. • Herbouw van de installatie voor Composteren en Vergisten. • Productie van duurzame transportbrandstoffen.
Vennootschapsrechtelijke structuur Twence De overdracht van de aandelen van Vuilverwerkingsbedrijf Noord-Groningen aan de gemeente Berkelland heeft consequenties voor onze vennootschappelijke structuur. De nieuwe structuur ziet er als volgt uit:
Enschede 24,19%
Hellendoorn 5,51%
Dinkelland 4,01%
Borne 3,29%
Berkelland 5,33%
Aandeelhouders per 31 december 2020
Aandeelhouder
Aantal stemmen
Percentage van de stemmen
Datum van toetreding
Almelo
95.000
11,19
12.12.2011
Berkelland
45.251
5,33
12.12.2011
Borne
27.897
3,29
12.12.2011
Dinkelland
34.056
4,01
12.12.2011
Enschede
205.467
24,19
12.12.2011
Haaksbergen
32.021
3,77
12.12.2011
Hellendoorn
46.795
5,51
12.12.2011
Hengelo
105.681
12,44
12.12.2011
Hof van Twente
46.359
5,46
12.12.2011
Losser
29.607
3,49
12.12.2011
Oldenzaal
41.804
4,92
12.12.2011
Rijssen-Holten
36.992
4,36
12.12.2011
Tubbergen
27.643
3,26
12.12.2011
Twenterand
43.909
5,17
12.12.2011
Wierden
30.668
3,61
12.12.2011
Twenterand 5,17%
Financiële ontwikkelingen Losser 3,49%
Tubbergen 3,26%
Wierden 3,61%
Oldenzaal 4,92%
Almelo 11,19%
De netto-omzet bedroeg € 115,2 miljoen (2019: € 116,8 miljoen). Het resultaat na belastingen bedroeg € 8,8 miljoen (2019: € 11,8 miljoen). De stijging van de bedrijfslasten, die 17 verhoudingsgewijs meer zijn gestegen dan de bedrijfsopbrengsten, hebben bijgedragen aan een lager bedrijfsresultaat van totaal € 16,4 miljoen (2019: € 21,0 miljoen).
Twence Holding B.V. KvK nr. 08090697
100%
Twence Bioconversie B.V. KvK nr. 06072413
100%
Empyro B.V. KvK nr. 08194437
16
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2020
100%
Avi-Twente B.V. KvK nr. 06071543
100%
Twence Zon B.V. KvK nr. 69246734
Algemeen
100%
Twence B.V. KvK nr. 52737403
100%
Twence Duurzaam B.V. KvK nr. 51513269
De toevoeging van het resultaat 2020 aan het eigen vermogen overstijgt het uitgekeerde dividend. Hierdoor neemt het eigen vermogen in 2020 toe met € 2,7 miljoen. Als percentage van het balanstotaal steeg de solvabiliteit tot 51,9% (2019: 48,9%) waarmee we voldoen aan de bankconvenanten. Terugkijkend op de bedrijfseconomische vooruitzichten 2020 die in het financieel jaarverslag 2019 waren opgenomen, concluderen we dat de invloeden van COVID-19 impact hebben gehad op onze financiële situatie. Tegelijkertijd is door het instellen van adequate maatregelen de impact beperkt gebleven.
Kasstromen De operationele kasstroom is in 2020 gestegen van € 30,6 miljoen naar € 47,7 miljoen. De belangrijkste oorzaak voor de stijging is de mutatie in de voorzieningen.
2020. De belangrijkste investeringen in 2020 betroffen het reviseren van een AEC-turbine, het vervangen van de wandpanelen voor de ketel 1e/2e/3e trek AEC en een silo voor extra opslag van biomassa. In 2019 betrof dit het (tijdelijk) herstel van de composteringsinstallatie, het vervangen van de voorwand voor de ketel 2e trek AEC en het vervangen van de MCC-verdelers. De kasstroom uit financieringsactiviteiten is in 2020 gedaald van € 30,4 miljoen negatief naar € 28,9 miljoen negatief. De redenen hiervoor zijn lagere aflossingen op bestaande langlopende leningen en lagere betaalde dividend. De netto kasstroom bedroeg in 2020 € 1,7 miljoen negatief (2019: € 13,4 miljoen negatief) en deed het saldo van de liquide middelen dalen van € 11,5 miljoen eind 2019 naar € 9,8 miljoen eind 2020. In 2020 is een nieuwe financiering afgesloten ter grootte van € 20,0 miljoen met een looptijd van 7 jaar, een nieuwe financiering van € 4,5 miljoen met een looptijd van 9 jaar en een nieuwe financiering van € 15,0 miljoen met een looptijd van 7,5 jaar. Per ultimo 2020 hebben we nog geen bedragen opgenomen.
De kasstroom uit investeringsactiviteiten steeg van € 13,7 miljoen negatief in 2019 naar € 20,4 miljoen negatief in
17
Kerncijfers
Kerncijfers
Verslag van de directie
De onderstaande kerncijfers hebben betrekking op de geconsolideerde jaarrekening 2020 van Twence Holding B.V. De balansgegevens zijn per 31 december 2020.
