Bijlage behorende bij het raadsvoorstel van 11 december 2025
Tekst van het document
61878-2025:818543
Bijlage behorende bij het raadsvoorstel van 11 december 2025 (Wijzigingen gemeentelijke belastingverordeningen 2026) De inhoudelijke wijzigingen staan hieronder toegelicht, tekstuele wijzingen zijn uitsluitend verwerkt in de verordeningen. Verordening onroerende-zaakbelastingen 2026 In het kader van de WOZ-herwaardering krijgen alle onroerende zaken in de gemeente een nieuwe WOZ-waarde. Er wordt een gemiddelde waardestijging verwacht van 13% voor woningen en 5% voor niet woningen. Hieronder staan de opbrengsten van de OZB inclusief areaaluitbreiding. In 2026 stijgen de opbrengsten met € 299.475. Dit betreft 2,75% indexatie ten opzichte van de begrote raming 2025 en € 100.000 areaaluitbreiding. Uit de Kadernota 2026 blijkt dat één van de speerpunten van het bestuursprogramma 2022-2026 is Wonen. In de jaarrekening 2024 zien we een voordeel op de OZB (€ 200.000) ten opzichte van de begroting 2024. Dit is een gevolg van dat er meer woningen worden gebouwd. Dit noemen we areaaluitbreiding. In de Kadernota 2026 hebben we, conform kaders van de raad, de helft van dit voordeel structureel meegenomen (€ 100.000). Een deel hiervan (€ 25.000) wordt beschikbaar gesteld voor beheer van de openbare ruimte.
Ozb 2026
Opbrengst 2025
Opbrengst 2026
Verschil
Eigenarenbelasting woningen
5.457.443
5.707.523
250.080
Eigenarenbelasting niet-woningen
1.225.434
1.259.133
33.699
Gebruikersbelasting niet-woningen
570.751
586.447
15.696
7.253.628
7.553.103
299.475
Totaal:
Op dit moment is de herwaardering nog niet afgerond. Rekening houdend met de (voorlopige) waardeontwikkeling van alle onroerende zaken, kunnen de tarieven voor 2026 als volgt worden vastgesteld: a. de gebruikersbelasting 0,1201% (was 0,1249%); b. de eigenarenbelasting 0,1418% (was 0,1533%). Aanslagrun ozb 2026 en rioolheffing 2026 In 2026 worden de belastingaanslagen met dagtekening 31 januari 2026 opgelegd en verstuurd. Dit heeft als voordeel dat de bezwaarschriften voor eind juli zijn afgerond en de herwaardering eind december gereed is. In de 2e week van januari 2026 volgt een persbericht en wordt dit vermeld op onze website.
Verordening rioolheffing 2026 De geraamde baten en lasten in onze begroting die betrekking hebben op riolering zijn gebaseerd op het Gemeentelijk Riolering Plan (GRP). Dit GRP heeft een looptijd tot en met 2029. Voor de rioolheffing is 100% kostendekkendheid van toepassing. Het GRP is zodanig opgezet dat het gemiddeld tarief jaarlijks met 0,75% stijgt. Aanvullend vindt, conform het GRP, jaarlijks een dotatie plaats aan de voorziening riolering. Deze dotatie wordt gestort in de voorziening riool en ingezet voor de uitvoering van grotere rioolvervangingsinvesteringen. De rioolheffing is opgebouwd uit een vast tarief per aansluiting en een variabel tarief per aansluiting. Beide heffingen bedragen afgerond 50% van het totaal van de lasten. De opbrengsten stijgen of dalen met een eenzelfde bedrag als de lasten om 100% kostendekkendheid te blijven hanteren. De WOZ-waarden zijn de heffingsgrondslagen voor de vaststelling van de verschuldigde belastingbedragen voor de rioolheffing. Rekening houdend met de (voorlopige) waardeontwikkeling van alle onroerende zaken, kunnen de tarieven voor 2026 gedeeltelijk dalen t.o.v. belastingjaar 2025: a. vastrechtgedeelte € 126,55 (was € 125,61); b. variabele gedeelte 0,0340% (was 0,0356%). Hieronder zijn de geraamde kosten en opbrengsten voor 2025 en 2026 inzichtelijk gemaakt en toegelicht. Totale kosten riolering
