Raadsvoorstel Evaluatie pilot verbod op motorvoertuigen Valtherdijk
Tekst van het document
16084-2021:410823
VOORSTEL AAN DE GEMEENTERAAD Behandelend ambtenaar: J. Ymker Afdeling/cluster: Realisatie Portefeuillehouder: T. Houwing
Registratienummer: 16084-2021:410823
Onderwerp: Evaluatie pilot verbod op motorvoertuigen Valtherdijk Voorgestelde wijze van afdoening:
Beslispunten: 1. De pilot op de Valtherdijk beëindigen 2. De borden verboden voor motorvoertuigen verwijderen 3. De uitbreiding van de 60 km/u-zone formaliseren met een verkeersbesluit
Inleiding In oktober 2019 heeft de gemeenteraad het Gemeentelijk Verkeer- en Vervoersplan (GVVP) vastgesteld. Bij deze vaststelling zijn twee moties aangenomen met betrekking tot de verkeerssituatie op de Valtherdijk en Valtherblokken-Zuid. Ondanks de genoemde kanttekeningen in de memo “Verkeerssituatie Valtherdijk en financiën GVVP” (zie bijlage), destijds als bijlage bijgevoegd bij de stukken ter besluitvorming van het GVVP, heeft de gemeenteraad besloten een motie aan te nemen om als pilot deze weg (gedeeltelijk) af te sluiten voor gemotoriseerd verkeer met uitzonderingen. Daarnaast is een motie aangenomen waarvan de strekking is dat de te nemen pilotmaatregel afgestemd moet worden met het bewonerscollectief Valtherblokken-Zuid. Naar de inwoners, dorpsbelangen en overige weggebruikers is gecommuniceerd dat de evaluatie van deze pilot in november 2020 zal plaatsvinden. Om hier invulling aan te geven zijn in november verkeersmetingen gehouden om deze te
kunnen vergelijken met de 0-meting (metingen van een jaar eerder, in dezelfde periode). Een overzicht van beide metingen zijn als bijlage toegevoegd. Daarnaast zijn alle reacties die in de periode van de pilot van bewoners, dorpsbelangen en andere (voormalige) weggebruikers bij de gemeente zijn binnengekomen samengevat. Deze samenvatting is te vinden in de bijlage. Omdat de pilot naar aanleiding van een motie is ingevoerd is het gewenst dat de gemeenteraad de pilot formeel gaat beëindigen en gaat bepalen welke vervolgstappen gewenst zijn. Beoogd effect Met dit voorstel wordt richting inwoners, bedrijven, dorpsbelangen en andere (voormalige) weggebruikers duidelijkheid gegeven op welke wijze de gemeente Borger-Odoorn in de definitieve situatie om wil gaan met verkeer op de Valtherdijk. De definitieve situatie moet handhaafbaar en uitvoerbaar zijn. Argumenten
1.1 Bewoners, bedrijven en (voormalige) weggebruikers hebben behoefte aan definitieve duidelijkheid. Er wordt regelmatig gevraagd naar de stand van zaken van de pilot. Zowel voorals tegenstanders van de afsluiting van de Valtherdijk willen graag weten waar ze voor de toekomst aan toe zijn.
2.1 Politie heeft laten weten dat de situatie niet handhaafbaar is In de memo “Valtherdijk en financiën GVVP” is destijds al aangegeven dat uit overleg met de politie bleek dat er geen goede handhaafbare situaties te bedenken zijn als er onderborden toegepast worden. Desondanks is samen met het bewonerscollectief toch gezocht naar een handhaafbaar onderbord, waarbij doorgaand verkeer wordt geweerd, maar de aanliggende percelen wel bereikbaar blijven voor landbouw-, vracht- en personenverkeer. Het resultaat is een zonaal verbod op motorvoertuigen in combinatie met het geplaatste onderbord “uitgezonderd verkeer t.b.v. exploitatie van percelen in de zone”. Gemeente en
bewonerscollectief hoopten hiermee de situatie handhaafbaar te hebben opgelost. De politie heeft de geplaatste borden beoordeeld op handhaafbaarheid. Via onze vaste verkeersadviseur van de politie is de gemeente (mondeling) op de hoogte gebracht dat ook het huidige onderbord niet handhaafbaar is en dat voor de betreffende situatie geen onderborden te bedenken zijn die wel handhaafbaar zijn. De politie heeft hier intern uitgebreid onderzoek naar gedaan, onder andere door dit onderwerp breder te bespreken bij politie Noord-Nederland en navraag te doen bij de politieacademie.