Kerncijfers
Eenheid
2020
2019
Netto-omzet
€ mio
115,2
116,8
Som der bedrijfsopbrengsten
€ mio
125,9
121,5
Bedrijfsresultaat/EBIT
€ mio
16,4
21,0
Resultaat na belastingen
€ mio
8,8
11,8
%
7,0
9,7
Afvalverwerking, energie, grondstoffen
Resultaten
Resultaat na belastingen als % van de bedrijfsopbrengsten EBITDA
€ mio
47,0
49,2
Kasstroom uit operationele activiteiten
€ mio
47,7
30,6
Aanschafwaarde totaal
€ mio
710,4
696,2
Boekwaarde totaal
€ mio
238,4
247,6
Investeringen
€ mio
20,4
13,7
Afschrijvingen
€ mio
29,7
27,3
€ mio
275,2
286,5
Materiële vaste activa
Vermogen Balanstotaal
Kengetallen Rentabiliteit totale vermogen
%
5,9
7,1
Rentabiliteit eigen vermogen
%
6,2
8,7
in kton
902
928
Bruto elektriciteitsproductie
in GWh
369
479
Warmte- en stoomlevering
in GWth
708
708
in fte
255,7
244,8
%
3,1
3,5
in jaren
45,5
45,0
Afvalhoeveelheden Aangeleverde hoeveelheden
Energie
Risicomanagement
We wegen risico’s aan de hand van een risicomatrix. Deze evalueren we jaarlijks. Op basis van de bevindingen stellen het directieteam en de hoofdproceseigenaren samen passende beheersmaatregelen vast. Het directieteam bespreekt de risicomatrix regelmatig. De belangrijkste risico’s worden besproken met de raad van commissarissen.
blijft sluiten bij de gewenste profielen. In 2020 werden we voor een aantal uitdagingen gesteld. Aan het begin van het afgelopen jaar werden we door de coronapandemie geconfronteerd met een forse afname van het bedrijfsafval. Het huishoudelijk afval en het gft-afval nam daarentegen juist toe. Inmiddels is de situatie weer enigszins hersteld en is het porfolio weer in evenwicht. De risico’s zijn daardoor beperkt gebleven. Een tweede aspect waar we het afgelopen jaar mee te maken kregen, waren de dalende gas- en elektriciteitsprijzen. Deze prijsdalingen hebben we deels kunnen ondervangen door onze verkoopstrategie voor elektriciteit aan te passen. In de huidige verkoopstrategie verkopen we 80% van het volume verspreid over drie jaar, waardoor we het risico beperken. Dalende prijzen van gas en ook metalen hebben een direct effect op het resultaat.
Belangrijke risico’s
Operationeel
Belangrijke geïdentificeerde risico’s zijn onder meer: • Op strategisch niveau: het niet realiseren van de ambities zoals neergelegd in het Strategisch beleidsplan. • Op tactisch niveau: onvoldoende spreiding van het klant- en contractportfolio. • Op operationeel niveau: onverwachte stilstand van kapitaalintensieve installaties.
Het risico ‘onverwachte stilstand van kapitaalintensieve installaties’ verminderen we enerzijds door stilstanden te analyseren en verbetermaatregelen te implementeren, anderzijds door het toepassen van asset management, waarbij we op basis van levensduuranalyse preventief onderhoud plannen. Tijdens onderhoudswerkzaamheden voeren we analyses en metingen uit, die input leveren voor de preventieve onderhoudsstrategie. Dit draagt bij aan de beheersbaarheid en beschikbaarheid van onze installaties. De risico’s op onze debiteurenportefeuille monitoren we en hebben we verzekerd tegen het niet kunnen betalen door onze klanten. We maken daarnaast geen gebruik van financiële instrumenten, oftewel een financieel contract tussen twee partijen dat kan worden verhandeld en afgewikkeld.
Aan elke ondernemingsstrategie zijn risico’s verbonden. Externe economische factoren, onvoorspelbare marktontwikkelingen, calamiteiten en menselijke factoren kunnen de realisatie van ondernemingsdoelstellingen in de weg staan. Twence kent een lage risicobereidheid. We streven ernaar om de risico’s, die het behalen van strategische en operationele doelen in de weg kunnen staan, te voorkomen of de gevolgen daarvan te beperken.
Strategisch Het Strategisch beleidsplan van Twence sluit nauw aan bij de taak die aandeelhouders hebben op het gebied van verduurzaming en de circulaire economie. Het plan wordt in constructief overleg met hen elke vier jaar opnieuw opgesteld. Het 19 risico van het niet realiseren van de ambities zoals neergelegd in het Strategisch beleidsplan verminderen we door regelmatig gesprekken te voeren met aandeelhouders over de uitvoering van projecten die uit het beleidsplan voortkomen. Hierdoor worden kansen en bedreigingen wederzijds herkend en acteren we hier vroegtijdig op. De plannen en projecten voortvloeiend uit het beleidsplan delen we actief met de voltallige directie, leidinggevenden en projectleiders. Zij monitoren deze plannen en projecten ook, zodat we afwijkingen tijdig kunnen bijsturen. Daarnaast beperken we dit risico door continu aandacht te hebben voor de diversificatiestrategie. Daarmee willen we zeggen: het zo groot mogelijk houden of uitbreiden van inkoop alternatieven. De resultaten, aflossingsverplichtingen en langlopende leningen bieden voldoende ruimte om binnen de bestaande afspraken met onze financiers financiering aan te trekken. Op onze leningen zitten vaste rentetarieven en daardoor beperken we onze renterisico’s op langlopende leningen.
