Raadsvoorstel - Recreatieschap Drenthe jaarrekening 2024 en ontwerpbegroting 2026
Tekst van het document
31091-2025:679579
VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD Afdeling/team: OW Portefeuillehouder: J. Hartsuiker
Registratienummer: 31091-2025:679579
Onderwerp: Gemeenschappelijke Regeling (GR) Recreatieschap Drenthe: jaarstukken 2024 en ontwerpbegroting 2026 (incl. meerjarenraming 2027-2029) Voorgestelde beslispunten: 1. Kennis te nemen van het jaarverslag en de jaarrekening 2024 van de GR Recreatieschap Drenthe. 2. Kennis te nemen van de ontwerpbegroting 2026 van de GR Recreatieschap Drenthe. 3. Geen zienswijze op de ontwerpbegroting 2026 bij het Dagelijks Bestuur van de GR Recreatieschap Drenthe in te dienen. 4. De gemeentelijke bijdrage van € 130.369 aan de GR Recreatieschap Drenthe in 2026 te verwerken in de Kadernota 2026. 5. De brief met de reactie van de gemeenteraad op de ontwerpbegroting van de GR Recreatieschap Drenthe 2026 vast te stellen. Bevoegdheid raad Op grond van de Wet gemeenschappelijke regelingen is de raad bevoegd om een zienswijze te geven op de ontwerpbegroting van gemeenschappelijke regelingen waaraan de gemeente deelneemt. Inleiding Het Recreatieschap Drenthe is een gemeenschappelijke regeling van twaalf Drentse gemeenten en de Friese gemeente Ooststellingwerf. De organisatie ondersteunt deze gemeenten in vitalisering en groei van de vrijetijdssector. Dat doet zij met projecten, kennis en de inzet van het stimuleringsfonds voor recreatie en toerisme (R&T).
Daarnaast speelt het Recreatieschap Drenthe een belangrijke rol in de toeristische informatievoorziening en de ontwikkeling en het onderhoud van recreatieve routes en netwerken. Begin april heeft het Recreatieschap Drenthe de jaarrekening 2024 en de ontwerpbegroting 2026 aan de deelnemenede gemeenten toegezonden. Met het aanbieden van de ontwerpbegroting wordt inzicht gegeven in de beleidsvoornemens en de belangrijkste activiteiten die het Recreatieschap in 2026, met de daarbij behorende kosten, verwacht te gaan uitvoeren. Beoogd effect Het beoogde resultaat van het Recreatieschap Drenthe is aangesloten gemeenten te ondersteunen bij het vergroten van toegevoegde waarde van de R&T-sector. Het verbeteren van de leefbaarheid in de provincie Drenthe is daarvan een belangrijk onderdeel. Via het RD werken de gemeenten samen aan een R&T-voorzieningenniveau dat waar mogelijk aansluit bij de wensen en behoeften van onze gasten én van onze inwoners.
Argumenten 1. Impact R&T op economie en leefbaarheid R&T vormt een substantiële pijler onder de economie van Borger-Odoorn. Al jarenlang kent Borger-Odoorn van alle Drentse gemeenten het hoogste aandeel R&T-gerelateerde banen. In 2023 ruim 26% tegen 9% in Drenthe gemiddeld. Daarnaast - en niet minder belangrijk – zorgt R&T voor een forse impuls aan onze leefbaarheid. 2. Uitdagingen Net als andere sectoren kent R&T diverse uitdagingen. Zo is er sprake van aanzienlijke personeelstekorten, toenemende schaarste aan beschikbare ruimte en klimatologische veranderingen. 3. Ondersteuning Het RD wil met haar kennis en het stimuleringsfonds de gemeenten en de sector bijstaan in deze roerige tijden. Daarnaast blijft het Recreatieschap Drenthe zich richten op haar kerntaken door: a) de deelnemende gemeenten te ontzorgen door actieve kennisontwikkeling en proactief in te spelen op ontwikkelingen binnen de sector; b) zich te blijven ontwikkelen als hét routebureau van Drenthe; c) projecten te initiëren en te stimuleren waardoor R&T in Drenthe zich blijft ontwikkelen als een vitale sector die veel bestedingen en werkgelegenheid genereert en van meerwaarde is voor bezoekers, bedrijven én inwoners. 4.
Lokale meerwaarde Ook in 2024 heeft het Recreatieschap Drenthe een groot aantal activiteiten ontplooid waarvan diverse mede hun neerslag hebben in de gemeente Borger-Odoorn, zoals: - afronding wandelknooppuntennetwerk Drenthe (5.700km. waarvan 520km. in Borger-Odoorn) inclusief bebording en digitale ontsluiting. Met dit netwerk is Borger-Odoorn onderdeel van infrastructuur die voorziet in een sterk groeiende vraag zowel onder onze gasten als inwoners. Het netwerk is overigens nooit echt “af’ vanwege doorlopende updates die het Recreatieschap Drenthe ook voor zijn rekening neemt. - facilitering van het zogenoemde wandelplatform, dat zich richt op aantrekkelijkheid van Drenthe als wandelbestemming. In 2024 is er veel aandacht geweest voor ontwikkeling van dorpsommetjes, waarmee we ook in BorgerOdoorn aan de slag zijn gegaan. Ook de update van het Drenthepad, dat BorgerOdoorn doorkruist, is in samenwerking met NIVON, een belangrijke activiteit. Dit pad, dat over meerdere dagen kan worden gelopen, is op een aantal trajectonderdelen gewijzigd, is voorzien van nieuw meubilair en wordt actief in de markt gezet. - inzet van het Recreatie Expert Team DGH (dagrecreatie, groepsaccommodaties en horeca) waarvan ook ondernemers in Borger-Odoorn gebruik hebben gemaakt.
