2019 Financieel Jaarverslag Twence.pdf
Tekst van het document
Circulair ondernemend - FINANCIEEL JAARVERSLAG 2019 Twence Holding B.V.
- FINANCIEEL JAARVERSLAG 2019 Twence Holding B.V.
Focus op 2020-2023 In dit financieel jaarverslag blikken we niet alleen terug op 2019, maar geven we tevens een doorkijkje naar onze strategie voor de komende jaren. Onze focus ligt op vier strategische projecten en op onze uitrol van de warmtelevering aan het stedelijk netwerk. Stuk voor stuk projecten waarmee we samen met onze partners het verschil willen maken! Meer informatie over deze strategische projecten: https://jaarverslag.twence.nl.
Van boven naar beneden met de klok mee onze strategische partners: • Wethouder van Hengelo Claudio Bruggink: Warmte voor de regio • Rolf Nijboer van Twence: Meer uit GFT halen met nieuwe installatie Compostering & Vergisting • Susan Ladrak, Grolsch: Warmte voor de bedrijven • Paul van Oirschot van NewCO2: CO2 afvangen en hernieuwbare grondstoffen maken • Arjan Bonthuis van LTO Twente: Meer grondstoffen uit mest terugbrengen in de kringloop
Inhoud
Inhoudsopgave
7
Inleiding: circulair ondernemend
9
Kerncijfers
11
Verslag van de directie
12
Corporate governance verslag Twence Holding B.V.
22
Jaarrekening 2019 Twence Holding B.V.
29
Enkelvoudige jaarrekening 2019 Twence Holding B.V.
53
Overige gegevens
65
Controleverklaring van de onafhankelijke accountant
67
Dit is het financieel jaarverslag van Twence Holding B.V. Daar waar wij ‘Twence’ schrijven, wordt Twence Holding B.V. bedoeld, tenzij uitdrukkelijk anders vermeld. Eindredactie: Vormgeving & tekst: Fotografie: Druk:
Afdeling Communicatie Twence, Hengelo Saam Strategie & Concept, Oldenzaal Geert Cox Fotografie & Design, Oldenzaal Drukkerij Roelofs, Enschede
Leeswijzer In dit financieel jaarverslag leest u de financiële achtergronden van Twence Holding B.V. en haar dochterondernemingen Avi-Twente B.V., Twence Bioconversie B.V., Twence B.V., Twence Duurzaam B.V., Twence Zon B.V. en Empyro B.V. We geven u inzicht in de cijfers, maar ook over de belangrijkste gebeurtenissen van het afgelopen jaar, onze visie op de toekomst en de verantwoording van onze raad van commissarissen. In ons online publieksjaarverslag beschrijven wij onze belangrijkste projecten en ontwikkelingen in meer detail. U vindt dit jaarverslag op https://jaarverslag.twence.nl.
Dit jaarverslag is gedrukt op Circle Offset Premium White.
6
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2019
7
Inleiding
Inleiding
Circulair ondernemend De wereld om ons heen is altijd in beweging. Of het nu gaat om technologische ontwikkelingen die in rap tempo elkaar opvolgen of onvoorziene gebeurtenissen in bijvoorbeeld de politiek. Feit is dat wij als organisatie moeten omgaan met deze dynamiek. We moe-
Twence gaat
ten kunnen inspringen op situaties die onze eigen plannen misschien wel doorkruisen. Of die op zijn minst zorgen voor een rimpeling
voor circulair
in de bedrijfsvoering. Het afgelopen jaar hebben we deze rimpelingen – en ook hogere golven – op ons af zien komen. Verwacht en
ondernemerschap
onverwacht. Echter, we bleven focus houden. Door als organisatie wendbaar te zijn én te blijven. Met een positief bedrijfsresultaat als gevolg.
Invloeden met impact Als we terugdenken aan 2019, dan springen een aantal zaken in het oog. Zaken die van buitenaf veroorzaakt werden, maar impact hadden op onze eigen bedrijfsvoering. Zo werd afgelopen zomer bekend, dat het Amsterdamse afval- en energiebedrijf omwille van veiligheidsredenen werd stilgelegd. Een maatregel die onder andere ingreep op onze communale samenwerking met de stad Münster. Het gevolg van de gebeurtenissen in Amsterdam was dat de rijksoverheid een importplafond afkondigde, om te voorkomen dat in Nederland brandbaar afval gestort moest worden. In de praktijk betekende dit, dat er geen nieuwe importvergunningen meer werden afgegeven. Dat had effect op onze samenwerking met Münster, omdat we dreigden geen nieuwe importvergunning meer te krijgen. Dankzij een intensief lobbytraject hebben we deze vergunning toch weten binnen te halen. Ook impact had de brand in onze composteringsinstallatie, waardoor we onze installatie opnieuw moeten herbouwen. Deze tegenslag geeft ons echter ook de kans om een instal9 latie neer te zetten, waarmee we een nog hoger rendement kunnen behalen, beter kunnen anticiperen op toekomstige ontwikkelingen en emissie-uitstoot kunnen minimaliseren. Wat het afgelopen jaar verder op ons pad kwam, lees je op de pagina’s hierna.
Focus op 2020-2023 In december hebben onze aandeelhouders onze nieuwe koers voor 2020-2023 vastgesteld. Geen onbekende koers, maar wel één die nog scherper focust op daar waar we echt het verschil kunnen maken: het leveren van duurzame energievoorzieningen en het produceren van grondstoffen uit afval en biomassa. Dat doen we door onze bedrijfsprocessen te optimaliseren en door in te zetten op een aantal strategische projecten. Wat deze projecten inhouden, lees je verderop en vooral in ons online jaarverslag: https://jaarverslag.twence.nl.
mogelijk en noodzakelijk om het grootste gedeelte van onze bedrijfsvoering te continueren. Echter, het blijft een onzekere situatie en we prijzen dan ook het enthousiasme en veerkracht die onze werknemers tonen om samen deze crisis te lijf te gaan. Wij blijven de ontwikkelingen nauwkeurig volgen en treffen passende maatregelen: om ons personeel te beschermen en onze kerntaken te blijven uitvoeren.
Circulair ondernemend Binnen Twence willen we het circulair ondernemerschap stimuleren. Circulariteit begint al bij de bron: hebben we echt nodig wat we willen gaan produceren? Als daarop het antwoord ja is, dan moeten we met elkaar kijken hoe we de productie zo duurzaam mogelijk kunnen organiseren. Dat vraagt kennis over grondstoffen, mate van hergebruik en innovatieve technieken en productiemethoden. Samenwerking binnen de gehele keten is daarbij van essentieel belang. We moeten met elkaar de circulaire gedachte scherp voor ogen houden, met ruimte voor gezond ondernemerschap. Circulair ondernemend. Het is voor ons een combinatie van bewustzijn, kennis, houding en gedrag. Karaktereigenschappen en vaardigheden die van belang zijn. Onze kernwaarden Passie, Daadkracht en Vertrouwen voegen we daar als basishouding aan toe. We zijn ervan overtuigd dat we met elkaar kunnen groeien. Door in te zetten op samenwerking, door samen de schouders eronder te zetten en door met vakmanschap en passie te werken aan ons prachtige bedrijf. Met alle partners in de keten en met het vertrouwen van onze aandeelhouders.
Coronavirus Ten tijde van het opstellen van dit jaarverslag zit Nederland in een intelligente lockdown als gevolg van het COVID-19 virus. Net zoals dit grote impact heeft op de samenleving, heeft het ook impact op Twence. De bedrijfsactiviteiten van Twence zijn voor een groot gedeelte aangemerkt als cruciale beroepsgroep door de Rijksoverheid. Hierdoor is het
Dr. G. Marc Kapteijn algemeen directeur
9
Kerncijfers
Kerncijfers
De onderstaande kerncijfers hebben betrekking op de geconsolideerde jaarrekening 2019 van Twence Holding B.V. De balansgegevens zijn per 31 december 2019.
