CConstaterende datBorger-Odoorn
Koppel je AI →
Document · PDF

Raadsvoorstel - Revitalisatie gemeentehuis Exloo

RAAD: Raadscommissie 12 september 2024, gemeente Borger-OdoornBij agendapunt: Revitalisatie gemeentehuis Exloo3.062 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

45588-2024:579728

VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD Behandelend ambtenaar: P. Postema Afdeling/cluster: P&P Portefeuillehouder: J. Hartsuiker, H. Zwiep

Registratienummer: 45588-2024:579728

Onderwerp: Aanvullend krediet revitalisatie gemeentehuis Exloo. Voorgestelde wijze van afdoening: Ter besluit. Beslispunten: 1. Kennis nemen van 6 mogelijke uitvoeringsscenario’s voor het revitaliseren van het gemeentehuis, zoals weergeven in de bijgevoegde notitie van LindHorst huisvestingsadviseurs. 2. Scenario 4 uit te voeren en hiervoor een aanvullend investeringskrediet van € 3.049.600,beschikbaar te stellen met een additionele structurele kapitaalslast ter hoogte van € 148.092,- en dit te verwerken in de Begroting 2025.

Inleiding Op 27 oktober 2022 heeft uw gemeenteraad besloten tot revitalisatie van het gemeentehuis. De opdracht bestaat op hoofdlijnen uit de volgende vier onderdelen: 1. Vernieuwing van de werkplekomgeving passend bij een meer integrale en hybride werkwijze van de organisatie en bijdragend aan de aantrekkelijkheid van de gemeente Borger-Odoorn als werkgever; 2. Verduurzaming van het gemeentehuis met als doel (op termijn) energieneutraal op gebouwniveau en het oplossen van de klimaatklachten; 3. Uitwerking van het concept ‘Huis van de Gemeenschap’, waarbij in aanvulling op de huidige verhuur aan de politie ruimte wordt geboden aan andere externe organisaties met een publieksfunctie als verbreding van de dienstverlening aan de inwoner; 4. Realisatie van een nieuwe (grotere) raadszaal conform de uitgangspunten zoals geformuleerd door de werkgroep Raad. Voor de uitvoering is een investeringskrediet van € 4.986.400,- beschikbaar gesteld.

Het ontwerp Begin 2023 is het college gestart met de uitwerking onder begeleiding van LindHorst Huisvestingsadviseurs. Voor het bouwkundig ontwerp van de nieuwbouw van de raadszaal en de vernieuwing van de werkplekomgeving is opdracht gegund aan DAAD Architecten. Hun idee voor de locatie en inrichting van de nieuwe inpandige raadszaal, alsmede de uitwerking van de werkplekomgeving, werd in de selectiefase als beste beoordeeld. Vervolgens is toegewerkt naar een voorlopig ontwerp en is een stichtingskostenraming opgesteld. Deze raming liet een substantieel verschil zien met het beschikbaar gestelde budget. Vervolgens zijn, binnen de kaders van de bovenstaande opdracht, vier verschillende scenario’s uitgewerkt. Tijdens een bijpraatsessie op 15 februari 2024 is uw raad mondeling bijgepraat over de kostenraming op basis van het voorlopig ontwerp en de uitgewerkte scenario’s die uitgaan van mogelijke beheersmaatregelen op bouwkundig en installatietechnisch vlak. Hieruit bleek dat alle scenario’s vragen om een extra investering. Scenario 1 Bouw maximaal, fullelectric, raadszaal nieuw

Scenario 2 Bouw maximaal, hybride, raadszaal nieuw

Scenario 3 Bouw optimaal, fullelectric, raadszaal nieuw

Scenario 4 Bouw optimaal, hybride, raadszaal nieuw

• Gasloos (warmtepompen)

• Hybride installatie (warmtepompen/cv)

• Gasloos (warmtepompen)

• Hybride installatie (warmtepompen/cv)

• Ontwerp DAAD

• Ontwerp DAAD

• Optimalisatie ontwerp DAAD

• Optimalisatie ontwerp DAAD

Opm: Bij alle scenario’s worden de klimaatproblemen opgelost en het werkplekconcept gerealiseerd.