2.2 Effect op hoeveelheid verkeer is beperkt Kijkend naar het meetpunt op de Valtherdijk tussen Valtherblokken-Zuid en Paardeweidsdijkje, dan is de conclusie dat het verkeer afgelopen jaar slechts met een kwart is afgenomen. De 0-meting (verkeersmeting in november 2019) is gehouden voordat er sprake was van Corona in Nederland. In de meting van november 2020 was daardoor alleen al door de ingestelde maatregelen vanwege Corona op voorhand een lager verkeersaanbod te verwachten. Rekening houdend met dit gegeven is de constatering dat de afname van verkeer door de afsluiting maar beperkt is geweest.
2.3 De bedrijfsvoering van bedrijven met een hulpverlenend karakter hebben last van de afsluiting. De dierenartspraktijk Arts&Dier uit Klijndijk, Bergingsbedrijf Willem Keizer uit Stadskanaal en Wildbeheer Eenheid De Dalgronden hebben aangegeven door de afsluiting belemmert te worden in hun bedrijfsvoering. Voor de dierenartspraktijk is het gewenst zo spoedig mogelijk op locatie te zijn bij een oproep. Aangezien ook Nieuw-Weerdinge valt onder hun verzorgingsgebied is gebruik van de Valtherdijk wenselijk. Bergingsbedrijf Willem Keizer zit met name met verplichte aanrijtijden in het kader van Incident Management. Ze hebben onder andere een verplichting dat ze
binnen een bepaald aantal minuten bij een ongeval op locatie moeten zijn (bijvoorbeeld bij de N34). Overdag zal de uitruk vooral plaatsvinden vanuit Stadskanaal, maar op andere momenten rijdt personeel rechtstreeks vanuit huis naar de ongevals- of pechlocatie. Bij het aannemen van personeel (dat onder andere ook in Nieuw-Weerdinge woont) is rekening gehouden met deze aanrijtijden, maar omrijdbewegingen door afsluiting van de Valtherdijk zullen zorgen dat de aanrijtijden niet gehaald kunnen worden. Wanneer een aantal keer de aanrijtijden niet gehaald worden kan het bergingsbedrijf zijn licentie verliezen. De Wildbeheer Eenheid (WBE) ondervindt vooral hinder voor het uitoefenen van hun taken. Die taken zijn breder dan alleen jagen. Wanneer ze bijvoorbeeld ter plekke moeten komen vanwege valwild of om tellingen te houden lopen ze ertegenaan dat ze geen gebruik kunnen maken van de Valtherdijk, terwijl die weg ook onder hun beheersgebied valt.
2.4 De hoeveelheid verkeer is verkeerskundig gezien acceptabel voor de Valtherdijk In Handboek Wegontwerp 2013 van het CROW, onderdeel Erftoegangswegen (buiten de bebouwde kom), is in hoofdstuk 5.7.2 aangegeven dat op een Erftoegangsweg type 2 (of type B) buiten de bebouwde kom maximaal 800 à 1000 motorvoertuigen per etmaal gewenst is. De Valtherdijk is in het GVVP gecategoriseerd als Erftoegangsweg B. De verkeersintensiteit op de Valtherdijk overschrijdt niet de maximale grens van 800 à 1000 motorvoertuigen per etmaal. Zoals al aangegeven in de memo “Valtherdijk en financiën GVVP” is dit één van de redenen dat de gemeente Emmen twijfels heeft over het nut en de noodzaak van een afsluiting. Ook is in die memo al aangegeven dat de gemeente Emmen hier wel een terecht punt heeft.