Kerncijfers
Eenheid
2019
2018
Netto-omzet
€ mio
116,8
105,1
Som der bedrijfsopbrengsten
€ mio
121,5
106,5
Bedrijfsresultaat/EBIT
€ mio
21,0
22,7
Resultaat na belastingen
€ mio
11,8
14,5
%
9,7
13,6
EBITDA
€ mio
49,2
44,3
Kasstroom uit operationele activiteiten
€ mio
30,6
41,9
Aanschafwaarde totaal
€ mio
696,2
699,7
Boekwaarde totaal
€ mio
247,6
261,2
Investeringen
€ mio
13,7
42,7
Afschrijvingen
€ mio
27,3
21,7
€ mio
286,5
307,2
Rentabiliteit totale vermogen
%
7,1
7,7
Rentabiliteit eigen vermogen
%
8,7
11,0
in kton
928
976
Bruto elektriciteitsproductie
in GWh
479
440
Warmte- en stoomlevering
in GWth
708
651
in fte
244,8
234,5
%
2,5
4,0
in jaren
45,0
46,5
Afvalverwerking, energie, grondstoffen
Resultaten
Resultaat na belastingen als % van de bedrijfsopbrengsten
Materiële vaste activa
11
Vermogen Balanstotaal
Twence, bron van grondstoffen en energie In alles wat we doen staat onze visie en missie centraal. We toetsen onze keuzes aan dat waar we voor staan. We lichten u graag hieronder onze visie en missie toe.
Twence investeert samen met partners in de transitie naar een duurzame samenleving
Visie Het is onze overtuiging dat vergaande reductie van de uitstoot van broeikasgassen en spaarzaam gebruik van onze natuurlijke hulpbronnen noodzakelijk zijn voor een gezond en houdbaar leefklimaat. Grondstoffen in materialen en producten blijven onderdeel uitmaken van de kringloop en voor alle producten uit fossiele bronnen bestaat een duurzaam alternatief. Energie wordt in de toekomst volledig opgewekt uit hernieuwbare bronnen.
Missie Twence heeft een verbindende en actieve rol in de ontwikkeling van een circulaire economie in de (Eu)regio en investeert, samen met partners, in de transitie naar een duurzame samenleving.
10
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2019
Kengetallen
Afvalhoeveelheden Aangeleverde hoeveelheden
Twence zet zich in zodat een maximum aan waardevolle materialen in de kringloop behouden blijft. Wij produceren grondstoffen en energie(dragers) uit afval, biomassa, reststromen en andere hernieuwbare bronnen. Dit doen wij ketengericht, met passie, innovatief en bedrijfseconomisch verantwoord. Wij verbinden maatschappelijk nut met ondernemerschap, respecteren mens en milieu en dragen bij aan de verduurzaming van de samenleving in het algemeen en aan de realisatie van de duurzaamheidsdoelstellingen van onze aandeelhouders in het bijzonder.
Energie
Overige kerncijfers Personeelsbezetting gemiddeld Ziekteverzuim (%) Gemiddelde leeftijd
11
Verslag van de directie
Start samenwerking Münster Op 1 januari start de communale samenwerking tussen de aandeelhouders van Twence en Münster. Het doel van deze samenwerking is de realisatie van een Euregionale efficiënte afvalverwijderingsstructuur.
Herbouw installatie
Groen licht voor straten, sporthallen en bushaltes
JANUARI
De openbare verlichting in Tubbergen, Dinkelland, Enschede en Losser brandt voortaan op energie geproduceerd uit het huishoudelijk afval van de eigen inwoners.
Compostering & Vergisting in 2020
Van mest naar grondstoffen en duurzame energie
FEBRUARI
Provincie Overijssel stemt in met het inpassingsplan voor de mestverwaardingsinstallatie op Elhorst-Vloedbelt. Met deze installatie kunnen we groen gas voor 3.000 huishoudens produceren, schaarse grondstoffen terugwinnen en een groot deel van het mestoverschot in de regio verwerken. Deze maand informeerden we varkenshouders. Wel wachten we nog op een uitspraak van de Raad van State om daadwerkelijk in 2020 te kunnen bouwen.
Groene stoom naar Nouryon De zoutproductie van Nouryon wordt verder verduurzaamd door levering van duurzame stoom uit de biomassa-energiecentrale van Twence. De twee bedrijven tekenden hiertoe deze maand een overeenkomst in aanwezigheid van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat en de provincie Overijssel. Hiermee kan Nouryon 50.000 ton CO2 per jaar besparen!
13 Vergunning aangevraagd: CO2 afvangen en hergebruiken
MAART
Verslag van de directie
Ons plan: uit de rookgassen van onze afvalenergiecentrale jaarlijks 100.000 ton CO2 afvangen en hergebruiken. Bijvoorbeeld als meststof, koelmiddel of basisgrondstof voor de chemische industrie. Wanneer de plannen, financiering, vergunningen en afzetkanalen voor de grootschalige installatie rond zijn, kan de installatie eind 2020 worden gebouwd en in 2021 in gebruik genomen.
Elk jaar een feestje: de Landelijke Compostdag
Jaarrond circulair ondernemend 2019 in vogelvlucht
Op 30 maart deelden we 60.360 zakken compost uit aan de inwoners van Twente. Gemaakt van hun eigen groente-, fruit- en tuinafval.
De natuur is de belangrijkste bron van onze aarde. Daar moeten we met respect mee omgaan. Daarom staat bij Twence een groene, circulaire samenleving centraal. Dankzij innovatie en nieuwe technologie brengen we steeds meer grondstoffen uit afval terug in de kringloop en groeit de energieopbrengst uit afval, biomassa en zon. Zo leveren we een belangrijke bijdrage aan het realiseren van de duurzaamheidsdoelstellingen van onze aandeelhouders. Ontdek hoe we circulair ondernemend waren in 2019.
12
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2019
Samenwerking Mineral Valley Twente van start APRIL
Deze samenwerking heeft tot doel om in de regio aan de slag te gaan met verwaarding van mest en het creëren van een gezondere bodem. We doen mee aan dit regionale initiatief om te onderzoeken wat de opbrengst is op langere termijn.
13
Verslag van de directie
Biobrandstof voor Twente Milieu Een duurzame samenwerking tussen Twente Milieu, Avia en Twence, waarbij de voertuigen van Twente Milieu biobrandstof van Twence kunnen tanken bij Avia. Samen onderzoeken we of het mogelijk is om zo de regionale keten te sluiten.
OKTOBER
MEI
Grote schade aan composteringsinstallatie door brand In de nacht van zaterdag 25 mei op zondag 26 mei ontstond brand in onze composteringsinstallatie. Een grote brand die zorgde voor rook en stankoverlast in de omgeving. De schade aan onze installatie is groot. Gelukkig kwam de veiligheid van onze medewerkers en de brandweer niet in het geding. Ook werden in de omgeving geen verhoogde concentraties van gevaarlijke stoffen gemeten. Na de brand realiseerden we snel een tijdelijke oplossing om het gft-afval weer te verwerken tot compost en energie. Tegelijk maakten we plannen voor de herbouw van de installatie.
Innoveren met CO2: zeewier en plasticsoep 160 eerstejaars scholieren van het Technasium in Enschede bedachten nieuwe toepassingen voor CO2. Van meststof voor zeewier tot het opvissen van de plasticsoep. Veelbelovend!
JULI
NOVEMBER
15
Warmtenet Enschede is de duurzaamste van Nederland Nog een trots moment in 2019. Het Warmtenet Enschede wint de titel Duurzaamste Warmtenet van Nederland. Ennatuurlijk levert onze duurzame warmte uit biomassa aan zo’n 8.000 woningen en bedrijven.
Strategisch beleidsplan Twence 2020-2023 Duurzame bron van energie en grondstoffen 12 december 2019
DECEMBER
AUGUSTUS
Focus 2020-2023 De nieuwe strategische koers is vastgesteld. Benieuwd waar we ons de komende jaren op focussen? Lees meer over onze toekomstplannen op pagina 19.
Voorbereiding zonnepark ’t Rikkerink: tweede afdeklaag Tot eind november werkten we aan een tweede afdeklaag op de voormalige vuilstort ’t Rikkerink in Ambt Delden. Deze laag, gemaakt met onze eigen bodemassen, vormt de basis voor het zonnepark dat we in 2021 gaan bouwen. 12 februari 2019
14
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2019
15
Verslag van de directie
Vennootschappelijke ontwikkelingen Strategisch beleidsplan Twence 2020-2023 In de Algemene vergadering van Aandeelhouders (AVA) van december 2019 hebben we het Strategisch beleidsplan Twence 2020-2023 vastgesteld. We zijn in dit proces ondersteund door een klankbordgroep, bestaande uit ambtenaren van diverse gemeenten en vanuit diverse beleidsterreinen. Deze klankbordgroep is van begin 2018 tot eind 2019 zeven maal bijeengekomen. Verderop in dit hoofdstuk lichten we onze visie op de komende jaren toe.
