Bestemmingsplan Buitengebied, Middenweg Ees - bijlagen toelichting
Tekst van het document
Het veen wordt tot de Formatie van Nieuwkoop gereken d. Geomorfologie Volgens de geomorfologische kaart ligt het plangebied op een ijsstroomrug of ‘megaflute’ (kaartcode 10B14, bijlage 2). Hiermee wordt de Hondsrug bedoeld, een complex van meerdere parallel lopende, langgerekte ruggen. Vermoedelijk zijn de ruggen een reeks megaflutes, subglaciale ruggen zijn onder invloed van de Hondsrug-Hümmlingstroom gevormd in de laatste fase van de voorlaatste ijstijd: het Laat-Saalien (circa 150.000 tot 130.000 jaar geleden). De ruggen bestaan uit keileem, maar ook uit oudere afzettingen uit het Elsterien. Volgens de beleidskaart van de gemeente bevindt het plangebied zich in een zone waar grondmorene begraven liggen onder dekzand. Beide elementen zijn te relateren aan de aanwezigheid van het landijs in het Saalien, die in de ondergrond onder invloed van stuwing van grond voor reliëf heeft gezorgd. Dit beeld is te herkennen op het Actueel Hoogtebestand Nederland (AHN), waar de aanwezigheid van een hogere rug duidelijk ter plekke en ten zuidwesten van het plangebied is waar te nemen (AHN, bijlage 2). Het maaiveld ter plaatse van het plangebied bevindt zich op een hoogte van 21,0 m +NAP. Het maaiveld in het plangebied is nagenoeg vlak. Bodem en grondwater Volgens de bodemkaart zijn in het plangebied veldpodzolgronden te verwachten (bodemkaartcode Hn23, bijlage 5).
Veldpodzolgronden zijn over het algemeen laag gelegen zandgronden met een humeuze tot humusrijke bovengrond, die dunner is dan 30 cm. Daaronder wordt een veelal bruin gekleurde inspoelingslaag aangetroffen (een humuspodzol-B), die deze kleur kreeg als gevolg van ingespoelde humeuze stoffen. Soms is tussen de bovengrond en de inspoelingshorizont een loodzandlaag aanwezig. Deze veldpodzolgronden zijn veelal aanwezig in de lage heidevelden, die nu vrijwel allemaal ontgonnen zijn (de Bakker, 1966). De grondwatertrap in het plangebied is VI. Dit betekent over het algemeen dat er sprake is van een vochtige tot droge bodem, waarbij de gemiddeld hoogste grondwaterstand tussende 40 en 80 cm –Mv bedraagt en de gemiddeld laagste grondwaterstand dieper 120 cm –Mv voorkomt. Vanuit archeologisch oogpunt betekenen dergelijke grondwaterstanden dat zowel organische (zaken als leer, hout) als anorganische resten in de bodem geconserveerd kunnen zijn gebleven. Voor wat betreft
8
onverbrande organische resten moet wel het voorbehoud worden gemaakt, dat deze door schommelingen in de grondwaterstand en oxidatie kunnen zijn aangetast.
9
7. Archeologische verwachting en bekende waarden Wettelijk beschermd monument
Nee
AMK terrein
Nee
Verwachting gemeentelijke kaart
Hoog
Archeologische waarden en/of informatie
Nee
Archeologische verwachting Het plangebied heeft volgens het centraal archeologisch informatiesysteem (Archis) van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) geen archeologisch wettelijk beschermde status en is ook niet opgenomen op de Archeologische MonumentenKaart (AMK). Op de gemeentelijke beleidskaart heeft het plangebied een hoge archeologische verwachting vanwege de ligging op een grondmorene afgedekt door dekzandafzettingen (bijlage 1). Archeologische bekende waarden Binnen het plangebied heeft zover bekend nog geen archeologisch onderzoek plaatsgevonden en ook ontbreken vondsten in het plangebied. In de omgeving van het plangebied zijn wel gegevens bekend. • 290 m ten zuiden van het plangebied is een plangebied is een terrein van waarde aangeduid (AMK terrein 14324). Binnen dit terrein zijn op meerdere plekken archeologische vondsten gedaan, variërende van resten bewerkt vuursteen en aardewerk (vondstmeldingen 2799348100 en 3096300100. De hoeveelheid vondsten die van dit terrein afkomstig zijn, zijn dusdanig dat de aanwezigheid van een nederzetting binnen dit gebied zeer waarschijnlijk is. Direct ten noorden en oosten van dit AMK-terrein zijn nog twee vondstmeldingen van vuursteenfragmenten bekend (vondstmeldingen 2799356100, 2799364100, 3003239100 en 3003230100).