Overige kerncijfers Personeelsbezetting gemiddeld Ziekteverzuim (%) Gemiddelde leeftijd
18
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2020
Tactisch Om het risico ‘onevenwichtig klantenportfolio’ te verminderen, stellen we gewenste klantenprofielen op voor de verschillende bedrijfsonderdelen. Aan het klantenportfolio besteden we continu aandacht, zodat deze optimaal aan
Continu aandacht voor veiligheid Veiligheid is een belangrijk thema binnen Twence. Op verschillende manieren vragen we aandacht voor zowel de veiligheid van onze mensen als voor de veiligheid rondom onze installaties. Onze ‘Gouden veiligheidsregels’ zijn gestoeld op het uitgangspunt: we werken veilig of we werken niet. Iedereen die binnen Twence werkt, kent de veiligheidsinstructies, krijgt werkinstructies uitgereikt en is voorzien van persoonlijke beschermingsmiddelen. Ook spreken we elkaar aan op gedrag en verbeteren we continu de mogelijkheden om onveilige situaties te voorkomen. In 2020 hebben we hiervoor iProva geïntroduceerd: een digitale omgeving, inclusief app, waar medewerkers melding kunnen doen van schade, onveilige situaties of andere zaken. Dit heeft geresulteerd in meer bewustwording en het vereenvoudigen van het maken van een melding. We kunnen nu nog beter voorkomen dat mogelijk onveilige situaties ook daadwerkelijk leiden tot incidenten.
Managementsysteem Binnen Twence beschikken we over een integraal managementsysteem, waarin alle bedrijfsprocessen zijn beschreven. Actuele voorbeelden van risico’s die we hierin hebben
19
Verslag van de directie
Personeelsbeleid: wendbaarheid opgenomen zijn de impact van de coronapandemie op de bedrijfsvoering, de veiligheid van de werkomgeving, de implementatie van Operational Excellence en de optimalisatie van het onderhoud en risicobeheer. Het managementsysteem is gecertificeerd conform de eisen van ISO9001 (kwaliteitsmanagement), ISO14001 (milieumanagement) en ISO45001 (managementsysteem voor gezond en veilig werken). Daarnaast zijn we als Entsorgungsfachbetrieb gecertificeerd. Ons risicomanagement is in dit integrale systeem geborgd. Voor elk proces hebben we een proceseigenaar aangewezen. Elk jaar ondertekenen hoofdproceseigenaren een In Control Statement, waarmee zij aangeven ‘in control’ te zijn van hun processen en de risico’s binnen die processen. Deze In Control Statements gelden als onderbouwing voor het In Control Statement dat de directie ondertekent over de gehele bedrijfsvoering. Tot slot is er binnen de auditcommissie specifiek aandacht voor het risicobeheer. Daarmee is ons risicobeheer en het ‘in control’ zijn op meerdere manieren onderwerp van gesprek binnen onze dagelijkse bedrijfsvoering.
Borging administratieve organisatie De externe onafhankelijke accountant beoordeelt jaarlijks de opzet en de werking van de administratieve organisatie en de interne beheersing, voor zover relevant voor de controle van de jaarrekening. Hierover rapporteert de onafhankelijke accountant aan de directie en de raad van commissarissen. Risico’s die verzekerbaar zijn, zoals brand- en bedrijfsschade en wettelijke aansprakelijkheid, hebben we ondergebracht bij verzekeraars.
Effecten coronavirus Het afgelopen jaar – en ook nu nog in 2021 - hebben we te maken gehad met de gevolgen van het corona-virus. In eerste instantie betekent het virus een gezondheidsrisico voor de mens, dus ook voor onze medewerkers. Wij hebben passende maatregelen getroffen en stellen deze waar nodig direct bij om deze gezondheidsrisico’s zoveel mogelijk te mitigeren (zie Personeelsbeleid). In de tweede plaats heeft het virus impact gehad op onze bedrijfsvoering. Maar door snel te schakelen, ook door versneld ons thuiswerkbeleid in te voeren, hebben we een redelijk ongestoord bedrijfsproces kunnen draaien. Door deze wendbaarheid van onze gehele organisatie bieden we onze medewerkers ook nu een veilige werkomgeving en garanderen we onze bedrijfsvoering. Zo proberen wij op een verantwoorde manier onze cruciale taak te blijven volbrengen. Ondanks de onzekerheid die dit virus met zich meebrengt, is er op dit moment sprake van een gezonde financiële situatie die deze onzekerheid kan opvangen. Daarom achten wij het passend de continuïteitsveronderstelling te blijven hanteren. Voor een nadere toelichting verwijzen wij naar de algemene grondslagen in de jaarrekening.
20
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2020
De huidige ontwikkelingen in onze samenleving vragen van ons allemaal dat we onszelf willen of moeten verbreden en verdiepen. We moeten groeien, openstaan voor veranderingen en onze werkzaamheden aanpassen aan de eisen en veranderingen in de maatschappij om ons heen. We willen dat alle medewerkers nu en de toekomst optimaal inzetbaar blijven. Dat vraagt om een bepaalde houding en gewenst gedrag. Binnen ons personeelsbeleid hebben we het afgelopen jaar gekeken naar het gedrag dat wij graag samen willen bereiken, zodat we met elkaar goed uitvoering kunnen geven aan de doelstellingen van Twence. Wendbaar zijn vormt daarin de essentiële rode draad.
