Bijlage 1 Beleidskader Wonen 2021-2023
Tekst van het document
Beleidskader Wonen 2021-2023 Inleiding Het college heeft de ambitie ‘groei van het inwonersaantal’ uitgesproken en gevraagd deze ambitie te vertalen naar beleidsuitgangspunten. Hoewel het beleidskader wonen gericht is op de korte termijn (2-3) jaar, is er ook aandacht voor de lange termijn (visie). De lange termijn visie vraagt onderzoek, interpretatie van gegevens en prognoses, afstemming met andere vakgebieden en afstemming met de Omgevingsvisie/Toekomstvisie. Dat lukt niet in een tijdsbestek van een paar weken. Wat lukt ons wel: op basis van bekende gegevens een aanzet voor beleid/uitgangspunten geven om de huidige kansen op de woningmarkt te benutten. Voor een uitgebreid beeld van de woningmarkt in onze gemeente wordt verwezen naar de bijlagen.
1
Prognose
De boodschap van de demografische prognose is de sterke vergrijzing waar Borger-Odoorn de komende jaren mee te maken krijgt. Als we niet inspelen op de woonbehoefte van deze doelgroep en
geen passend woningaanbod
aanbieden, lopen we het risico dat deze doelgroep vertrekt naar omliggende gemeenten. Omdat daar wellicht wel levensloopbestendige woningen zijn. Daarnaast komt de doorstroming niet op gang, waardoor starters en/of gezinnen geen mogelijkheden zien om zich hier te vestigen. Uiteindelijk zal dit resulteren in een daling van het aantal huishoudens. Kortom de vergrijzing is een gegeven en krijgt in deze korte termijn benadering meer gewicht. Een mogelijke trend is de toenemende belangstelling voor het wonen op het platteland.
2
De kansen
In dit beleidskader is er een onderscheid gemaakt in 3 verschillende groepen: 1. de huidige inwoners 2. de inwoners die in het verleden vertrokken zijn 3. potentiele nieuwe inwoners 1. de huidige inwoners.
Hoe minder inwoners er vertrekken vanuit onze gemeente, des te sterker is de basis om het inwonertal te laten groeien. Wij willen onze huidige inwoners behouden, de woonkwaliteit op peil houden en waar mogelijk verbeteren. We blijven investeren in de fysieke leefomgeving. De tevredenheid van onze inwoners
is
hoog.
Kleinschaligheid
moet
gekoesterd
worden.
Een
aandachtsgebied blijft het Mondengebied. Om de doelgroep 75+ te voorzien in hun behoefte en te behouden voor onze gemeente moeten wij inzetten op levensloopbestendige woningen, welke ook geschikt zijn voor starters. Wij zijn ons er namelijk van bewust dat de woningnood hoog is onder deze doelgroep. Deze groep starters behoeft aandacht en mogelijkheden om zich zelfstandig te vestiging binnen onze gemeente, om te voorkomen dat zij verhuizen naar elders. 2. de inwoners die in het verleden vertrokken zijn. Deze groep bestaat uit inwoners die op jonge leeftijd zijn vertrokken om te werken of te studeren. Zij moeten zich aangetrokken voelen om op latere leeftijd terug te keren en hier een gezin te stichten. Ook de verbinding met familie, terugkeer naar de roots, speelt een rol. Dit geeft ook weer het belang aan van punt 1; de huidige inwoners. De huidige trend en mogelijkheden om te wonen op het platteland versterkt dit. Een kans kan zijn dat woon-werkafstand minder belangrijk wordt en de aantrekkelijkheid van de woonomgeving prioriteit krijgt, om te verhuizen. 3. potentiele nieuwe inwoners Het prijsniveau van de woningen (ten opzichte van andere regio’s), rust/ruimte, kwaliteit van de leefomgeving zorgen ervoor dat het platteland nu weer als een aantrekkelijk woonmilieu wordt gezien.