- cofinanciering vanuit het Stimuleringsfonds voor diverse projecten waaronder inrichting TIP Hallenhoes Exloo, een mobiele ‘archeohotspot’ Hunebedcentrum en de ontwikkeling van lokale themaroutes. - risicobeperking in verband met toenemende kansen op natuurbranden in Drenthe. Samen met de Veiligheidsregio Drenthe is informatie ontwikkeld en verspreid onder de Drentse R&T-sector. - ondersteuning van het Geopark en het Hunebedcentrum bij de ontwikkeling van een gezamenlijk bezoekerscentrum in Borger. - inzet op verduurzaming R&T in Drenthe. In 2024 is gewerkt aan een verduurzamingsprogramma waarvan de aangesloten gemeenten gebruik kunnen gaan maken.
-
facilitering toeristische informatievoorziening onder andere door het aanbieden van (taal- en klantgerichtheid)cursussen voor TIP-medewerkers, het verzorgen van gidsen en kaarten en het ondersteunen van digitale informatievoorziening.
5. Inzet 2026 Speerpunten en acties waar het Recreatieschap Drenthe in 2026 op in wil zetten en die ook voor Borger-Odoorn van belang zijn: - ondersteuning bij uitdagingen zoals arbeidsmarkttekorten, strijd om ruimte (voor wonen, energie, natuur, landbouw, recreatie) en duurzaamheidsopgaven zowel in ecologisch als leefbaarheidsopzicht. - het versterken van de kwaliteit van de R&T-sector (i.s.m. Vitale Vakantieparken Drenthe en het Recreatie Expert Team). - de doorontwikkeling van het Routebureau als hét centrale orgaan voor ✓ beheer en onderhoud van het fiets- en wandelknooppuntennetwerk, inclusief bewegwijzering, informatiepanelen en digitale tools. ✓ ondersteuning ten behoeve MTB- en ruiterroutes. ✓ ontwikkeling thematische routes en routes gericht op specifieke doelgroepen zoals een kinderwandelroute rond Poolshoogte, bedoeld om jonge kinderen op speelse wijze kennis te laten maken met natuur en verhalen. - vergroten van de beschikbaarheid van gerichte data, informatie en kennis op basis van het Dashboard Impact Toerisme en monitoring met inzet van AI. - versterken informatievoorziening door structurele ondersteuning van platforms zoals Drenthe.nl en investeringen in fysieke en digitale informatievoorziening bij recreatievoorzieningen. - versterking van het Stimuleringsfonds als belangrijk instrument om vernieuwende en versterkende projecten mogelijk te maken.
In 2026 ligt de focus op het versnellen van projecten, waarmee de sector sneller kan inspelen op kansen en ontwikkelingen. Denk aan ontwikkeling escapetours (belevingstoerisme), fietsroute ‘Langs de grenzen van Drenthe’, bankjes in Drenthe (fase 2: rustpunten in het landschap) en informatiepanelen voor mountainbikeroutes. - het blijven meedenken met ondernemers, overheden, terreinbeheerders enz. Het Recreatieschap Drenthe kan voorzien in deskundigheid maar ook zorgen voor verbindingen tussen partijen. Kanttekeningen Net als andere gemeenschappelijke regelingen is ook het Recreatieschap Drenthe een regeling die risico’s met zich meebrengt. Jarenlange ervaring leert evenwel dat deze risico’s als zeer gering ingeschat kunnen worden. Financiën Resultaat 2024 Het boekjaar 2024 is afgesloten met een positief resultaat van € 202.313. Dit resultaat is te danken aan een gewoonlijk behoudende opstelling van de begroting maar ook aan incidentele meevallers, zoals hogere rentebaten, vergoedingen voor personele inzet in projecten en inkomsten uit windmolenvergoedingen. Het Dagelijks Bestuur stelt voor om de winst als volgt te verdelen: • € 127.313 uit te keren aan de deelnemende gemeenten. • € 15.000 toe te voegen aan de algemene reserve (weerstandsvermogen). • € 60.000 toe te voegen aan de bestemmingsreserve Stimuleringsfonds, om eerdere onttrekkingen in 2024 aan te vullen.
Bij deze opstelling is sprake van een gezonde algemene reserve, en zijn tevens de reserves voor projectfinanciering aangevuld.