Duurzame inzetbaarheid Duurzame inzetbaarheid vormt binnen het personeelsbeleid van Twence één van de belangrijkste focuspunten. In 2020 hebben we aan de uitvoering daarvan ruim aandacht geschonken. Het resulteerde onder meer in de invoering van beleid rondom flexibel werken in de ploeg, tijdens zwangerschap en voor jongeren. Ook ontwikkelden we nieuw beleid rondom thuiswerken. Met name het thuiswerken vroeg om snel schakelen. Door de coronapandemie werden we plots geconfronteerd met het werken op afstand. Dat hebben we als organisatie voortvarend aangepakt. Het vroeg om een nieuwe manier van communiceren, om versterkt digitaal samenwerken en we moesten elkaar op andere manieren proberen te inspireren. Het vroeg soms ook om het aanleren en verbeteren van digitale vaardigheden en het uitrusten van een goede werkplek thuis. Met elkaar hebben we gekeken hoe we het thuiswerkbeleid goed en versneld konden invoeren. Onderdeel daarvan was het onderzoeken en aanbieden van ergonomische middelen, zodat medewerkers thuis hun werk goed kunnen uitvoeren. Inmiddels beschikt iedereen die thuis werkt over een geschikte thuiswerkplek. Die versnelde toepassing van het thuiswerkbeleid heeft als bijkomend voordeel dat we als organisatie goed zijn uitgerust om digitaal met elkaar te werken. Nu en in de toekomst.
Performance management Ook maakten we het afgelopen jaar een belangrijke digitaliseringsslag: we introduceerden namelijk een digitaal dashboard om nog beter inzicht te krijgen in ons Performance management. Binnen de digitale omgeving kunnen we onder andere de uitkomsten van beoordelings-, doelstellings- en voortgangsgesprekken opslaan. Ook zijn de gegevens die voor deze gesprekken van belang zijn, opgenomen in ons datasysteem.
We zijn als organisatie erg trots op de resultaten, zeker in deze bijzondere tijd. Het bevestigt ons beeld van medewerkers die zich betrokken voelen bij onze organisatie en die er samen de schouders onder willen zetten. Ook onze inzet op het bieden van een veilige werkplek, duurzame inzetbaarheid en de aandacht voor veilig gedrag draagt bij aan deze resultaten.
we met elkaar een ‘ploegenmatrix’ opstelden. Deze matrix zorgt voor het eenduidig en transparant bepalen van de onregelmatigheidstoeslag. In de oorspronkelijke cao GEO staat vermeld dat medewerkers in de volcontinudienst 28% ploegentoeslag ontvangen en medewerkers in de drieploegendienst 23,8%. De cao gaf echter geen onderbouwing van de berekeningswijze hoe men tot die 28% was gekomen. In de werkgroep bedachten we een matrix waarin we ‘waardes’ toekenden aan verzwarende omstandigheden. Denk daarbij aan zaken als: hoeveel zwaarder of onplezierig is het werken in de zondagnacht ten opzichte van de dinsdagnacht? Voor elke verzwarende omstandigheid formuleerden we een berekeningswijze. Zo kan er objectief gerekend worden als een medewerker bijvoorbeeld structureel niet meer een nachtdienst wil werken. In de nieuwe cao die binnenkort van kracht wordt, is deze ploegenmatrix opgenomen.
Onze medewerkers voelen zich betrokken bij de organisatie. Arbeidsmarkt
Ziekteverzuim
Er heerst krapte op de arbeidsmarkt voor met name technische beroepen. Dat merken we vooral de laatste maanden van het jaar. We krijgen het steeds moelijker om deze technische vacatures ingevuld te krijgen. Gelukkig werpt onze interne technische bedrijfsacademie (Technische Opleiding Proces Operator) haar vruchten af: ook dit jaar zijn er weer drie deelnemers ingestroomd. Drie deelnemers volgen op dit moment het traject en voor volgend jaar hebben we alweer een nieuwe instromer.
Ondanks corona is het ziekteverzuim niet hoger dan voorgaande jaren. Sterker nog, het getal ligt lager. Het directieteam werd wekelijks geïnformeerd over situaties rondom corona. Waar nodig hebben we nieuwe afspraken gemaakt om het ziekteverzuim zo laag mogelijk te houden. De resultaten van 2020: Streefgetal ziekteverzuim: Ziekteverzuim 2019: Ziekteverzuim 2020:
21
3,5% 3,5% 3,1%
Personeelscijfers per 31 december 2020 Eenheid
2020
2019
Personeelsbezetting*
Fte
255,7
244,8
Waarvan deeltijders
Aantal
44,0
45,0
Stagiaires/afstudeerders
Aantal
13,0
3,0
Uitstroom jaarcijfers
Fte
18,0
18,2
Instroom jaarcijfers
Fte
24,9
36,3
Vacatures openstaand
Aantal
3,0
4,0
Gemiddelde leeftijd
In jaren
45,5
45,0
Ziekteverzuim
%
3,1
3,5
* Dit cijfer geeft het gemiddelde aan exclusief stagiaires.
