Brief aanpak energiearmoede
Tekst van het document
Ons kenmerk
Gemeenteraad Borger-Odoorn
41409-2023:052740 Behandeld door
M. Endendijk Doorkiesnummer
14 0591 Bijlage
Datum
16 mei 2023 Onderwerp
Aanpak Energiearmoede
Geachte leden van de raad, Graag informeren wij u over de voortgang van onze aanpak tegen energiearmoede.
1. Inleiding De aanpak energiearmoede is een aanpak waar ‘twee opgaven elkaar ontmoeten’: verduurzaming en armoedebestrijding. In september 2022 zijn wij met onze aanpak gestart en in oktober 2022 heeft u kennis genomen van onze aanpak. Het memo ‘Aanpak energiearmoede is besproken tijdens de raadsvergadering van 13 oktober 2022. Veel van de maatregelen die in dit memo zijn beschreven, zijn gerealiseerd. We hebben onder andere de doelgroep voor de energietoeslag uitgebreid voor 2023, een energieregeling in de webwinkel Meedoen in Borger-Odoorn geïntroduceerd en we zijn de samenwerking aangegaan met Stichting Urgente Noden waarmee we acute financiële noodhulp mogelijk hebben gemaakt. De focus zal rondom zomer 2023 naar de lange termijn aanpak van armoede en schulden verschuiven.
2
2. Stand van zaken In onderstaande tabel beschrijven we de stand van zaken van de 9 maatregelen die zijn ingezet tegen energiearmoede. Speerpunt
Maatregel
Communicatie Communicatie offensief
Stand van zaken Diverse acties zijn ingezet via de huis aan
verduurzaming,
huis bladen en social media. Voor de
energiearmoede en
doorontwikkeling op lange termijn wordt
energiebesparing
onder andere ingezet op een campagne vroegsignalering van schulden. In 2023 wordt hiervoor onder meer een animatiefilm en een flyer ingezet met als doel om inwoners op te roepen om hulp te zoeken als er vragen of zorgen bestaan rondom het betalen van rekeningen. Een ander belangrijke hulpmiddel voor de zichtbaarheid en vindbaarheid van mogelijkheden en regelingen voor inwoners is de Voorzieningenwijzer. De Voorzieningenwijzer wordt ingezet in combinatie met een adviesgesprek. Sinds afgelopen jaar is er ook datgeldtvoormij.nl/borger-odoorn. Hiermee kunnen inwoners zelf laagdrempelig nagaan op welke regelingen zij recht hebben. Verder worden er ook inloopspreekuren georganiseerd. Zo heeft er op 13 april een inloopmiddag plaatsgevonden voor hulp bij het aanvragen van het Tijdelijk Noodfonds Energie en voor de Voorzieningenwijzer. De communicatie over energiearmoede hebben we domein overstijgend aangepakt met aandacht voor de sociale en duurzaamheidaspecten. Het is belangrijk om dit te continueren.
Compensatie
Financiële ondersteuning
De energietoeslag 2022 is door 1106
voor inwoners
huishoudens aangevraagd. Dit is 84% van de doelgroep en 1 op de 10 van alle huishoudens in de gemeente. Het aanvragen
3 van de €1.300,- van 2022 was mogelijk tot 31 maart 2023. In 2023 was er weer een toeslag beschikbaar. Tot 1 mei 2023 was het mogelijk om energietoeslag van €500 aan te vragen. In 2023 volgt er nog een wetswijziging, waarna we verder uitvoering kunnen geven aan de energietoeslag in 2023. Deze wetswijziging loopt vertraging op. Financiële ondersteuning
Een noodfonds is ingesteld voor een
voor maatschappelijke,
eenmalige bijdrage aan de energierekening
culturele instellingen
van verenigingen en stichtingen of een
en sportverenigingen
bijdrage voor specifieke verduurzaming zoals LED- lampen voor sportverenigingen.
(Financiële)
De mogelijkheden zijn uitgebreid voor de
ondersteuning
inzet van maatwerk bij schrijnende situaties.
Maatwerk voor
Onder andere door de inzet van Stichting
schrijnende gevallen
Urgente Noden. De komende periode blijven we aandacht besteden aan het versterken van maatwerk.
Energie-
Extra
De webwinkel Meedoen in Borger-Odoorn is
besparing
energiebespaarregeling
vanaf 31 maart 2023 uitgebreid met een
in de webwinkel
extra eenmalige energieregeling.
Meedoen
Huishoudens uit Borger-Odoorn met een budget in de webwinkel Meedoen hebben een extra budget van €500 ontvangen. Dat budget is bedoeld om in de webwinkel energieproducten te kopen waarmee de energierekening verlaagd kan worden. Dit kunnen isolatiematerialen zijn, maar ook apparatuur waarmee oude, minder zuinige apparaten vervangen kunnen worden. Deze producten zijn alleen te bestellen met het energiebudget en dit budget is geldig tot en met 31 december 2023. De verschillende budgetten zijn niet inwisselbaar. Huishoudens met een budget voor de webwinkel Meedoen in Borger-Odoorn in
4 2023 hebben het energiebudget automatisch ontvangen. Ze zijn daarover per brief geïnformeerd. Huishoudens met een laag inkomen en weinig vermogen die nog geen budget voor de webwinkel hebben, kunnen dat aanvragen bij de gemeente. Dat kan nog tot en met 31 oktober 2023. Op 4 mei is er al €70.000,- aan energiebesparende producten uitgegeven in de webwinkel Meedoen en Energie via de energiebudgetten. Inzet Energiecoaches
De inzet van energiecoaches is uitgebreid en
uitbreiden en
hun werk wordt verder geprofessionaliseerd.
professionaliseren
We hebben de samenwerking met partners versterkt en bieden de energiecoaches een vergoeding voor hun inzet. Het beleid en coördinatie van de energiecoaches is nu geborgd bij de gemeente. Dat biedt veel voordeel in deze opstartfase. Op termijn is het logisch om deze twee taken te splitsen, waarbij de coördinatie/uitvoering ook extern belegd kunnen worden.
