Memo - Stand van zaken alcoholpreventie en handhaving
Tekst van het document
Memo Exloo, 14 februari 2023 Bestemd voor:
Gemeenteraad Borger - Odoorn
Afkomstig van:
College van burgemeester en wethouders
Onderwerp:
Memo stand van zaken beleid alcoholpreventie en -handhaving
Kopie naar: In 2020 heeft de gemeente Borger – Odoorn het alcoholpreventie en -handhavingsplan 2020 – 2024 ‘Ontnuchterend!’ vastgesteld. In deze memo willen wij u informeren over de stand van zaken van dit beleid. 1. Stand van zaken alcoholpreventie en -handhaving Doelstellingen In het alcoholpreventie en -handhavingsbeleid zijn de volgende doelstellingen geformuleerd: • Preventief inzetten op informeren van jongeren en hun ouders over de schadelijke gevolgen van alcohol- en lachgas gebruik. • Afname van alcoholgebruik en van de schadelijke gevolgen van alcoholgebruik onder de achttien jaar. • Signaleren en terugdringen van problematisch alcoholgebruik bij zowel volwassenen als jongeren onder de achttien. • Stijging realiseren van het aantal positieve controles en terugdringen van het aantal incomplete of onjuiste vergunningen bij horecagelegenheden, detailhandelaren en paracommerciële organisaties. Recente cijfers GGD De GGD heeft in 2021 onderzoek gedaan naar onder andere alcoholgebruik in haar Jeugdmonitor Corona. Dit is in het hele land gebeurd, en ook in Drenthe. Deze monitor is medio 2022 gepubliceerd. Hieruit blijkt dat in Drenthe jongeren meer drinken dan leeftijdsgenoten elders in het land, zo ook in Borger - Odoorn.
Zo geeft 47% van de jongeren uit Borger – Odoorn die hebben deelgenomen aan het onderzoek aan dat zij de laatste vier weken alcohol hebben gedronken, en 35% geeft aan ook te doen aan bingedrinken (meer dan 5 drankjes op één gelegenheid) en 16% geeft aan de laatste 4 weken dronken te zijn geweest. Door de geringe deelname aan het onderzoek, moeten de cijfers met voorzichtigheid worden geïnterpreteerd, maar het algemene beeld is wel dat in heel Drenthe, en in Borger – Odoorn, een stijging te zien is van het recent drinken van alcohol. Daarnaast blijkt uit de monitor, die ingevuld wordt door de jongeren zelf, dat ouders het alcoholgebruik vaak goedkeuren, en dat minder dan een derde van de ouders het alcoholgebruik afraden of verbieden. Bijna een derde weet niet dat zijn of haar kind alcohol drinkt of zegt er niets van. De monitor geeft aanleiding tot zorg bij het college, en deze cijfers onderstrepen voor ons het belang van een goed alcoholpreventie beleid. De monitor, die als bijlage is meegestuurd, gaat over meerdere gezondheidsthema’s. Deze worden betrokken bij de uitwerking van het onlangs gehouden leefstijlonderzoek.
1
Activiteiten 2020 en 2021 In 2020 en 2021 hebben verschillende voorlichtingen en controles niet kunnen plaatsvinden vanwege de op dat moment geldende coronamaatregelen. In 2021 is er wel een controle uitgevoerd bij de Boerenrock tentfeesten in het najaar, en daarnaast zijn structureel drank- en horecavergunningen van para(commerciële) organisaties gecontroleerd en bijgehouden. Ook is eind 2021 een ouderavond georganiseerd over alcoholgebruik onder jongeren. Het voornemen is om dit binnenkort weer te organiseren, in samenwerking met scholen. Daarnaast is eind 2021 een informatieve brief naar de sportkantines gestuurd over alcoholpreventie. Activiteiten 2022 In het jaar 2022 zijn verschillende taken uitgevoerd in het kader van het preventie- en handhavingsplan. Hieronder is weergegeven wat per onderwerp is uitgevoerd. Ketenpartners Andes heeft samen met VNN een voorlichting georganiseerd voor netwerkpartners. Jongerenwerkers hebben een bijeenkomst georganiseerd, waarbij VNN voorlichting heeft gegeven over middelen(gebruik). Hierbij waren onder andere LevelUp, wijkagenten en Impacter bij aanwezig. Daarnaast is Andes zichtbaar op het Esdal college, samen met VNN zijn zij de klassen langs geweest om zich te introduceren en aanwezig te zijn in de pauzes om zo contact te leggen en vragen te beantwoorden.
