Memo - Vooruitblik Taalhuis 2021
Tekst van het document
Memo Exloo, 23 maart 2021 Bestemd voor:
Gemeenteraad Borger-Odoorn
Afkomstig van:
College van Burgermeester en Wethouders
Onderwerp:
Vooruitblik Taalhuis 2021
Inhoud: Waar staan we nu? In het bestuursprogramma 2018-2022 (uitwerking van het coalitieakkoord ‘Vertrouwd, Vernieuwend, Vooruit’) staat beschreven dat alle laaggeletterden in de gemeente BorgerOdoorn op verschillende manieren hulp krijgen. Binnen onze aanpak laaggeletterdheid brengen wij dit actiepunt tot uitvoering. De coördinatie van de activiteiten die binnen dit onderwerp vallen wordt uitgevoerd door het Taalhuis. In de afgelopen 4 jaar hebben we intensief ingezet op het bevorderen van geletterdheid in de gemeente Borger-Odoorn. Dit hebben we gedaan door onze kennis en ervaringen te bundelen in de lokale kerngroep en samen de doelen en ambities uit te werken die we jaarlijks opstellen in ons actieplan. De activiteiten die binnen dit onderwerp vallen worden gecoördineerd door het Taalhuis. We hebben in de periode 2017 tot 2020 in totaal 318 deelnemers bereikt en hebben hiermee ons doel om 270 tot 300 deelnemers te bereiken behaald! Met deze prestatie in ons achterhoofd, focussen we ons in 2021 op het behouden en versterken van de bestaande structuur. In deze brief nemen we uw raad mee in de plannen voor 2021. Wie willen we bereiken in 2021? Samen met ons kernteam bepalen we de doelgroepen waar wij ons het komende jaar op gaan focussen en waar wij onze activiteiten (gecoördineerd door het taalhuis) op gaan baseren.
In het jaar 2021 richten wij nogmaals ons op de doelgroepen ouders met jonge kinderen en NT1ers (dit zijn inwoners die Nederlands als eerste taal hebben) die willen re-integreren op de arbeidsmarkt. We vinden het belangrijk dat deelnemers hun eigen persoonlijke doelen opstellen. Door deze doelen samen op te stellen willen we de zelfredzaamheid van deze inwoners vergroten en hun geletterdheid bevorderen. De activiteiten van de Taalhuiscoördinator zijn gericht op het inventariseren van de belangrijkste vindplaatsen en de communicatie die daar nodig is om met (ondere andere) deze doelgroepen in contact te komen. Door ons extra te focussen op deze twee doelgroepen sluiten we aan bij de ambities in het regionale Educatieplan 2020-2024 dat dit najaar is vastgesteld door de zes gemeenten in de Arbeidsmarktregio Drenthe (AMRD). Naast de samenwerking binnen deze regionale aanpak, werken we nu 4 jaar samen in ons lokale kernteam. Begin 2021 hebben we onze huidige samenwerking geëvalueerd, om
hiermee nieuwe kansen aan het licht te brengen en te onderzoeken op welke manier we de geletterdheid in onze gemeente verder kunnen bevorderen. Doelstellingen vanuit het Regionaal Educatieplan 2020-2024 In dit plan wordt door de gemeenten (samen met alle betrokken partners) gewerkt aan de doelstellingen die de Vereniging Nederlandse Gemeenten en de minister van Onderwijs Cultuur en Wetenschap hebben geformuleerd. Deze doelstellingen zijn kwaliteitsverbetering, het beter meten van de bereikte resultaten en meer laaggeletterde inwoners met Nederlands als moedertaal bereiken. De ambities uit het plan en een overzicht van alle betrokken partners zijn weergegeven in de infographic in bijlage 1. Deze regionale ambities en actielijnen dienen als kapstok voor onze inzet in 2021. We sluiten ons aan bij de regionale vastgestelde doelen en bouwen voort op wat al is bereikt. In 2021 richten we ons specifiek op 2 doelen uit het educatieplan, namelijk: • Regionaal doel: Het aantal deelnemers is toegenomen van 6% (1.500) naar 8% (2.000) van het aantal (25.000) laaggeletterden in de AMRD. - Ons lokale doel voor het jaar 2021 is: Vertaald naar onze lokale situatie (en rekening houdend met onze resultaten in de vorige periode), willen wij in de komende 4 jaren opnieuw minimaal 10% van het aantal laaggeletterden (dit zijn ongeveer 2.000 tot 2.500 inwoners) bereiken.
