TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
Tekst van het document
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
Inhoudsopgave
Motivering
4
Hoofdstuk 1 Inleiding 1.1 Aanleiding 1.2 Ligging en begrenzing van het plangebied 1.3 Het omgevingsplan 1.4 Leeswijzer
5 5 5 5 6
Hoofdstuk 2 Planbeschrijving 2.1 Huidige situatie 2.2 Voorgenomen ontwikkeling
8 8 8
Hoofdstuk 3 Beleid en regelgeving 3.1 Rijk 3.2 Provincie 3.3 Gemeente
9 9 12 15
Hoofdstuk 4 Aspecten fysieke leefomgeving en milieu 4.1 m.e.r.-beoordeling 4.2 Ladder voor duurzame verstedelijking 4.3 Beschermingszones radioastronomie 4.4 Duurzaamheid 4.5 Gezondheid 4.6 Verkeer & Parkeren 4.7 Natuur 4.8 Luchtkwaliteit 4.9 Geluid 4.10 Geur 4.11 Omgevingsveiligheid 4.12 Trilling 4.13 Welstand 4.14 Archeologie, cultuurhistorie en landschap 4.15 Bodem 4.16 Water
18 18 18 19 20 21 21 22 24 25 26 27 30 31 32 32 33
Hoofdstuk 5 Juridische vormgeving 5.1 Wijziging omgevingsplan 5.2 Artikelsgewijze toelichting
37 37 37
Hoofdstuk 6 Financieel-economische uitvoerbaarheid 6.1 Wettelijke kaders 6.2 Toetsing
39 39 39
Hoofdstuk 7 Voorbereiding & Participatie 7.1 Vooroverleg ketenpartners 7.2 Participatie
40 40 40
Bijlagen bij motivering
41
Bijlage 1
Verkennend bodemonderzoek
41
Bijlage 2
Watertoetsresultaten
41
Bijlage 3
Vooroverlegreacties
41
Regels Hoofdstuk 1 Artikel 1 Artikel 2
2
42 Inleidende regels Algemene begripsbepalingen Aanvullende begripsbepalingen
43 43 44
vastgesteld
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204 Artikel 3 Artikel 4
Toepassingsbereik Meet- en rekenbepalingen
46 47
Hoofdstuk 2 Artikel 5
Functies en activiteiten Gemengd
48 48
Hoofdstuk 3 Artikel 6 Artikel 7 Artikel 8
Algemene regels Anti-dubbeltelregel Algemene regels voor functies en activiteiten Overige regels
50 50 51 52
Hoofdstuk 4 Artikel 9 Artikel 10
Overgangsregels Overgangsrecht Titel
53 53 54
Bijlagen bij regels
55
Bijlage 1
55
vastgesteld
Staat van bedrijven
3
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
Motivering
4
vastgesteld
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
Hoofdstuk 1 1.1
Inleiding
Aanleiding
Aan het Noorderdiep 204 in Nieuw-Buinen bevindt zich een woonperceel met omvangrijke tuin met garage. Initiatiefnemer is voornemens om op dit perceel een vrijstaande woning te realiseren. De nieuw te realiseren woning dient een open plek in de lintbebouwing aan het Noorderdiep op te vullen waar in 1975 de voorgaande woning werd afgebroken. Doordat het tijdelijk deel van het omgevingsplan het wonen enkel toestaat overeenkomstig de bestaande situatie, is het toevoegen van een woning conform het huidige omgevingsplan niet mogelijk. Met voorliggend TAM-IMRO omgevingsplan wordt het toevoegen van een woning mogelijk gemaakt. In dit TAM-IMRO omgevingsplan wordt aangetoond dat de voorgenomen ontwikkeling in overeenstemming is met een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
1.2
Ligging en begrenzing van het plangebied
Het plangebied betreft het perceel met het huisnummer 204 aan het Noorderdiep, in Nieuw-Buinen. Het perceel staat kadastraal bekend als gemeente Borger, sectie P, nummers 301 en 688. Rondom het plangebied bevindt zich lintbebouwing langs het Noorderdiep en het Zuiderdiep. In de lijn van bebouwing zijn voornamelijk woningen aanwezig met enkele agrarische bedrijven en andersoortige bedrijven. De omgeving van het plangebied is dan ook aan te merken als gemengd gebied. Op onderstaande afbeelding wordt de ligging van het plangebied in Nieuw-Buinen en directe omgeving weergegeven. Het plangebied wordt respectievelijk aangemerkt met een rode ster en een rode omlijning. Voor de exacte begrenzing van het plangebied wordt verwezen naar de verbeelding.
Afbeelding 1.1: Ligging van het plangebied (Bron: ruimtelijkeplannen.nl)
1.3
Het omgevingsplan
Het plangebied ligt binnen de begrenzing van het tijdelijk deel van het omgevingsplan, het 'Bestemmingsplan Nieuw Buinen – Buinerveen'. Dit bestemmingsplan is op 6 juli 2017 vastgesteld door de gemeenteraad van de gemeente Borger-Odoorn. De gronden hebben de bestemming 'Gemengd'. Ter plaatse van het plangebied is een bouwvlak aanwezig.
vastgesteld
5
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204 In afbeelding 1.2 is een uitsnede van de verbeelding van het geldende tijdelijke deel van het omgevingsplan opgenomen. Het plangebied is indicatief met de rode contour aangegeven. Voor de exacte begrenzing wordt verwezen naar de verbeelding behorende bij dit TAM-omgevingsplan.
Afbeelding 1.2: Verbeelding geldend bestemmingsplan (Bron: Ruimtelijkeplannen.nl) De gronden met de bestemming 'Gemengd' zijn bestemd voor uiteenlopende functies. Deze worden als volgt opgesomd: wonen, uitsluitend overeenkomstig de bestaande situatie; publieksgerichte dienstverlening; detailhandel; kleinschalige bedrijfsactiviteiten, indien de woonfunctie onderdeel uitmaakt van de bedrijfsfunctie, genoemd in milieucategorie 1 en 2 van de bij dit plan behorende Staat van bedrijven als bedoeld in de VNG-publicatie Bedrijven en Milieuzonering; kantoren; verkeersdoeleinden in de vorm van ontsluitingswegen, paden en parkeervoorzieningen; groenvoorzieningen; openbare nutsvoorzieningen; voorzieningen ten behoeve van de waterhuishouding; speelvoorzieningen. Strijdigheid Op basis van het geldende omgevingsplan is het niet mogelijk om een nieuwe woning te realiseren binnen het plangebied. Het wonen is enkel toegestaan overeenkomstig de bestaande situatie. Een nieuwe woning bouwen en gebruiken is momenteel niet mogelijk. De voorgenomen ontwikkeling kan mogelijk worden gemaakt door middel van een wijziging van het omgevingsplan. In dit geval een TAM-omgevingsplan.
1.4
6
Leeswijzer
vastgesteld
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204 De ruimtelijke motivering is opgebouwd uit 7 hoofdstukken. In hoofdstuk 2 wordt ingegaan op het voorgenomen plan. In hoofdstuk 3 komt het beleidskader aan bod. In dit hoofdstuk wordt een beschrijving gegeven van het van toepassing zijnde rijksbeleid, provinciaal beleid en gemeentelijk beleid. Het voorgenomen plan wordt daarbij getoetst aan dit beleid. Hoofdstuk 4 bevat een waardentoets. Hieruit blijkt welke waarden er in het plangebied aanwezig zijn en of deze worden aangetast door de ontwikkeling. In hoofdstuk 5 komen de relevante milieuaspecten aan bod. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de financiële uitvoerbaarheid van het voornemen. Hoofdstuk 7 gaat ten slotte in op de voorbereiding en de participatie gedurende de planvoorbereiding.
vastgesteld
7
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
Hoofdstuk 2 2.1
Planbeschrijving
Huidige situatie
Het plangebied betreft het perceel van het Noorderdiep 204, in het bebouwingslint van Nieuw-Buinen, gemeente Borger-Odoorn. In de omgeving zijn met name grondgebonden woningen en agrarische bedrijven gevestigd. Daarnaast zij in de omgeving enkele bedrijven aanwezig. In het verleden heeft op het terrein een woning gestaan. In 1975 is deze woning afgebroken. Het plangebied zelf is in de huidige situatie ingericht als tuin met een bijgebouw. De gronden bestaan uit de kadastrale percelen: sectie P, nummers 301 en 688 van de gemeente Borger-Odoorn. Afbeelding 2.1 toont de huidige situatie, dat is aangeduid met een rode omlijning.