• 100 m ten oosten van het plangebied langs de Borgerderweg (N34) is in 2017 archeologisch vooronderzoek uitgevoerd in het kader van de wegverbreding van de N34 en de aanleg van een fietspad. Uit het onderzoek is gebleken dat delen van het plangebied verstoord zijn geraakt als gevolg van graafwerkzaamheden, maar dat er lokaal ook podzolprofielen in de top van het dekzand aanwezig zijn. Voor de gebieden waar nog podzolen aanwezig zijn, zijn vervolgstappen aangeraden, maar onbekend is of deze ook daadwerkelijk hebben plaatsgevonden (onderzoeksmelding 4543455100, 4548194100, Nijdam, 2017). • 500 m ten westen van het plangebied is bij een veldkartering een Fels-Rechtekbeil uit het Midden Neolithicum – Bronstijd aangetroffen (vonddstmelding 3002907100). Archeologisch gezien valt uit bovenstaande af te leiden dat in de omgeving van het plangebied met name sprake is van een prehistorisch landschap, waar in ieder geval bewoningssporen in het Mesolithicum, Neolithicum en Bronstijd aanwezig zijn. Het is tevens niet uitgesloten dat resten uit andere archeologische perioden aanwezig zijn, maar deze zijn vooralsnog niet aangetroffen.
Op basis van het uitgevoerde onderzoek vlakbij het gebied valt af te leiden dat de archeologische verwachting hoofdzakelijk bepaald wordt door het oude reliëf van stuwwalruggen en dekzandruggen en de intactheid van de bodemopbouw, die met name bepaald is op grond van de aanwezigheid van in- en uitspoelingshorizonten. Vanwege het ontbreken van informatie over gravend onderzoek is vrijwel niets bekend over complextypen in de omgeving van het terrein. Er wordt wel gesproken van grafheuvels, waarmee in ieder geval rekening gehouden kan worden met begravingen. Nederzettingen en eventuele celtic fields behoren echter ook tot de mogelijkheden.
10
8. Historische situatie, huidig gebruik en bodemverstoringen Historische bebouwing
Nee
Historisch gebruik
Heide
Huidig gebruik
Akker
Bodemverstoringen
Landbewerking en egalisatie
Historische situatie De oudst geraadpleegde kaart, waar het plangebied op staat, dateert uit 1811-1832 (bron: Beeldbank RCE). Op deze kaart – het kadastrale Minuutplan – is het plangebied een niet ontgonnen heideveld, aldus de Oorspronkelijk Aanwijzende Tafels (OAT, bijlage van de Kadastrale Minuut). Dit beeld verandert niet tot en met een topografische kaart uit 1900. Wel valt op dat op de topografische kaart uit 1880 (figuur 4) steilranden in het plangebied zijn aangeduid. Vanaf 1900 zijn deze steilranden niet meer ingetekend. Mogelijk is er sprake van een egalisatie dat is uitgevoerd bij een ontginning of herverkaveling. Vanaf 1930 is te zien dat het plangebied in een agrarisch gebied ligt en dat er verkaveling heeft plaatsgevonden. Op de kaart uit 1955 is te zien dat er twee brede watergangen in het plangebied aanwezig zijn, die noord-zuid georiënteerd zijn. Deze watergangen zijn gedempt vanaf 1980. Militair erfgoed Op basis van de Indicatieve Kaart Militair Erfgoed (IKME) is het plangebied geen onderdeel van een bekend verdedigingswerk of slagveld. Er kunnen wel resten worden verwacht van kleinere objecten en structuren zoals veldgraven, onderduikholen en crashlocaties. Er zijn geen directe aanwijzingen bekend om dergelijke complexen te verwachten (bron: www.vergeltungswaffen.nl; www.tracesofwar.nl; www.bunkerinfo.nl).