Algemene vergadering van Aandeelhouders Op 25 april en 12 december 2019 is de Algemene vergadering van Aandeelhouders bijeen geweest. In de algemene vergaderingen verstrekt onze directie informatie over de belangrijkste projecten. Ook hebben we met elkaar van gedachten gewisseld over aspecten rond de bedrijfsvoering, het resultaatverloop 2019, de verwachte resultaten voor 2020 en het meerjarenperspectief 2020–2023. De belangrijkste reguliere onderwerpen van besluitvorming waren de vaststelling van het jaarverslag 2018, de jaarrekening 2018 en de winstbestemming. Daarnaast hebben we stilgestaan bij de toerekening van de milieuprestaties van Twence aan de aandeelhouders. Met onze aandeelhouders en met Rijkswaterstaat is afgesproken dat we de duurzame energieprestatie van Twence naar rato van het aandeelhouderschap toerekenen aan alle aandeelhouders. De resultaten zijn gepubliceerd in de Klimaatmonitor van Rijkswaterstaat.
Aandeelhouderschap Stadt Münster Op 13 december 2018 sloten het merendeel van de gemeentelijke aandeelhouders van Twence en Stadt Münster een overeenkomst voor de communale samenwerking. Deze samenwerking vormt de basis voor een efficiënte, grensoverschrijdende afvalverwijderingsstructuur. Op advies van de Bezirksregierung in Nordrhein-Westfalen hebben de deelnemers ervoor gekozen om eerst deze vorm van samenwerking aan te gaan. De vervolgstap is dat de Bezirksregiering medewerking verleent aan het realiseren van het gewone aandeelhouderschap van Münster bij Twence. De komende jaren gaan we brandbaar residu uit de sorteerinstallatie van Münster omzetten in warmte en stoom voor regionale bedrijven en huishoudens in Twente. Tegelijk verwerkt het afvalverwerkingsbedrijf van Münster groente-, fruit- en tuinafval uit onze regio. Daarmee helpt het bedrijf ons bij het opvangen van pieken en dalen in de aanlevering. We willen zo goed mogelijk bijdragen aan het realiseren van de enorme opgaven van onze aandeelhouders op het gebied van milieu en duurzaamheid. De toetreding van Münster betekent dat we energie- en grondstoffenkringlopen in het Euregiogebied beter kunnen sluiten. We kunnen afvalstromen beter sturen, waardoor we afval efficiënter kunnen verwerken en de mogelijkheden om grondstoffen uit afval terug te winnen beter kunnen benutten. Ook verwachten
16
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2019
de aandeelhouders dat we wederzijdse kennis op het gebied van duurzaamheid sneller en makkelijker kunnen delen. Al met al draagt de samenwerking bij aan het behoud van werkgelegenheid en versterking van de economische positie van de Euregio.
Klankbordgroep Majeure investeringen Sinds 2016 speelt de klankbordgroep Majeure investeringen een belangrijke rol bij het beoordelen van nieuwe majeure investeringen van Twence. Aan deze klankbordgroep nemen vier aandeelhouders en één lid van de raad van commissarissen deel. In een vroeg stadium denken zij mee over de voorgenomen investeringen, kijken zij of het past binnen het Strategisch beleidsplan Twence en beoordelen zij in hoeverre de investeringen effect hebben op het beleid van de aandeelhouders. De klankbordgroep is in 2019 twee keer bijeen geweest. Daarbij is onder meer stilgestaan bij duurzame warmtevoorziening in het stedelijk gebied van Twente, CO2-afvang en hergebruik, de herbouw van de instal-
Vennootschapsrechtelijke structuur Twence Holding B.V. Om administratieve redenen hebben we de vennootschapsrechtelijke structuur van Twence versimpeld. De nieuwe structuur ziet er als volgt uit:
Hengelo 12,44%
Haaksbergen 3,77%
Enschede 24,19%
Dinkelland 4,01%
Borne 3,29%
Hof vanTwente 5,46%
Rijssen-Holten 4,36%
Hellendoorn 5,51%
Berkelland 1,68%
Twenterand 5,17%
Losser 3,49%
Tubbergen 3,26%
Wierden 3,61%
Oldenzaal 4,92%
Almelo 11,19%
Vuilverwerkingsbedrijf Noord-Groningen 3,65 %
latie voor Composteren en Vergisten en de TAS 2.0.
Door toetreding van Münster kunnen we de energie- en grondstoffenkringlopen beter sluiten
Twence Holding B.V. KvK nr. 08090697
17
100%
Twence Bioconversie B.V. KvK nr. 06072413
100%
Avi-Twente B.V. KvK nr. 06071543
100%
Twence B.V. KvK nr. 52737403
Empyro Sinds 12 december 2018 maakt pyrolysefabriek Empyro van BTG-BTL deel uit van Twence Holding B.V. Empyro zet biomassa om in pyrolyse-olie, groene stoom en elektriciteit. De activiteiten van Empyro sluiten naadloos aan op ons portfolio. Wij zetten de bedrijfsvoering onder dezelfde naam Empyro op dezelfde voet voort. Als onderdeel van de afspraken zijn de operators van de pyrolysefabriek door Twence overgenomen. Samen met voormalig eigenaar BTG-BTL hebben we het afgelopen jaar intensief samengewerkt om de Empyro-installatie verder door te ontwikkelen en nieuwe duurzame initiatieven te ontplooien. Met elkaar willen we hiermee het gebruik van fossiele brandstoffen terugdringen.
100%
Empyro B.V. KvK nr. 08194437
100%
Twence Zon B.V. KvK nr. 69246734
100%
Twence Duurzaam B.V. KvK nr. 51513269
17
Verslag van de directie
Risicomanagement Aan elke ondernemingsstrategie zijn risico’s verbonden. Externe economische factoren, onvoorspelbare marktontwikkelingen, calamiteiten en menselijke factoren kunnen de realisatie van ondernemingsdoelstellingen in de weg staan. Twence kent een lage risicobereidheid. We streven ernaar om de risico’s, die het behalen van strategische en operationele doelen in de weg kunnen staan, zo goed mogelijk te beheersen. We wegen risico’s aan de hand van een risicomatrix. Deze evalueren we jaarlijks. Op basis van de bevindingen stellen het directieteam en de hoofdproceseigenaren samen passende beheersmaatregelen vast. Het directieteam bespreekt de risicomatrix regelmatig. De raad van commissarissen wordt over de belangrijkste risico’s geïnformeerd.
Belangrijke risico’s Belangrijke geïdentificeerde risico’s zijn onder meer: • Op strategisch niveau: het niet realiseren van de ambities zoals neergelegd in het Strategisch beleidsplan. • Op tactisch niveau: onvoldoende spreiding van het klanten contractportfolio. • Op operationeel niveau: onverwachte stilstand van kapitaalintensieve installaties.
Strategisch Het Strategisch beleidsplan van Twence sluit nauw aan bij de taak die aandeelhouders hebben op het gebied van verduurzaming en de circulaire economie. Het plan wordt in constructief overleg met hen elke vier jaar opnieuw opgesteld. Het risico van het niet realiseren van de ambities zoals neergelegd in het Strategisch beleidsplan verminderen we door regelmatig gesprekken te voeren met aandeelhouders over de uitvoering van projecten die uit het beleidsplan voortkomen. Hierdoor worden kansen en bedreigingen wederzijds herkend en acteren we hier vroegtijdig op. De plannen en projecten voortvloeiend uit het beleidsplan delen we actief met de voltallige directie, leidinggevenden en projectleiders. Zij monitoren deze plannen en projecten ook, zodat we afwijkingen tijdig kunnen bijsturen. Daarnaast beperken we dit risico door het verder ontwikkelen van de diversificatiestrategie, dat wil zeggen: het zo groot mogelijk houden of uitbreiden van inkoopalternatieven.
Tactisch Om het risico ‘onevenwichtig klantenportfolio’ te verminderen, stellen we gewenste klantenprofielen op voor de verschillende bedrijfsonderdelen. Aan het klantenportfolio besteden we continu aandacht, zodat deze optimaal aan blijft sluiten bij de gewenste profielen.
Operationeel Het risico ‘onverwachte stilstand van kapitaalintensieve installaties’ verminderen we enerzijds door stilstanden te analyseren en verbetermaatregelen te implementeren,
18
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2019
anderzijds door het toepassen van asset management, waarbij we op basis van levensduuranalyse preventief onderhoud plannen. Tijdens onderhoudswerkzaamheden voeren we analyses en metingen uit, die input leveren voor de preventieve onderhoudsstrategie. Dit draagt bij aan de beheersbaarheid en beschikbaarheid van onze installaties.