Op landelijk niveau dachten we mee hoe we HR-verbeteringen voor de gehele sector konden doorvoeren. Zo namen we deel aan de landelijke expertisegroep, waarin
21
Verslag van de directie
Vooruitzichten 2021 2021 wordt het jaar waarin we na jaren van zaaien nu ook enkele van onze strategische projecten daadwerkelijk gaan oogsten. Na jarenlang investeren, gaan we de concrete resultaten zien. Vanuit onze strategische projecten werken we aan ontwikkelingen op het gebied van duurzame energie, circulaire economie en biobased economy. Alle seinen staan op groen om nu door te pakken. De eerste paal voor de mestverwaardingsinstallatie in Zenderen is geslagen en wordt in 2021 grotendeels gerealiseerd. Ook nemen we onze nieuwe installatie voor Composteren en Vergisten in gebruik, realiseren we zonnepark ’t Rikkerink, starten we met de aanleg van de warmteleiding naar Grolsch en hopen we de eerste paal in de grond te slaan voor onze CO2-afvanginstallatie waarmee we 100.000 ton per jaar CO2 afvangen.
Focus 2020-2023, de energieke koers van Twence te jagen. We gaan kijken of we daar de komende jaren een invulling aan kunnen geven, in welke vorm dan ook. Samen proberen we de regionale kringloop te sluiten.
Ons strategisch beleid voor 2020-2023 vormde voor ons het afgelopen jaar de leidraad voor de verschillende beleidskeuzes. Onze strategische focus ligt op het verstevigen van de euregionale positie als duurzame partner. Inmiddels zijn we al een tijdje op weg om de uitgezette koers te bevaren. En tot nu toe levert dat positieve resultaten op. We zetten onze ingezette koers dan ook vol vertrouwen voort, waarbij we er bewust voor kiezen om met een paar man meer aan het roer te staan. Met de structurele invulling van een directeur Operations en de komst van een directeur Innovatie & Projecten werken we toe naar onze voorlopige eindbestemming.
Sustainable Development Goals Om op gestructureerde wijze invulling te kunnen geven aan onze duurzaamheidsdoelstellingen en die van de wereld om ons heen, kiezen we ervoor om te werken volgens de Sustainable Development Goals (SDG’s). Deze doelen zijn door de Verenigde Naties opgesteld en zijn wereldwijd de maatstaaf om met elkaar de energietransitie vorm te geven. Twence levert in 2021 een bijdrage aan 6 van de 17 duurzame doelen. Voor een actuele voortgang van onze doelstellingen verwijzen wij naar onze website www.twence.nl.
Strategie en ontwikkeling Voor de beleidsperiode 2020-2023 werken we volgens twee strategische lijnen. 1. Een actieve en substantiële bijdrage leveren aan de duurzame regionale energievoorziening. 2. Meer waardevolle grondstoffen uit afval en biomassa produceren om daarmee de grondstofkringlopen te sluiten.
Aandacht voor operationele uitvoering Onze belangrijkste zorg voor 2021 ligt vooral bij het operationele aspect van onze organisatie. Om grote (en kleine) incidenten zoveel mogelijk te voorkomen, hebben we veel aandacht geschonken aan het optimaliseren van onze eigen processen. De nieuw aangetrokken directeur Operations, Bert Zwierenberg, heeft hier het afgelopen jaar onder de noemer Operational Excellence een stevige basis voor neergelegd. Met die basis kijken we op gestructureerde wijze in de volle breedte naar het optimaliseren van onze processen, zowel voor de installaties als voor de ontwikkeling van onze mensen. Als de aan- en afvoer klopt en de installaties steeds optimaler gaan presteren, dan kunnen we zonder financiële zorgen onze grote strategische projecten gaan draaien. Voor de projecten CO2-afvang en zonnepark ’t Rikkerink verwachten wij in 2021 nieuwe financieringen aan te gaan. Bedrijfseconomisch zijn de vooruitzichten, mede op basis van de huidige marktprijzen, gunstig. We verwachten dat de impact van het coronavirus op de omzet en rentabiliteit beperkt blijven. Verder verwachten we dat we met het huidige personeelsbestand niet uit de voeten kunnen, mede door onze ambities op de strategische projecten. Naar verwachting moeten we circa 20 nieuwe vacatures openstellen om vorm te geven aan onze ambities.
Met name de zoektocht naar goed opgeleide technici is een uitdaging.
7.
9.
Duurzame energie
Innovatie en infrastructuur
11.
12.
Door in te zetten op deze twee lijnen verwachten we dat Twence zich ook in de toekomst op eigen kracht kan blijven ontwikkelen, mét het vertrouwen van onze publieke aandeelhouders en de samenwerking met onze ketenpartners. We zetten gezamenlijk in op het intensiveren van onze eigen transitie tot euregionaal grondstoffen- en energiebedrijf. De weg naar een echt circulaire en duurzame samenleving is lang, voor iedereen. We staan met
23
Duurzame steden en gemeenschappen
Verantwoorde consumptie
15.
17.