Huidig gebruik en bodemverstoringen Het plangebied is in gebruik als grasland en er zijn geen bodemverstoringen bekend. Op een luchtfoto uit 2016 valt af te leiden dat het plangebied braak ligt. Dit hangt waarschijnlijk samen met het actueel grondgebruik ten behoeve van het winnen van graszoden (bron: eigenaar van het terrein). Er zijn aanwijzingen dat er sprake is van een ontgronding of egalisatie in het plangebied. Op een topografische kaart uit 1880 zijn ter plaatse van het plangebied steilranden weergegeven. Op het recente AHN is het maaiveld in het plangebied nagenoeg vlak. Voor wat betreft milieukundig onderzoek hebben er in het verleden geen saneringen of voor zover bekend geen ontgrondingen plaatsgevonden in het plangebied (bron: www.bodemloket.nl). In het plangebied zijn mogelijk verstoringen te verwachten die samenhangen met het regulier agrarisch landgebruik in het gebied (afplaggen en winnen van zoden) en de historische activiteiten (ontginnen van het heidegebied).
11
Figuur 3: Uitsnede van de kadastrale Minuutplan uit 1811-32. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. Bron: Beeldbank RCE
Figuur 4: Detailuitsnede van een topografische kaart uit 1880. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. Bron: www.topotijdreis.nl
12
Figuur 5: Detailuitsnede van een topografische kaart uit 1900. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. Bron: www.topotijdreis.nl
Figuur 6: Detailuitsnede van een topografische kaart uit 1930. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. Bron: www.topotijdreis.nl
13
Figuur 7: Detailuitsnede van een topografische kaart uit 1955. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. Bron: www.topotijdreis.nl
Figuur 8: Detailuitsnede van een topografische kaart uit 1980. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. Bron: www.topotijdreis.nl
14
Figuur 9: Detailuitsnede van een topografische kaart uit 1997. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. Bron: www.topotijdreis.nl
Figuur 10: Recente luchtfoto van het plangebied. Bron: www.pdok.nl
15
9. Gespecificeerde archeologische verwachting Kans op archeologische waarden
Hoog
Periode
Laat-Paleolithicum – Middeleeuwen
Complextypen
Nederzettingen, sporen van landgebruik, grafvelden In de top van het dekzand
Stratigrafische positie
Aanwezigheid en dichtheid Het plangebied ligt op basis van de geomorfologische kaart en het AHN op een grondmorene die met dekzand is afgedekt. Ten noordoosten strekt zich een wat lager gelegen deel uit. Op grond van een relatief hoge ligging van de welving in een relatief laag en vochtig landschap, moet de welving een aantrekkelijke locatie geweest zijn voor (pre-)historische bewoning. Op basis van de ouderdom van de verwachte afzettingen in het gebied kunnen theoretisch vindplaatsen uit de periode LaatPaleolithicum – Late Middeleeuwen aanwezig zijn. Met name resten uit de steentijden en de Bronstijd kunnen worden verwacht, mede gezien de vondsten in de directe omgeving van het plangebied. Het aantreffen van nederzettingsresten uit de Nieuwe tijd in het plangebied is niet waarschij nlijk aangezien op basis van historisch kaartmateriaal geen oude bebouwing of landgebruik wordt verwacht. Stratigrafische positie Het archeologisch relevante niveau ligt vlak onder het maaiveld en wordt gevormd door de top van een dun pakket dekzandafzettingen, dat op keileem ligt. In het dekzand kunnen sporen van bodemvorming aanwezig zijn, die indicatief zijn voor de mate van intactheid van eventuele archeologische resten. De top van het dekzand kan in het plangebied reeds op 50 cm –Mv liggen, evenals eventuele archeologische resten.