2.5 Er is veel weerstand tegen de genomen maatregel Er zijn veel reacties binnen gekomen naar aanleiding van het plaatsen van de betreffende verkeersborden. Bijna alle reacties hadden de insteek om kenbaar te maken dat men het oneens is met de genomen maatregel. De motivatie van de
indieners is divers, van extra onkosten tot milieuaspecten en van extra reistijd tot het toeristisch karakter van de Valtherdijk. Een samenvatting van de reacties is als bijlage toegevoegd.
2.6 Gemeente Emmen is geen voorstander van de afsluiting De gemeente Emmen is geen voorstander van de afsluiting. Dit vanwege de slechte handhaafbaarheid, twijfels over de nut en noodzaak (500 motorvoertuigen per dag is verkeerskundig gezien niet veel en er zal altijd zwaar verkeer blijven rijden ten behoeve van landbouw) en kans op precedentwerking (er zijn veel meer van dit soort wegen (Erftoegangsweg B) met deze intensiteiten). Bij de behandeling van het GVVP is de gemeenteraad al op de hoogte gebracht van dit standpunt middels de memo “Valtherdijk en financiën GVVP”.
2.7 Er is geen geschikt alternatief om het verkeer doelmatig te kunnen weren Voorafgaand aan de pilot zijn andere opties, zoals een landbouwsluis, overwogen. Juist doordat geen mogelijkheden werden gezien om de weg fysiek af te sluiten of zo onaantrekkelijk te maken dat verkeer daardoor een andere route kiest is destijds ingezet op de pilot. Overwegingen die meespeelden bij het niet realiseren van een fysieke maatregel zijn: - Agrariërs moeten met hun landbouwvoertuigen en personenauto's bij hun land kunnen komen; - De gemeente moet in het kader van bijvoorbeeld weg- of groenonderhoud op de Valtherdijk kunnen komen; - Loonwerkers moeten bij het land van een agrariër kunnen komen; - Landbouwsluizen hebben beperkingen. Niet alle landbouwvoertuigen/machines kunnen hier doorheen. Ook belemmert een landbouwsluis een agrariër om met een personenauto bij zijn land te komen; - Werken met ontheffingen is niet werkbaar in verband met wisselende loonwerkers en wisselende voertuigen van loonwerkers, agrariërs, gemeente, externe inspecties voor de weg, dierenartsen, bergingsauto’s, wildbeheereenheid, etc.); - Werken met onderbord "uitgezonderd bestemmingsverkeer" is niet handhaafbaar; - Werken met onderbord "uitgezonderd landbouwverkeer" is niet voldoende. Ook personenauto's moeten bij land kunnen komen of in het kader van inspecties gebruik maken van de Valtherdijk.
Daarnaast moet het vrachtverkeer van de aardappel- en bietencampagne en mesttransporten ook gebruik kunnen maken van de Valtherdijk; - Wegversmallingen hebben geen meerwaarde. De weg heeft al een beperkte breedte; - Landbouwsector ondervindt veel hinder van zeer veel drempels.
3.1 Er zijn geen reacties binnengekomen met betrekking tot het instellen van 60 km/u. Gelijktijdig met het plaatsen van bebording ter afsluiting van de Valtherdijk is ook de 60 km/u-zone van de Valtherdijk uitgebreid. Hierbij zijn de borden 60 km/uzone verplaatst van het kruispunt Valtherdijk-Valtherblokken-Zuid naar de bebouwde komgrenzen van Valthe en Valthermond. Op deze wijziging zijn geen reacties binnen gekomen.