Toelichting bovenstaande scenario’s 1. Installatie voor verwarming en koeling Een goed binnenmilieu is belangrijk om een comfortabele en gezonde werkomgeving te creëren. Daarom zijn bij de uitwerking van het voorlopig ontwerp eisen geformuleerd ten aanzien van de binnenmilieukwaliteit aan de hand van het rapport Programma van Eisen Gezonde Kantoren dat is ontwikkeld door Binnenklimaat Nederland, Platform Duurzame Huisvesting, de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) en de Nederlandse technische vereniging voor installaties in gebouwen (TVVL). Op basis van vier thema’s – lucht, licht, klimaat en geluid – worden hierin drie ambitieniveaus geformuleerd voor een gezond binnenklimaat, kantorenklasse A (zeer hoog), B (goed) en C (voldoende). De opstellers adviseren bij een renovatie voor elk thema voor klasse B te gaan. In de oorspronkelijke opdracht van uw raad is uitgegaan van een hybride ontwerp, waarbij het gebouw verwarmd wordt door middel van een combinatie van warmtepompen en cv. Dat er toch een full-electric variant is gepresenteerd heeft niet te maken met het verwarmen van het gebouw, maar het koelen. Om op dit punt te voldoen aan de Gezonde Kantorenklasse B (goed) zou de elektrische installatie zodanig zwaar moeten worden uitgerust dat ook verwarming elektrisch kan plaatsvinden.

Het is acceptabel om uitsluitend voor de koeling uit te wijken naar Gezonde Kantorenklasse C (voldoende). Het enige verschil heeft te maken met het ‘zomercomfort’. In kantorenklasse B mag de operatieve temperatuur binnen maximaal 26 graden Celsius bedragen, terwijl in de kantorenklassen C maximaal 27 graden Celsius is toegestaan. Door deze keuze kan ook met een hybride concept worden gewerkt, zoals aangegeven in scenario’s 2 en 4. Opgemerkt dient te worden dat voor alle andere punten de installatie blijft voldoen aan kantorenklasse B. 2. Optimalisaties ontwerp We hebben architect DAAD gevraagd naar mogelijke optimalisaties in het ontwerp, waarbij een goed en functioneel ontwerp overeind blijft staan. Dit heeft geresulteerd in een 13-tal beheersmaatregelen met betrekking tot de nieuwe raadszaal en een 8tal beheersmaatregelen met betrekking tot de nieuwe werkplekomgeving. De maatregelen lopen uiteen van het laten staan van kolommen in de raadszaal (goedkopere dakconstructie) tot het wel of niet aanbrengen van een nieuwe vloer. In bijlage 2 treft u een overzicht van beheersmaatregelen aan, met de beoordelingen van de projectgroep, het managementteam, de OR en de klankbordgroep raadszaal. Hieruit blijkt dat nagenoeg alle optimalisaties draagvlak hebben, met uitzondering van het aanhelen van de natuursteenvloer in de publiekshal. Besloten is deze maatregel te laten vervallen.

Alternatief: huidige raadszaal behouden Door wethouder Hartsuiker is samen met wethouder Zwiep vervolgens in de periode eind maart/begin april 2024 met de verschillende fracties gesproken over de ontstane situatie en de stappen die nodig zijn om tot een nieuw raadsbesluit te komen. Hieruit is duidelijk geworden dat er nog steeds brede steun is voor de snelle verduurzaming van het gebouw en het vernieuwen van de werkplekomgeving. Wel is gevraagd om, gelet op de wens om te komen tot een kostenreductie, nog een keuzealternatief uit te werken waarbij de huidige raadszaal in gebruik blijft, maar wordt heringericht. Hier is ook specifiek een toezegging (ID 223) op gedaan bij de behandeling van de kadernota 2025 in de raadsvergadering van 20 juni 2024. Dit keuzealternatief is nu verkend, en kent 2 alternatieven. Hiermee is aan de toezegging invulling gegeven. Scenario 5: Huidige raadszaal herinrichten • • • • •

Raadszaal opnieuw inrichten Aanpassing indeling hal/balie (werkcafé blijft in publieksruimte) Extra toegang raadszaal vanuit hal (noodzaak i.v.m beveiligingsschil) Hybride installatie (warmtepompen/cv) Klimaatproblemen (ook in raadszaal) opgelost