De jongerenwerkers gaan geregeld samen met VNN en de wijkagenten de straat op om in gesprek te gaan met jongeren, bijvoorbeeld over het onderwerp middelengebruik. De jongerenwerkers weten wat er in de gemeente speelt, en gaan hierover ook met de gemeente in overleg. Dat maakt hen een belangrijke schakel in het verzamen van informatie. Vanuit VNN is een outreachend medewerker actief in de gemeente Borger – Odoorn. Vanaf december 2022 is er een wekelijks inloopspreekuur van het VNN bij het Sociaal Team in Borger. Daarnaast subsidiëren wij Stichting Halt, die voorlichting geeft op scholen en trajecten aanbied aan jongeren. Controles In 2022 zijn 8 controles uitgevoerd bij evenementen en horecagelegenheden met betrekking tot het naleven van de alcoholwetgeving. De werkwijze is om via controles van BOA’s die op leeftijd mogen controleren, te controleren op het schenken van alcohol aan minderjarigen, of het doorgeven van alcohol aan minderjarigen (wederverstrekking). Met de organisatoren van bijvoorbeeld evenementen wordt bij aanvang en bij de evaluatie ook het onderwerp veiligheid en alcohol schenken besproken. De meeste controles gaven een positief beeld. In twee gevallen zijn wel overtredingen geconstateerd op het gebied van leeftijd. In deze gevallen heeft de gemeente een waarschuwing gegeven en zullen hercontroles plaatsvinden.
Bij herhaling van overtredingen kan de gemeente, conform beleid, zwaardere handhavingsmaatregelen nemen, zoals het opleggen van bestuurlijke boetes en bij meerdere herhalingen uiteindelijk het (tijdelijk) intrekken van de vergunning. Eind 2022 is begonnen met het opstellen van een jaarplan, om vanaf 2023 horeca, sportverenigingen, winkels en paracommerciële organisaties structureel te gaan controleren. Deze planning is in het eerste kwartaal van 2023 klaar. Dit doen wij in ook samenwerking met externe bureaus, zoals Veiligheidszorg Drenthe. In de eerste twee kwartalen van 2023 is het plan horecabedrijven en paracommerciële organisaties, zoals sportverenigingen, te controleren. Voorlichting en informatie In oktober 2022 is er een bijeenkomst geweest met sportverenigingen over Gezonde voeding, Rookvrij en Verantwoord alcohol schenken, in samenwerking met Sport Drenthe. In deze bijeenkomst is gesproken over hoe sportverenigingen omgaan met het schenken van alcohol en hoe de gemeente en
2
Sport Drenthe hen hierbij kan ondersteunen. Daarnaast is er gesproken over de wens van de gemeente een alcoholconvenant aan te gaan. Omdat sportverenigingen vragen hadden over de uitvoerbaarheid, is het plan een vervolgbijeenkomst te organiseren, alleen gericht op het schenken van alcohol, om gezamenlijk afspraken te maken met betrekking tot dit convenant. De planning is dit in het eerste kwartaal van 2023 te organiseren, in samenwerking met Sport Drenthe. Vergunningen In 2021 en 2022 is ingezet op het actualiseren en digitaliseren van de commerciële Drank- en Horecavergunningen. Hierover is de raad eerder in 2022 geïnformeerd. Alle ondernemers zijn gebeld. De meerderheid van de vergunningen was op orde, waarbij een aantal ondernemers een nieuwe vergunning aangevraagd heeft naar aanleiding van de controle. Alle commerciële inrichtingen zijn geïnformeerd middels informatiemappen met daarin een aanvraagformulier voor een Drank- en Horecavergunning. In 2022 heeft het KCC ingezet op het benaderen van de ondernemers die nog geen nieuwe vergunningen hebben aangevraagd. Deze check op vergunningen wordt in het vervolg meegenomen in het jaarplan controles. Hieronder vindt u het meest recente overzicht. Wanneer een vergunning niet op orde is, worden concrete afspraken met ondernemers gemaakt per wanneer de vergunning in orde moet zijn.
Situatie: Juiste vergunning Vergunning dient aangevraagd of gewijzigd te worden Vergunningen dienen nader onderzocht te worden (zijn bijvoorbeeld opgeheven, dit aantal is inclusief de ondernemingen waarbij het KCC geen gehoor heeft gekregen) Totaal: Aanvragen/wijzigingen ontvangen:
Aantal: 89 16 0
105 34
2. 2023 en verder In 2023 willen wij het alcoholpreventie en -handhavingsplan intensiveren, ook gezien de recente cijfers van de GGD. Hierbij wordt zoveel mogelijk voorgesorteerd op de beleidsvorming omtrent het IJslandse preventie model, één van de speerpunten uit het coalitieakkoord waar wij in 2024 mee gaan beginnen. Daarnaast willen wij in 2023 diverse informatieavonden bij paracommerciële organisaties organiseren, en voor ouders en jongeren in samenwerking met scholen. Daarbij werken wij met verschillende partijen samen, en onderzoeken wij het gebruik van verschillende methodieken, zoals bijvoorbeeld het inzetten van ervaringsdeskundigen. Er wordt een jaarplanning opgesteld met daarin een planning voor het hele jaar rond controles. In 2023 willen wij met de jongeren in keten in gesprek gaan, samen met andere partijen als bijvoorbeeld de brandweer en jongerenwerkers. Dit gaat om met name het voorlichten van keten, en het zo nodig preventief controleren. Thema’s die wij hierbij willen bespreken zijn onder andere brandveiligheid, alcoholbeleid, uitstraling van de keet naar buiten.
3