2025
2026
Verschil
2.159.705
2.184.373
24.668
2. Kosten verbrede rioolheffing
199.140
185.112
-14.029
3. Overheadkosten
385.260
386.249
989
4. Compensabele btw
290.000
277.000
-13.000
5. Nieuwe dotatie in voorziening
179.000
207.000
28.000
3.213.105
3.239.734
26.628
6. Opbrengst vast tarief
1.606.553
1.619.867
13.314
7. Opbrengst variabel tarief
1.606.553
1.619.867
13.314
Totaal:
3.213.105
3.239.733
26.628
Informatie rioolaansluitingen
2024
2025
2026
Aantal aansluitingen
12.780
12.790
12.800
€ 249,35
€ 251,22
€ 253,10
0,75%
0,75%
0,75%
1. Kosten riolering
Totaal: Totale opbrengsten riolering
Gemiddeld tarief per aansluiting Stijging tarief 1. Kosten riolering
Ten opzichte van 2025 zijn de totale kosten op deze post gestegen. De oorzaak hiervan is een stijging van de personeelskosten. 2. Kosten verbrede rioolheffing Lichte daling door diverse kleine actualisaties ramingen. 3. Overheadkosten Geen opmerkingen, vastgesteld percentage overheadkosten in 2026 is 16,66%. 4. Compensabele btw Compensabele btw wordt conform art. 229b van de Gemeentewet meegenomen bij de lasten. 5. Storting in voorziening De dotatie aan de voorziening wordt ieder jaar geactualiseerd op basis van het actuele GRP. Dit bedrag wordt vervolgens weer ingezet voor vervangingsinvesteringen. De dotatie 2026 is conform het GRP.
Verordening reinigingsheffingen 2026 en bijbehorende tarieventabel 2026 Afvalstoffenheffing wordt geheven op basis van het Diftarsysteem. De heffing heeft een vastrechtgedeelte en een variabele component. Tarieven 2026 De totale kosten voor 2026 nemen toe met € 277.851 tot een totaal van € 3.051.839. Dit betekent bij een 100% kostendekkendheid dat de opbrengsten met eenzelfde bedrag moeten toenemen. De totale kosten worden in rekening gebracht middels een tarief per aansluiting (gemiddeld tarief per aansluiting € 272,49). Er zijn verschillende varianten doorgerekend om te komen tot het tarief. Tarieven reinigingsheffingen (afvalstoffenheffing)
2025
2026
1. vast recht per kwartaal
€ 42,44
€ 46,15
2. variabel deel GFT
€ 0,00
€ 0,00
3. variabel deel restafval kilotarief
€ 0,25
€ 0,30
4. kosten restafval per lediging
€ 4,00
€ 4,00
5. kosten ondergronds container rest- en GFT afval per opening
€ 2,00
€ 2,00
6 restafval afvalbrengpunt per kilo
€ 0,15
€ 0,15
7. vervangen afvalpas
€ 15,00
€ 15,00
Hieronder staan de kosten voor de afvalstoffenheffing voor de jaren 2025 en 2026. De verschillen worden toegelicht. Totale kosten afval
2025
2026 Verschil
1. Algemene kosten afval
568.582
668.897
100.315
2. Huis aan huis inzameling
727.902
784.413
56.511
3. Kosten ABP
338.976
384.547
45.571
4. Kosten overige afvalstromen
272.411
295.343
22.932
5. Overige indirecte kosten Totaal:
866.117
918.639
52.522
2.773.988
3.051.839
277.851
0
0
0
2.773.988
3.051.839
277.851
6. Onttrekking reserve Totaal:
1. Algemene kosten afval Er is sprake van een aanzienlijke stijging. Enerzijds stijgen de kosten voor personeel stijgen en anderzijds zijn de ramingen geactualiseerd op basis van bekende cijfers. 2. Huis aan huisinzameling Deze kosten zijn toegenomen door meer ledigingen huis-en-huis en door indexatie van de tarieven voor verwerking en transport afval. 3. Kosten ABP De ramingen van de diverse afvalstromen zijn aangepast op grond van de ervaringscijfers 2025. Daarnaast zijn de kosten van afvalverwerking geïndexeerd. 4. Kosten overige afvalstromen De hogere kosten zijn een combinatie van voor- en nadelen binnen de verschillende afvalstromen. De grootste kostenstijging ontstaat op de post kunststof verpakkingen (PMD). Dit wordt veroorzaakt doordat er in 2026 een nieuwe berekeningswijze wordt gehanteerd voor de vergoeding van PMD die we ontvangen. De vergoeding is afhankelijk van de kwaliteit van het aangeleverde PMD. Deze kwaliteit wordt bepaald op basis van een doorlopende sorteeranalyses. Hiermee komt de afkeur van PMD op de overslaglocatie te vervallen. 5. Overige indirecte kosten De hogere indirecte kosten worden hoofdzakelijk veroorzaakt door hogere overheadkosten. 6. Onttrekking reserve Conform de BBV vindt er in 2026 geen geplande onttrekking uit een reserve plaats en worden de tarieven niet geëgaliseerd. Ditzelfde gold voor 2025.
Voorgaande jaren werden de extra kosten oud papier voor een deel niet meegenomen in het tarief, omdat de verwachting was dat de stijging incidenteel was. De stand van de reserve is per 1-12026 € 138.159. Verordening toeristenbelasting 2026 De tarieven voor 2026 zijn bij de behandeling van de kadernota 2026 als volgt vastgesteld: Groepsaccommodaties Campings Hotels/BenB/bungalowparken
€ 0,60 per overnachting € 1,30 per overnachting € 1,75 per overnachting
Conform bestuursprogramma 2022-2026 zijn de tarieven ongewijzigd ten opzichte van 2024 en 2025. Verordening forensenbelasting 2026 Het tarief forensenbelasting 2026 is ongewijzigd ten opzichte van 2024 en 2025. Het tarief bedraagt 0,40% van de WOZ waarde van het belastingobject, met een minimumtarief van € 500, en een maximum van € 1.500.
Verordening lijkbezorgingsrechten 2026 en bijbehorende tarieventabel 2026 Alle in de tarieventabel genoemde bedragen zijn verhoogd met 10%, waarbij de bedragen op hele euro’s zijn afgerond. In de kadernota 2025 en 2026 is besloten dat de kapitaalslasten van de investeringen die worden gedaan ter verbetering van de begraafplaatsen, gedekt moeten worden uit de verhoging van de leges. De kostendekkendheid voor 2026 bedraagt 45%. Toelichting verhoging leges begraafplaatsen Nette en aantrekkelijke begraafplaatsen als laatste rustplaats zijn belangrijk bij het gedenken en verwerken van het verlies van overleden dierbaren. Daarnaast zijn de begraafplaatsen, ook vanuit historisch perspectief, sterk verweven met de identiteit van onze dorpsgemeenschappen. Het is belangrijk dat onze begraafplaatsen gewaardeerd worden door onze inwoners, bezoekers, uitvaartverenigingen en het beeld voldoet aan het vastgestelde beleid. Dit betreft met name de inrichtingsvisie voor de acht begraafplaatsen en de Beleidsnota IBOR 2020-2028. Om de gewenste ruimtelijke kwaliteit te realiseren en invulling te kunnen geven aan het vastgestelde begraafplaatsenbeleid wordt voorzien in renovatie (verharding, groen) en herinrichting van de begraafplaatsen en de realisatie van een urnentuin in Borger. Dit vraagt een investering van € 738.753,-. Beoogd is de maatregelen in de periode 20242026 uit te voeren.
