CConstaterende datBorger-Odoorn
Koppel je AI →
Document · PDF

Raadsvoorstel zienswijze ontwerp gemeenschappelijke regeling Jeugdhulpregio Drenthe

RAAD: Raadsvergadering 18 september 2025, gemeente Borger-OdoornBij agendapunt: Zienswijze ontwerp gemeenschappelijke regeling Jeugdhulpregio Drenthe2.034 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD Afdeling/team: Sociaal Domein Portefeuillehouder: A. van Tongeren

Registratienummer: 47230-2025:708226

Onderwerp: Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulpregio Drenthe Voorgestelde beslispunten: 1. Een zienswijze in te dienen over de ontwerp gemeenschappelijke regeling Jeugdhulpregio Drenthe. 2. De brief ‘Zienswijze gemeenteschappelijke regeling Jeugdhulpregio Drenthe’ vast te stellen. Bevoegdheid raad Op grond van artikel 1 van de Wet gemeenschappelijke regeling heeft uw raad acht weken om een zienswijze naar voren te brengen op het ontwerp van een gemeenschappelijke regeling (GR). Inleiding De twaalf Drentse gemeenten werken al sinds 2015 samen aan de uitvoering van de Jeugdwet. Daarbij zijn ze georganiseerd in twee inkoopregio’s: PMT (Zuid-Drenthe) en NMD (Noord- en Midden-Drenthe). Ook wordt er breder samengewerkt aan diverse regionale thema’s binnen de jeugdhulp. De nieuwe gemeenschappelijke regeling is een vervolg op het traject ‘Omarm de complexiteit’, waarin werd geconstateerd dat de jeugdhulp in Drenthe versnipperd en kwetsbaar georganiseerd is. De bestuurlijke ambitie in Drenthe is sindsdien daarom samen de toegankelijkheid, kwaliteit en organisatie van de jeugdhulp verbeteren voor kinderen, ouders en professionals. De gemeenschappelijk regeling wordt daarnaast opgericht naar aanleiding van het wetsvoorstel ‘Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg’.

Deze wet verplicht gemeenten in de nabije toekomst een gemeenschappelijke regeling op te richten voor de inkoop van specialistische jeugdhulp ten behoeve van jeugdhulp. Ook als dit voorstel uiteindelijk niet wordt aangenomen, blijft de noodzaak om jeugdzorg eenvoudiger en beter te organiseren onverminderd groot. Het voorstel dat in alle twaalf gemeenten wordt ingediend, is om de samenwerking per 1 januari 2027 te formaliseren. Dit doen zij via een nieuwe gemeenschappelijke regeling in de vorm van een openbaar lichaam: de GR Jeugdhulpregio Drenthe. De regeling wordt vastgesteld door de colleges van burgemeester en wethouders en legt een steviger fundament onder de bestaande samenwerking. Met verplichte basistaken voor elke gemeente en een aantal additionele taken voor de gemeenten die hier gebruik van willen maken.

Op zowel bestuurlijk als ambtelijk niveau zijn wensen, behoeften en uitgangspunten voor het instellen van de gemeenschappelijke regeling in kaart gebracht. Deelnemende bestuurders hebben de onderstaande uitgangspunten vastgesteld die als leidraad hebben gediend bij het maken van keuzes voor de inrichting van de gemeenschappelijke regeling: 1. Doel van de samenwerking is het samen zorgdragen voor een sluitend en toekomstbestendig Drents jeugdzorglandschap. 2. We werken toe naar een gemeenschappelijke regeling en richten onze samenwerking minimaal in op de wettelijke verplichting van de vorming van een jeugdhulpregio. 3. Vanuit de verplichting dat elke jeugdregio in alle vormen van hulp voldoende robuust en volledig toegerust moet zijn, is de schaal van de provincie Drenthe groot genoeg. 4. We vormen in elk geval een aparte GR voor de jeugdhulptaken en zorgen dat dit besluitvormingsproces is afgerond voor de gemeenteraadsverkiezingen in 2026. Als er duidelijke voordelen zijn van een brede GGD-GR dan houden we ruimte om daarbij aan te sluiten. 5. In onze samenwerking gaan we uit van gelijkwaardigheid in al onze beslissingen. Dit betekent dat we uitgaan van de systematiek one man, one vote. Dit betekent ook dat er geen sprake is van een vetorecht van één of meerdere gemeenten en dat we met z’n allen overal bij betrokken worden. 6.