Door deze relatief ondiepe ligging in combinatie met de relatief jonge ontginning van het gebied en de winning van graszoden in het plangebied bestaat de kans dat dit niveau door bodemingrepen is aangetast. Complextypen Voor wat betreft de periode Laat-Paleolithicum – Late Middeleeuwen kunnen nederzettingsterreinen worden verwacht, hetzij in de vorm van (seizoensgebonden) jachtkampementen, hetzij in de vorm van een meer sedentaire bewoningsvorm (boerderijen). Ook kunnen grafvelden en sporen van landgebruik (waaronder vanaf de IJzertijd zogenaamde Celtic Fields) worden aangetroffen. Nederzettingscomplexen kunnen zich kenmerken door een vondstlaag of dichte vondstenstrooiing van onder andere fragmenten aardewerk en bewerkt vuursteen, hetgeen met name afhankelijk is van de langdurigheid en/of intensiteit van eventuele bewoning op die plek. Daarentegen zullen sporen van kortstondige bewoning, landgebruik en grafvelden zich kenmerken door (kleinschalige) grondsporen in plaats van de aanwezigheid van vondstmateriaal. Derhalve kan over de aanwezigheid van laatstgenoemde complexen enkel uitspraken gedaan worden op basis van de opbouw en de mate van intactheid van de bodem.
16
10. Resultaten veldonderzoek Onderzoeksmethodiek Het doel van het booronderzoek is het toetsen van de gespecificeerde archeologische verwachting in het plangebied, zoals deze is opgesteld in Hoofdstuk 9. Hiertoe is in het plangebied een verkennend booronderzoek uitgevoerd (conform het Plan van Aanpak; Melman, 2021). De boringen zijn daarbij gebruikt om de bodemopbouw, de mate van intactheid daarvan te bepalen. Op basis van deze gegevens wordt antwoord gegeven op de onderzoeksvragen zoals opgesteld in hoofdstuk 2 van dit rapport. In totaal zijn in het plangebied vijf boringen gezet (boring 1 tot en met 5). De boringen hebben een diepte van maximaal 110 cm –Mv en zijn handmatig gezet met behulp van een Edelmanboor met een diameter van 7 cm. Bij boringen waarvan sprake is van een nagenoeg intacte bodem (minimaal een B-horizont) is met een edelmanboor van 15 cm een monster genomen. De monsters zijn nat gezeefd over een zeef van 2 mm en het residu is visueel geïnspecteerd op de aanwezigheid van archeologische indicatoren. De boringen zijn gefotografeerd en beschreven volgens de NEN5104 en de Archeologische Standaard Boorbeschrijvingsmethode (ASB; SIKB 2008). Foto’s van de boringen zijn terug te vinden in bijlage 7, de beschrijvingen in bijlage 8. De locatie van de boringen is met een meetlint bepaald aan de hand van de bestaande topografie in het plangebied.
De hoogteligging van de boringen is bepaald aan de hand van het AHN3 (bijlage 3). Veldwaarnemingen Het plangebied omvat een akker waar graszoden op worden gekweekt. Er zijn geen maaiveldhoogteverschillen zichtbaar. Foto’s van het plangebied ten tijde van het veldonderzoek zijn weergegeven in figuur 11.
Figuur 11: Foto's van het plangebied ten tijde van het veldonderzoek (27-01-2021).