Oprichten klusteam
Binnenkort zullen er mobiele klusteams actief zijn in wijken en dorpen in BorgerOdoorn om mensen met een laag inkomen te helpen bij energiebesparing. Deze teams, ook wel 'fix-teams' genoemd, zullen kleine isolatiemaatregelen uitvoeren bij mensen die dit normaal niet kunnen betalen, zoals het aanbrengen van tochtstrippen en radiatorfolie, het dichten van kieren en naden. Het gaat om eenvoudige maatregelen die direct resultaat opleveren. Het project is een samenwerking tussen de Provincie Drenthe, het Drents Energieloket en de Drentse gemeenten. De teams zullen op pad gaan aan de hand van lokale wijk- en buurtacties en bewoners kunnen ook zelf een
5 afspraak maken voor een bezoek van een klusbus van het fixteam. De inzet van het fixteam is vooral bedoeld voor en gericht op woningeigenaren en huurders (sociaal en particulier), maar in het bijzonder op inwoners die energiebesparende maatregelen niet kunnen betalen dan wel niet zelf kunnen aanbrengen, bijvoorbeeld door een handicap of het ontbreken van een sociaal netwerk. De kleine maatregelen zijn snel geïnstalleerd waardoor het energieverbruik en de energielasten direct naar beneden gaan. Het fixteam zal op pad gaan met een breed assortiment aan kleine energiebesparende middelen, zodat ze voor elke woonsituatie passende energiebespaaroplossingen kunnen bieden. Zij zullen kleine maatregelen realiseren ter waarde van gemiddeld €100. Aansluiten bij
Aansluiten bij regionale
Borger-Odoorn is van plan om samen met
regionale
initiatieven
andere Drentse gemeenten een extra
initiatieven
Bijvoorbeeld:
isolatiesubsidie op te zetten voor
mogelijkheid om
woningeigenaren met een laag inkomen. Het
bovenop de provinciale
doel is om juist woningeigenaren met een
isolatiesubsidie een plus
laag inkomen te ondersteunen om hun
te geven voor isolerend
woning te verduurzamen en zo ook de
glas of isolerende
energierekening omlaag te brengen. Met
voordeur
deze subsidie matchen we de provinciale isolatiesubsidie waardoor er meer mogelijk wordt voor woningeigenaren met een laag inkomen. Deze subsidie zal aansluiten op de provinciale subsidie, die ook in doorontwikkeling is. Hierdoor hebben we wat vertraging opgelopen. De verwachting is dat de subsidies in het najaar open kunnen.
MKB
Ondersteuning MKB
We organiseerden op woensdag 23 november een ontbijt voor ondernemers in
6 de gemeente. Dit leverde inzicht op in de problemen die bij het MKB ontstaan door de snel stijgende energiekosten. IBDO/Bind en Menso gaven een toelichting op wat ze de ondernemers kunnen bieden. Menso is een belangrijke partner voor hulp aan ondernemers met financiële problemen. Menso heeft in het afgelopen halfjaar gewerkt aan het verbeteren van de bekendheid, onder meer met behulp van activiteiten op LinkedIn en bezoek aan ondernemersevents.
3. Tot slot In onze inzet tegen energiearmoede bleek het belangrijk om telkens de landelijke en regionale ontwikkelingen in de gaten te houden om zo veel mogelijk aanvullend hierop te blijven. Ook op het vlak van ontwikkelingen met als doel om afsluiting van gas en elektra te voorkomen hebben er landelijk belangrijke ontwikkelingen plaatsgevonden, zoals de wijziging van de Regeling afsluitbeleid kleinverbruikers elektriciteit en gas en de Warmteregeling. Dit heeft landelijk tot een flinke daling geleid in het aantal afsluitingen. Ministers Jetten en Schouten willen elementen uit dit aangescherpte beleid gaan voortzetten. Andere voorbeelden zijn het landelijke Tijdelijk Noodfonds Energie en het prijsplafond. We blijven inzetten op de maatregelen om huishoudens met een laag inkomen en weinig vermogen te helpen met verduurzamen. Op het gebied van verduurzaming blijven de ingezette maatregelen. Een bezoek van een energiecoach is een eerste stap in de bewustwording en aanpak van verduurzaming. Het installeren van kleine energiebesparende maatregelen is een volgende stap. De verwachting is dat deze eerste stappen bewoners zullen stimuleren om te werken aan vervolgstappen om de woning te verduurzamen. Voor het doorbreken van armoede op de lange termijn hebben we contact gezocht met de Alliantie van Kracht.
Een eerste verkenning heeft plaatsgevonden en is er op gericht dat de gemeente aansluit bij de Alliantie van Kracht
Hoogachtend,
7 Burgemeester en wethouders van Borger-Odoorn, de secretaris,
de burgemeester,
K. Speekhout
mr. J. Seton