Scenario 6: De huidige raadszaal vergroten door een binnenmuur te verplaatsen • Vergroting raadszaal door verplaatsing binnenmuur • Aanpassing indeling hal/balie (werkcafé blijft in publieksruimte) • Extra toegang raadszaal vanuit hal (noodzaak i.v.m beveiligingsschil) • Hybride installatie (warmtepompen/cv) • Klimaatproblemen (ook in raadszaal) opgelost

Bij deze scenario’s worden eveneens alle bouwkundige optimalisaties doorgevoerd met uitzondering van het aanhelen van de natuursteenvloer in de publiekshal. Financiële verschillen scenario’s In onderstaande tabel zijn de gecalculeerde bouwkosten (stichtingskostenraming) weergegeven. Scenario en omschrijving

Stichtingskostenraming

Scenario 1: € 10.067.000,Bouw maximaal, full-electric, raadszaal nieuw Scenario 2: € 9.296.000,Bouw maximaal, hybride, raadszaal nieuw Scenario 3 (*): € 8.872.000,Bouw optimaal, full-electric, raadszaal nieuw Scenario 4 (*): € 8.036.000,Bouw optimaal, hybride, raadszaal nieuw Scenario 5: € 7.606.000,Bouw optimaal, hybride, bestaande raadszaal Scenario 6: € 8.527.000,Bouw optimaal, hybride, bestaande raadszaal vergroot * Bij dit ontwerp zijn alle bouwkundige optimalisaties doorgevoerd, met uitzondering van het aanhelen van de natuursteenvloer in de publiekshal.

Uit de doorrekening blijkt dat het vergroten van de raadszaal door verplaatsing van de binnenmuur (scenario 6) financieel onaantrekkelijk is. Het dak moet tijdelijk worden verwijderd om een nieuwe staalconstructie te kunnen plaatsen. Tevens dienen extra kolommen te worden toegevoegd voor een goede krachtenverdeling. Bouwkundig gezien blijkt dit een zware en financieel lastige opgave. Wij stellen u voor te kiezen voor uitvoering van scenario 4, op basis van de hieronder geformuleerde argumenten en kanttekeningen. Beoogd effect Doel is te komen tot een spoedige verduurzaming van het gebouw, het oplossen van de bestaande klimaatproblemen, het vernieuwen van de werkplekomgeving en het realiseren van goede en functionele vergaderfaciliteiten voor de gemeenteraad op basis van een toekomstbestendig ontwerp dat uiting geeft aan waarden als verbinding, openheid, transparantie en gastvrijheid.

Argumenten 1.1 De uitgewerkte scenario’s geven een totaaloverzicht van de mogelijkheden De scenario’s 1 tot en met 4 geven alle mogelijke revitalisatieopties weer waarbij een grotere (nieuwe) raadszaal wordt gecreëerd. De verschillen in deze scenario’s zijn de doorgevoerde installatietechnische en bouwkundige optimalisaties. Scenario’s 5 en 6 zijn extra toegevoegd naar aanleiding van gesprekken met de verschillende raadsfracties. Er bleek behoefte om te kijken wat mogelijk is met behoud van de bestaande raadszaal. Hiermee is een totaaloverzicht ontstaan met alle mogelijke revitalisatieopties. Alle details en verschillen kunt u terugvinden in de notitie van LindHorst Huisvestingsadviseurs, bijlage 1. 1.2 In alle scenario’s wordt een nieuw werkplekconcept gerealiseerd, waarmee wordt geïnvesteerd in een aantrekkelijke en gezonde werkomgeving Goed gefaciliteerd je werk kunnen doen met een passende mix van werkfaciliteiten met voldoende voorzieningen voor samenkomen en ontmoeten is van belang om meer opgavegericht en integraal te werken. Het draagt bij aan werkgeluk en werkplezier, medewerkers kunnen makkelijker en sneller samenwerken en doordat medewerkers elkaar meer tegenkomen worden zowel de relaties binnen als tussen de afdelingen versterkt en blijven medewerkers elkaar inspireren. Daarnaast is in deze tijd werken op kantoor minder vanzelfsprekend.