De verwachting is dat de vraag naar rustig en ruimer wonen nog verder toeneemt en daarmee het migratiesaldo positief kan beïnvloeden. Daarnaast bieden digitale ontwikkelingen een oplossing voor afstand gerelateerde zaken. Corona kan hierin een belangrijke factor spelen, gezien een grotere acceptatie van een werk-woonafstand.
2
De opgave
Het Beleidskader Wonen 2021-2023 is gericht op de korte termijn. Om op korte termijn daadwerkelijk iets te doen, is een beperking tot één doel/speerpunt noodzakelijk. Een groei van het inwonertal is niet alleen afhankelijk van woonbeleid maar andere beleidsvelden spelen daarin een minstens even grote rol. De lange termijnvisie moet daar een antwoord op geven. Door
de
vergaande
levensloopbestendige
vergrijzing, woningen
moeten
en/of
wij
inzetten
appartementen
en
op
meer
bijzondere
woonvormen. Daarnaast willen wij bijdragen aan de mogelijkheid voor senioren om langer in onze gemeente te blijven wonen. Dit zal een positieve invloed hebben op de migratiecijfers. Ook op langere termijn biedt dit woningtype perspectief. Door levensloopbestendige woningen toe te voegen ontstaat doorstroming in de woningmarkt. Verschillende woning typologieën zullen op de markt gebracht worden waardoor er voor zowel groep 2 als groep 3 (zie Kansen) aanbod wordt gecreëerd. Doorstroming zal tot investeringen in de bestaande woningvoorraad leiden. Een positiefneveneffect hiervan, kan zijn, dat kopers bij aanschaf van een bestaande woning gaan investeren. Dit draagt bij aan de kwalitatieve verduurzamingsslag van het particuliere woningbezit. Het toevoegen van levensloopbestendige woningen is het laaghangende fruit om de ambitie van het college dichterbij te brengen. Samenvattend: 1. de huidige inwoners - afstemmen van vraag en aanbod met de zorgpartijen - nadruk op levensloopbestendig bouwen (woonaanpassingen en nieuwbouw) - structureel peilen woonwensen 2. de inwoners die in het verleden vertrokken zijn - doorstroming bereiken door inzet op punt 1. 3. potentiele nieuwe inwoners
- doorstroming bereiken door inzet op punt 1. - nadenken over het beperkt aanbieden van andere woonvormen (exclusief en hoogwaardig)
3.
Maar..
Is dat het dan? Natuurlijk niet. De grotere inzet op levenloopbestendig bouwen betekent niet dat alleen deze woningen gebouwd gaan worden. Ook andere plannen en verzoeken krijgen kansen.
Wooninitiatieven De druk op de woningmarkt is ongeveer 2 jaar geleden begonnen in Borger. En is nu merkbaar in de gehele gemeente. Voor Borger is een kader ontwikkeld waaraan na verloop van tijd ook initiatieven buiten Borger zijn getoetst. De combinatie van volkshuisvestelijke en ruimtelijke uitgangspunten biedt ruimte voor maatwerk op de betreffende locatie. Dit kader biedt houvast om ongewenste ontwikkelingen te voorkomen. Door daarbij plannen integraal af te stemmen in het kwaliteitsteam worden ongewenste neveneffecten van ‘meer bouwen’ voorkomen.
Kwaliteiten De aantrekkingskracht van onze gemeente en de prettige woonomgeving die onze inwoners ervaren, zit in: de kwaliteit van het landschap, de nog afleesbare ontstaansgeschiedenis,
de
rust
en
ruimte
en
de
sterke
sociale
betrokkenheid/samenhang (Cittaslow). Lange termijn Visie En om dat ook op langere termijn te behouden zal er gewerkt worden aan: - een continu monitoring van de ontwikkelingen; - proactief bijsturen op de (middel)lange termijn - vanuit de omgevingsvisie/toekomstvisie een nieuwe woonvisie opstellen?