Managementsysteem Binnen Twence beschikken we over een integraal managementsysteem, waarin alle bedrijfsprocessen zijn beschreven. Het managementsysteem is gecertificeerd conform de eisen van ISO9001 (kwaliteitsmanagement), ISO14001 (milieumanagement) en ISO45001 (managementsysteem voor gezond en veilig werken). Daarnaast zijn we als Entsorgungsfachbetrieb gecertificeerd. Ons risicomanagement is in dit integrale systeem geborgd. Voor elk proces hebben we een proceseigenaar aangewezen. Elk jaar ondertekenen hoofdproceseigenaren een In Control Statement, waarmee zij aangeven ‘in control’ te zijn van hun processen en de risico’s binnen die processen. Deze In Control Statements gelden als onderbouwing voor het In Control Statement dat de directie ondertekent over de gehele bedrijfsvoering.
Borging administratieve organisatie De externe onafhankelijke accountant beoordeelt jaarlijks de opzet en de werking van de administratieve organisatie en de interne beheersing, voor zover relevant voor de controle van de jaarrekening. Hierover rapporteert de onafhankelijke accountant aan de directie en de raad van commissarissen. Risico’s die verzekerbaar zijn, zoals branden bedrijfsschade en wettelijke aansprakelijkheid, hebben we ondergebracht bij verzekeraars.
Effecten coronavirus Terwijl we het voorliggende jaarverslag afronden, kunnen we nog onvoldoende signaleren wat de uiteindelijke effecten van het virus op onze bedrijfsvoering zullen zijn. In eerste instantie betekent het virus een gezondheidsrisico voor de mens, dus ook voor onze collega’s. Wij treffen dan ook passende maatregelen om deze zoveel mogelijk te mitigeren. De ontwikkelingen rondom het virus en daarmee ook rondom onze organisatie volgen elkaar in rap tempo op. Dit brengt onzekerheden met zich mee die mogelijk onze bedrijfsvoering raken. Wij volgen deze ontwikkelingen daarom nauwlettend en treffen telkens maatregelen waar dit passend wordt geacht. Hiermee proberen wij op een verantwoorde manier onze cruciale taak te blijven volbrengen. Ondanks de onzekerheid die dit virus met zich mee brengt, is er op dit moment sprake van een gezonde financiële situatie die deze onzekerheid kan opvangen. Daarom achten wij het passend de continuïteitsveronderstelling te blijven hanteren. Voor een nadere toelichting verwijzen wij naar de grondslagen van de jaarrekening.
Financiële ontwikkelingen
Personele ontwikkelingen
Algemeen
In 2019 hebben we verdere uitvoering gegeven aan ons beleid Duurzame inzetbaarheid. Dat resulteerde onder meer in het aanbieden van verschillende activiteiten rondom vitaliteit, arbeidsvoorwaarden en opleiding en training. Zo konden medewerkers gebruik maken van loopbaancoaches en hebben we via pilots gewerkt aan flexibel werken in de ploegendienst. Ook hebben we beleid ontwikkeld voor parttime werken en minder werken in de nachtdienst. Sinds 2018 kennen we een generatieregeling waar inmiddels ruim 15 medewerkers aan deelnemen. Volgens deze regeling mogen ouderen minder werken met behoud van enkele rechten. Op het gebied van strategisch personeelsmanagement (SPM) hebben we een mooie stap gemaakt door inzicht te krijgen in de ambitie en potentie van onze medewerkers. We weten beter wie en hoeveel fte's we nodig hebben en wanneer we ze willen inzetten. Het afgelopen jaar zijn een aantal medewerkers intern doorgestroomd naar een andere functie of hebben promotie gemaakt.
De netto-omzet bedroeg € 116,8 miljoen (2018: € 105,1 miljoen). Het resultaat na belastingen bedroeg € 11,8 miljoen (2018: € 14,5 miljoen). De stijging van de bedrijfslasten, die verhoudingsgewijs meer zijn gestegen dan de bedrijfsopbrengsten, hebben bijgedragen aan een lager bedrijfsresultaat van € 21,0 miljoen (2018 € 22,7 miljoen). De toevoeging van het resultaat 2019 aan het eigen vermogen overstijgt het uitgekeerde dividend. Hierdoor neemt het eigen vermogen in 2019 toe met € 4,6 miljoen. Als percentage van het balanstotaal steeg de solvabiliteit tot 48,2% (2018: 43,4%) waarmee we voldoen aan de bankconvenanten.
Kasstromen De operationele kasstroom is in 2019 gedaald van € 41,9 miljoen naar € 30,6 miljoen. De belangrijkste oorzaak voor de daling is de mutatie in het werkkapitaal, meer specifiek de hogere vorderingen en lagere kortlopende schulden. De kasstroom uit investeringsactiviteiten daalde van € 42,8 miljoen negatief in 2018 naar € 13,7 miljoen negatief in 2019. De belangrijkste investeringen in 2019 betroffen het (tijdelijk) herstel van de composteringsinstallatie, het vervangen van de voorwand ketel 2e trek AEC en het vervangen van de MCC-verdelers. In 2018 betrof dit het project BEC 2.0 en de aankoop van 100% deelneming in Empyro B.V.
19
De kasstroom uit financieringsactiviteiten is in 2019 gestegen van € 2,6 miljoen negatief naar € 30,4 miljoen negatief. De redenen hiervoor zijn geen opname van langlopende leningen, aflossing op bestaande langlopende leningen en het betaalde dividend. De netto kasstroom bedroeg in 2019 € 13,4 miljoen negatief (2018: € 3,5 miljoen negatief) en deed het saldo van de liquide middelen dalen van € 24,9 miljoen eind 2018 naar € 11,5 miljoen eind 2019. In 2019 zijn geen financieringen overeengekomen met de ING/BNG.
We weten beter wie en hoeveel fte's we nodig hebben en wanneer we ze willen inzetten
Ziekteverzuim Streefgetal ziekteverzuim: 3,5% Ziekteverzuim 2018: 4,0% Ziekteverzuim 2019: 2,5% Verzuimmanagement is sinds 2018 volledig een lijnverantwoordelijkheid.
Arbeidsmarkt Er heerst krapte op de arbeidsmarkt. Mede daarom zijn we in 2018 een technische bedrijfsacademie gestart. In twee jaar tijd leiden we vijf zij-instromers op tot vakman/vakvrouw op mbo4-niveau. Bij het succesvol afronden van het opleidingstraject kunnen de zij-instromers mee solliciteren op vacatures. In 2019 zijn drie deelnemers in een operationsfunctie ingestroomd. Daarnaast zijn we gestart met de projectgroep Arbeidsmarktbewerking, met als doel om openstaande vacatures in te vullen. De interventies bleken succesvol. Eind 2019 zijn alle openstaande vacatures vervuld.
19
Verslag van de directie
Focus 2020-2023, de energieke koers van Twence
Personeelscijfers per 31 december 2019 Eenheid
2019
2018
Personeelsbezetting*
Fte
244,8
234,5
Waarvan deeltijders
Aantal
45
40
Stagiaires/afstudeerders**
Aantal
3
3
Uitstroom jaarcijfers
Fte
18,2
13,5
Instroom jaarcijfers
Fte
36,3
21,8
Vacatures openstaand
Aantal
4
7
Gemiddelde leeftijd
In jaren
45,0
46,5
Ziekteverzuim
%
2,5
4,0
* Dit betreft een gemiddelde, exclusief stagiairs, inclusief 3 management trainees (in 2018: 4). ** In 2019 hebben 10 stagiaires/afstudeerders stage gelopen of hun afstudeeropdracht uitgevoerd bij Twence.
Vooruitzichten 2020 In 2020 verwachten we een verdergaande bijdrage te kunnen leveren aan de verduurzaming van de regio door flinke stappen te zetten in onze strategische projecten gericht op een circulaire economie. Zo hopen we de vergunning rond te krijgen en de eerste paal te kunnen slaan voor een innovatieve mestverwaardingsinstallatie, die mest verwerkt tot 100 procent herbruikbare materialen. Verder verwachten we te starten met de realisatie van een installatie voor CO2-afvang en de warmteleiding naar Grolsch ten behoeve van een verdere verduurzaming van hun productieproces. In 2020 zal ook de herbouw van onze installatie Compostering & Vergisting voor het grootste gedeelte gerealiseerd zijn.