Afbeelding 2.1 Luchtfoto van de huidige situatie van het plangebied (bron: PDOK)
2.2
Voorgenomen ontwikkeling
Onderhavig plan betreft het realiseren van een nieuwe planologische situatie middels een wijziging van het omgevingsplan. Deze procedure is benodigd om ter plaatse van het plangebied een woning te bouwen. In voorliggend TAM-omgevingsplan wordt aangesloten op de bouw- en gebruiksregels behorende bij de functie 'gemengd' uit het geldige omgevingsplan. Daarbij worden enkele aanvullende regels opgenomen omtrent de omvang en de situering van de nieuwe woning op het perceel. Met het toevoegen van deze regels wordt aangesloten bij de situering en de omvang van de omliggende woningen, en past de nieuwe woning in het straatbeeld. Het bestaande bouwvlak blijft ongewijzigd in vergelijking met de oude situatie.
8
vastgesteld
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
Hoofdstuk 3
Beleid en regelgeving
3.1
Rijk
3.1.1
De Nationale Omgevingsvisie
Met de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) geeft het Rijk een langetermijnvisie op de toekomst en de ontwikkeling van de leefomgeving in Nederland. Uitgangspunt in de nieuwe aanpak is dat ingrepen in de leefomgeving niet los van elkaar plaatsvinden, maar in samenhang. Om dit te kunnen bewerkstelligen laat het Rijk de inrichting van de fysieke leefomgeving meer over aan de decentrale overheden en komt de gebruiker centraal te staan. Het Rijk blijft verantwoordelijk voor het systeem de fysieke leefomgeving. Daarnaast kan een rijksverantwoordelijkheid aan de orde zijn indien: een onderwerp nationale baten en/of lasten heeft en de doorzettingsmacht van provincies en gemeenten overstijgt, bijvoorbeeld het reserveren van ruimte voor militaire activiteiten en het stellen van opgaven in de stedelijke regio's rondom de mainports, brainports, greenports en valleys; over een onderwerp internationale verplichtingen of afspraken zijn aangegaan, bijvoorbeeld het stimuleren van biodiversiteit, duurzame energie, watersysteemherstel of het beschermen van werelderfgoed; een onderwerp provincie- of landsgrensoverschrijdend is een ofwel een hoog afwentelrisico kent ofwel in beheer bij het Rijk is. Bij dit laatste gaat het bijvoorbeeld om de hoofdnetten van weg, spoor, water en energie, maar ook de bescherming van gezondheid van inwoners is op rijksniveau relevant.
Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Die komen samen in vier prioriteiten: ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; duurzaam economisch groeipotentieel; sterke en gezonde steden en regio's; toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is om combinaties te maken en win-win situaties te creëren, dit is echter niet altijd mogelijk. In die gevallen dienen belangen te worden afgewogen. Hiervoor gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies: in het verleden is scheiding van functies te vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI zoeken we naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal: wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling, tussen concurrentiekracht en leefbaarheid, verschilt van gebied tot gebied. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere.
Afwentelen wordt voorkomen: het is van belang dat onze samenleving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie van inwoners zonder dat dit ten koste gaat van toekomstige generaties. Toetsing Het betreft een plan waarbij geen nationale belangen in het geding zijn en er is geen sprake van enige belemmering met betrekking tot de prioriteiten zoals verwoord in de NOVI. Geconcludeerd wordt dat de NOVI geen belemmering vormt voor de in dit TAM-omgevingsplan opgenomen herziening van het omgevingsplan.
vastgesteld
9
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
3.1.2
Instructieregel Rijk (AMvB's)
3.1.2.1 Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) In hoofdstuk 5 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) staan instructieregels voor een omgevingsplan. Het grootste deel heeft betrekking op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (afdeling 5.1 Bkl). Deze instructieregels zijn van toepassing op het stellen van regels in het omgevingsplan als bedoeld in artikel 4.2, eerste lid, van de Omgevingswet. Aan deze regels mogen geen economische motieven ten grondslag liggen, die leiden tot strijd met de dienstenrichtlijn (artikel 5.1a Bkl). Het Bkl bevat instructieregels voor de volgende hoofdonderwerpen: Waarborgen van veiligheid (paragraaf 5.1.2); Beschermen van waterbelangen (paragraaf 5.1.3); Beschermen van gezondheid en milieu (paragraaf 5.1.4), waaronder instructieregels voor de kwaliteit van de buitenlucht, trillingen, geluid en geur en bodemkwaliteit; Beschermen van landschappelijke of stedenbouwkundige waarden en cultureel erfgoed (paragraaf 5.1.5), waaronder de ladder voor duurzame verstedelijking; Het behoud van ruimte voor toekomstige functies (paragraaf 5.1.6) voor autowegen, buisleidingen, natuur- en recreatiegebieden; Het behoeden van de staat en werking van infrastructuur of voorzieningen voor nadelige gevolgen van activiteiten (paragraaf 5.1.7), waaronder landsverdediging en nationale veiligheid, elektriciteitsvoorziening, rijksvaarwegen en
luchtvaart, fiets- en wandelroutes, aanwijzing van woningbouwcategorieën; Het bevorderen van de toegankelijkheid van de openbare buitenruimte voor personen (paragraaf 5.1.8). Daarnaast bevat afdeling 5.2 van het Bkl instructieregels voor de uitoefening van taken voor de fysieke leefomgeving. Daarbij gaat het onder meer om het voorkomen van belemmeringen van gebruik en beheer van spoorwegen en rijkswegen. In heel bijzondere gevallen kan het college van burgemeester en wethouders de Minister vragen om een ontheffing van bepaalde instructieregels te verlenen. Dit volgt uit afdeling 5.3 van het Bkl. Instructieregels van afdeling 5.1 Bkl gelden, zoals gezegd, alleen voor de omgevingsplanregels die nodig zijn met het oog op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Het grootste deel van de Bkl-instructieregels is dus niet van toepassing op omgevingsplanregels met een ander oogmerk. Over de onderwerpen waarvoor het Bkl geen instructieregels heeft opgenomen (onderwerpen die buiten het toepassingsbereik van de instructieregels vallen) is de gemeente vrij om regels te stellen, mits dat past binnen de andere kaders natuurlijk.
Het Rijk hanteert verschillende typen instructieregels, die meer of minder afwegingsruimte bieden: Betrekken bij: de gemeente moet aandacht schenken aan feiten of verwachtingen over feiten, maar heeft daarbij veel keuzeruimte; Rekening houden met: deze formulering stuurt inhoudelijk de belangenafweging; als de gemeente daar goede redenen voor heeft, is afwijken gemotiveerd toegestaan; In acht nemen of een vergelijkbare dwingende formulering: de gemeente moet zich bij de uitoefening van de bevoegdheid aan de achterliggende norm houden. Een belangrijke verbeterdoelstelling van de Omgevingswet is dat decentrale overheden meer bestuurlijke afwegingsruimte krijgen. Deze afwegingsruimte is in de instructieregels van het Bkl vormgegeven door voor een aantal thema´s (geluid, geur en trillingen) standaardwaarden en grenswaarden op te nemen. Overname van de standaardwaarde kan in beginsel zonder aanvullende motivering. Gebruikmaking van de ruimte tussen standaard- en grenswaarde vergt wel een aanvullende motivering. Samenvattend is de afwegings- of beslisruimte afhankelijk van: het type instructieregel (zie hierboven); de aard van de norm (open of gesloten); en flexibiliteitsopties die binnen de instructieregel worden geboden. Toetsing In voorliggend plan wordt ingegaan op de bovengenoemde instructieregels in de volgende paragrafen:
10
vastgesteld
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
waarborgen van veiligheid: 4.11; beschermen van waterbelangen: 4.16; wat betreft het aspect gezondheid en milieu worden de volgende onderdelen afgewogen: kwaliteit buitenlucht (4.8), trillingen (4.12), geluid (4.9), geur (4.10) en bodemkwaliteit (4.15); beschermen van de landschappelijke en/of stedenbouwkundige waarden en het cultureel erfgoed (4.14), waaronder de ladder voor duurzame verstedelijking (4.2). Geconcludeerd kan worden dat in de volgende paragrafen van deze motivering aangesloten wordt bij de uitgangspunten van het Bkl.