Operational Excellence
Strategische lijnen 2020 - 2023
Duurzaamheidsdoelstellingen Voor onze aandeelhouders is het van belang dat wij blijven bijdragen aan hun duurzaamheidsdoelstellingen. Voor hen is 2021 het jaar waarin de uitvoering van hun energiebeleid verder gestalte gaat krijgen, met name in de vorm van de Transitievisie Warmte en Wijkuitvoeringsplannen. We blijven onverminderd doorgaan om als kennispartner onderzoek te doen naar mogelijkheden voor warmtelevering aan wijken en bedrijven en voor het leveren van duurzame elektriciteit. Zon en op termijn wellicht ook wind zijn daarin belangrijke bronnen. Daarnaast zoeken we actief naar regio nale initiatieven, waarbij we met andere bedrijven kunnen samenwerken aan verduurzaming. We merken dat steeds meer partners naar ons kijken om zon- en windprojecten aan
22
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2020
Projects Innovatie en groei
I
Duurzame energie Leven op het land
Partnerschap om duurzame doelen te bereiken
Klanten
Interne bedrijfsvoering
II
Meer waardevolle grondstoffen uit afval en biomassa
elkaar aan het begin van die weg, maar de eerste stappen in de goede richting zijn gezet. We lopen als Twence voorop, maar realiseren ons ook dat er nog veel werk te verzetten is. We blijven die koppositie innemen om uiteindelijk samen de energietransitie te realiseren. Om dat voor elkaar te krijgen, werken we aan ontwikkelingen op het gebied van: 1. Duurzame energie 2. Circulaire economie 3. Biobased economy Het vormt de basis voor de strategische projecten en innovaties. De strategische projecten moeten de verwachte groei realiseren om zo een rol van (eu)regionale en ook landelijke betekenis te spelen. Ook geven wij hiermee invulling aan onze ambitie om een duurzaam energie- en grondstoffenbedrijf voor de regio te zijn. De volgende projecten staan voor 2021 centraal op de agenda: • Mestverwaarding • CO2-afvang • Warmtelevering Grolsch • Regionaal Warmtenet Twente, inclusief warmtelevering Hengelo • Biobrandstoffen LBG (Liquefied BioGas) • BAWI (Bodem As Was Installatie) • Bio Warmte Centrale • Zonneparken ’t Rikkerink en Elhorst-Vloedbelt Schematisch gezien ziet dat er als volgt uit:
Medewerkers Verduurzaming van de wereld door Twence
Positionering
Ontwikkellijnen
Innovaties & (strategische) projecten
Duurzame energie • Reductie broeikasgasemissies, zoals CO2 • Productie duurzame energie • Slimme energie-infrastructuur en energieopslag • Energiebesparing
• Warmtelevering Grolsch • Regionaal Warmtenet Twente, inclusief warmtelevering Hengelo • Bio Warmte Centrale • Zonneparken ‘t Rikkerink en Elhorst-Vloedbelt
Circulaire economie • Reductie gebruik fossiele grondstoffen • Productie hoogwaardige grondstoffen • Sluiten materiaalkringlopen
• CO2-afvang & afzet • BAWI (Bodem As Was Installatie)
Biobased economy • Biomassa als bron voor grond‑ stoffen en duurzame energie • Behoud van nutriënten en koolstof in de kringloop • Kansen voor landbouw en chemie
• Herbouw Installatie Composteren & Vergisten • Mestverwaarding • Biobrandstoffen LBG • Pilot winning vetzuren uit GFT (volatile)
Ontwikkeling groei
Financieel
23
Belangrijke waarde: de mensen Toezicht
Het draait echter niet alleen om het verbeteren en innoveren van installaties. Onze belangrijkste kracht zit in onze mensen. Zij kunnen door hun professionaliteit en betrokkenheid het verschil maken. We kunnen nog zulke mooie idealen en dromen hebben, zonder de inzet van onze medewerkers zijn we nergens. De dynamiek binnen en buiten ons bedrijf vraagt om vaardigheden als wendbaar zijn, continu willen verbeteren, goede samenwerking, maar ook kostenbewust handelen. Naast het ontwikkelen van vaardigheden, is het ook belangrijk om kennis en kunde op peil te houden. Dat vraagt wat van de leidinggevenden, maar brengt ook een eigen verantwoordelijkheid met zich mee. Voor ons allemaal. Onze medewerkers laten een enorme veerkracht zien en voelen zich verantwoordelijk voor de rol die ze binnen ons bedrijf hebben. Ze onderscheiden zich door een enorme passie voor zowel hun vak als voor ons bedrijf. Die veerkracht en drive willen we behouden en verstevigen waar kan.
verhoogt kwaliteit.
2021 wordt een jaar waarin we weer een belangrijke stap zetten in de transitie naar euregionaal grondstoffen- en energiebedrijf. Wilt u meer lezen over ons beleid voor de komende jaren? Download dan het Strategisch Beleidsplan Twence 2020-2023 op www.twence.nl. Enschede, 18 maart 2021
25
Dr. G. Marc Kapteijn algemeen directeur
Verslag van de Raad van Commissarissen
Twence Holding B.V. Aanbieding Conform artikel 2.3.11 van de ‘Corporate governance Twence Holding B.V.’ maakt een verslag van de Raad van Commissarissen (RvC) onderdeel uit van de jaarstukken van de vennootschap. Bijgaand treft u dit verslag van de RvC aan. In dit verslag leggen wij als RvC verantwoording af over de wijze waarop wij betrokken zijn bij de totstandkoming van de strategie en de wijze waarop wij ons toezicht hebben uitgevoerd. Onderstaand gaan we eerst in op het door de RvC uitgevoerde toezicht (I). Hierbij staan we onder meer stil bij veiligheid, de realisatie van de strategie en de ondernemingsdoelstellingen, de interne beheersing, de financiële verslaglegging en de relatie met de aandeelhouders. Vervolgens beschrijven we het functioneren van de RvC in 2020 (II). Achtereenvolgens gaan we in op samenstelling, rooster van aftreden, zelfevaluatie, RvC-vergaderingen en commissies en onafhankelijkheid. Ten slotte beschrijven we ons advies (III) behorende bij de opgestelde jaarrekening 2020.