Dekking wordt verkregen door de leges voor lijkbezorgingsrechten de komende drie jaar stapsgewijs uniform te verhogen. Het gaat om respectievelijk 10% in 2025, 10% in 2026 en 5% in 2027. Na deze verhoging van de leges staat BorgerOdoorn in vergelijking met andere Drentse gemeenten in de middenmoot wat betreft de kosten voor begraven. Nieuwe bepalingen in de verordening en tarieventabel De tarieventabel sluit nu aan op de asbestbestemmingen, die wij aanbieden in de nieuwe urnentuin in Borger. De urnentuin is gereed n het voorjaar 2026. Taludnis: een urnenplek in een helling, in plaats van in de grond of een rechte muur. 9.1.5 9.1.6
9.6.5 9.6.6
10.2
in een taludnis of urnengraf zonder gedenkplaat voor een periode van 10 jaar
€
852,00
in een taludnis of urnengraf zonder gedenkplaat voor een periode van 20 jaar
€
1.824,00
voor het verlengen van het uitsluitend recht als bedoeld in 9.1.5 en 9.1.6 met 10 jaar
€
852,00
voor het verlengen van het uitsluitend recht als bedoeld in 9.1.5 en 9.1.6 met 20 jaar
€
1.824,00
Voor het plaatsen van een gedachtenisplaatje bij een strooiplaats wordt geheven
€
139,00
Verordening marktgelden 2026 De tarieven zijn ten opzichte van 2026 verhoogd met 2,75%. Legesverordening 2026 De accountant had bij de jaarrekening de volgende opmerking:
Afgrenzing legesopbrengsten In uw legesverordening, waarin afspraken en tarieven voor tal van dienstverleningsproducten zijn opgenomen, heeft u bepaald dat het heffingsmoment voor de leges het moment van in behandeling nemen van de aanvraag is. Los van de vraag of dit Bedrijfseconomisch het meest logische moment is, volgt u in de jaarrekening 2024 dit uitgangspunt niet. Op dit moment verantwoordt Borger-Odoorn de legesopbrengst pas bij het besluit over het al dan niet afgeven van de vergunning. Daarmee handelt u in strijd met uw eigen verordening. Dat lijkt vooral een rechtmatigheidsvraagstuk, maar omdat dit ook de opbrengstverantwoording en dus de getrouwheid van de cijfers raakt, valt dit in het domein van de accountant. Op basis van vorengenoemde is artikel 5, lid 2 toegevoegd. Artikel 5 Maatstaf van heffing en tarieven 1. De leges worden geheven naar de maatstaven en tarieven, opgenomen in de bij deze verordening behorende tarieventabel. 2. De leges, genoemd in hoofdstuk 2 en 3 worden geheven op het moment van afgifte van de beschikking, tenzij in de tarieventabel anders is bepaald. Tarieventabel leges De tarieven zijn in hoofdstuk 1 en 3 verhoogd met 2,75% inflatiepercentage, waarbij om tot hanteerbare bedragen te komen kleine afrondingen zijn toegepast.
Uitzonderingen/aanvullingen op deze trendmatige verhoging zijn de wettelijk voorgeschreven tarieven (deze vallen buiten de verhoging). In hoofdstuk 2 zijn de tarieven verhoogd met 2,75% inflatiepercentage en een extra verhoging van 12,25%, zodat we kostendekkende tarieven hanteren en meer aansluiten bij de gemiddelde Drentse tarieven voor leges. Hieronder treft u de wijzigingen aan, die zijn doorgevoerd in de tarieventabel: Hoofdstuk 1 Algemene Dienstverlening Hieronder de nieuwe bepalingen, die zijn opgenomen in de tarieventabel. Paragraaf 2 en 3 Thuisbezorgen van rijbewijzen en reisdocumenten Op 3 juli jl. heeft het college ingestemd met het bezorgen van rijbewijzen en reisdocumenten. Omdat dit een nieuwe bepaling is in de tarieventabel leges, moet deze bepaling door de raad worden vastgesteld. Vanwege aanpassingen van software is er nog geen uitvoering gegeven aan het thuisbezorgen van de documenten. Vanaf 1 januari 2026 kan er gestart worden met het bezorgen van reisdocumenten en rijbewijzen.