3.1.2.2 Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) en Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) Als het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) of het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) voor een bepaalde activiteit geen regels stellen, heeft de gemeente in principe de beleidsvrijheid om in het omgevingsplan daar zelf regels over te stellen. Daarbij gelden uiteraard grenzen: het moet de fysieke leefomgeving betreffen; als het al uitputtend geregeld is in wetgeving die niet opgaat in de Omgevingswet, kan het niet in het omgevingsplan geregeld worden, tenzij het met een ander oogmerk gebeurt; de instructieregels van het Bkl kunnen bepalen dat voor een bepaald onderwerp regels moeten worden gesteld in het omgevingsplan en daarbij ook hoe - denk aan het hiervoor genoemde onderwerp geluid Als het Bal of Bbl voor bepaalde activiteiten of bouwwerken wel regels stellen, is het mogelijk dat er maatwerkregels kunnen worden opgenomen in het omgevingsplan, bijvoorbeeld om cumulatie van de gevolgen van effecten van Bal-activiteiten te beperken. Maatwerkregels zijn gebiedsgerichte algemene regels in het omgevingsplan waarmee wordt afgeweken van Bal- of Bbl-regels of waarmee een nadere invulling of concretisering wordt gegeven van Bal- of Bbl-regels. Bij de regels uit het Bal is generiek maatwerk mogelijk, tenzij er specifieke uitzonderingen worden aangegeven.
Bij de regels in het Bbl is dat andersom: maatwerkregels zijn alleen mogelijk als dat specifiek wordt toegestaan, zoals bij de eisen aan Bijna Energie Neutraal Bouwen (BENG). Als maatwerkregels mogelijk zijn, geven Bal en Bbl aan binnen welke grenzen daarmee kan worden afgeweken of nader worden ingevuld ten opzichte van de Bal-/Bbl-regels. De gemeente heeft op grond van het Bal en Bbl vaak ook de bevoegdheid om maatwerkvoorschriften te stellen. Maatwerkvoorschriften landen niet in het omgevingsplan, maar zijn afzonderlijke besluiten die gericht zijn tot één initiatiefnemer. Toch zijn ook verleende maatwerkvoorschriften van belang bij het opstellen van het omgevingsplan. In ieder geval moet de gemeente, bij het beoordelen of maatwerkregels zullen worden gesteld, ook nagaan of over het betreffende onderwerp al eerder maatwerkvoorschriften zijn gesteld. Die maatwerkvoorschriften kunnen mogelijk worden geïntegreerd in de maatwerkregels, en dan (na inwerkingtreding van de wijziging van het omgevingsplan) worden ingetrokken. Met name als er voor een bepaald onderwerp in het verleden veel maatwerkvoorschriften zijn gesteld, is het aan te raden om te bekijken of maatwerkregels in het omgevingsplan niet tot een evenwichtiger en toekomstbestendiger resultaat kunnen leiden.
Toetsing Wanneer de woning die voorliggend plan mogelijk maakt gebouwd wordt, zal getoetst worden op de uitgangspunten van het Bal en het Bbl. Tijdens het schrijven van dit plan is dit nog niet mogelijk gebleken, omdat het ontwerp van de toekomstige woning nog niet vaststaat.
vastgesteld
11
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
3.1.3
Conclusie
De voorgenomen ontwikkeling past binnen de kaders van het Rijksbeleid. Vanuit relevante beleidsdocumenten en regelgeving werken geen randvoorwaarden of uitgangspunten rechtstreeks door op het voorgenomen plan.
3.2
Provincie
3.2.1
Omgevingsvisie Drenthe 2022
De Omgevingsvisie Drenthe 2022 (geactualiseerd d.d. 28 september 2022) is het strategische kader voor de ruimtelijk-economische ontwikkeling van de provincie Drenthe. Met deze visie zet de provincie in op "het waarderen van de Drentse kernkwaliteiten en het ontwikkelen van een bruisend Drenthe passend bij deze kernkwaliteiten." De kernkwaliteiten zijn de kwaliteiten die bijdragen aan de identiteit en aantrekkelijkheid van Drenthe. Het gaat om: rust, ruimte, natuur en landschap; oorspronkelijkheid (authenticiteit, Drents eigen); noaberschap; kleinschaligheid (Drentse schaal); menselijke maat; veiligheid. Het provinciaal belang ligt in het behouden en, waar mogelijk, ontwikkelen van de kernkwaliteiten. In de Omgevingsvisie is voor alle kernkwaliteiten een uitwerking naar concrete indicatoren gemaakt, namelijk voor landschap, cultuurhistorie, aardkundige waarden, archeologie, rust en natuur. Aanvullend geeft de provincie aan dat 'zuinig ruimtegebruik' en het bewaken van een goede 'milieu- en leefomgevingskwaliteit' van provinciaal belang zijn. 3.2.1.1 Toetsing Omgevingsvisie Hieronder volgen de delen uit de omgevingsvisie die relevant zijn voor het voorliggende ruimtelijk initiatief op het gebied van de onderwerpen wonen, cultuurhistorie en landschap.
Wonen en demografie In het beleidsstuk 'Wonen en demografie' zet de provincie uiteen dat binnen Drenthe wordt gestreefd naar aantrekkelijke, gevarieerde en leefbare woonmilieus, die inspelen op de woonvraag. Dit wordt door gemeenten verder doorvertaald in de gemeentelijke woonplannen. De huidige kernstructuren en woonbehoeften in gemeenten staan samen met de aandacht voor krimpgebieden centraal in het ontwikkelen van nieuw beleid. Wegdorpen van de randveenontginning Het karakter van en de sfeer van de wegdorpen, ontstaan door veenontginning, wordt grotendeels bepaald door bebouwing en wegbeplanting. Daarnaast zijn de doorkijken naar langgerekte stroken en slotenpatronen zichtbaar. De provincie zet zich in voor het behoud van het open weidegebied en de smalle verkaveling met het fijnmazige slotenpatroon en wenst dit open karakter te versterken. Landschap van de veenkoloniën Kenmerkend voor het landschap van de veenkoloniën zijn de lint- of dubbellintdorpen zoals Nieuw-Buinen. Kenmerkend voor deze gebieden is de strakke orthogonale verkaveling. Kenmerkend aan deze dorpen is dat het landschap het dorp diep binnen kan dringen. Het dorpssilhouet is een langgerekte strook waar zowel woningen als agrarische bedrijven het beeld bepalen.
De provincie vind het van belang dat de orthogonale lijnen van het ontginningspatroon behouden en herkenbaar blijft, samen met de grootschalige openheid en bebouwingslinten. Kernkwaliteit Aardkundige waarden In gebieden, zoals het plangebied, waar het generieke beschermingsniveau voor het aardkundig erfgoed van kracht is, dienen de aardkundige kwaliteiten als inspiratiebron bij ontwikkelingen te worden gebruikt. Van gemeenten wordt verwacht dat zij inventariseren welk aardkundig erfgoed aanwezig is en hier bescherming aan verlenen vanuit de gemeentelijke omgevingsvisie en bij het beoordelen van plannen en initiatieven. Kernkwaliteit Cultuurhistorie Het plangebied wordt in de omgevingsverordening aangeduid als liggend in deelgebied 'De Monden'. De Omgevingsvisie gaat in op de kenmerken en ambities voor deze deelgebieden. Enkele kenmerken die van toepassing zijn op het plangebied zijn:
12
vastgesteld
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
Langs kanalen en diepen de lintvormige nederzettingen met achterliggend cultuurland, en met een vaste ritmiek in de verkaveling, achtergrenzen en de plaatsing van bebouwing; Binnen de linten is een vaste ordening voor bebouwing en infrastructuur, waarbij veelal de boerderijen aan één kanaalzijde staan en de voorzieningen en de woningen aan de andere zijde. De ambitie van de provincie is om de hiërarchie in de orthogonale opbouw van de veenkoloniën te accentueren. Hierbij stuurt de provincie op het zichtbaar houden van de ordening en samenhang tussen de ontginningsassen, die tot uitdrukking komen in enkele en dubbele lintdorpen en bebouwde en onbebouwde ontginningsassen. Tevens dient de ordening en samenhang. binnen een lintdorp, zoals boerderijen en woningen die elk aan een zijde van het kanaal staan. Zorgvuldig ruimtegebruik Ruimtelijke kwaliteit zit in het zorgvuldig gebruik maken van de ruimte en in het waarborgen van de kwaliteit van het milieu en de leefomgeving. Om zorgvuldig ruimtegebruik in Drenthe te stimuleren, wordt gestreefd naar het bundelen van wonen en werken. Verdichting gaat voor uitbreiding. Extra ruimte voor wonen en werken is er in of aansluitend op het bestaande bebouwde gebied en gebundeld rond de regionale voorzieningen voor infrastructuur en openbaar vervoer.