We vinden het belangrijk dat de uitvoering van de taken in onze samenwerking zo efficiënt en effectief als mogelijk ingeregeld wordt. Ook als dit betekent dat we een deel van de verantwoordelijkheden beleggen bij één gemeente. 7. Beleidsmatige afstemming is ook een onderdeel van de samenwerking in de Jeugdhulpregio Drenthe. Er is een ontwerp gemeenschappelijke regeling Jeugdhulpregio Drenthe opgesteld en deze wordt nu voor zienswijze procedure voorgelegd aan de gemeenteraden. Beoogd effect De Drentse gemeenten willen de jeugdhulp verbeteren door hun samenwerking formeel vast te leggen in een gemeenschappelijke regeling. Argumenten 1.1 Met de gemeenschappelijk regeling wordt de Drentse samenwerking versterkt Regionale samenwerking maakt het bovendien mogelijk om sneller en consistenter te reageren op signalen en behoeften, en om zorg op maat te organiseren – juist ook bij complexe problematiek. De verwachting is dat dit op termijn bijdraagt aan een hogere effectiviteit van hulptrajecten en een grotere tevredenheid van gezinnen over het hulpaanbod. Daarnaast wordt het voor professionals eenvoudiger om samen te werken over gemeentegrenzen heen, wat de continuïteit en kwaliteit van de zorg ten goede komt.

1.2 De verplichting om een gemeenschappelijke regeling op te richten volgt uit het wetsvoorstel ‘Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg’. Bij het in werking treden van de wet zijn gemeenten verplicht om op regionaal niveau een gemeenschappelijke regeling aan te gaan voor specifieke taken. Met het aangaan van de voorliggende gemeenschappelijke regeling wordt opvolging gegeven aan het wetsvoorstel. 1.3. De vorm Openbaar Lichaam sluit het best aan bij de bestuurlijke uitgangspunten om een sluitend, robuust en toekomstbestendige organisatie op te richten, waarbij er enerzijds sprake is van gelijkwaardigheid (one man, one vote), maar ook van een efficiënte en effectieve organisatie. Bij het verkennen van de samenwerkingsvorm voor de GR zijn verschillende varianten afgewogen. Op basis van een objectieve weging van taken, verantwoordelijkheden en juridische borging is gekozen voor de rechtsvorm van een Openbaar Lichaam. Deze rechtsvorm biedt het meest complete en stabiele juridische kader om de gewenste taken gezamenlijk en duurzaam uit te voeren. Het Openbaar Lichaam: - Waarborgt bestuurlijke gelijkwaardigheid doordat alle deelnemende gemeenten vertegenwoordigd zijn in het algemeen bestuur en invloed hebben op de besluitvorming. - Het Openbaar Lichaam kan zelfstandig contracten aangaan, personeel aannemen, en deelnemen aan het maatschappelijk verkeer.

Dit maakt het mogelijk om op een professionele, rechtmatige en doelmatige manier uitvoering te geven aan de gezamenlijke taken. - Doordat het Openbaar Lichaam een eigen organisatie op kan bouwen, inclusief personele en financiële middelen, ontstaat een stabiele basis voor de uitvoering van complexe taken zoals inkoop en contractmanagement van jeugdhulp. - Door de institutionele verankering van de samenwerking in een zelfstandige organisatievorm ontstaat minder afhankelijkheid van wisselingen in lokale politieke of ambtelijke capaciteit. Dit vergroot de slagkracht en de uitvoeringszekerheid op de lange termijn. - Door schaalvoordelen en bundeling van kennis, capaciteit en processen kunnen de gezamenlijke taken (zoals regionale inkoop, rechtmatigheidstoezicht en monitoring) efficiënter worden uitgevoerd, met minder versnippering en duplicatie tussen gemeenten. - Gezien de complexiteit en het belang van de taken die binnen deze samenwerking worden uitgevoerd, is het Openbaar Lichaam daarmee de meest passende vorm voor een stevige, professionele en toekomstgerichte samenwerkingsstructuur. 2.1.