Het tarief bedraagt: 1.2.8 Het tarief voor het bezorgen van een reisdocument of Nederlandse identiteitskaart
€
7,50
1.3.3 Het tarief voor het bezorgen van een rijbewijs
€
7,50
Paragraaf 3 Rijbewijzen In de tarieventabel zijn de tarieven voor rijbewijzen opgenomen die gelden vanaf 1 januari 2025. De tarieven voor rijbewijzen voor 2026 zijn nog niet bekend gemaakt. De vaststelling van de tarieven van de rijbewijzen die gelden voor 2026 worden meegenomen in de eerste wijziging van de legesverordening 2026. Hoofstuk 2 Dienstverlening en besluiten in het kader van de omgevingswet Onder hoofdstuk 2 vallen de omgevingsvergunningen, denk bijvoorbeeld aan bouwplannen. Om kleine bouwplannen haalbaar en betaalbaar te houden is er met name sprake van kruissubsidiëring tussen de grote en kleine bouwplannen. Het loslaten van deze kruissubsidiëring leidt tot onaanvaardbaar hoge tarieven voor de kleine bouwplannen. In de begroting 2026 is voorgesteld in het kader van structurele ruimte voor nieuw beleid, om de (bouw)leges met € 112.500 te verhogen. Deze verhoging is een zogenaamde netto verhoging, namelijk ook de kosten voor het verstrekken van bouwvergunningen stijgen. Als gevolg van het woonprogramma 2026 stijgen de aantal aanvragen voor bouwvergunningen en daardoor ook de personeelskosten (€ 100.000). Dit betekent dat de verhoging van de bruto opbrengst bouwleges € 212.500 bedraagt. In Berap 2026 1 wordt een technische (budgettaire) begrotingswijziging hiervan gemaakt.
In de financiële update en Berap 2025 II is gerapporteerd dat de werkelijke opbrengsten 2025 ad € 125.000 hoger zijn dan geraamd. De hogere opbrengsten komen, doordat er als gevolg van ons woonprogramma meer bouwvergunningen zijn geraamd en we verwachten dat de komende jaren ook meer bouwvergunningen worden verstrekt. Dit betekent vanaf 2026 een structurele verhoging van € 112.500. Voor de stijging van de kosten van het verstrekken van bouwvergunningen is een verhoging van leges noodzakelijk. Om de netto-opbrengst te realiseren stijgen de tarieven in hoofdstuk 2 met 15% (inclusief het inflatiepercentage van 2,75%). Met deze tariefstijging sluiten we ook aan bij de gemiddelde Drentse tarieven leges.
Kosten fysieke leefomgeving Kosten taakveld(en) incl. (omslag)rente
2024
2025
2026
Verschil
373.266
395.475
359.532
-35.943
0
0
0
0
Netto kosten
373.266
395.475
359.532
-35.943
Toe te rekenen overhead
256.261
258.424
253.673
-4.751
Toe te rekenen BTW
12.062
12.106
12.106
0
641.589
666.005
625.311
-40.694
Inkomsten, excl. heffingen
Totaal: Opbrengsten fysieke leefomgeving
0
Opbrengst heffingen
480.406
490.974
617.757
126.783
Totaal:
480.406
490.974
617.757
126.783
75%
74%
99%
Kostendekkendheid
De inwerkingtreding van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (hierna Wkb) is op 1 januari 2024 in werking getreden. Op basis van 2 jaar ervaring met het werken met de nieuwe omgevingsvergunning is er een kleine aanpassing voor 2026 doorgevoerd. De wijziging staat hieronder toegelicht.