Uiteraard is het niet de bedoeling dat dit streven ten koste gaat van cultuurhistorisch waardevolle dorpskernen. In zulke situaties met de betrokken partijen gezocht naar een maatwerkoplossing. Conclusie Middels deze wijziging van het omgevingsplan wordt de mogelijkheid gecreëerd om een woning toe te voegen aan het bestaande bebouwingslint aan het Noorderdiep. De woning kan worden gebouwd op een leegstaande kavel waar in het verleden reeds een woning heeft gestaan. Het toevoegen van de woning heeft geen gevolgen voor de doorkijken naar het omliggende landschap of voor de lintstructuur van Nieuw-Buinen. Met het plan wordt voorzien in inbreiding binnen het dorp en wordt het bebouwingslint versterkt. Met de geringe gevolgen voor het landschap en geen gevolgen voor de bestaande cultuurhistorische waarden en de plaatsing van de kavel tussen de bestaande bebouwing in het dorp voldoet het plan aan de voorwaarden benoemd in de omgevingsvisie van de provincie Drenthe.
3.2.2
Provinciale Omgevingsverordening Drenthe
In de Omgevingsverordening provincie Drenthe (gewijzigde versie d.d. 15 februari 2024) is het beleid uit de Omgevingsvisie Drenthe 2022 vertaald naar juridische regels. De provinciale omgevingsverordening is een instrument om het beleid uit de provinciale omgevingsvisie uit te kunnen voeren. In de verordening staan de regels die bij deze plannen en ideeën gelden. Gemeenten en waterschappen moeten aan de regels uit deze verordening voldoen bij het opstellen van hun ruimtelijke plannen. In voorliggend geval gaat de omgevingsverordening niet specifiek in op dorpsvoorzieningen. Wel zijn in het algemeen regels opgesteld aangaande de ruimtelijke kwaliteit aan de hand van kernkwaliteiten. Hieronder zijn deze artikelen weergegeven. Artikel 2.6 Werken met kernkwaliteiten Als kernkwaliteiten worden aangewezen de thema's en gebieden zoals die zijn neergelegd op de bij deze verordening behorende kaart A (kaartlaag stilte), kaart D3 (kaartlaag Natuurnetwerk Nederland), kaarten D4 t/m D7 waarbij voor de kaart D7 (Kernkwaliteit Landschap) geldt dat van een provinciaal belang alleen sprake is in de situaties zoals in de omgevingsvisie (hoofdstuk 4) omschreven. Voor ontwikkelingen binnen bestaand stedelijke gebied ligt de verantwoording voor kernkwaliteiten bij de gemeente. Enkel op de onderwerpen archeologie en cultuurhistorie. Als bij een ruimtelijk plan kernkwaliteiten betrokken zijn: 1.
wordt in het ruimtelijk plan uiteengezet hoe het desbetreffende plan zich verhoudt tot het behoud en de ontwikkeling van de bij het plan betrokken kernkwaliteiten conform het provinciaal beleid, en de strategische opgaven en de sturingsniveaus zoals die zijn verwoord in de omgevingsvisie; 2. maakt het desbetreffende ruimtelijk plan geen nieuwe activiteiten dan wel wijziging van bestaande activiteiten mogelijk die deze kernkwaliteiten significant aantasten. Kernkwaliteit Aardkundige waarden De provincie heeft haar beleid op de aardkundige waarden in de omgevingsvisie anders benoemd. In
vastgesteld
13
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204 de omgevingsvisie worden deze waarden aangeduid als aardkundig erfgoed. De provincie wenst de gebieden waar de landvormen en aardkundige processen die karakteristiek zijn voor het Drentse landschap behouden en versterken. Deze landschappelijke waarden moeten dienen als basis voor ruimtelijke kwaliteit, landschappelijke diversiteit, biodiversiteit, klimaatrobuustheid en als belangrijke informatiebron over het verleden. De omgevingsvisie geeft aan dat het plangebied in het Aardkundig hoofdlandschap Hunzedal ligt. De nadere uitwerking van de toetsing Aardkundige waarden heeft de provincie uitgewerkt in de Strategie Bodem & Ondergrond. Strategie Bodem & Ondergrond In de Strategie Bodem & Ondergrond wordt beschreven dat bij de gronden die de aanduiding 'generiek' dragen samen met de initiatiefnemer bekeken wordt hoe de aardkundige waarden in het plangebied beschermd kunnen worden. De provincie gaat bij het niveau 'generiek' in gesprek met de initiatiefnemer over hoe rekening kan worden gehouden met de het plaatselijke aardkundig erfgoed. Over het algemeen wordt bij dit niveau uitgegaan van het 'ja, en' principe. Kernkwaliteit Cultuurhistorie Het plangebied ligt in de omgevingsverordening in het deelgebied 'De Monden'. Nieuwe initiatieven dienen rekening te houden met de alhier geldende kernkwaliteiten van het deelgebied.
Voor het onderdeel cultuurhistorie verwijst de omgevingsverordening naar hetgeen wordt verwoord over cultuurhistorie ter plaatse van het plangebied in de omgevingsvisie. Dit is reeds uiteengezet in paragraaf 4.14 van deze motivering.
Artikel 2.17 Woningbouw Met haar beleid op woningbouw wil de provincie dat gemeenten gelegen in eenzelfde woonregio plannen voor woningbouwontwikkelingen afstemmen. In de gemeentelijke woonvisies is uitgezet hoe deze afstemming plaatsvindt. Uit de woonvisies moet de vraag naar een dergelijke ontwikkeling zijn vastgelegd en dient de nieuwe ontwikkeling bij te dragen aan een gezond balans tussen vraag en aanbod in de Drentse woningvoorraad. Voor nieuwbouwwoningen geldt dat altijd een Ladderoverweging moet plaatsvinden op basis van het principe van de Ladder voor duurzame verstedelijking. Tevens dient aangesloten te worden bij bestaand stedelijk gebied. De Ladderoverweging behorende bij deze motivering is reeds behandeld onder paragraaf 4.2.
Artikel 3.31 Radioastronomie Voorliggend plan valt binnen de grenzen van een beschermingszone voor de radioastronomie. Het plangebied ligt binnen de aanduiding 'Zonering radioastronomie 2'. Deze zone geldt als 'overlegzone'. De regels die de verordening voor dergelijke gebieden stelt worden als volgt beschreven: Een ruimtelijk plan kan, voor zover dat gebieden bestrijkt die op de bij deze verordening behorende kaart D8 zijn aangeduid als 'Zonering radioastronomie zone II', alleen voorzien in bedrijfsvestiging, uitbreiding, intensivering van verkeer en andere activiteiten als hierbij geen elektromagnetische straling ontstaat die een storend effect heeft op de waarnemingen van de radiotelescopen in die gebieden. In principe geldt daar eveneens het uitgangspunt dat elektromagnetische straling die de waarneming van de radiotelescopen verstoort, moet worden voorkomen. Er kan natuurlijk onduidelijkheid bestaan over de vraag wanneer van dergelijke verstoring sprake is. De provincie Drenthe verwacht dat wanneer er binnen deze zone nieuwe bebouwings- of gebruiksmogelijkheden worden toegevoegd, hier in een vroeg stadium overleg over gepleegd dient te worden met het Nederlands Instituut voor Radio Astronomie (ASTRON). Een ruimtelijk plan dat binnen de zone valt dient te worden voorzien van een advies van ASTRON.
