Brief college inzake beantwoording motie 'Schade door bodemdaling
Tekst van het document
Gemeenteraad Borger-Odoorn
Ons kenmerk
23281-2026:672329 Behandeld door
R. Post Doorkiesnummer
14 0591 Bijlage
Datum
31 maart 2026 Onderwerp
Beantwoording motie ‘Schade door bodemdaling’
Geachte leden van de raad,
Met deze raadsbrief informeren wij u over de verkenning van de mogelijkheden voor de gemeente Borger-Odoorn om aan te sluiten bij het Servicepunt Bodemdaling van de gemeente Emmen. In november 2024 zijn binnen uw raad vragen gesteld over bodemdaling en funderingsproblematiek in deze gemeente. Naar aanleiding hiervan heeft wethouder Hartsuiker toegezegd de raad inhoudelijk te informeren over dit onderwerp. Dit heeft geresulteerd in het organiseren van een technische informatiebijeenkomst voor raadsleden op donderdag 9 oktober 2025. De inzichten uit deze bijeenkomst hebben vervolgens geleid tot het aannemen van de motie “Schade door bodemdaling” in de raadsvergadering van 16 oktober 2025.
2
Hierin wordt ons college onder andere verzocht om uiterlijk het tweede kwartaal 2026 verslag uit te brengen van punt 1 t/m 3 en 7. Punten 4 t/m 6 worden vooralsnog niet uitgevoerd, omdat hiervoor (nog) geen budget beschikbaar is gesteld door uw raad. 1. Te onderzoeken of de gemeente Emmen bereid is om ook gevallen in onze gemeente door het Steunpunt Bodemdaling te laten behandelen, 2. Te onderzoeken welke kosten en voorwaarden hieraan verbonden zouden zijn voor onze gemeente, 3. Een voorstel te doen aan de raad bij de behandeling van de Kadernota 2027 op welke wijze de hieruit mogelijk voortvloeiende kosten kunnen worden gedekt, 4. Om bij een positief resultaat bij verzoekpunt 1, een procedure op te stellen voor onze eigen inwoners waarmee getroffen huizenbezitters een beroep kunnen doen op deze regeling, 5. Deze procedure, in eenvoudige taal, met onze inwoners te communiceren, 6. Te monitoren hoeveel inwoners van Borger-Odoorn zich melden om deze regeling aan te vragen, 7. Uiterlijk in kwartaal 2 van 2026 verslag uit te brengen van de resultaten van bovenstaande punten 1 en 2 omtrent de voortgang van dit samenwerkingsverband. Gemeente Emmen kan Servicepunt voor Borger-Odoorn inzetten De gemeente Emmen heeft aangegeven ook meldingen uit de gemeente BorgerOdoorn via het Servicepunt Bodemdaling te kunnen behandelen. Hier zijn wel kosten aan verbonden.
Het Servicepunt heeft twee taken: het verstrekken van algemene informatie en advies aan bewoners over bodemdaling en de mogelijke gevolgen daarvan (eerstelijns ondersteuning), en het beoordelen van offertes en aanvragen voor funderingsonderzoek (tweedelijns ondersteuning). Voor dit funderingsonderzoek biedt de gemeente Emmen een subsidieregeling aan. De gemeente Borger-Odoorn kan aansluiten bij het Servicepunt Bodemdaling van Emmen voor eerstelijns vragen, zodat onze inwoners algemene informatie en advies over bodemdaling kunnen ontvangen. Tweedelijns ondersteuning, zoals
3 het beoordelen van offertes en subsidieaanvragen, is alleen aan de orde als de gemeente Borger-Odoorn een eigen subsidieregeling voor funderingsonderzoek instelt. In dat geval kan het Servicepunt ook deze taken uitvoeren volgens de geldende richtlijnen. Kosten en voorwaarden voor de behandeling van meldingen bodemdaling Het Servicepunt Bodemdaling wordt momenteel gefinancierd door de gemeente Emmen, de provincie Drenthe en het waterschap Vechtstromen. Als BorgerOdoorn aansluit voor de behandeling van eerstelijnsvragen, worden de kosten geraamd op circa €9.000,- per jaar. Als de gemeente Borger-Odoorn er in de toekomst voor kiest om ook een eigen subsidieregeling in te stellen, kan het Servicepunt van Emmen ook de behandeling van deze tweedelijns aanvragen (subsidieaanvragen voor funderingsonderzoek) verzorgen, mits de voorwaarden aansluiten bij die van Emmen. Ter illustratie: de gemeente Emmen verstrekt voor funderingsonderzoek een subsidie van 75% van de onderzoekskosten, tot een maximum van €10.000,per woning. Mocht Borger-Odoorn besluiten een vergelijkbare subsidieregeling te willen invoeren, dan kan deze systematiek als uitgangspunt dienen, al bepaalt de raad uiteindelijk de hoogte en voorwaarden. Aandachtspunten Bij de overweging van een gemeentelijk informatiepunt voor funderingsproblematiek spelen enkele factoren mee.