17
Bodemopbouw en lithologie Onder in de boringen is vanaf een diepte van 30 tot 75 cm –Mv (20,4 – 20,8 m +NAP) witgrijs sterk zandig leem aangetroffen. Het leem is kalkarm en bevat een grove bijmenging aan grind en stenen. De stenen kennen zelfs een diameter van 5 cm en omvatten onder andere zandsteen en vuursteen. Dit leem is keileem en behoort geologisch gezien tot de Formatie van Drente (De Mulder e.a., 2003). Bovenop het leem is zand aangetroffen, dat matig siltig is, kalkloos en goed gesorteerd. Vermoedelijk betreft het sediment dekzand, dat onder invloed van de wind in de laatste ijstijd is afgezet. Het zand wordt vanaf een diepte van 18 tot 35 cm –Mv (20,8 – 21,1 m +NAP) aangetroffen. In het zand zijn sporen van roestvorming waar te nemen, die wijzen op variërende doch relatief hoge grondwaterstanden in de bodem. De roestvorming is vermoedelijk het gevolg van het neerslaan van opgelost ijzer uit hangwater, dat op het keileem stagneert en met het grondwater afgevoerd wordt naar de lager gelegen delen van het landschap. Boven op het zand bevindt zich een matig humeus pakket zand, dat een dikte kent van circa 18 tot 35 cm. Het betreft een vermoedelijk modern omgewerkt pakket, getuige het aantreffen van kleine fragmenten baksteen. Vermoedelijk heeft deze omwerking plaatsgevonden tijdens de ontginning van het gebied en het omwerken en afplaggen van het plangebied.
Ter plaatse van boring 3 en 4 is in de top van het dekzand bruin gekleurd. Dit betreft een inspoelingshorizont (B-horizont) en is indicatief voor de intactheid van de top van het dekzand. In boring 4 is zelf een 3 cm dikke donkerbruine, zwak humeuze laag. Dit betreft mogelijk een restant van een A-horizont. Ter plaatse van boring 1 2 en 5 ligt de moderne bouwvoor scherp op de dekzandafzettingen. Hier zijn in de top geen sporen bodemvorming in de top van het dekzand aanwezig. Archeologische indicatoren Er zijn geen archeologische indicatoren aangetroffen in de monsters. Archeologische interpretatie Op basis van de resultaten van het veldonderzoek ligt het plangebied op een grondmorene, afgedekt met dekzand. Het oorspronkelijk reliëf is echter in het terrein niet meer goed te zien. Op basis van de boringen en de topografische kaarten is het terrein oorspronkelijk meer reliëfrijk geweest. In het noorden en zuiden van het plangebied blijkt namelijk dat de top van het dekzand is omgewerkt tot in de Cg-horizont. Dit vermoedelijk tijdens de ontginningen en/of afplagwerkzaamheden ten behoeve van de winning van zoden gebeurt. De oorspronkelijk aanwezige bodemopbouw verdwenen (circa 40 cm van de top van het dekzand), vermoedelijk zodanig dat een archeologisch bodemarchief hier verdwenen is. De kans dat hier nog intacte resten (lees: grondsporen) aanwezig zullen zijn, is hiermee klein.
Derhalve kan de archeologische verwachting in het noorden en zuiden van het plangebied voor de periode Laat-Paleolithicum tot en met Late Middeleeuwen worden bijgesteld naar laag. In het midden van het plangebied is wel een vrijwel intacte top van het dekzand aangetroffen, getuige de aanwezigheid van een B-horizont in de top. Vermoedelijk is dit deel van het plangebied oorspronkelijk lager gelegen en is dit deel bij de ontginning of plagwerkzaamheden minder aangetast. In dit deel van het plangebied kan nog een archeologisch sporen- en vondstenniveau aanwezig zijn. Hier is de hoge archeologische verwachting uit het bureauonderzoek bevestigd.
18
11. Beantwoording onderzoeksvragen 1.
Hoe heeft het plangebied oorspronkelijk in het natuurlijk landschap gelegen? Op basis van de resultaten van het veldonderzoek is vastgesteld dat het plangebied op een met dekzand afgedekte grondmorene ligt.
2.