Dit betekent dat we in totaal 240 deelnemers willen bereiken in de komende vier jaren. • Regionaal doel: Het aandeel laaggeletterde deelnemers met Nederlands als eerste (moeder)taal (NT1) is significant gestegen van ongeveer 10 % tot minimaal 30%. - Ons doel voor het jaar 2021 is: We zetten acties uit om meer NT1’ers te bereiken. Lokale aanpak in Borger-Odoorn in 2021 Om bovenstaande doelen ook in 2021 te kunnen behalen, werken we deze samen met onze kerngroep uit in ons lokale jaarplan 2021. Daarnaast organiseren we met onze kernpartners meerdere activiteiten. Een voorbeeld van een activiteit die we (ook) in 2021 voortzetten zijn de auto-theorielessen in Nieuw-Buinen. Veel statushouders hebben moeite met het behalen van hun rijbewijs, omdat zij de vraagstelling in het theorie-examen niet begrijpen. Door middel van de lessen leren zij zich de lesstof eigen te maken, om hun rijbewijs te kunnen behalen. Dit is een voorbeeld van een camouflage activiteit: door aan een andere activiteit/samenkomst deel te nemen, besteden de deelnemers tegelijkertijd aandacht aan hun geletterdheid. We merken dat er veel aanmeldingen blijven binnenkomen voor het Taalhuis. Om de deelnemers goed te blijven ondersteunen, zijn voldoende vrijwilligers en middelen nodig.
In de afgelopen maanden zijn een paar vrijwilligers vanwege de coronamaatregelen (tijdelijk) gestopt met hun inzet voor het Taalhuis, omdat zij tot de risicogroep behoren, of extra voorzichtig willen zijn. Door een advertentie in de Week-in-Week-Uit hebben zich 7 nieuwe vrijwilligers aangemeld, dus is er op dit moment geen vrijwilligerstekort. Maar we zijn ons er in het Taalhuis wel van bewust dat de coronamaatregelen impact hebben op de begeleiding die de vrijwilligers kunnen bieden. We willen ons daarom in 2021 focussen op het verdiepen in de mogelijkheden voor digitale begeleiding. Na een eerste verkenning blijkt het lastig te zijn om dit van
vrijwilligers te verwachten. We pakken dit op in AMRD verband, omdat het een vraagstuk is waar andere gemeenten ook tegenaan lopen. Ook wordt gekeken of vrijwilligerscursussen digitaal kunnen worden gevolgd. De kans is groot dat dit het voor vrijwilligers gemakkelijker maakt om een cursus te volgen, omdat ze niet hoeven reizen en op een eigen gekozen moment aan de cursus kunnen deelnemen. Naast de lopende activiteiten gaan we ons in 2021 inzetten op het signaleren. Vanuit de samenwerking tussen het Taalhuis en de lokale coalitie Goede en Kansrijke Start gaan we de netwerkpartners en professionals uit de uitvoering trainen om laaggeletterdheid te herkennen en signaleren. Een van de andere doelstellingen is om vanuit het initiatief Homestart vrijwilligers te leren om laaggeletterdheid te signaleren. Ook willen we de kennis en verbindingen die we al in huis hebben gebruiken door de combicoach voor senioren te leren hoe zij laaggeletterdheid kan herkennen. Om onze doelstellingen te realiseren, verlenen we een subsidie aan Welzijnsorganisatie Andes (hier zijn de werkzaamheden van de Taalhuiscoördinator onder gebracht). De middelen voor het taalhuis zijn in de afgelopen 4 jaar incidenteel gefinancierd. Uit de evaluatie over de jaren 2017-2020 is gebleken dat hierdoor ieder jaar onzekerheid bestaat of het huidige beleid en uitvoering voortgezet kan worden.
Ook maakt incidentele financiering het lastig om een langetermijnplanning vorm te geven. Met een structurele financiering in de vorm van een meerjarensubsidie van € 40.000 voor de jaren 2021-2024, kan het Taalhuis een kwaliteitsslag maken en een toekomstvisie ontwikkelen. In 2021 gaan we verder bouwen aan ons stevige netwerk op het gebied van laaggeletterdheid. We houden hierbij de doelstellingen uit het regionale Educatieplan aan, zetten onze huidige activiteiten voort en focussen ons op het signaleren van laaggeletterdheid in onze gemeente. Bijlage: Infographic AMRD Educatieplan 2020-2024