14
vastgesteld
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
3.2.2.1 Toetsing provinciale omgevingsverordening Voor het plangebied gelden 2 soorten kernkwaliteiten namelijk: Kernkwaliteit Aardkundige Waarden (D5). Voor het gebied geldt een 'Generieke bescherming'; Kernkwaliteit Cultuurhistorie (D6). Voor het gebied geldt het beleid 'Eisen stellen'; daarnaast ligt het gebied in Zonering Radioastronomie II. Toetsing Aardkundige waarden: In voorliggend geval wordt het bouwen van een nieuwe woning mogelijk gemaakt op een onbebouwde kavel. Met het herbestemmen van de gronden worden geen mogelijk aardkundige waarden beschadigd. Wanneer het komt tot het bouwen van de woning dient het plan aan de provincie voorgelegd te worden om onder andere de aardkundige waarden van het plangebied vast te stellen en te beoordelen in hoeverre de toekomstige woning de aanwezige aardkundige waarden zal aantasten. Het plan is hiermee uitvoerbaar op het onderdeel Aardkundige waarden. Toetsing Kernkwaliteit Cultuurhistorie: Uit de toetsing van de kernkwaliteit Cultuurhistorie ter plaatse van het plangebied blijkt dat op het plangebied een aanduiding 'Eisen stellen' draagt. Bij grote ontwikkelingen wenst de provincie een sturende rol in de planvorming te hebben om de bestaande cultuurhistorie van het landschap en de dorpen te bewaren.
Voorliggend plan past binnen de bestaande cultuurhistorische waarden en is van een dergelijk kleine schaal dat verdere invloed op de cultuurhistorie van het landschap of het dorp niet verwacht wordt. Het plan is hiermee uitvoerbaar op het onderdeel Kernkwaliteit Cultuurhistorie. De provincie is in in de voorbereidingsfase van voorliggend TAM-omgevingsplan om een reactie gevraagd op het voornemen. De provincie heeft wat het provinciaal belang betreft opgemerkt dat met het opvullen van een open plek in het bebouwingslint het provinciaal belang niet in het geding komt. De volledige reactie van de provincie is toegevoegd aan de motivering als onderdeel van bijlage 3. Toetsing Zonering Radioastronomie II: In voorliggend geval is telefonisch contact opgenomen met het ASTRON en is overeengekomen dat de bouwplannen voor de woning worden voorgelegd als onderdeel van de procedure voor de bouwvergunning. Het TAM-omgevingsplan, dat enkel toeziet in het planologisch mogelijk maken van de woning, wordt niet als belemmerend gezien in relatie tot de werkzaamheden omtrent de radioastronomie. Het plan is hiermee uitvoerbaar op het onderdeel zonering radioastronomie II. 3.2.3
Conclusie
Geconcludeerd wordt dat het TAM-omgevingsplan in overeenstemming is met de Provinciale omgevingsvisie en omgevingsverordening Drenthe. Relevante provinciale belangen zijn in voorliggend plan voldoende geborgd.
3.3
Gemeente
3.3.1
Omgevingsvisie BuitenGewoon Borger-Odoorn
3.3.1.1 Algemeen De Omgevingsvisie BuitenGewoon Borger-Odoorn (vastgesteld 19 oktober 2023) is de visie op de fysieke leefomgeving van de gemeente Borger-Odoorn. De visie bestaat uit de volgende vijf onderdelen: Het deel 'Visie'. Hierin zijn het toekomstbeeld voor 2040 opgenomen, evenals de ambities voor de korte en lange termijn en de manier waarop er onder de Omgevingswet wordt (samen)gewerkt. Het deel 'Gebiedskompassen en leefgebieden'. In dit deel zijn de ambities verder uitgewerkt en zijn de belangrijkste gebiedswaarden omschreven. Daarvoor is de gemeente opgedeeld in drie deelgebieden: Het grootse Veen; Hart van het Hunzedal; De oorspronkelijke Hondsrug. Voor elk deelgebied is een gebiedskompas opgesteld, bestaande uit een beschrijving van het karakter, aanduiding van de meest bijzondere waarden en een overzicht van verwachte ontwikkelingen. Het deel 'Van idee naar plan'. Hierin is een stappenplan opgenomen aan de hand waarvan initiatiefnemers van een eerste idee naar een concreet plan kunnen toewerken. Het deel 'Achtergronden'. Hierin wordt ingegaan op de vier milieubeginselen en de uitgangspunten voor milieukwaliteit die bij de totstandkoming van de omgevingsvisie zijn gehanteerd.
vastgesteld
15
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
Het deel 'Uitvoering en bijsturing'. In dit deel wordt ingegaan op de beleidscyclus en op de manier waarop de omgevingsvisie wordt uitgewerkt en bijgestuurd. 3.3.1.2 Toetsing van het initiatief aan de gemeentelijke omgevingsvisie Kwaliteit is het belangrijkste uitgangspunt bij het beoordelen van nieuwe initiatieven aan het onderwerp 'wonen' in de omgevingsvisie. Een passende woningvoorraad ondersteund zowel het jong kunnen zijn en oud worden. De visie zet om deze reden in op concentratie van lokale voorzieningen in zes hoofdkernen Borger, Exloo, Odoorn, Nieuw-Buinen, 2e Exloërmond en Valthermond. Dat betekent dat de verbindingen (auto, OV en fiets) tussen omliggende kleinere kernen en de hoofdkernen belangrijker worden De visie beschrijft dat bij het onderwerp leefbaarheid gestreefd dient te worden naar kwaliteit in de dorpskernen om zo de leefbaarheid en de kwaliteit van de openbare ruimte te behouden. Concluderend is nieuwe woningbouw mogelijk binnen bestaande structuren mits dit kleinschalig en kwalitatief van aard is. Met het toevoegen van één woning wordt in een bescheiden mate een bijdrage geleverd aan de sociale cohesie van Nieuw Buinen en het in stand houden van de voorzieningen.
3.3.2
Woonvisie 2022+
3.3.2.1 Algemeen Vooruitlopend op de Omgevingsvisie is met de Woonvisie 2022+ een programma ontwikkeld gericht op de woningvoorraad. De Woonvisie 2022+ bestaat uit drie hoofdstukken. Het eerste hoofdstuk (context) is een beschouwing van de actuele stand van zaken en opgaven in de gemeente Borger-Odoorn, aan de hand van relevante gegevens. Het hoofdstuk kent vier thema's: ruimtelijk, woningen, bewoners en duurzaamheid, elk met vier subthema's. Hoofdstuk 2 benoemt ambities die daaruit voortvloeien. Op een hoger abstractieniveau en al meer toegespitst op de relevantie voor het wonen. Enerzijds passend bij Borger-Odoorn als plattelandsgemeente, en anderzijds bij de situatie en vraagstukken van de komende jaren. Hoofdstuk 3 tenslotte richt zich volledig op de actuele woonvraag, gesplitst in nieuwbouw en bestaande bouw. Er is in Borger-Odoorn veel ruimte voor toevoeging door nieuwbouw. Ruimte in de prognoses, door te werken met onderbouwde optimistische scenario's. En ruimte in de dorpskernen, getuige het onderzoek naar potentiële inbreidingslocaties. Tot 2030 kunnen er wel 500 huishoudens bijkomen, mits tijdig aan de huidige woonvraag kan worden voldaan. Natuurlijk in Borger, maar ook in Exloo en Odoorn, ook in het veengebied. In de kleinste kernen is maatwerk geboden, maar de meeste dorpen hebben nog voldoende groeipotentie.