Levering duurzame elektriciteit Wij verwachten in 2020 de afspraken af te ronden, zodat we met ingang van 1 januari 2021 duurzame elektriciteit kunnen leveren aan onze aandeelhouders. De duurzame elektriciteit wordt door ons opgewekt uit de verwerking van huishoudelijke afvalstoffen en uit hernieuwbare bronnen, zoals de zon. Dit is een mooi voorbeeld hoe we samen regionale kringlopen kunnen sluiten. Bedrijfseconomisch zijn de vooruitzichten, mede op basis van de huidige marktprijzen, gunstig. Een toename van het aantal FTE’s ligt niet in de verwachting.
Duurzaamheidsdoelstellingen Voor onze aandeelhouders ontwikkelen wij activiteiten die substantieel bijdragen aan hun duurzaamheidsdoelstellingen. Onderzoek naar mogelijkheden voor warmtelevering aan stadswijken en bedrijven maar ook voor duurzame elektriciteit aan onze aandeelhoudende gemeenten gaat onverminderd voort. Daarnaast zoeken we actief naar regionale initiatieven, waarbij we met andere bedrijven kunnen samenwerken aan verduurzaming. Zo werken we met Stadt Münster aan verduurzaming van de Euregio. Voor de verdere invulling van onze opdracht uit de Green Deal Bodemassen, hebben we het afgelopen jaar de nodige ervaring opgedaan en verkennen wij de markt door samenwerking te zoeken in de keten.
20
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2019
Als voorzitter van de Warmtetafel binnen de Regionale Energie Strategie (RES) Twente is wethouder Claudio Bruggink nauw betrokken bij de warmtelevering aan stadswijken.
De koers is uitgezet, de doelen bepaald. 2020 wordt het jaar van de strategische projecten. Met een gedegen voorbereiding, waaraan iedereen zijn of haar bijdrage heeft geleverd, gaan we de komende jaren volop in de uitvoering. Het afgelopen jaar hebben we erg ingezet op de zelfstandigheid, betrokkenheid en professionaliteit van onze teams. Het activeren en betrekken van medewerkers geeft positieve resultaten. En dat geeft weer het vertrouwen dat we onze koers voor 2020-2023 ook echt kunnen gaan varen.
Twee focusgebieden Twence heeft de afgelopen jaren bewezen een aanzienlijke bijdrage te kunnen leveren aan de energietransitie. Samen met onze aandeelhouders en partners zetten we de komende jaren de noodzakelijke verdere stappen om een duurzame samenleving te realiseren. Voor de periode 2020-2023 hebben we de strategische lijnen geactualiseerd, aansluitend op de ontwikkelingen in onze omgeving. In deze periode staan de volgende strategische lijnen centraal: 1. Een actieve en substantiële bijdrage leveren aan de duurzame regionale energievoorziening. 2. Meer waardevolle grondstoffen uit afval en biomassa produceren om daarmee de grondstofkringlopen te sluiten. Door in te zetten op deze twee focusgebieden, verwachten we dat Twence zich ook in de toekomst op eigen kracht kan blijven ontwikkelen, mét het vertrouwen van onze publieke aandeelhouders en de samenwerking met onze ketenpartners. We zetten gezamenlijk in op het intensiveren van 21 onze eigen transitie tot Euregionaal grondstoffen- en energiebedrijf.
Strategische projecten in uitvoering
Belangrijke waarde: de mensen Het draait echter niet alleen om het verbeteren van installaties. Onze belangrijkste waarde zijn onze mensen. Zij kunnen door hun professionaliteit en betrokkenheid het verschil maken. We kunnen nog zulke mooie idealen en dromen hebben, zonder de inzet van onze medewerkers zijn we nergens. De dynamiek binnen en buiten ons bedrijf vraagt om vaardigheden als wendbaar zijn, continu willen verbeteren, maar ook kostenbewust handelen. Naast het ontwikkelen van vaardigheden, is het ook belangrijk om kennis en kunde op peil te houden. Dat vraagt wat van de leidinggevenden, maar brengt ook een eigen verantwoordelijkheid met zich mee. Gelukkig zien we dat onze medewerkers op positieve wijze omgaan met deze dynamiek. 2020 wordt een jaar waarin we weer een belangrijke stap zetten om de transitie tot Euregionaal grondstoffen- en energiebedrijf verder vorm te geven. Wilt u meer lezen over ons beleid voor de komende jaren? Download dan het Strategisch beleidsplan Twence 2020-2023 op https://jaarverslag.twence.nl.
Enschede, 3 april 2020
Dr. G. Marc Kapteijn algemeen directeur
Vanuit de twee pijlers zetten we in op een aantal strategische projecten die bijdragen aan de gestelde doelen. Deze projecten moeten de verwachte groei realiseren om zo een rol van (Eu)regionale en ook landelijke betekenis te spelen. De volgende projecten staan voor 2020 op de planning om te starten met de realisatie: • Herbouw installatie Compostering & Vergisting • Mestverwaarding • CO2-afvang • Warmteleiding Grolsch Het zijn majeure projecten, die flink wat gaan vragen van onze organisatie. Daarnaast gaan we een flinke stap vooruit zetten in de uitrol van onze warmtevisie, waarbij we willen bijdragen aan de warmte- en stoomlevering aan stedelijke warmtenetten en industriële grootverbruikers in Twente. Om deze projecten te laten welslagen, verbeteren we onze huidige bedrijfsvoering, optimaliseren we de installaties onderling en verhogen we de beschikbaarheid en de olieproductie bij Empyro.
21
Corporate governance verslag
We vangen al kleinschalig sinds 2014 CO2 af.
Het resultaat over 2019 is bereikt dankzij grote inzet en betrokkenheid van de medewerkers van Twence. Het vooruitzicht van structurele positieve financiële resultaten op bedrijfsniveau is noodzakelijk voor Twence om te kunnen blijven investeren in de verbetering en kwaliteit van de bestaande kapitaalintensieve installaties. Daarnaast is dit nodig om zo nieuwe investeringen in installaties voor grondstoffenterugwinning en duurzame energieproductie mogelijk te maken. Deze investeringen zijn noodzakelijk om de beleidsdoelstellingen van de aandeelhouders en de continuïteit van de onderneming op de lange termijn te borgen.
TOEZICHT 1. Verslag toezichtstaken raad van commissarissen Als raad van commissarissen houden we toezicht op en adviseren we de directie over het beleid en de algemene gang van zaken van de onderneming. Daarbij handelen we in het belang van alle stakeholders in de vennootschap. Voor belangrijke directiebeslissingen is goedkeuring van de raad van commissarissen vereist. Dit is vastgelegd in de statuten. In dit verslag staan we nadrukkelijk stil bij onze eigen verantwoordelijkheid. De raad van commissarissen heeft in 2019 vier keer plenair met de directie vergaderd. Tijdens de eerste vergadering is één commissaris afwezig geweest, bij alle overige vergaderingen is de voltallige raad bijeen gekomen. We hebben meerdere keren zonder de directie overleg gevoerd en we hebben met vertegenwoordigers van de ondernemingsraad gesproken over diverse ontwikkelingen van de organisatie. Daarnaast hebben we samen met de directie tijdens een strategische sessie de samenwerking geëvalueerd. Tevens hebben we gesprekken gevoerd met de aandeelhouders, zodat we wisten welke belangen er op 23 dat niveau spelen. De raad van commissarissen is daarnaast vertegenwoordigd in de klankbordgroep Majeure investeringen. De volgende onderwerpen zijn in 2019 besproken:
Corporate governance verslag
Twence Holding B.V. Bericht van de voorzitter In dit bericht sta ik namens de raad van commissarissen graag stil bij de ontwikkelingen van Twence Holding B.V. in 2019. We kunnen terugblikken op een jaar waarin veel is gebeurd. U heeft dat al kunnen lezen in het verslag van de directie op de voorgaande pagina’s.
22
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2019
• Actualisatie Strategisch beleidsplan Twence periode 2020-2023. • Communale samenwerking tussen Münster en de aandeelhoudende gemeenten van Twence. • Jaarverslag en jaarrekening 2018. • Strategische projecten. • Veiligheid, Arbo en ontwikkelingen ziekteverzuim. • (Her)benoeming commissarissen. • Beschikbaarheid en onderhoudsconcepten van grote installaties. • Vaststelling budget 2020 en bespreking meerjarenbegroting 2020-2023. • Stookproeven en effecten daarvan op de bedrijfsvoering. • Vergunningen, ruimtelijke ordening. • Marktontwikkelingen van grondstoffen, (duurzame) energie en afval. • Samenwerking in de keten. • Internationalisering van de afvalmarkt. • Status organisatieontwikkelingen voor kantoorposities en productieomgeving.