Er bestaat een landelijk informatiepunt, de stichting Kennis Centrum Aanpak Funderingsproblematiek, KCAF, dat als loket fungeert voor woningeigenaren die verzakking van hun woning (vermoedelijk door funderingsproblemen) ervaren. Het KCAF verzamelt en verspreidt kennis over funderingsproblematiek. Inwoners kunnen een melding van een funderingsprobleem maken bij hun funderingsloket, waarna zij hen van informatie kunnen voorzien. Ze verstrekken landelijke richtlijnen voor funderingsonderzoek, publieksinformatie over oorzaken en risico’s van funderingsschade en praktische hulpmiddelen zoals het Funderingsloket en de herstelkosten-calculator. Ook beheert het KCAF een erkenningsregeling voor funderingsonderzoeksbureaus. Het KCAF biedt daarnaast mogelijkheden voor
4 financiering in de vorm van leningen, maar verstrekt geen subsidies. De gemeente Borger-Odoorn verwijst op haar website kosteloos door naar de informatie van het KCAF. De gemeente Emmen sluit bij haar informatievoorziening aan op deze landelijke KCAF-richtlijnen, waardoor inwoners vergelijkbare en betrouwbare informatie ontvangen. Het is lastig inzicht te krijgen in de behoefte van inwoners en ondernemers. Bij de gemeentelijke organisatie krijgen we weinig vragen. Eerder heeft raadslid Kronenberg aangegeven dat er bij dorpsbelangenverenigingen is rondgevraagd naar meldingen van inwoners over dit onderwerp, waaruit ongeveer 40 signalen naar voren kwamen. Volgens het KCAF zijn er gemiddeld per jaar iets meer dan tien informatieaanvragen uit Borger-Odoorn geregistreerd. Ter vergelijking is bij de gemeente Emmen navraag gedaan naar het gebruik van haar Servicepunt Bodemdaling. Dit servicepunt is in 2019 opgericht en kende in 2020, mede als gevolg van de langdurige droogte, een piek van 71 eerstelijnsmeldingen. In de jaren daarna stabiliseerde dit aantal tot gemiddeld net onder de 20 meldingen per jaar. Naast deze eerstelijns meldingen zijn er een beperkt aantal tweedelijns vragen (subsidieaanvragen) binnengekomen bij de gemeente Emmen. In totaal zijn er sinds 2023 acht subsidieaanvragen gedaan, waarvan drie subsidies in ieder geval toegekend zijn.
Het aantal informatie- en subsidieaanvragen is relatief laag, zeker gezien het aantal woningen en de mogelijke aanwezigheid van funderingsproblematiek. Een mogelijke verklaring hiervoor is dat woningeigenaren terughoudend kunnen zijn met het laten uitvoeren van funderingsonderzoek. Wanneer uit dergelijk onderzoek blijkt dat herstel noodzakelijk is, dient dit bij verkoop van de woning te worden gemeld, wat invloed kan hebben op de woningwaarde. Het is aannemelijk dat een vergelijkbare terughoudendheid zich ook in de gemeente Borger-Odoorn voordoet. Concluderend Er bestaat al een landelijk informatiepunt (KCAF) voor funderingsproblematiek, waar inwoners terecht kunnen voor informatieaanvragen. De gemeente Borger-
5 Odoorn verwijst via haar website kosteloos naar dit loket. Dit roept de vraag op of het voor de gemeente Borger-Odoorn wenselijk is om aanvullend aan te sluiten bij het Servicepunt van de gemeente Emmen, mede gezien het relatief lage aantal informatieaanvragen. Als de raad besluit tot aansluiting bij het Servicepunt van de gemeente Emmen, bedragen de kosten hiervoor € 9.000,- per jaar voor het afhandelen van eerstelijns vragen. Indien Borger-Odoorn ook tweedelijns ondersteuning wil bieden aan inwoners (behandeling van subsidieaanvragen voor funderingsonderzoek), lopen de kosten aanzienlijk op. Deze hogere kosten hebben betrekking op het instellen van een eigen gemeentelijke subsidieregeling. Op basis van eerder opgehaalde signalen zouden de kosten voor zo’n subsidieregeling theoretisch kunnen oplopen tot maximaal €400.000,-, afhankelijk van het aantal inwoners dat daadwerkelijk een aanvraag indient. Deze raming is gebaseerd op het maximale subsidiebedrag van € 10.000,- per woning vanuit de gemeente Emmen. In de praktijk is het waarschijnlijk dat slechts een deel van deze signalen daadwerkelijk tot een aanvraag leidt, zoals we ook in Emmen zien. Tot slot Met deze brief hebben wij uw raad inzicht gegeven in de mogelijkheden, kosten en overwegingen rondom aansluiting bij het Servicepunt Bodemdaling van Emmen.
De informatie biedt u een basis voor een afweging bij de behandeling van de bestedingsvoorstellen in de Kadernota. Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd en beschouwen de motie met deze brief als afgedaan. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Borger-Odoorn, de secretaris,
de burgemeester,
E.W. Bennema
mr. J. Seton