24
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2020
25
Verslag RvC
I
TOEZICHT
Als RvC houden we toezicht op en adviseren we de directie over het beleid en de algemene gang van zaken van de onderneming. Daarbij handelen we in het belang van alle stakeholders in de vennootschap. Voor belangrijke directiebeslissingen is goedkeuring van de raad van commissarissen vereist. Dit is vastgelegd in de statuten. In dit verslag staan we nadrukkelijk stil bij onze eigen verantwoordelijkheid.
Algemeen De RvC heeft in 2020 vijf keer plenair met de directie vergaderd. Medio 2020 is een directeur Innovatie & Projecten aan de directie toegevoegd, waardoor de directie nu uit vier leden bestaat: algemeen directeur (tevens statutair bestuurder), financieel directeur, directeur Operations en directeur Innovatie & Projecten. De RvC heeft alle vergaderingen in 2020 in volledige samenstelling gehouden. Een overzicht van het aantal vergaderingen staat beschreven in onderdeel II. Voorafgaand aan iedere directievergadering heeft de RvC een intern overleg zonder aanwezigheid van de directie. Aanvullend aan de directievergaderingen heeft de RvC op 2 oktober 2020 overleg gevoerd in het kader van de zelfevaluatie en op 14 december 2020 vanwege de nieuwe samenstelling en het herverdelen van de taken. Terugkerende onderwerpen in de RvC-vergaderingen zijn de ontwikkelingen op het gebied van veiligheid en arbo, financiën, personeel, de markt, operations en innovatie en projecten. Ook de voortgang van de aandeelhoudersgerelateerde werkgroepen wordt tijdens iedere RvC-vergadering besproken. Tijdens de vergadering van 1 oktober 2020 heeft de RvC uitgebreid met de directie gesproken over de realisatie van de strategie en de stand van zaken van alle strategische projecten.
Terugkerende rapportages, zoals de kwartaalrapportages (met organisatiebrede informatie, van afvaltarieven tot ziekteverzuim), het jaarverslag en de jaarrekening 2019, het accountantsverslag 2019, de managementletter 2020, de meerjarenbegroting 2021-2025 en het budget 2021 zijn uiteraard ook besproken. In 2020 is door de RvC extra aandacht besteed aan: • de impact van de coronapandemie op de bedrijfsvoering; • de veiligheid van de werkomgeving; • het selectieproces voor een nieuwe onafhankelijke accountant (is PwC gebleven); • het herstel en het naar voren halen van gepland onderhoud van een defecte turbine voor 2021; • de herbouw van de C&V-installatie; • de implementatie van operational excellence; • de optimalisatie van het onderhoud en risicobeheer; • de ontwikkelingen in de strategische projecten, met name mestverwaarding, de regionale warmtevoorziening en CO2-afvang; • de beoordelingssystematiek van de statutair bestuurder (vastgesteld voor 2021); • de selectie van een nieuwe commissaris; • de relatie met de aandeelhouders.
26
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2020
Behalve met de directie heeft de RvC in 2020 twee keer overleg gevoerd met de ondernemingsraad, beide keren in aanwezigheid van de bestuurder. Met de OR is afgesproken dat de RvC vanaf 2021 de tweejaarlijkse Artikel 24-overleggen met de bestuurder bij zal wonen. In deze overleggen wordt een half jaar terug- en vooruitgekeken naar de ontwikkeling van de onderneming. De voordrachtscommissaris is altijd aanwezig bij de Artikel 24-vergaderingen met de ondernemingsraad waarbij per ‘toerbeurt’ één RvC-lid aansluit. Daarnaast spreekt de voltallige RvC de ondernemingsraad één keer per jaar informeel, zonder aanwezigheid van de bestuurder. In 2020 heeft de RvC gesprekken gevoerd met een deel van de aandeelhouders. Deze cyclus van gesprekken zet de RvC in 2021 voort. In verband met de coronapandemie hebben de meeste gesprekken digitaal plaatsgevonden. De RvC is ten slotte, via de voorzitter van de technische commissie, vertegenwoordigd in de klankbordgroep majeure investeringen, die in 2020 twee keer heeft vergaderd.