• •
Kwaliteitsmanagement, leiderschapstrainingen kader. Integratie Empyro in de Twence-organisatie.
Hierna wordt samenvattend aangegeven hoe de raad van commissarissen het beleid van de onderneming beoordeelt.
Realisatie ondernemingsdoelstellingen Samen met de directie staan we steeds stil bij de voortgang van de realisatie van de ondernemingsdoelstellingen. Uit het financieel jaarverslag dat nu voor u ligt, blijkt dat het door ons goedgekeurde budget 2019 en de bijbehorende ondernemingsdoelstellingen grotendeels zijn behaald. Het resultaat is positief beïnvloed door het in stand houden van de hoge beschikbaarheid, stijgende prijzen in onze afzetmarkten en lagere afschrijvingslasten.
Strategie en risico’s De directie heeft voor een belangrijk deel uitvoering gegeven aan het ‘Strategisch beleidsplan Twence 2016–2019’. Ook is het meerjarenbeleidsplan geactualiseerd voor de jaren 2020-2023. Hierover informeert de directie van Twence in de voorgaande pagina’s van dit jaarverslag en in het online publieksjaarverslag 2019: https://jaarverslag.twence.nl. Over het proces en de inhoud van het Strategisch beleidsplan Twence 2020-2023 zijn we tijdens onze reguliere vergaderingen door de directie geïnformeerd. De onderneming is er in 2019 opnieuw in geslaagd een passend volume brandbaar restafval te contracteren. Dit draagt bij aan de optimale bezetting van de afvalenergiecentrale de komende jaren. We hebben er vertrouwen in dat ook in de verdere toekomst langjarig voldoende brandbaar restafval aangeboden wordt om de installaties optimaal te kunnen benutten en verplichtingen op het gebied van energie en grondstoffenlevering na te komen. Vooruitlopend op de ‘Brexit’ is de hoeveelheid afval die voor het Verenigd Koninkrijk wordt verwerkt, afgebouwd. De importheffing heeft dit proces nog eens versneld. Parallel daaraan is – passend bij de Euregionale rol van Twence – meer afval uit het Duitse grensgebied gecontracteerd. Hoewel de importheffing ook impact had op dit proces, zien we de toekomst met onze Duitse partners met vertrouwen tegemoet.
Interne beheersing Bij Twence werken we met een Balanced scorecard, waarin toetsingscriteria zijn opgenomen voor onder meer financiële ontwikkelingen, klantrelaties, verloop van processen en de status van ontwikkelingsinitiatieven van de onderneming. Daarnaast wordt maandelijks gerapporteerd over onder meer financiën, Arbo en veiligheid. De directie beoordeelt maandelijks of de onderneming op koers ligt en of er bijgestuurd moet worden. De directie informeert ons ieder kwartaal via financiële rapportages en statusrapportages over de bedrijfseconomische ontwikkeling. Daarbij gaan zij expliciet in op risico-aspecten. De auditcommissie beoordeelt de financiële rapportages en investeringsvoorstellen diepgaand, bespreekt deze apart met de directie en rapporteert aan de raad van commissarissen. Daarnaast zijn
23
Corporate governance verslag
uit de raad van commissarissen een technische commissie en een remuneratiecommissie ingesteld die zich voor deze onderwerpen in de bedrijfsvoering verdiepen. Een vertegenwoordiger van de raad van commissarissen neemt deel aan de bijeenkomsten van de klankbordgroep Majeure investeringen. Daardoor is er een goede wisselwerking met de aandeelhouders en hun belangen bij grote investeringen. Deze werkwijze is naar onze mening een adequate methode om toezicht op de onderneming te kunnen houden.
Financiële verslaggeving De jaarrekening 2018 hebben we in onze vergadering van 21 maart 2019 besproken. De onafhankelijke accountant van PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. heeft ons een toelichting gegeven. We hebben aan de Algemene vergadering van Aandeelhouders voorgesteld deze jaarrekening ongewijzigd vast te stellen. Als onderdeel van ons toezicht bespreken we met de onafhankelijke accountant van PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. de status van de initiatieven die de directie op basis van de aanbevelingen uit het uitgevoerde controleonderzoek van PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. heeft genomen. Daarbij hebben we samen vastgesteld dat de directie daar naar genoegen adequaat uitvoering aan heeft gegeven. Elke vergadering legt de directie verantwoording aan ons af over de resultaten tot op dat moment, waarbij afwijkingen op het door ons vastgestelde budget worden toegelicht. We hebben gedurende het jaar vastgesteld dat we voldoende informatie voorgelegd kregen om dit goed te kunnen beoordelen.
Naleving wet- en regelgeving De onderneming heeft een compliance medewerker in dienst, die de directie rechtstreeks informeert over naleving van wet- en regelgeving. In de statusrapportage houdt de directie ons elke vergadering over dit onderwerp op de hoogte. Hierbij hebben we vastgesteld dat wet- en regelgeving ook in 2019 op een correcte manier zijn nageleefd. Over de wijze van toezicht op naleving van de milieuregelgeving hebben Twence en provincie Overijssel sinds 2010 een convenant afgesloten. Hierbij wordt gebruik gemaakt van het zogenaamde systeemgericht toezicht. Dit toezicht bestaat deels uit controle van het Twence interne borgingssysteem voor de naleving van vergunningsvoorschriften en deels uit reality checks in de praktijk. Provincie Overijssel en Twence lopen in Nederland voorop met deze werkwijze, die we als zeer efficiënt beoordelen.
Verhouding met aandeelhouders Tijdens de aandeelhoudersvergaderingen is door de directie en raad van commissarissen nadrukkelijk stilgestaan bij voorgenomen strategische projecten, de strategische en bedrijfseconomische effecten daarvan en de invloed van de aandeelhouders daarop. Voor de aandeelhouders is Twence een belangrijke partij bij het behalen van hun duurzaamheidsdoelstellingen, die gebaseerd zijn op nationale en internationale afspraken.
24
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2019
Relevante aspecten MVO Tijdens iedere reguliere vergadering informeert de directie ons over de eventuele bijzonderheden in de relatie met onder meer maatschappelijke organisaties en omwonenden. We stellen vast dat er sprake is van een constructieve sfeer en dat er een gezonde relatie is met alle partijen. De wijze waarop de onderneming de omgeving vroegtijdig bij bijzondere of nieuwe ontwikkelingen betrekt, met hen invulling geeft aan natuurontwikkeling en beeldkwaliteit spreekt ons aan. Ook hebben we veel waardering voor het feit dat de onderneming leegstaande gebouwen tijdelijk beschikbaar stelt aan maatschappelijke organisaties en cliënten van deze organisaties, en mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt inzet voor groenonderhoud. Daarnaast zijn we enthousiast over de wijze waarop Twence zich inspant de jeugd te interesseren voor een toekomst in de techniek en bijdraagt aan techniekonderwijs in de regio.
2. Verslag commissies De auditcommissie is in 2019 vier keer bijeen geweest. Tijdens de vergaderingen is gesproken over de kwartaalcijfers, verzekeringsaangelegenheden, risico’s, voorgenomen investeringen en de nieuwe financiering van de onderneming. Samen met de directie is met de onafhankelijke accountant PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. de ‘Managementletter’ behandeld. Hierbij is vastgesteld, dat Twence de benoemde aandachtspunten uit de Managementletter van 2018 voortvarend heeft opgepakt en tot een goede oplossing heeft gebracht. We hebben met instemming kennis genomen hoe de directie de elementen uit de Managementletter van 2019 verwacht op te lossen. In de vier bijeenkomsten van de technische commissie is onder meer gesproken over de staat van de installaties, onderhoudsconcepten, verlengde levensduur, risico’s, de meerwaarde van inbreng van externe expertise en technische aspecten van nieuwe projecten. Tevens stonden hier de investeringen in de CO2-afvangst en de optimalisatie van het machinepark op de agenda. De remuneratiecommissie is twee keer bij elkaar geweest, waarbij onder meer is gesproken over de voortgang van afgesproken doelstellingen, bezoldiging van de directeur, functioneren directeur en algemene personeelszaken.
