Voorstel ouderenadviseur Andes en OSO
Tekst van het document
Welzijnsorganisatie Andes Overleg Samenwerkende Ouderenorganisaties Borger-Odoorn Oktober, 2021
Inleiding De afgelopen jaren heeft het Overleg Samenwerkende Ouderenorganisaties Borger-Odoorn (OSO) aandacht gevraagd voor een herintroductie van de in 2015 verdwenen ouderenadviseur. De gemeenteraad van Borger-Odoorn heeft een motie aangenomen om onderzoek te doen naar de wensen en mogelijkheden op dit gebied. Andes is gevraagd een voorstel te doen tot de functie van ouderenadviseur in samenwerking met het OSO. Voordat er ingegaan wordt op de functie en taken van ouderenadviseur, eerst een aantal cijfers. In de twee onderstaande afbeeldingen staat informatie over het aantal 65+-ers die woonachtig zijn in de regio Zuidoost Drenthe en in de laatste afbeelding over het aandeel 65+-ers in de gemeente Borger-Odoorn. Deze cijfers zijn van het CBS-september 2021. Gemeente Aa en Hunze Coevorden Midden-Drenthe Emmen Borger-Odoorn
Percentage 65+ 26% 24% 24% 23% 25%
Dorp Exloo Odoorn Borger Bronneger Valthe Ees e.o. Bronnegerveen Drouwen Drouwenermond Klijndijk 1e & 2e Exloërmond Valthermond Buinerveen Odoornerveen Buinen Nieuw-Buinen Drouwenerveen Borger-Odoorn
Percentage 65+ 36% 32% 31% 29% 26% 26% 26% 23% 23% 22% 21% 21% 20% 20% 19% 19% 16% 25%
2
De verwachting is dat in 2040 in Borger-Odoorn het aantal inwoners dat AOW-gerechtigd is meer dan 40% van de totale bevolking zal zijn, een toename van 15% ten opzichte van 2021. Het is een positief signaal dat de groep ouderen groeit, dit betekend dat mensen langer zelfredzaam zijn waardoor ze langer thuis wonen. Echter mensen die ouder worden hebben vaak meer zorg nodig om zelfredzaam te blijven. Gezien de verwachte toename van het aantal inwoners in deze leeftijdscategorie is het verstandig te zorgen dat de maatschappij klaar is voor deze toename.
3
De ouderenadviseur in één oogopslag
4
Thema’s De ouderenadviseur werkt in zijn werkzaamheden aan de volgende thema’s: Eigen regie als basis De oudere inwoner (AOW-gerechtigden) staat centraal en heeft regie over zijn/haar eigen leven. De inwoner beslist zelf welke stappen hij/zij zet in het eigen leven. 1. Netwerk De oudere maakt in eerste instantie gebruik van het eigen netwerk. Zoals de buren, straatgenoten, vrienden, kennissen, kinderen enz. 2. Zingeving In zingeving draait het om wat het leven de moeite waard maakt. Denk hierbij aan de invulling van de dag, drijfveren, doelen en dromen. Waarvoor wordt iemand ’s ochtends wakker? 3. Ondersteuning in het dagelijks leven Welke ondersteuning is nodig om zelfstandig te kunnen blijven wonen en leven en wat kan het netwerk hierin betekenen? Welke ondersteuning kunnen de vrijwilligers van Andes en de dorpsorganisaties hierin betekenen? 4. Gezondheid en beweging Voelt de oudere zich gezond en wat heeft hij/zij nodig om gezond te blijven? In samenwerking met bijvoorbeeld: de combicoach, huisartsen en eerstelijns gezondheidszorg kan er gekeken worden naar de mogelijkheden. 5. Advies De ouderenadviseur kan de oudere adviseren in de mogelijkheden die er zijn binnen de gemeente in het voorliggend veld op alle in dit plan beschreven thema’s. 6.
Geïndiceerde Zorg Advies over de route naar de geïndiceerde zorg, zoals hulp in de huishouding, verzorging, verpleging en hulpmiddelen zoals een traplift.