Democratische legitimatie vereist het betrekken van uw raad Artikel 1 van de Wet gemeenschappelijke regelingen verplicht het college om het ontwerp van de regeling toe te zenden aan zijn gemeenteraad, waarbij deze vervolgens acht weken de tijd krijgen om na ontvangst van de ontwerpregeling zijn zienswijze over het ontwerp kenbaar te maken.

Kanttekeningen 1.1 Het wetsvoorstel ‘Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg’ is nog niet definitief. Het wetsvoorstel is nog niet officieel vastgesteld, maar wordt breed ondersteund door het Rijk, de VNG en koepelorganisaties en is al aangenomen door de Tweede Kamer. De regeling is een vervolg op de Hervormingsagenda Jeugd, waarin regio’s voldoende robuust moeten zijn. De regio Drenthe, bestaande uit twaalf samenwerkende gemeenten, is als voldoende robuust beoordeeld wanneer er op deze schaal wordt samengewerkt. Dit betekent dat de regio voldoet aan de door het Rijk gestelde verwachtingen ten aanzien van schaalgrootte, bestuurlijke slagkracht en structurele samenwerking op het gebied van jeugdhulp. De Staatssecretaris benadrukt dat robuustheid van regio’s essentieel is om continuïteit, kwaliteit en beschikbaarheid van jeugdhulp in de toekomst te kunnen garanderen. 1.2. Het aangaan van een gemeenschappelijke regeling kan ertoe leiden dat gemeenteraden minder directe grip ervaren op financiële besluitvorming. De vorming van een gemeenschappelijke regeling kan ertoe leiden dat gemeenteraden minder directe grip ervaren op financiële besluitvorming binnen het jeugdhulpdomein. Door de gezamenlijke besluitvorming op regionaal niveau verschuift een deel van de financiële regie van de individuele raad naar het algemeen bestuur van de regeling.

Tegelijkertijd biedt de regeling ook de mogelijkheid tot betere financiële sturing op regionaal niveau, met meer schaalvoordelen, gezamenlijke inkoop en eenduidige verantwoording. Uw raad behoudt uw kaderstellende en controlerende rol via het recht op zienswijzen, het budgetrecht en de verplichte informatievoorziening vanuit ons college, dat namens de gemeente vertegenwoordigd is in het algemeen bestuur. 1.3 Het vereiste van unanimiteit bij besluiten Het vereiste van unanimiteit in artikel 8, lid 3, onder b, c en d, bij besluiten over de begroting, de jaarrekening en het aangaan of wijzigen van aanvullende taken, maakt het besluitvormingsproces onnodig kwetsbaar. Eén deelnemer kan een besluit tegenhouden, zelfs wanneer er brede steun is. Om de besluitvorming doeltreffender en efficiënter te maken, stellen wij voor dit artikel zo aan te passen dat op deze punten met een versterkte meerderheid kan worden besloten. 1.4 De GR Jeugdhulpregio is apart van de GR GGD (SamenDrenthe). Het samenbrengen van GR GGD, Zorg&Veiligheid en Jeugd in één gemeenschappelijke regeling zorgt voor betere bestuurlijke afstemming en meer integrale besluitvorming, echter op dit moment is er onvoldoende bestuurlijk draagvlak voor één GR. Het werken in één GR zou versnippering kunnen voorkomen en kan er voor zorgen dat jeugdzorg beter aansluit op bredere maatschappelijke vraagstukken.

Daarnaast kunnen er overheadkosten worden bespaard door gedeelde organisatie, hoewel extra regelingen ook extra gemeentelijke kosten met zich meebrengen. Gemeenteraden kunnen hierdoor efficiënter en samenhangend beleid maken. Tot slot is er nog geen grondig onderzoek gedaan naar de financiële en organisatorische gevolgen van deze keuzes, omdat hier onvoldoende draagvlak voor is op dit moment.