Realisatie strategie en ondernemingsdoelstellingen De directie heeft in 2020 uitvoering gegeven aan het eerste jaar van het ‘Strategisch beleidsplan Twence 2020–2023’. Hierover informeert de directie van Twence in de voorgaande pagina’s van dit jaarverslag en in het online publieksjaar verslag 2020: jaarverslag.twence.nl. Samen met de directie staan we iedere vergadering stil bij de voortgang van de realisatie van de ondernemingsdoelstellingen. 2020 was onder meer door corona, lagere energieprijzen en extra onderhoud een lastig jaar. Desalniettemin zijn de meeste doelstellingen behaald en is een positief resultaat gerealiseerd van € 8,8 miljoen (doelstelling € 14,7 miljoen). Op basis van dit financiële resultaat vindt de afgesproken dividenduitkering plaats. De onderneming is er in 2020 opnieuw in geslaagd een passend volume brandbaar restafval te contracteren. Dit draagt bij aan de optimale bezetting van de afvalenergiecentrale de komende jaren. We hebben er vertrouwen in dat ook in de verdere toekomst langjarig voldoende brandbaar restafval aangeboden wordt om de installaties optimaal te kunnen benutten en verplichtingen op het gebied van energie- en grondstoffenlevering na te komen. Inmiddels is de ‘Brexit’ een feit. Twence heeft hierop ingespeeld door de hoeveelheid afval uit het Verenigd Koninkrijk af te bouwen ten faveure van afval uit Duitsland.
Dit past in onze strategie om de positie van Twence in de euregio te versterken. Doordat de rijksoverheid nog steeds geen duidelijkheid heeft gegeven over diverse import belemmerende maatregelen, zijn in 2020 helaas geen concrete vorderingen gemaakt in het gewenste aandeelhouderschap met Münster. De relaties met Münster zijn evenwel nog steeds goed en de intentie om te komen tot toetreding van Münster is bij de direct betrokken partijen onveranderd. De verwerking van afval dat via de communale samenwerking bij Twence komt, verloopt naar wens.
Interne beheersing De directie bespreekt maandelijks de belangrijkste ontwikkelingen in het primair proces. Dit betreft onder meer het functioneren van de installaties (beschikbaarheid), de uitvoering van het onderhoud, ontwikkeling van tarieven en contractportefeuille, financiële resultaten en ziekteverzuim. Wekelijks bespreekt het directieteam meldingen op het gebied van veiligheid en arbo. Waar nodig wordt uiteraard bijgestuurd. Er vindt maandelijks overleg plaats over actuele zaken tussen de voorzitter van de RvC en de algemeen directeur. De gehele RvC wordt op kwartaalbasis door de directie geïnformeerd. Dit wordt gedaan via een financiële kwartaalrapportage en separate statusrapportages over veiligheid en arbo, onderhoud en operations en ten slotte innovatie en projecten.
De auditcommissie is in 2020 vier keer bijeengeweest. Tijdens de vergaderingen is naast de gebruikelijke onderwerpen gesproken over de prolongatie van de verzekering van de installaties, de financiering van de nieuwe installatie Composteren & Vergisten, het project warmtelevering Grolsch en de verwachte investering in de projecten mestverwaarding en CO2-afvang. Samen met de directie is met de onafhankelijke accountant de managementletter behandeld. Hierbij is vastgesteld, dat Twence de benoemde aandachtspunten uit de managementletter van 2019 voortvarend heeft opgepakt en tot een goede oplossing heeft gebracht. We hebben met instemming kennisgenomen hoe de directie de elementen uit de managementletter van 2020 verwacht op te lossen.
Naleving wet- en regelgeving In alle rapportages wordt expliciet stil gestaan bij de verschillende risico-aspecten. Daarnaast is er binnen de auditcommissie specifiek aandacht voor het risicobeheer. De auditcommissie beoordeelt de financiële rapportages en investeringsvoorstellen diepgaand, bespreekt deze apart met de directie en rapporteert aan de raad van commissarissen. Tevens wordt de onafhankelijke accountant periodiek uitgenodigd om het accountantsverslag en de managementletter toe te lichten en te bespreken. Het risicobeheer binnen Twence en het ‘in control’ zijn is dan altijd onderwerp van gesprek. Naast de auditcommissie zijn uit de RvC een technische commissie en een remuneratiecommissie ingesteld die zich voor de betreffende onderwerpen in de bedrijfsvoering verdiepen. Ten slotte neemt de voorzitter van de technische commissie van de RvC deel aan de bijeenkomsten van de 27 klankbordgroep majeure investeringen. Daardoor is er een goede wisselwerking met de aandeelhouders en hun belangen bij grote investeringen. Op grond van voorgaande werkwijze kan de RvC adequaat toezicht op de onderneming houden.
Financiële verslaggeving De jaarrekening 2020 is in de RvC-vergadering van 18 maart 2021 besproken. De onafhankelijke accountant van PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. (hierna: de accountant) heeft ons een toelichting gegeven. We stellen aan de Algemene vergadering van Aandeelhouders voor deze jaarrekening ongewijzigd vast te stellen. Als onderdeel van ons toezicht bespreken we met de onafhankelijke accountant de status van de initiatieven die de directie op basis van de aanbevelingen uit het uitgevoerde controleonderzoek van de onafhankelijke accountant heeft genomen. Daarbij hebben we samen vastgesteld dat de directie daar adequaat uitvoering aan heeft gegeven. Elke vergadering legt de directie verantwoording aan ons af over de resultaten tot op dat moment, waarbij afwijkingen op het door ons vastgestelde budget worden toegelicht. We hebben gedurende het jaar vastgesteld dat we voldoende informatie voorgelegd hebben gekregen om dit goed te kunnen beoordelen.