De gemeente kan zelf het voortouw gaan nemen én ruimte bieden aan eigen initiatieven van bewoners. Flexibiliteit en kwaliteit van het aanbod zijn in deze tijd doorslaggevend. De nieuwbouw moet iets toevoegen aan het bestaande aanbod. Er is vooral vraag naar betaalbare en naar toekomstbestendige koopwoningen. Flexibel levensloopbestendige woningen bijvoorbeeld, met een bad- en slaapkamer beneden. Of beschutte woonvormen, voor ouderen of voor andere kwetsbare doelgroepen. Met deze toevoegingen is Borger-Odoorn klaar voor een gezonde toekomst op woongebied. De kwaliteit van de bestaande woningvoorraad in Borger-Odoorn is overwegend goed. Wel zijn er relatief veel huizen met slechte energielabels, vooral F en G. Dat is anno 2024 echt onnodig en niet meer uitlegbaar. De gemeente zou alles op alles moeten zetten om deze mensen te bereiken, te helpen en tot actie te bewegen. Voor een lagere energierekening, meer wooncomfort en minder CO2-uitstoot. Woningcorporaties kunnen als aanjager gaan dienen voor particulieren. Dankzij hun investeringen in woningverbetering en sloop-nieuwbouw gaan ook de wijken en de leefbaarheid vooruit. Dit is in het belang van alle bewoners én omwonenden en moet door de gemeente ten volle ondersteund worden, ook met investeringen in de openbare ruimte.
Middelen uit het Volkshuisvestingsfonds kunnen hiervoor ingezet worden, zoals nu in 2e Exloërmond met Woonservice. Het inzetten van woningmarktinstrumenten vraagt in Borger-Odoorn om enige terughoudendheid. Juist in deze tijd van grote marktdruk kan de gemeente haar toekomst herschrijven. Niet te veel afremmen, maar gericht stimuleren en zorgen voor voldoende aanbod.
16
vastgesteld
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
3.3.2.2 Ambities Ambitie Woningen vernieuwen Deze ambitie zet in op het vernieuwen en moderniseren van de bestaande woningvoorraad en gerichte toevoeging. Nieuw-Buinen wordt in deze ambitie genoemd als kern met potentie voor (centrum) ontwikkeling. De visie beschrijft hier dat het toevoegen van nieuwbouw op maat kan plaatsvinden, met respect voor de bestaande structuur langs de linten. Hier is ook ruimte voor nieuwe accenten bij bestaande voorzieningen. Nieuwbouw vind met voorkeur plaats nabij voorzieningen en lintkruisingen. Strategie Nieuwbouw Hoewel voor de gemeente Borger-Odoorn een krimp scenario voorspeld wordt na 2035 wenst de gemeente de groei of krimp gedeeltelijk zelf te sturen door woningbouw te faciliteren en te stimuleren. De gemeente heeft voor dit scenario drie groeiscenario's beschreven: kleine groei met 100 nieuwe huishoudens, middelmatige groei van ongeveer 2% naar 250 nieuwe huishoudens en hoge groei van ongeveer 4% naar 500 nieuwe huishoudens in 2030. Borger-Odoorn heeft onderzocht dat de hoge groei plaats kan vinden door inbreiding in de bestaande kernen.
3.3.2.3 Toetsing van het initiatief aan de woonvisie 2022 Rekening houdende met de gestelde doelen uit de Woonvisie die sturen op inbreiding en de drie groeiscenario's is te verwachten dat de woning goed op gaat in het bestaande straatbeeld en dat met deze inbreiding een kleine bijdrage wordt geleverd aan de wens van de gemeente om het woning aantal te laten groeien. 3.3.3
Conclusie
Geconcludeerd wordt dat het initiatief in overeenstemming is met de gemeentelijke beleidsambities zoals verwoord in het hiervoor behandelde gemeentelijk beleid.
vastgesteld
17
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
Hoofdstuk 4
Aspecten fysieke leefomgeving en milieu
4.1
m.e.r.-beoordeling
4.1.1
Wettelijk kader
De wetgeving omtrent de milieueffectrapportage (m.e.r.) is opgenomen in afdeling 16.4 van de Omgevingswet en in hoofdstuk 11 en bijlage V van het Omgevingsbesluit. Of een besluit over een project m.e.r.-plichtig of m.e.r.-beoordelingsplichtig is, kan worden afgeleid uit bijlage V van het Omgevingsbesluit, in samenhang met de artikelen 11.6 en 11.8 van het Omgevingsbesluit. Bijlage V heeft als ingang (eerste kolom) de omschrijving van het project. In de vierde kolom staan de besluiten genoemd waarvoor m.e.r.-verplichtingen gelden. Het gaat om besluiten waarmee de toestemming voor het project wordt verleend. In dit geval is dat het omgevingsplan. Of er voor het besluit een m.e.r.-plicht of een mer-beoordelingsplicht geldt, volgt uit de tweede en derde kolom. Als het project voldoet aan de voorwaarden van de tweede kolom, geldt een m.e.r.-plicht. Anders geldt een m.e.r.-beoordelingsplicht, tenzij ook in de derde kolom voorwaarden staan. 4.1.2
Toetsing
In voorliggend geval kan worden beoordeeld dat er sprake is van een stedelijk ontwikkelingsproject, zoals wordt genoemd in onderdeel J11 van Bijlage V van het Omgevingsbesluit en dat sprake is van 'aanleg, wijziging of uitbreiding' (kolom 3). Een m.e.r.-beoordeling is hierdoor noodzakelijk. De in voorliggend TAM-omgevingsplan beschreven wijziging van het omgevingsplan gaat uit van het toevoegen van een enkele woning op een perceel waar voorheen ook een woning heeft gestaan, als onderdeel van het bebouwingslint. Gelet op de locatie en op de aard en omvang van de ontwikkeling kan worden geconcludeerd dat hier geen sprake is van een stedelijk ontwikkelingsproject zoals bedoeld in het Omgevingsbesluit. Verder wordt in deze motivering reeds aangetoond dat het voornemen niet gepaard gaat met negatieve milieueffecten. 4.1.3
Conclusie
De voorgenomen ontwikkeling past binnen de kaders van bijlage V van het Omgevingsbesluit.
4.2
Ladder voor duurzame verstedelijking
4.2.1
Wettelijk kader
De ladder voor duurzame verstedelijking is een instructieregel voor zorgvuldig ruimtegebruik en tegengaan van leegstand. Artikel 5.129g Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) regelt dat bij een wijziging van het omgevingsplan voor een nieuwe stedelijke ontwikkeling toepassing van de ladder is vereist. Een stedelijke ontwikkeling is gedefinieerd als "de ontwikkeling of uitbreiding van een bedrijventerrein, een zeehaventerrein, een woningbouwlocatie, kantoren, een detailhandelvoorziening of een andere stedelijke voorziening en die voldoende substantieel is." Als een omgevingsplan voorziet in een nieuwe stedelijke ontwikkeling, wordt rekening gehouden met: de behoefte aan die stedelijke ontwikkeling; en als die stedelijke ontwikkeling is voorzien buiten het stedelijk gebied of buiten het stedelijk groen aan de rand van de bebouwing van stedelijk gebied: de mogelijkheden om binnen dat stedelijk gebied of binnen dat stedelijk groen in die behoefte te voorzien. 4.2.2 Toetsing Voorliggende ontwikkeling wordt niet gezien als een 'nieuwe stedelijke ontwikkeling' zoals bedoeld in de NOVI. Bij het realiseren van woningen is onder meer de uitspraak ABRvS 16 september 2015; ECLI:NL:RVS:2015:2921 van belang. Uit deze uitspraak blijkt dat het realiseren van respectievelijk 11 woningen niet wordt gezien als stedelijke ontwikkeling.
In voorliggend geval is er sprake van de realisatie van één woning. Er is dus geen sprake van een stedelijke ontwikkeling. Een nadere toetsing aan de ladder voor duurzame verstedelijking is niet noodzakelijk.
4.2.3
18
Conclusie
vastgesteld
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204 De voorgenomen ontwikkeling past binnen de kaders van het Rijksbeleid omtrent de Ladder voor duurzame verstedelijking.