Gelijktijdige aanwezigheid van een heel team of afdeling is eerder uitzondering dan regel. Samenwerking vindt veel meer in hybride vorm plaats, waarbij medewerkers deels fysiek aanwezig zijn en deels virtueel deelnemen. In het voortraject is gekozen voor het bijpassende werkplekconcept van het bedrijf Workwire. In alle scenario’s wordt dit werkplekconcept geheel doorgevoerd. Verdere uitwerking heeft al plaatsgevonden met de afdelingen/MT. De OR dient hiermee nog in te stemmen. Met de implementatie van het nieuwe werkconcept geven we invulling aan de behoeften van (toekomstige) medewerkers ten aanzien van hun werkomgeving hetgeen bijdraagt aan aantrekkelijk werkgeverschap. 1.3 De revitalisering biedt kansen voor realisatie van een ‘Huis van de Gemeenschap’ Door digitalisering van verschillende overheidstaken komen onze inwoners bovendien steeds minder vaak op het gemeentehuis. Een ontwikkeling die onomkeerbaar is. Daarnaast zou het gemeentehuis meer moeten zijn dan een plek waar raadsvergaderingen plaatsvinden en paspoorten worden verlengd. Onze inwoners moeten het gemeentehuis ervaren als een plek waar je je thuis voelt en waar je elkaar kunt ontmoeten. We zien dan ook kansen om het gemeentehuis een multifunctionelere, laagdrempeligere en meer diverse functie te geven waardoor het aantal bezoekers toeneemt, maar vooral dat er meer ‘reuring’ ontstaat.

Het gemeentehuis wordt daarbij meer onderdeel van het maatschappelijk ecosysteem. We zien hierbij met name kansen voor het huisvesten van publiekfuncties op het gebied van zorg en het sociaal domein (in aanvulling op politie). Daarnaast onderzoeken wij de mogelijkheid om in het gemeentehuis een buurtkamer in te richten. Hiermee ontstaan kansen voor nadere samenwerking tussen de gemeente en ketenpartners waarmee de maatschappelijke dienstverlening aan onze inwoners kan worden versterkt.

Door het nieuwe werkplekconcept voor het personeel (zie 1.2 argumenten), wordt binnen het gemeentehuis de westelijke vleugel vrijgespeeld. In alle scenario’s wordt dit verhuurd aan ‘maatschappelijke organisaties’. Bezoekers maken gebruik van de hoofdingang van het gebouw, waar ook het werkcafé is gevestigd. Dit werkcafé is een plek voor ontmoeting, zowel voor bezoekers als voor medewerkers van zowel de gemeente als de hurende organisaties. Het oogmerk daarbij is de (nieuwe) raadszaal zodanig flexibel in te richten, zodat ook informatieavonden en bescheiden voorstellingen kunnen plaatsvinden. Een werkgroep – onder leiding van burgemeester Seton – werkt aan de invulling hiervan. 1.4 De revitalisatie draagt bij aan de verbetering van onze dienstverlening We willen steeds meer dienstverlening laten verlopen via de digitale weg, maar uiteraard zijn we ook voor onze inwoners in het gemeentehuis dichtbij. Een gastvrije en laagdrempelige toegang van het gebouw blijft hierbij belangrijk. Dit geldt eveneens voor de geboden faciliteiten. Denk hierbij aan een prettige wachtruimte, een duidelijk afroepscherm en goed gewaarborgde privacy bij de balies. Ook een fotobooth is hier onderdeel van. De architect houdt bij de inrichting van de hal rekening met bovenstaande zaken. De gastdame/gastheer krijgt binnen alle scenario’s een prominente plek.