3.2 Conform wegencategorisering GVVP Door maximumsnelheden in te voeren conform het GVVP wordt het verkeer zoveel mogelijk via de belangrijkste wegen (gebiedsontsluitingswegen) gestuurd. De uitbreiding van de 60 km/u-zone kan daardoor een (positieve) invloed hebben op routekeuzes van mensen en navigatiesystemen.
3.3 Verkeersbesluit is een wettelijke verplichting Voor de uitbreiding van een 60 km/u-zone is een verkeersbesluit verplicht. Vanwege de pilot bij de Valtherdijk is voor de betreffende uitbreiding nog geen formeel verkeersbesluit genomen. Omdat er geen kanttekeningen te noemen zijn bij deze uitbreiding van deze 60 km/u-zone ligt het voor de hand de situatie te formaliseren met een officieel verkeersbesluit. Kanttekeningen
1.1 Een definitief besluit kan leiden tot teleurstelling Het afsluiten van de pilot en het daarbij behorende definitieve standpunt over het toekomstige gebruik van de Valtherdijk kan leiden tot teleurstelling bij omwonenden en/of weggebruikers.
2.1 Er wordt geen oplossing aangedragen voor de problematiek die wordt ervaren door het Bewonerscollectief Het niet bieden van een oplossing voor de problematiek die wordt ervaren zal tot teleurstelling leiden bij het Bewonerscollectief. De woordvoerder van het Bewonerscollectief heeft dit al kenbaar gemaakt. Buiten deze pilot om wordt een
(digitaal) overleg gepland met het Bewonerscollectief om door te spreken over het wel of niet toepassen van (toekomstige) snelheidsremmende maatregelen op Valtherblokken-Zuid en de voor- en nadelen hiervan.
3.1 Er zijn geen kanttekeningen te noemen Financiën Niet van toepassing. Communicatie De wijze van beëindigen van de pilot zal gepubliceerd worden in Week-in-Weekuit. Daarnaast zullen de dorpsbelangen van Valthe, Valthermond en NieuwWeerdinge per email op de hoogte worden gebracht van het besluit. Ook het Bewonerscollectief en de indieners van de reacties zullen hiervan op de hoogte worden gebracht en wordt met het Bewonerscollectief doorgesproken over het wel of niet toepassen van toekomstige snelheidsremmende maatregelen op Valtherblokken-Zuid en de voor- en nadelen hiervan. Uitvoering Bij besluit conform voorstel zullen de verbodsborden verwijderd worden. Daarnaast zal de verkeersbesluitenprocedure in gang worden gezet voor het formaliseren van de uitbreiding van de 60 km/u-zone. Met de pilot en het raadsvoorstel is invulling gegeven aan beide moties met betrekking tot de Valtherblokken-Zuid en de Valtherdijk. Bijlage(n) 1. Metingen rondom Valtherdijk (16084-2021:601497) 2. Raadsbesluit Evaluatie pilot verbod op motorvoertuigen Valtherdijk (160842021:964371) 3. Motie_CDA-LBO-PvdA-VVD_Verkeerssituatie_Valtherdijk (16084-2021:959549) 4. Motie_D66-GL-CU_onderzoek_inrichting_Valtherblokken_Zuid (160842021:907985) 5. Memo Valtherdijk en financiën GVVP (16084-2021:800265) 6. Samenvatting reacties pilot Valtherdijk (16084-2021:979816)
7. Reactie afsluiting Valtherdijk door gemeente Borger-Odoorn (160842021:063081) (bijlage van bijlage 11, samenvatting reacties pilot Valtherdijk) 8. Brief van bewonerscollectief aan College van B&W 2021-3 (16084-2021:214581) 9. Brief van bewonerscollectief Valtherblokken-Zuid aan gemeenteraad 2021-3 (16084-2021:254876)
Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Borger-Odoorn, de secretaris, de burgemeester,
drs. D.C Rensen
mr. J. Seton