Raadsinformatiebrief Leefstijlonderzoek
Tekst van het document
Gemeenteraad Borger-Odoorn
Ons kenmerk
39270-2023 Behandeld door
S Timmer Doorkiesnummer
14 0591 Bijlage
Datum
16 mei 2023 Onderwerp
Leefstijlonderzoek 2022
Geachte leden van de raad, Voor u liggen de factsheets van het ‘Leefstijlonderzoek Borger-Odoorn’. In 2010 zijn we gestart met het project Gezonde Leefstijl Borger-Odoorn. Om inzicht te krijgen in de gezondheidssituatie van onze inwoners (4 t/m 79 jaar) hebben we bij aanvang van het project een leefstijlonderzoek uitgevoerd. Door middel van een enquête hebben we vragen gesteld over onderwerpen als lichaamsbeweging, sportdeelname en gezondheidskenmerken. Dit onderzoek hebben we in 2014 en 2018 herhaald. We hebben de resultaten met elkaar kunnen vergelijken en aan de hand daarvan ons beleid (verder) vorm kunnen geven. In het najaar van 2022 is opnieuw onderzocht hoe het is gesteld met de gezondheid van onze inwoners. De resultaten van het onderzoek vindt u in de bijgevoegde factsheets. Mocht u het volledige rapport willen inzien, dan kunt u deze opvragen via de griffier.
2
Doel leefstijlonderzoek en resultaten Het doel van het leefstijlonderzoek is om inzicht te verkrijgen in de gezondheid van onze inwoners om zo te kunnen bepalen waar de speerpunten liggen voor (eventueel) nieuw beleid. ‘Voorkomen is beter dan genezen’ is niet voor niets een belangrijke waarde uit het Coalitieakkoord Samen denken & samen doen. Zo weten we beter waar we moeten investeren om ervoor te zorgen dat uiteindelijk iedereen kan meedoen. Hieronder een aantal belangrijke en opvallende uitkomsten uit de rapportage ‘Leefstijlonderzoek Gemeente Borger-Odoorn’. ➢ Uit het onderzoek is gebleken dat het over het algemeen goed gaat met de gezondheid van de inwoners. Zo zijn kinderen t.o.v. 2018 meer gaan bewegen (23% in 2018 versus 46% in 2022), hebben vrijwel alle kinderen een zwemdiploma, drinken zowel kinderen als volwassenen meer water en lijkt het percentage overgewicht onder volwassenen iets te zijn afgenomen (53% in 2018 versus 48% in 2022). Anderzijds blijven er ook aandachtpunten. ➢ Nog steeds zijn teveel inwoners te zwaar. Van de volwassen doelgroep heeft 18% ernstig overgewicht (obesitas). Obesitas is een grote risicofactor voor het ontstaan van allerlei (chronische) ziekten. Inzet op preventie en passende zorg en ondersteuning voor deze groep, waar vaak dieperliggende factoren aan ten grondslag liggen zoals eenzaamheid en schulden, blijft een punt van aandacht.
➢ Het opleidingsniveau van volwassenen lijkt samen te hangen met hoeveel dagen per week men sport en of men rookt. Lager opgeleiden geven vaker aan helemaal nooit te sporten (41%) dan middel (34%) en hoog (24%) opgeleiden. Ook roken lager (13,3% ) en middelbaar opgeleiden (13,6%) vaker dan hoog opgeleiden (6,9%). ➢ 30% van de volwassenen geeft aan een beperking of chronische aandoening te hebben. De helft van deze groep geeft aan hierdoor beperkt te worden in lichaamsbeweging. Een deel van deze inwoners hebben we via het leefstijlonderzoek in beeld kunnen krijgen en hopen we te ondersteunen bij het vinden van een passende sport of beweegactiviteit.
3 Verder blijven we inzetten op de toegankelijkheid van sport en het beter beschikbaar en bereikbaar maken van sporthulpmiddelen. ➢ Met name onder de doelgroep 4 tot 6 jaar en jongeren neemt het schermgebruik extreme vormen aan. Van de 4-6 jarigen voldoet maar 5% aan de richtlijn van maximaal 30 minuten per dag (verdeeld over 10 minuten per keer). Van de jongeren kijkt bijna de helft dagelijks 3 tot 6 uur een beeldscherm. De richtlijn voor jongeren is maximaal 3 uur per dag. Deze resultaten staan in lijn met de landelijke trend: De hoeveelheid schermtijd is de laatste jaren significant toegenomen. ➢ Corona lijkt ook een effect gehad te hebben op het beweeggedrag van onze inwoners. Niet alleen tijdens de pandemie, maar ook daarna is het beweeggedrag (soms blijvend) veranderd. Veel inwoners zijn ook andere vormen van beweging en sport gaan doen, zoals fietsen of wandelen.
Vervolg De factsheets met daarop de resultaten delen we met inwoners, de pers en andere betrokkenen. De resultaten gebruiken we om binnen bestaand beleid, (lopende) programma’s en interventies inzichten te verkrijgen die nodig zijn om de speerpunten te bepalen en uiteindelijk de te volgen koers. Denk aan de aanpak Gezonde Leefstijl, De Lokaal Educatieve Agenda (LEA) en het Sport- en gezondheidsakkoord. Daarnaast helpen de resultaten om verdere invulling te geven aan het IJslands Model. Herijkingsbijeenkomsten Sport- en gezondheidsakkoord Borger-Odoorn Om inwoners en andere maatschappelijke partners te betrekken zoeken we de aansluiting bij de herijking van het sport- en gezondheidsakkoord. In 2019 hebben we samen met ruim 80 partners doelen opgesteld en afspraken gemaakt rondom sport, bewegen en een gezonde leefstijl. Deze doelen en afspraken zijn vastgelegd in het lokale sport- en gezondheidsakkoord Borger-Odoorn. De afgelopen jaren zijn er vanuit dit akkoord mooie samenwerkingen en initiatieven tot stand gekomen. Op lokaal niveau komt er vanuit het Ministerie van Volksgezondheid, Sport en Welzijn opnieuw geld vrij om nieuwe sport- en gezondheidsambities te bereiken.
4 Samen met inwoners, maatschappelijke partners en andere betrokkenen gaan we tijdens twee herijkingsbijeenkomsten aan de slag om te komen tot nieuwe uitvoeringsplannen. De resultaten van het Leefstijlonderzoek helpen ons om hierbij richting te bepalen. Voor de herijkingsbijeenkomsten van het Sport- en gezondheidsakkoord heeft u onlangs een uitnodiging ontvangen.
Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Borger-Odoorn, secretaris,
de burgemeester,
K. Speekhout
mr. J. Seton