Zij/hij is degene aan wie de eerste vraag gesteld kan worden en die zoekende bezoekers opvangt en begeleidt. Bij een wachttijd en/of gesprekken kan worden uitgeweken naar het naastgelegen werkcafé, zodat bezoekers – als het gesprek het toelaat – iets informeler kunnen worden geholpen. Uiteraard zijn deze faciliteiten ook beschikbaar voor de nieuwe huurders van de vrijgekomen westelijke vleugel. 1.5 Huidige klimaatproblemen gemeentehuis worden opgelost Al jaren wordt geworsteld met het beheersbaar maken van het binnenklimaat van het gemeentehuis. Op sommige plekken wordt tocht ervaren en de temperatuur is slecht beheersbaar. Dit leidt tot een onplezierig binnenklimaat. Bij de renovatie worden deze problemen opgelost. Het luchtkanalenstelsel wordt geoptimaliseerd en er wordt gewerkt met nieuwe inblaasroosters. De koeling wordt centraal geregeld via de ventilatie en centraal voorgekoeld. De te verhuren westvleugel wordt hierin meegenomen. 1.6 Uitgesteld onderhoud wordt uitgevoerd Vanwege de aanstaande revitalisatie is de afgelopen jaren minimaal bouwkundig onderhoud verricht aan het gemeentehuis. Bij de revitalisatie wordt dit rechtgetrokken. Bestaand houtrot wordt vervangen en schilderwerk uitgevoerd. Het slechte dak onder de te plaatsen PV-panelen wordt overlaagd en zo mogelijk extra geïsoleerd.

2.1 De raadsfaciliteiten zijn bij scenario 4 robuust en toekomstbestendig Bij de besluitvorming in oktober 2022 is besloten tot nieuwbouw van de raadszaal, omdat een werkgroep vanuit de Raad eerder heeft vastgesteld dat de huidige raadszaal bouwkundige beperkingen kent, met name op het gebied van beschikbare ruimte (te weinig ruimte voor gewenste opstelling), multifunctionele inzetbaarheid en toegankelijke voorzieningen voor bezoekers. Verplaatsing van de raadszaal naar het middengebied biedt de mogelijkheid de vernieuwing van de vergaderfaciliteiten voor de raad robuust uit te voeren en daarmee toekomstbestendig te maken. Er wordt meer vergaderruimte gecreëerd, met de mogelijkheid tot de gewenste (ronde) opstelling van de raadszetels. De directe ligging van de raadszaal naast het werkcafé biedt tevens meer mogelijkheden om de ruimte bij grotere vergaderingen of bijeenkomsten te vergroten. Dit maakt dat, mede gezien het feit dat een renovatie

van het gemeentehuis in deze omvang slechts eens in de 25 jaar voorkomt, scenario 4 meer toekomstbestendig is dan scenario 5 (behoud huidige raadszaal). 2.2 Scenario 4 versterkt het ‘Huis van de Gemeenschap’ In alle scenario’s wordt het werkcafé gesitueerd bij de entree van het gemeentehuis. Dit is één van de pijlers voor het door ontwikkelen van het ‘Huis van de Gemeenschap’ (zie 1.3 argumenten). Het realiseren van een nieuwe interne raadszaal versterkt dit concept aanzienlijk. Doordat de raadszaal multifunctioneel wordt ingericht (met verplaatsbaar meubilair), een prettiger indeling kent en door de mogelijkheid het werkcafé bij de raadszaal te betrekken, maakt het de ruimte geschikt voor grotere informatieavonden en bescheiden voorstellingen. Hierbij is overigens goed overleg met betrokken maatschappelijke partners in Exloo, zodat we geen concurrent worden van het Hallenhoes, het dorpshuis en horeca. 2.3 Keuze scenario 4 past binnen het budget Scenario 4 kan met het voorgestelde aanvullende budget zoals opgenomen in de Kadernota 2025 worden gerealiseerd. 2.4 Gemeentehuis wordt verduurzaamd (energielabel A+) De kwaliteit van de gebouwschil wordt verbeterd. Plaatselijk wordt standaard dubbelglas vervangen door HR++-beglazing. De vloer wordt geïsoleerd en de gevelspouw wordt gevuld met isolatiemateriaal.