4.3
Beschermingszones radioastronomie
4.3.1
Wettelijk kader
Rijk In de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) heeft het Rijk 21 nationale belangen geformuleerd (zie ook 3.1.1). Dit zijn belangen die het lokale, regionale en provinciale niveau ontstijgen en vragen om nationale politiek-bestuurlijke aandacht. Eén van die belangen is het waarborgen en versterken van een aantrekkelijk ruimtelijk-economisch vestigingsklimaat. Voor dit vestigingsklimaat is de radioastronomie van belang. De NOVI geeft hierover aan: "Nederland wil in verschillende vakgebieden (onder andere radio-astronomie) tot de wereldtop blijven behoren. De opgave in deze is om essentiële grootschalige wetenschappelijke infrastructuur, die voor haar functioneren afhankelijk is van een storingsvrije omgeving, te beschermen door een storingsvrije omgeving te waarborgen." Het Rijk ziet erop toe dat de kwaliteit van deze infrastructuur binnen de leefomgeving gewaarborgd blijft. Provincie De provincie wil garanderen dat de radioastronomie zich kan blijven ontwikkelen en dat verstoring van activiteiten die daarmee samenhangen wordt voorkomen. Om dat te bewerkstelligen, liggen er beschermingszones rondom de LOFAR-radiotelescoop, waar beperkingen gelden inzake de ruimtelijke ontwikkelingsmogelijkheden ter voorkoming van elektromagnetische straling. Een kernbegrip hierbij is het begrip 'verstoring'.
Elektrische en elektronische apparatuur zendt, onbedoeld, radiogolven uit en kan de systemen van het Nederlands Instituut voor Radio Astronomie (ASTRON) storen. Deze soort storing valt in de categorie Elektro-Magnetische Compatibiliteit (EMC). Ook al voldoet de apparatuur aan de geldende EMC emissie normen, toch kunnen ze zwakke signalen uit het heelal storen. Echter, voor dit soort zwakke signalen heeft LOFAR nu juist zijn grote gevoeligheid gekregen. Deze zeer zwakke signalen uit het heelal worden dan als het ware overstemd door de, op aarde geaccepteerde, signalen. Vanwege genoemd effect is er een veilige minimumafstand nodig radiogolven uitzendende apparatuur en LOFAR. De mate van verstoring is dus gekoppeld aan elektromagnetische straling van een bron. Er is sprake van twee zones met elk een verschillend beschermingsniveau. Een ruimtelijk plan kan, voor zover deze gebieden bestrijkt die op de bij de Provinciale omgevingsverordening Drenthe behorende kaart D8 zijn aangeduid als 'Zonering radioastronomie zone I', alleen voorzien in nieuwe bebouwings- en gebruiksmogelijkheden als hierbij geen elektromagnetische straling ontstaat die een storend effect heeft op de waarnemingen van de radiotelescopen in die gebieden.
Een ruimtelijk plan kan, voor zover dat gebieden bestrijkt die op de bij de Provinciale omgevingsverordening Drenthe behorende kaart D8 zijn aangeduid als 'Zonering radioastronomie zone II', alleen voorzien in bedrijfsvestiging, -uitbreiding, intensivering van verkeer en andere activiteiten als hierbij geen elektromagnetische straling ontstaat die een storend effect heeft op de waarnemingen van de radiotelescopen in die gebieden. Voor een ruimtelijk plan die binnen zone I en II van de LOFAR-radiotelescoop ligt, is een advies van ASTRON nodig. Uit de Provinciale omgevingsverordening Drenthe volgt dat dit ook geldt voor een ruimtelijk plan die voorziet in ontwikkelingen binnen een straal van twee kilometer rondom een LOFAR-buitenstation. De locaties van deze buitenstations en de bijbehorende beschermingszones zijn aangegeven op de website van ASTRON. ASTRON ASTRON heeft op haar website tevens kaarten gepubliceerd met normen voor elektromagnetische straling (EMC). Deze zijn relevant voor windparken, zonneparken en kleine windmolens. Er wordt uitgegaan van groene, gele en rode zones. In de rode zones (Elektrische veldsterkte (flux) < 20 dBµV/m) moeten initiatiefnemers extra maatregelen treffen. Inmiddels is veel ervaring opgedaan met zonneparken in rode zones en is een radiostille windturbine ontwikkeld.
Van kleine windmolens is bekend dat de meeste types in de rode zones kunnen worden geplaatst. In gele zones (Elektrische veldsterkte (flux) = 30-50 dBµV/m) zijn de maatregelen vaak beperkt. De meeste zonneparken kunnen aan de hier geldende norm voldoen. Voor een windturbine gaat het met name om het
vastgesteld
19
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204 toepassen van een radiostille lamp voor de luchtvaartverlichting en eventueel extra afscherming van de sensoren in de nacelle. Van de kleine windmolens voldoen alle types reeds aan de gele norm en een enkele ook aan de rode norm. In de groene zones (Elektrische veldsterkte (flux) = 30-50 dBµV/m) zijn meestal geen of zeer beperkte maatregelen nodig. In alle gevallen geldt dat voor windparken, zonneparken en kleine windmolens een advies van ASTRON nodig is en dat het omgevingsplan moet voorzien in een beschermende regeling. 4.3.2
Toetsing
In voorliggend geval is telefonisch contact opgenomen met het ASTRON en is overeengekomen dat de bouwplannen voor de woning worden voorgelegd aan het ASTRON als onderdeel van de procedure voor de bouwvergunning. Voorliggend TAM-omgevingsplan, dat enkel toeziet in het planologisch mogelijk maken van de woning, wordt niet als belemmerend gezien in relatie tot de werkzaamheden omtrent de radioastronomie. Het plan is hiermee uitvoerbaar op het onderdeel zonering radioastronomie II. 4.3.3
Conclusie
Met het voorleggen van de bouwplannen ten tijde van het aanvragen van de bouwvergunning worden de belangen van de beschermingszone voor radioastronomie in voldoende mate afgewogen. Geconcludeerd kan worden dat hier sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan een locaties.
4.4
Duurzaamheid
4.4.1
Wettelijk kader
In bijlage 1 van de Omgevingswet (Ow) is het begrip duurzame ontwikkeling gedefinieerd. Het gaat om "een ontwikkeling die voorziet in de behoeften van de huidige generatie zonder de mogelijkheden voor toekomstige generaties om in hun eigen behoeften te voorzien in gevaar te brengen." Artikel 1.3 en 2.1 Ow borgen het belang van duurzaamheid. In artikel 1.3 zijn de maatschappelijke doelen van de wet verwoord: "Deze wet is, met het oog op duurzame ontwikkeling, de bewoonbaarheid van het land en de bescherming en verbetering van het leefmilieu, gericht op het in onderlinge samenhang: bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit, en doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving ter vervulling van maatschappelijke behoeften." Artikel 2.1 geeft aan dat een bestuursorgaan zijn taken en bevoegdheden op grond van de wet uitoefent met het oog op de doelen van de wet, tenzij daarover specifieke regels zijn gesteld. Artikel 1.3 geeft ook richting aan de voor burgers en bedrijven opgenomen zorgplicht in artikel 1.6 Ow, namelijk dat men "voldoende zorg draagt voor een goede leefomgeving". Met deze bepalingen wordt een duurzame ontwikkeling voor het gehele domein van de fysieke leefomgeving geborgd.
Het vergt een samenhangende benadering vanaf het begin van de planvorming van alle relevante belangen, waaronder: ruimte, water, natuur, gezondheid en wonen. 4.4.2
Toetsing
De regels omtrent duurzaamheid bij het bouwen van een nieuw bouwwerk staan in Hoofdstuk 4 van het Bbl. De initiatiefnemer is bij het bouwen van de woning zelf verantwoordelijk voor het naleven van de normen en voorschriften op het onderwerp duurzaamheid. Bij het bekend worden van het ontwerp van de te bouwen woning zal een check op basis van de duurzaamheidsnormen uit het Bbl dan ook onderdeel uitmaken van de afweging van de bouwvergunning.