Het college van B&W stemt in met het voorstel van het Dagelijks Bestuur om van het rekeningresultaat van het boekjaar 2024 ad € 202.313 een bedrag van € 127.313 terug te laten storten naar de deelnemende gemeenten (conform verdeelsleutel € 9.475 t.b.v. Borger-Odoorn) en het resterende deel ad € 75.000 ten gunste te brengen van de algemene reserve (€ 15.000) en van de reserve van het Stimuleringsfonds (€ 60.000). Begroting Recreatieschap 2026 en bijdrage Borger-Odoorn De aangesloten gemeenten zijn met ruim 90% de belangrijkste bijdragers aan de begroting van het Recreatieschap Drenthe. Het Recreatieschap Drenthe is zich bewust van de mogelijke financiële uitdagingen van de gemeenten die haar primaire opdrachtgever vormen. Net als voorgaande jaren is sprake van een taakstellende begroting waarbij gewerkt wordt volgens het principe het maximale rendement uit beschikbare middelen te halen. Verder worden in 2026 geen nieuwe investeringsverzoeken richting gemeenten gedaan en gaat er een structurele besparing worden doorgevoerd via efficiencymaatregelen. De bijdragen van de gemeenten bestaan uit twee onderdelen, namelijk een bijdrage in: a. de exploitatiekosten: de exploitatiekosten van het Recreatieschap Drenthe nemen in 2026 met 6% af tot € 1.050.812.
Deze verandering is vooral toe te schrijven aan de daling van personeelskosten vanwege het aflopen van een aantal projecten, zoals in verband met wandelknooppunten Omdat de bijdrage van Borger-Odoorn in de exploitatiekosten een vast percentage (8%) betreft, nemen de gemeentelijke exploitatiekosten eveneens met 6% af in 2026. De bijdrage gaat van € 83.058 in 2025 naar € 78.200 in 2026. b. het Stimuleringsfonds: het Stimuleringsfonds heeft als functie het financieel mogelijk maken en versnellen van vernieuwende en versterkende projecten in de R&T-sector. Het fonds werkt als een hefboom: voor elke € 1 uit het fonds wordt gemiddeld € 4 aan cofinanciering gerealiseerd. De gemeentelijke bijdragen aan het Stimuleringsfonds zijn, naast een vaste bijdrage ad € 10.000, afhankelijk van (1,8% van) de lokaal ingeïnde toeristenbelasting. Dit is een wijziging t.o.v. voorgaande jaren toen deze bijdragen werden berekend o.b.v. omvang van overnachtingen. Voor de berekening van de bijdragen aan het fonds voor 2026 vormen de toeristenbelastinggegevens van 2023 de basis. De toenemende overnachtingen samen met stijgende toeristenbelastingtarieven doen de totale gemeentelijke bijdragen aan het fonds in 2026 stijgen met 9% tot € 351.494. De bijdrage van Borger-Odoorn stijgt met een hoger percentage, namelijk met 13%.
Dit als gevolg van een stijgend aantal overnachtingen maar vooral van de fors toegenomen toeristenbelastinginkomsten in 2023 (+ 33% t.o.v. 2022). De totale begroting (exploitatiekosten plus Stimuleringsfonds) van het Recreatieschap Drenthe bedraagt in 2026 € 1.402.306. Van Borger-Odoorn wordt een bijdrage van € 130.369, iets (0,8%) meer dan in 2025 gevraagd. Het aandeel van Borger-Odoorn in de totale gemeentelijke bijdragen komt in 2026 neer op 9,3%. Dat is een fractie (0,3%punt) meer dan in 2025. Ter relativering: de aandelen van Borger-Odoorn in het totaal aan overnachtingen en R&T-bestedingen in Drenthe bedragen 15% resp. 13%.
Het college stelt de gemeenteraad voor geen zienswijze op de ontwerpbegroting 2026 bij het Dagelijks Bestuur van de GR Recreatieschap Drenthe in te dienen en de gemeentelijke bijdrage van € 130.369 te verwerken in de Kadernota 2026. Communicatie De besluiten en eventuele opmerkingen van uw raad naar aanleiding van de bespreking van de ontwerpbegroting 2026 worden kenbaar gemaakt aan het Dagelijks Bestuur van het Recreatieschap Drenthe. Uitvoering Via de bestuurlijke vertegenwoordiging in het Algemeen Bestuur van het Recreatieschap Drenthe is en blijft de gemeente goed op de hoogte van de stand van zaken met betrekking tot de uitvoering. Bijlagen 1. Aanbiedingsbrief jaarrekening 2024 en ontwerpbegroting 2026 (31091-2025:582899) 2. Jaarrekening 2024 GR Recreatieschap Drenthe (31091-2025:510166) 3. Ontwerpbegroting 2026 (incl. meerjarenraming 2027-2029) GR Recreatieschap Drenthe (31091-2025:789148) 4. Raadsbesluit GR Recreatieschap Drenthe: jaarrekening 2024 en ontwerpbegroting 2026 (31091-2025:129908) 5. Brief met reactie gemeenteraad op ontwerpbegroting GR Recreatieschap Drenthe 2026 (31091-2025:866794) Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Borger-Odoorn, de secretaris de burgemeester
E.W. Bennema
mr. J. Seton