5
Functiebeschrijving De ouderenadviseur is een aanspreekpunt voor alle ouderen in de gemeente Borger-Odoorn. De ouderenadviseur netwerkt voor en door ouderen en is de spin in het web van alle netwerken binnen BorgerOdoorn die er zijn rondom ouderen en zoekt hierin de verbinding. De ouderenadviseur zal zich met name richten op de ouderen die thuis wonen en waar nog geen zorg wordt ingezet. Dit is de doelgroep waar de ouderenadviseur het meeste voor kan betekenen. De ouderenadviseur zal proberen om de medeburger te activeren om zo de sociale cohesie te vergroten. In het uitoefenen van deze functie zal er nadruk gelegd worden op het vinden van ouderen die nog niet bekend zijn bij organisaties. Hierbij is eenzaamheid een belangrijk thema. Er zal geïnvesteerd worden op het verbinden tussen alle netwerkpartners die werken met ouderen op zowel dorps- en gemeenteniveau. Netwerken in de dorpen om zo een gezicht te geven aan de functie, zodat de ouderenadviseur erkent en herkend wordt. Normaliseren waar kan, doorverwijzen wanneer dit nodig is, adviserend waar nodig en altijd signalerend. 1. Dit kan de ouderenadviseur alleen wanneer hij op de hoogte is van wet- en regelgeving. 2. En daarnaast op de hoogte is van de mogelijkheden en voorzieningen op dorpsgemeentelijk en landelijk niveau. 3. Op de hoogte is van de infrastructuur binnen de dorpen rondom ouderen. 4.
De ouderenadviseur zal regelmatig te vinden zijn in de dorpen om kennis te maken met sleutelfiguren, vrijwilligers en organisaties (ouderenorganisaties, dorpsbelangenorganisaties en verzorgingstehuizen) die een rol hebben in het leven van met ouderen.
Financiën De vergrijzing komt en de vergrijzing kost de maatschappij geld. Echter is de filosofe van Andes dat het investeren in het voorliggend veld ook geld kan besparen in duurdere geïndiceerde zorg. De groep ouderen die gebruik maken van de WMO groeit. Momenteel is, voor deze leeftijdscategorie, één van de grootste kosten post in de WMO begeleiding. Dit is een post waar een ouderenadviseur een invloed op zou kunnen hebben. Er is 46.000 euro beschikbaar voor de uitvoering van de ouderenadviseur in 2022. Dit zou betekenen dat Andes voor 16 uur in de week een ouderenadviseur kan faciliteren. Voor dit 6
aantal uren is het niet haalbaar om een ouderenadviseur gemeente breed in te zetten. Na gekeken te hebben naar de beschikbare gegevens wil Andes de ouderadviseur zich laten richten op Nieuw Buinen. Uiteraard zal de ouderen adviseur wel beschikbaar zijn voor de gehele gemeente, maar het aandachtsgebied zal in eerste instantie Nieuw Buinen zijn. Mocht gedurende het jaar andere signalen naar voren komen, dat er op een andere plek in de gemeente meer vraag is, dan wordt het aandachtsgebied verschoven. Gezien het feit dat er maar voor een jaar gefinancierd wordt zal er na een half jaar een tussenevaluatie plaatsvinden en na een jaar de eindevaluatie. Tijdens de evaluaties wordt er gekeken in hoeverre de functie als toegevoegde waarde wordt ervaren. Waar mogelijk zal er een impactmeting vinden. Een kanttekening dient er geplaatst te worden dat er maar voor een jaar geld beschikbaar is gesteld. Het effect van de ouderenadviseur zal naar verwachting dan nog niet volledig zichtbaar zijn.
Integraal werken Een meerwaarde van Andes is dat de ouderenadviseur integraal zal werken met andere taakgebieden die ook belegd zijn bij Andes. Andes beschikt over een groot aantal eigen vrijwilligers. Deze kunnen ook door de ouderenadviseur worden ingezet. Daarnaast komen via de mantelzorg ondersteuning, budgetcoaching en het opbouwwerk al veel signalen binnen. Hier kan de ouderenadviseur makkelijk op inhaken. Andes neemt deel aan veel netwerkoverleggen in zowel het voorliggend veld als de eerstelijns. De signalen die worden opgehaald en doorgegeven zullen ervoor zorgen dat de functie van ouderenadviseur verder tot zijn recht komt.
7