20
vastgesteld
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204
4.4.3
Conclusie
In voorliggend plan is zoveel mogelijk aandacht besteed aan het aspect 'duurzaamheid'. Vanuit het aspect duurzaamheid is hiermee sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
4.5
Gezondheid
4.5.1
Wettelijk kader
Een van de maatschappelijke doelen van de Omgevingswet (Ow) is een gezonde fysieke leefomgeving (artikel 1:3 Ow, zie ook 4.4.1). In artikel 2.1 lid 4 Ow is bepaald dat het bevoegd gezag bij de evenwichtige toedeling van functies (in het omgevingsplan) in ieder geval rekening houdt met het belang van het beschermen van de gezondheid. Voorzorg kan daarbij een rol spelen. Naast de gezondheidsbescherming kan het bevoegd gezag het belang van gezondheidsbevordering meewegen. Zo heeft de fysieke leefomgeving positieve gezondheidseffecten als deze uitnodigt tot gezond gedrag en mensen stimuleert tot meer bewegen, gezonder eten en elkaar ontmoeten. De GGD kan hierbij adviseren. Het Rijk stelt ondergrenzen voor de bescherming van de gezondheid. Bijvoorbeeld via instructieregels of omgevingswaarden voor geluid, luchtkwaliteit, geur en waterkwaliteit. In het omgevingsplan werken deze randvoorwaarden door. 4.5.2
Toetsing
Ter plaatse van het plangebied zijn geen instructieregels of omgevingswaarden opgenomen ten behoeve van het beschermen of verbeteren van de gezondheid. Voor voorliggend initiatief is in deze onderbouwing zo goed mogelijk afgewogen op welke manieren de ontwikkeling invloed zal hebben en beïnvloed wordt door omliggende activiteiten zonder dat de gezondheid van de nieuwe bewoners of de omliggende bewoners negatief wordt beïnvloed. In deze onderbouwing is dit bereikt door te onderbouwen dat bij alle relevante milieuparagrafen een evenwichtige toedeling van functies aan locaties plaatsvindt. Vanuit dit oogpunt kan geredeneerd worden dat de kwaliteit van de leefomgeving door de beoogde activiteit verbetert dan wel niet (onevenredig) verslechtert. 4.5.3
Conclusie
Vanuit het aspect gezondheid is er sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
4.6
Verkeer & Parkeren
4.6.1
Wettelijk kader
De regels in het omgevingsplan moeten leiden tot een evenwichtige toedeling van functie aan locaties (artikel 2.1 Omgevingswet). Bij een voorgenomen ontwikkeling moet daarom onder meer beoordeeld worden wat de effecten zijn op de verkeersafwikkeling en verkeersveiligheid binnen en rond het plangebied. Het kader voor die beoordeling wordt gevormd door het Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan Borger-Odoorn 2019-2029, de parkeernormen die in het omgevingsplan zijn opgenomen en/of de kencijfers van de CROW. 4.6.2
Toetsing
Parkeren Wat betreft het onderdeel parkeren wordt opgemerkt dat bij iedere functie, in de CROW-publicatie, een maximum en minimum wordt genoemd. Dit is de bandbreedte. In Borger-Odoorn wordt, gezien de auto-georiënteerdheid van de gemeente uitgegaan van het maximum. In dit geval is voor wat betreft de gemeente Borger-Odoorn uitgegaan van een stedelijkheidsgraad 'niet stedelijk' (bron: CBS Statline).
vastgesteld
21
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204 Op basis van het hiervoor genoemde uitgangspunten geldt voor een vrijstaande woning een minimale parkeerbehoefte van 1,9 auto's per woning en een maximale parkeerbehoefte van 2,7 auto's per woning. Bij het toepassen van de kerncijfers hanteert de gemeente de maximale waarde, aangezien de gemeente een zeer autoafhankelijke gemeente is. De parkeerbehoefte van de woning wordt daarmee vastgesteld op afgerond 3 parkeerplaatsen. Overeenkomend met het tijdelijk deel van het omgevingsplan 'Bestemmingsplan Nieuw Buinen – Buinerveen' dienen parkeerplaatsen op het eigen terrein gerealiseerd te worden. Gelet op de omvang van het plangebied, wordt er vanuit gegaan dat de parkeerbehoefte op eigen terrein kan worden gerealiseerd. Verkeer Voorliggend TAM-omgevingsplan voorziet in het mogelijk maken van één vrijstaande woning. De CROW lijst gaat bij een vrijstaande koopwoning in de rest bebouwde kom uit van een minimale verkeersgeneratie van 7,8 auto's per etmaal en een maximale verkeersgeneratie van 8.6 auto's per etmaal. Het aantal verkeersbewegingen is met het toevoegen van een enkele woning gering en kan zonder problemen worden afgewikkeld via de omliggende infrastructuur. Het aspect verkeer en parkeren vormt geen belemmering voor de uitvoering van het plan 4.6.3
Conclusie
Vanuit het aspect verkeer en parkeren is er sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
4.7
Natuur
4.7.1
Wettelijk kader
In het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) zijn diverse regels ter bescherming van de natuur opgenomen. Deze regels komen grotendeels overeen met de regels die zijn opgenomen in de voormalige Wet natuurbescherming. Het gaat hierbij in de eerste plaats om regels voor de gebiedsbescherming van aangewezen Natura 2000-gebieden, regels voor de soortenbescherming van plant- en diersoorten (waaronder vogels) en regels ter bescherming van houtopstanden. Het gebieds- en soortenbeschermingsregime vloeit voor een belangrijk deel voort uit twee Europese richtlijnen, te weten de Vogelrichtlijn (79/409/EEG) en de Habitatrichtlijn (92/43/EEG). Gebiedsbescherming De Europese Vogel- en Habitatrichtlijn beschermt Natura 2000-gebieden. De minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit wijst de Natura 2000-gebieden aan. Op grond van artikel 2.43 Omgevingswet legt hij ook de instandhoudingsdoelstellingen vast. Dit gebeurt in een aanwijzingsbesluit. Als er naar aanleiding van projecten, plannen en activiteiten, afzonderlijk of in combinatie met andere plannen of projecten, mogelijkerwijs significante effecten optreden, dienen deze bij de voorbereiding van een omgevingsplan in kaart te worden gebracht en beoordeeld.
Natura 2000-gebieden hebben een externe werking, zodat ook ingrepen die buiten deze gebieden plaatsvinden en verstoring kunnen veroorzaken, moeten worden getoetst op het effect van de ingreep op soorten en habitats. Een omgevingsplan dat significante gevolgen kan hebben voor een Natura 2000-gebied kan alleen worden vastgesteld indien uit een passende beoordeling de zekerheid is verkregen dat het plan de natuurlijke kenmerken van het gebied niet zal aantasten. Indien deze zekerheid niet is verkregen, kan het plan worden vastgesteld, indien wordt voldaan aan de volgende drie voorwaarden: Alternatieve oplossingen zijn niet voorhanden; Het plan is nodig om dwingende redenen van groot openbaar belang, met inbegrip van redenen van sociale of economische aard; en De noodzakelijke compenserende maatregelen worden getroffen om te waarborgen dat de algehele samenhang van het Natura 2000-netwerk bewaard blijft. In afdeling 8.6 Bkl staat het beoordelingskader voor de omgevingsvergunning voor Natura 2000-activiteiten. Stikstof Stikstofdepositie is geregeld in artikel 22.20 van de Omgevingswet (Ow). De regels van artikel 5.5a
22
vastgesteld
TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22f Nieuw-Buinen, Noorderdiep 204 van de Wet natuurbescherming (Wnb) blijven gelden tot een bij koninklijk besluit te bepalen datum. Hier vindt, vooralsnog, dus geen verandering plaats ten opzichte van oorspronkelijke wet- en regelgeving. Na de -nog te bepalen- datum dient stikstof te worden gemonitord als omgevingswaarde. Soortenbescherming Onder de Ow zijn veel dier- en plantsoorten beschermd. De bescherming richt zich op soorten van Europees belang, die onder de reikwijdte van de Vogel- en Habitatrichtlijn vallen, als om bepaalde soorten van nationaal belang. Soortenbescherming vindt plaats binnen en buiten het Natuurnetwerk Nederland. Dit vorm krijgen in wet- en regelgeving, maar in fysieke maatregelen die bescherming, vestiging of uitbreiding van een soortenpopulatie stimuleren. Op grond van artikel 2.18 lid 1 sub f Ow zijn in beginsel de provincies hiervoor verantwoordelijk. Echter, ook decentrale overheden kunnen hiervoor actief beleid voeren. Gedacht kan worden aan het vaststellen van bijvoorbeeld een programma voor soortenbescherming. Door strikte formulering van een flora- en fauna-activiteit moet bij vrijwel alle activiteiten in de fysieke leefomgeving nagegaan worden of: er soorten aanwezig zijn; en welke soorten dat zijn. In hoofdstuk 11 van het Besluit activiteiten leefomgeving wordt bepaald wanneer een vergunning nodig is. 4.7.2