3. Samenvatting remuneratierapport De aandelen van Twence Holding B.V. zijn in handen van (gemeentelijke) overheden. Het bezoldigingsbeleid is gebaseerd op landelijke richtlijnen. Er zijn in 2019 geen bijzondere uitkeringen aan medewerkers van de onderneming gedaan die van deze richtlijnen of de cao afwijken. De onderneming kent één statutair directeur. Om deze reden is de bezoldiging niet opgenomen in de financiële verslaglegging. Het salarispakket is in lijn met voorgaande jaren.
INTERNE ORGANISATIE
afgetreden per 1 januari 2019. Zij heeft een nieuwe functie geaccepteerd, die niet verenigbaar is met het commissariaat bij Twence. Mr. H.G.M. van Oldeniel is in 2019 benoemd als haar opvolger. De heer T.R. Doesburg is met ingang van 1 januari 2019 voorzitter van de raad van commissarissen.
1. Samenstelling raad van bestuur en raad van commissarissen Samenstelling raad van bestuur
De commissarissen ontvangen een door de Algemene vergadering van Aandeelhouders vastgestelde vaste vergoeding, onafhankelijk van de resultaten van de onderneming. Zij houden geen aandelen in de vennootschap. In de raad van commissarissen hebben geen voormalige bestuurders van de vennootschap zitting. Een kort curriculum van de individuele leden van de raad, evenals informatie over eventuele andere commissariaten en nevenwerkzaamheden, vindt u op onze website: www.twence.nl.
Bij Twence is sprake van één statutair bestuurder, de heer dr. G.M. Kapteijn. De heer Kapteijn is vice-voorzitter en lid van het bestuur van de Vereniging Afvalbedrijven (onbezoldigd), bestuurslid van BEON (Bio-energiecluster Oost-Nederland) (onbezoldigd) en heeft verder geen nevenfuncties.
Samenstelling raad van commissarissen De raad van commissarissen van Twence Holding B.V. bestaat statutair uit vijf leden.
Profielschets, competenties en diversiteit
Mevrouw Van Oldeniel is op 25 april 2019 benoemd als lid van de raad van commissarissen. Alle leden van de raad van commissarissen zijn onafhankelijk, zoals bedoeld in artikel III.2 van de corporate governance code van Twence Holding B.V. Commissarissen worden benoemd voor een termijn van vier jaar en zijn één keer voor een volle termijn van vier jaar herbenoembaar. Mevrouw drs. W.M. van Ingen is voortijdig
De profielschets en het rooster van aftreden van de raad van commissarissen staan op de website van Twence. We stellen vast, dat de gevraagde competenties en gewenste verhouding man/vrouw in onze raad zijn vertegenwoordigd. Op de volgende pagina's worden deze competenties overzichtelijk gepresenteerd.
De raad was in 2019 als volgt samengesteld, peildatum 1 januari 2019:
Datum eerste benoeming
Herbenoeming mogelijk
Jaar van aftreden
Lid auditcommissie, lid remuneratiecommissie.
2011
-
2019
Lid RvC
Plaatsvervangend voorzitter raad van commissarissen, voorzitter technische commissie, voorzitter remuneratiecommissie, voorzitter selectie- en benoemingscommissie.
2012
-
2020
NL
Lid RvC
Lid technische commissie, lid Klankbordgroep Majeure investeringen.
2017
2021
2025
47
NL
Lid RvC
Voorzitter auditcommissie, lid selectie- en benoemingscommissie.
2018
2022
2026
60
NL
Lid RvC
2019 (25 april)
2023
2027
Naam
m/v
Leeftijd
Nationaliteit
Hoofdfunctie
Nevenfunctie
T.R. Doesburg Geb. 18-02-1949
m
69
NL
Voorzitter RvC
Ir. J.A. Casteleijn Geb. 02-10-1949
m
69
NL
Ir. W. van den Brink Geb. 25-06-1963
m
55
Drs. H.A. ZevenbergenScholtz RA Geb. 21-01-1971
v
Mr. H.G.M. van Oldeniel Geb. 27-02-1958
v
25
25
Corporate governance verslag
Competentiematrix per 31 december 2019
NALEVING CORPORATE GOVERNANCE PRINCIPES
Overeenkomstig het bepaalde in artikel 23 van de statuten leggen wij u hierbij de door ons vastgestelde jaarrekening over 2019 ter goedkeuring voor. Ook is het verslag van de directie over 2019 bijgevoegd. PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. te Enschede heeft de jaarrekening gecontroleerd. De controleverklaring is opgenomen achter in dit verslag. De winst na belasting van de vennootschap over het jaar 2019 bedraagt € 11,8 miljoen. Wij adviseren de algemene vergadering van aandeelhouders de jaarrekening over 2019 vast te stellen en: • conform het bepaalde in artikel 24 van de statuten de directie voor het door haar gevoerde bestuur en de raad van commissarissen voor het door hem uitgeoefende toezicht te dechargeren; • met toepassing van artikel 25 van de statuten de winst over 2019 te bestemmen op de wijze als is aangegeven in het in de jaarrekening opgenomen winstverdelingsvoorstel.
T.R. Doesburg
J.A. Casteleijn
W. van den Brink
H.A. ZevenbergenScholtz RA
+
+
+
+
+
+
-
+
++
++
Afvalverwerking, de afvalmarkt, secundaire grondstoffen.
-
++
++
+
-
Energieproductie en de energiemarkt.
++
+
+
+
-
Duurzaamheid, milieuzorg en maatschappelijk verantwoord ondernemen.
++
+
+
++
+
Het leiden van een kapitaalintensieve onderneming.
++
++
++
+
++
Financieel/economisch en IT.
+
+
+
++
+
Praktijkervaring met de politiek-bestuurlijke omgeving waarin Twence opereert.
+
--
+
++
++
Internationale kennis.
++
++
++
++
+
Aandeelhouder
Aantal stemmen
Percentage van de stemmen
Datum van toetreding
Sociale verhoudingen.
+
+
+
++
++
Vuilverwerkingsbedrijf Noord-Groningen*
30.969
3,65
02.01.2001
Almelo
95.000
11,19
12.12.2011
Berkelland
14.282
1,68
12.12.2011
Borne
27.897
3,29
12.12.2011
Dinkelland
34.056
4,01
12.12.2011
In onder meer het ‘reglement raad van commissarissen Twence Holding B.V.’ is geborgd hoe we omgaan met tegenstrijdige belangen. Wij zullen, afhankelijk van de daarbij ter beschikking staande informatie en het risico van belangenvermenging, beoordelen hoe het desbetreffende lid bij de bespreking en besluitvorming over dit onderwerp wordt betrokken.
Enschede
205.467
24,19
12.12.2011
Haaksbergen
32.021
3,77
12.12.2011
Hellendoorn
46.795
5,51
12.12.2011
Hengelo
105.681
12,44
12.12.2011
Hof van Twente
46.359
5,46
12.12.2011
Losser
29.607
3,49
12.12.2011
Externe auditor
Oldenzaal
41.804
4,92
12.12.2011
Sinds 1 januari 2013 voert PricewaterhouseCoopers Accountants N.V. als onafhankelijke accountant de controles bij Twence uit. We hebben voor de vaststelling van de jaarrekening 2019 buiten de aanwezigheid van de directie overleg gevoerd met de externe accountant. Hierbij is gebleken dat de accountant geen belangrijke bevindingen heeft geconstateerd ten aanzien van de interne beheersing, voor zover getoetst in het kader van de controle van de jaarrekening.
Rijssen-Holten
36.992
4,36
12.12.2011
Tubbergen
27.643
3,26
12.12.2011
Twenterand
43.909
5,17
12.12.2011
Wierden
30.668
3,61
12.12.2011
Vereisten
H.G.M. van Oldeniel
Algemeen In staat zijn het beleid van Twence op hoofdlijnen te beoordelen. Samenstelling Binding met het grondgebied van de aandeelhouders. Deskundigheden op het terrein van:
2. Kwaliteit Toezicht In de statuten, de corporate governance code Twence Holding B.V. en de daarop gebaseerde reglementen is de inhoud van het toezicht van onze raad vastgelegd.
Evaluatie In onze septembervergadering hebben wij stilgestaan bij nieuwe beleidsmatige en technische ontwikkelingen. We hebben teruggekeken op de afgesloten en lopende projecten. Ook stonden we stil bij de onderlinge samenwerking. Tot slot hebben de commissieleden onderling ook hun individuele en gezamenlijke functioneren geëvalueerd.