Nieuw opgenomen in de legestabel is een extra tarief voor het kappen van twee of meer bomen. In de verordening 2025 werd één tarief gehanteerd voor het kappen van één of meerdere bomen. Om hierin onderscheid aan te brengen wordt het volgende degressief tarief voorgesteld: Oude bepaling artikel 2.9.1: Artikel 2.9.1 Omgevingsplanactiviteit: kappen van bomen of vellen van houtopstanden Als de aanvraag om een omgevingsvergunning betrekking heeft op een omgevingsplanactiviteit, als bedoeld in artikel 5.1, eerste lid, aanhef en onder a, van de Omgevingswet, bestaande uit het vellen van een houtopstand, als bedoeld in de Bomenverordening gemeente Borger-Odoorn 2004 in samenhang met artikel 22.8 van de Omgevingswet en artikel 2.1a van het Omgevingsbesluit, bedraagt het tarief, onverminderd het bepaalde in de andere artikelen van dit hoofdstuk als het ook gaat om de in die artikelen bedoelde activiteiten:
€ 62,70
Nieuwe bepaling artikel 2.9.1:
Omgevingsplanactiviteit: kappen van bomen of vellen van houtopstanden
Als de aanvraag om een omgevingsvergunning betrekking heeft op een omgevingsplanactiviteit, als bedoeld in artikel 5.1, eerste lid, aanhef en onder a, van de Omgevingswet, bestaande uit het vellen van een houtopstand, als bedoeld in de Bomenverordening gemeente Borger-Odoorn 2004 in samenhang met artikel 22.8 van de Omgevingswet en artikel 2.1a van het Omgevingsbesluit, bedraagt het tarief, onverminderd het bepaalde in de andere artikelen van dit hoofdstuk als het ook gaat om de in die artikelen bedoelde activiteiten:
1 boom
€ 72,00
2 bomen
€ 123,00
3 bomen
€ 165,00
4 bomen
€ 192,00
voor iedere boom extra boven het aantal 4 (bovenop het bedrag voor 4 bomen)
€ 29,00
Tot een maximum van € 5000,--.
Hoofdstuk 3 Dienstverlening vallend onder de Europese dienstenrichtlijn
Om onderscheid aan te brengen in de verschillende evenementen en het risico van een evenement, is de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) dit jaar gewijzigd. In de APV zijn verschillende categorieën opgenomen, onderverdeeld naar A, B, en C-evenementen. Het tarief is bepaald door vergelijking met andere Drentse gemeenten over 2025 en is absoluut niet kostendekkend. Het tarief van het evenement wordt bepaald door de volgende classificering voor het evenement: Categorie A: Laag risico-evenement, waarbij sprake is van een beperkte impact op de omgeving en de gevolgen voor het verkeer beperkt zijn; Categorie B: gemiddeld risico-evenement, waarbij sprake is van grote impact op de directe omgeving en/of gevolgen voor het verkeer; Categorie C: hoog risico-evenement, waarbij sprake is van grote impact op de omgeving en/of gevolgen voor het verkeer. Oude bepaling: Hoofdstuk
2
Organiseren evenementen of markten
VERGUNNING EVENEMENT 3.2.1
Het tarief bedraagt ter zake van het adviseren bij de voorbereiding van een evenement over medische risico’s en het beperken ervan € 184,60
Nieuwe bepaling: Paragraaf 3.2 Organiseren evenementen of markten Artikel 3.2 Vergunning evenement 3.2.1 Het tarief voor het in behandeling nemen van een aanvraag tot het verlenen van een voor het organiseren van een evenement als bedoeld in Hoofdstuk 2, afdeling 3, artikel 2:24 lid 3 van de Algemene plaatselijke verordening (evenementenvergunning) voor 3.2.1 A-evenementen .1. € 45,00 3.2.1 B-evenementen .2 € 185,00 3.2.1 C-evenementen .3 € 475,00 3.2.1 Kleine evenementen (Hoofdstuk 2, afdeling 3, artikel 2:25a APV) .4 € 0,00 3.2.2 tot het verkrijgen van een vergunning voor het maken van reclame of propaganda met een geluidswagen, per dagdeel € 9,00