Dit zal betekenen dat de oppervlaktetemperatuur in de gevelzone wordt verbeterd. Daarnaast zal rond de kozijnen de afdichting worden verbeterd. De te verhuren westvleugel wordt hierin meegenomen. De binnenverlichting wordt vervangen door Ledverlichting en op het dakoppervlak worden 120 PV-panelen geplaatst. Op basis van bovenstaande uitgangspunten wordt naar verwachting een indicatief energielabel van A+ gehaald (huidig energielabel is B). De verwachte gasbesparing is circa 35.000 m3 (ca 30%) en de verwachte elektriciteitsbesparing is circa 30.000 kWh (10%). Dit staat gelijk aan een totale jaarlijkse CO₂-besparing van ongeveer 73,5 ton. Kanttekeningen 2.1 Begroting 2025 is nog niet vastgesteld Voor de uitvoering is in november 2022 een investeringskrediet van € 4.986.400,beschikbaar gesteld. Binnen de Kadernota 2025 is een bedrag van € 3.000.000,extra meegenomen om een van de genoemde opties te kunnen uitvoeren. Dit geld is uiteraard pas beschikbaar na vaststelling van de Begroting 2025 in november 2024. De financiering is gestoeld op volledige verhuur van de vrijkomende westvleugel, hetgeen nog niet is gerealiseerd. Zie hiervoor het hoofdstuk Financiën. 2.2 DUMAVA-subsidie kan niet geheel worden ingezet De gemeente heeft voor dit project een DUMAVA-subsidie ontvangen. Deze subsidie bedraagt netto € 566.000,-, gebaseerd op een full-electric scenario.

Installatietechnisch is bij scenario 4 teruggeschakeld naar een hybride installatie. Hiervoor daalt de toegekende subsidie naar netto € 409.050,-.

2.3 Bouwkundige aanpassingen te verhuren westvleugel niet meegenomen De buitenschil van het gehele gebouw wordt verduurzaamd (isolatie/HR++-glas), inclusief het gedeelte van de te verhuren westvleugel. De huurders dienen hierbij zelf de gewenste (interne) bouwkundige aanpassingen uit te voeren. Getracht wordt deze verbouwwerkzaamheden te combineren met de werkzaamheden aan het gemeentehuis om de kosten voor een ieder te minimaliseren. Hierover zijn wij reeds in gesprek met de potentiële huurders. 2.4 Hybride model naar full-electric vergt nog een stap Scenario 4 gaat uit van een hybride ontwerp, waarbij het gebouw verwarmd wordt door middel van een combinatie van warmtepompen en cv. Een toekomstige overstap naar volledige duurzame warmteopwekking (full-electric) vergt extra aanpassingen van de installatie. Het uiteindelijk klimaatdoel ten aanzien van kantoren is namelijk het realiseren van gebouwen die gasloos zijn en die geen energie meer gebruiken die tot CO2-emissie leidt (jaar 2050). Financiën In onderstaand overzicht zijn de geraamde stichtingskosten en exploitatielasten per scenario weergegeven. De stichtingskostenraming is geïndexeerd naar het verwachte prijspeil 2026 (geplande uitvoeringsdatum).

Opgemerkt dient te worden dat de inkomsten door verhuur van de vrijkomende westelijke vleugel onderdeel uitmaken van de dekking. Hoewel er zich potentiële huurders hebben gemeld en verkenningen hebben plaatsgevonden, dient dit traject na de besluitvorming verder te worden opgepakt en afgerond. Zie kanttekeningen 2.3.

Participatie Voor dit project is een uitgebreid participatietraject opgezet. Denk hierbij aan een interne klankbordgroep voor het vormgeven van de werkplekken en een klankbordgroep raadszaal voor de detailinvulling van de raadszaal. Op 16 mei 2023 bent u per brief geïnformeerd over het stappenplan aanpak revitalisatie met communicatieplan. Communicatie Niet van toepassing Uitvoering Besluitvorming over dit voorstel wordt in september 2024 verwacht. Na vaststelling van de Begroting 2025 kan het uitvoeringsproces worden opgestart. • Selectie aannemer en installateur; • Engineering, vergunningsaanvraag en definitieve prijsvorming; • Realisatie en oplevering. Naar verwachting kan de bouw in het najaar van 2025 starten en is de verbouw medio 2026 gereed. Bijlage(n) Bijlage 1: Notitie LindHorst met daarin detailbeschrijving van alle scenario’s Bijlage 2: Overzicht beoordeling optimalisaties ontwerp Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Borger-Odoorn, de secretaris, de burgemeester,

mr. M.N.J. Broers

mr. J. Seton

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=BorgerOdoorn&id=da3c9025-903b-46eb-adf2-fe1d4de715bb