Organisatie Om een betere verdeling van aandacht tussen de bestaande operatie en de ontwikkelingen en realisatie van nieuwe initiatieven te bewerkstelligen, heeft Twence de afdeling ‘Innovatie en Projecten’ opgericht. Deze keuze is het afgelopen jaar van grote meerwaarde gebleken. De directie
26
Advies
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2019
heeft ons regelmatig geïnformeerd over de aansturing van de onderneming en de daarvoor benodigde kwaliteiten in relatie met de verantwoordelijke leidinggevenden.
Tegenstrijdige belangen/onafhankelijkheid
Twence kent een ‘Corporate governance Twence Holding B.V.’ Deze code is in 2017 geactualiseerd, aan de hand van de herziene Nederlandse corporate governance code. Er zijn geen bijzonderheden te melden waarbij van de corporate governance Twence Holding B.V. is afgeweken. De corporate governance Twence Holding B.V. is via de website van Twence in te zien.
Tot slot Twence is een organisatie die zich op eigen kracht, maar ook door strategische samenwerkingsverbanden verder zal ontwikkelen als grondstoffen- en energiebedrijf. Daarmee draagt Twence bij aan de beleidsdoelstellingen van de aandeelhouders, de positieve en duurzame ontwikkeling van de Twentse economie en de daaraan verbonden werkgelegenheid. Graag spreek ik namens de raad van commissarissen mijn erkentelijkheid uit voor de directie, het middenkader en vooral voor alle medewerkers van Twence, voor hun inzet in het afgelopen jaar. Door hun inspanningen zijn de positieve resultaten behaald die in dit verslag worden beschreven.
Enschede, 3 april 2020
Ir. J.A. Casteleijn voorzitter
Aandeelhouders (per 31 december 2019)
27
* Vuilverwerkingsbedrijf Noord-Groningen is een samenwerkingsverband van de gemeenten De Marne, Eemsmond, Loppersum en Winsum.
27
Jaarrekening 2019 Twence Holding B.V.
Arjan Bonthuis, LTO-voorzitter Twente, is betrokken bij mestverwaarding. De mestverwaardingsinstallatie die we gaan realiseren, vormt één van de strategische projecten uit ons strategisch beleid voor 2020-2023.
Jaarrekening 2019
Twence Holding B.V.
Twence Holding B.V.
Geconsolideerde balans per 31 december 2019
Geconsolideerde winst- en verliesrekening over 2019
(voor resultaatbestemming) Bedragen in duizenden euro’s
Bedragen in duizenden euro’s
Ref.
31-12-19
Ref.
31-12-18 Netto-omzet
Vaste activa Immateriële vaste activa
1
3.688
4.592
Materiële vaste activa
2
247.646
261.197
Financiële vaste activa
3
-
21
Som der vaste activa
251.334
Overige opbrengsten
265.810
Vlottende activa Vorderingen
4
23.674
16.517
Liquide middelen
5
11.466
24.909
Som der vlottende activa
35.140
41.426
286.474
307.236
Som der bedrijfsopbrengsten
11
Kosten van grond- en reststoffen
12
105.058
4.755
1.488 121.539
106.546
-12.274
-5.532
Lonen en salarissen
-15.221
-15.009
Sociale lasten
-2.329
-2.148
Pensioenlasten
-2.347
-2.068
-904
-
Afschrijvingen op immateriële vaste activa Afschrijvingen op materiële vaste activa
13
-27.264
-21.682
Overige bedrijfskosten
14
-40.207
-37.441
Bedrijfsresultaat
Eigen vermogen
6
138.029
133.428
Voorzieningen
7
40.042
40.061
Langlopende schulden
8
55.596
78.465
Rentebaten
Kortlopende schulden
9
52.807
55.282
Rentelasten en soortgelijke kosten
286.474
307.236
-100.546
-83.880
20.993
22.666
31
15
Resultaat voor belastingen Belastingen Resultaat na belastingen
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2019
2018
116.784
Som der bedrijfslasten
Groepsvermogen
30
2019
16
-
-
-4.819
-5.139 -4.819
-5.139
16.174
17.527
-4.328
-3.037
11.846
14.490
31
Jaarrekening 2019
Toelichting op de geconsolideerde balans en winst- en verliesrekening
Twence Holding B.V.
Geconsolideerd kasstroomoverzicht over 2019
Algemene toelichting
Bedragen in duizenden euro’s
Ref.
2019
2018
Resultaat na belastingen
11.846
14.490
Afschrijvingen immat. vaste activa
904
-
27.264
21.682
Afschrijvingen mat. vaste activa
14
Mutatie voorzieningen
-19
Activiteiten Het beheren en exploiteren van milieuvoorzieningen en het verlenen van diensten op het gebied van milieubeheersing in het algemeen en het bewerken en verwerken van huishoudelijk afval en bedrijfsafval in het bijzonder, alsmede de productie van energie en grondstoffen.
Continuïteit en de implicaties van het coronavirus
3.205
Mutatie in werkkapitaal: • Vorderingen •O verige langlopende schulden • Kortlopende schulden
-7.157
-365
-
-1.016
-2.204
3.861
Kasstroom uit operationele activiteiten
30.634
41.857
Investeringen in: • Materiële vaste activa
2
-13.712
-42.653
21
-
Ontvangen wegens waardevermindering activa
-
548
Opbrengst verkoop activa
-
36
Verwerving groepsmaatschappij
-
-721
• Financiële vaste activa
Kasstroom uit investeringsactiviteiten
Aflossing langlopende schulden
-13.691
8
Opname langlopende schulden Betaald dividend Intrekking eigen aandelen
-23.141
-22.232
-
31.002
-7.245
-11.353
-
-1
Kasstroom uit financieringsactiviteiten Mutatie liquide middelen
5
Het verloop van de geldmiddelen is als volgt:
32
-42.790
-30.386
-2.584
-13.443
-3.517
2019
2018
Stand per 1 januari
24.909
28.426
Mutatie boekjaar
-13.443
-3.517
Stand per 31 december
11.466
24.909
Twence Holding B.V. | Financieel Jaarverslag 2019
Ten tijde van het opstellen van dit jaarverslag zit Nederland in een intelligente lockdown als gevolg van het COVID-19 virus. Net zoals dit grote impact heeft op de samenleving, heeft het ook impact op Twence. De bedrijfsactiviteiten die Twence bedrijft, zijn voor een groot gedeelte aangemerkt als cruciale beroepsgroep door de Rijksoverheid. Hierdoor is het mogelijk en noodzakelijk om het grootste gedeelte van onze bedrijfsvoering te continueren. Vanuit de afdeling Veiligheid & Gezondheid worden de ontwikkelingen rondom het virus en de daaruit volgende maatregelen nauwgezet gevolgd. De teamleden informeren en adviseren de directie over de te treffen maatregelen. De ontwikkelingen rondom het virus en daarmee ook rondom onze organisatie volgen elkaar in rap tempo op. Dit brengt onzekerheden met zich mee die mogelijk onze bedrijfsvoering raken. Wij volgen deze ontwikkelingen daarom nauwlettend en33treffen telkens maatregelen waar dit passend wordt geacht. Hiermee proberen wij op een verantwoorde manier onze cruciale taak te blijven volbrengen. De directie is van mening dat er geen materiële onzekerheid is ten aanzien van de continuïteit van Twence. Onze activiteiten en diensten behoren tot de cruciale voorzieningen die zullen worden gecontinueerd: het verwerken van onze inkomende stromen zijn door de Rijksoverheid aangemerkt als cruciale en vitale activiteiten.
De belangrijkste omzetstromen voor Twence zijn afval en energie. Wij verwachten dat het te verwerken bedrijfsmatig afval zal dalen door de genomen overheidsmaatregelen, maar hiertegenover staat een verwachte stijging van het aanbod van huishoudelijk afval. Ook de bedrijfsvoering kunnen we naar verwachting ongehinderd continueren, enerzijds omdat er voldoende aanvoer van brandbaar afval en GFT afval is en anderzijds omdat we intern maatregelen hebben genomen om de bedrijfsvoering te continueren. Met name het feit dat iedereen zoveel mogelijk thuis moet blijven, zal de aanvoer van bijbehorend afvalaanbod laten stijgen. Waarschijnlijk dalen wel de marktprijzen voor energie vanwege overaanbod en onder druk van dalende olieprijzen. Voor ons zullen de mogelijke effecten daarvan beperkt zijn, omdat wij de door ons te produceren energie in 2020 vooruit verkocht hebben