2.1 Behoud van lokale invloed en zeggenschap bij GR Hoewel deelneming in een gemeenschappelijke regeling (GR) tot enige afstand van de uitvoering kan leiden, blijven de bevoegdheden van ons college en uw raad volledig intact. Het beleid en de kaders worden lokaal vastgesteld, en de samenwerking betreft een formalisering van bestaande praktijk. De Wet gemeenschappelijke regelingen waarborgt daarbij transparantie, betrokkenheid en democratische controle, mede versterkt door het zienswijzentraject. Lokale invloed en zeggenschap blijven daarmee geborgd, ondanks dat een Openbaar Lichaam juist de mogelijkheid geeft om beleid namens de gemeenten samen vast te stellen. Financiën Vooruitlopend op de definitieve inrichting van de GR Jeugdhulpregio Drenthe is een conceptbegroting opgesteld, gebaseerd op een inventarisatie van de huidige uitgaven van de drie bestaande inkooporganisaties. De totale begroting voor 2026 bedraagt circa €6,55 miljoen, waarvan het grootste deel bestaat uit structurele organisatiekosten (zoals personeelslasten, bedrijfsvoering en centrale ondersteuning) en een kleiner deel uit incidentele en projectgebonden middelen. Er zijn geen inkomsten geraamd: inkomsten die er nu voor de JHRD wel zijn. Deze begroting betreft een technische optelsom van bestaande regionale middelen die op dit moment reeds worden ingezet.

Er is nog géén rekening gehouden met mogelijke efficiencywinst die kan ontstaan door het samenbrengen van taken, harmonisatie van werkwijzen of gezamenlijke bedrijfsvoering. In de vervolgfase wordt bekeken welke optimalisaties mogelijk zijn, zodat de GR zo doelmatig mogelijk kan functioneren binnen de bestaande financiële kaders. De aan te trekken kwartiermaker voor de GR krijgt expliciet de opdracht om te kijken naar synergievoordelen en een efficiënte organisatieinrichting. De gemeentelijke bijdragen zijn verdeeld conform de huidige verdeelsleutel binnen de regio, waardoor er geen directe herverdeling van lasten optreedt. Op basis van de verdeelsleutel bedragen de kosten voor Borger- Odoorn vanuit deze conceptbegroting 4,9%. Wat neer komt op een bedrag van €320.092,-. De voorlopige bijdrage is opgenomen ter indicatie, met de kanttekening dat nadere bijstelling mogelijk is op basis van definitieve keuzes over de inrichting, formatie en dienstverlening van de GR. Participatie Communicatie De communicatie richting jeugdhulpaanbieders zal worden opgepakt via de betrokken inkooporganisaties. Uitvoering De oprichting van het openbaar lichaam heeft personele consequenties, aangezien de uitvoeringstaken voor inkoop en contractmanagement en beleidsmatige afstemming van

jeugdhulp worden gebundeld in één organisatie. De exacte invulling van de formatie, functies, arbeidsvoorwaarden en mogelijke personele overgangen zal worden uitgewerkt in het nog op te stellen bedrijfsplan. Nadat de gemeenteraad eventuele zienswijzen heeft ingediend, worden deze door het college beoordeeld en wordt de definitieve regelingstekst opgesteld. Het college neemt daarop een voorlopig besluit omtrent de gemeenschappelijke regeling en vraagt vervolgens toestemming aan de gemeenteraad voor het definitief aangaan van de regeling. Nadat het college de benodigde toestemming van u als raad heeft ontvangen, kan het college definitief besluiten tot het aangaan van de gemeenschappelijke regeling. Dit besluit moet bekend worden gemaakt in het Gemeenteblad. Bijlagen 1. Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulpregio Drenthe 2. Raadsbrief Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulpregio Drenthe 3. Raadsbesluit Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulpregio Drenthe Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Borger-Odoorn, de secretaris de burgemeester

E.W. Bennema

mr. J. Seton

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=BorgerOdoorn&id=d91651f9-1be1-4d22-b29c-6a348b6a5705