Zijn er binnen de bodemopbouw archeologisch relevante niveaus te onderscheiden en hoe diep liggen deze? De top van het dekzand geldt als archeologisch relevante niveau. De top van het dekzand is aangetroffen vanaf een diepte van 18 tot 35 cm –Mv (20,8 – 21,1 m +NAP).
3.
In hoeverre zijn de archeologisch relevante niveaus nog intact (verstoring, erosie, afdekkend substraat)? In boringen 3 en 4 zijn in de top van het dekzand een B-horizont aangetroffen. De aanwezigheid van sporen van bodemvorming is indicatief voor intactheid van de ondergrond. In boring 1, 2 en 5 ontbreken sporen van bodemvorming, de recente bouwvoor ligt scherp op de Cg-horizont. Hier is sprake van een omwerking of afgraving waarbij het archeologisch relevante niveau verstoord is geraakt.
4.
Wat is de archeologische verwachting van het plangebied en in hoeverre is deze te differentiëren in laag, middelhoog en hoog? In het noorden en zuiden van het plangebied geldt een lage archeologische verwachting. Hier is de top van het dekzand verstoord geraakt, getuige het ontbreken van sporen van bodemvorming en de scherpe overgang naar de recente bouwvoor. Bij de verstoring van het dekzand zijn eventuele archeologisch sporen en/of vondsten ook verstoord geraakt. In het midden van het plangebied is de top van het dekzand nog wel intact. Hier is een Bhorizont, en in boring 4 zelfs een restant van een A-horizont, nog intact aanwezig. De hoge archeologische verwachting in dit deel van het plangebied is hierom bevestigd.
19
12. Conclusie en Advies Conclusie Op basis van het bureauonderzoek is vastgesteld dat voor het plangebied een hoge verwachting geldt op de aanwezigheid van archeologische resten uit de periode Laat Paleolithicum tot en met de Late Middeleeuwen. Deze verwachting is gebaseerd op de landschappelijke ligging van het plangebied op een grondmorene c.q. lage stuwwal. In de omgeving zijn fragmenten bewerkt vuursteen en aardewerk aangetroffen, die in ieder geval wijzen op de aanwezigheid van menselijke activiteiten in het Mesolithicum, Neolithicum en Bronstijd. Op basis van historisch kaartmateriaal is vastgesteld dat het plangebied vermoedelijk altijd onbebouwd is geweest. Het oudst geraadpleegde kaartmateriaal van het plangebied uit het begin van de 19e eeuw laat ter plaatse van het plangebied heideveld zien. Ook op jonger kaartmateriaal staat geen bebouwing aangegeven, waardoor voor de Nieuwe tijd daarom een lage verwachting op het aantreffen van archeologische (nederzettings)resten bestaat. Op basis van de resultaten van het veldonderzoek ligt het plangebied op een grondmorene, afgedekt met dekzand. In het noorden en zuiden van het plangebied blijkt namelijk dat de top van het dekzand is omgewerkt tot in de Cg-horizont. Dit vermoedelijk tijdens de ontginningen en/of afplagwerkzaamheden ten behoeve van de winning van zoden gebeurt.
De kans dat in dit deel van het plangebied nog intacte resten (lees: grondsporen) aanwezig zullen zijn, is hiermee klein. Derhalve kan de archeologische verwachting in het noorden en zuiden van het plangebied voor de periode LaatPaleolithicum tot en met Late Middeleeuwen worden bijgesteld naar laag. In het midden van het plangebied is wel een vrijwel intacte top van het dekzand aangetroffen, getuige de aanwezigheid van een B-horizont in de top. Vermoedelijk is dit deel van het plangebied oorspronkelijk lager gelegen en is dit deel bij de ontginning of plagwerkzaamheden minder aangetast. In dit deel van het plangebied kan nog een archeologisch sporen- en vondstenniveau aanwezig zijn. Hier is de hoge archeologische verwachting uit het bureauonderzoek bevestigd. Advies Op basis van de resultaten van het veldonderzoek geldt er deels een hoge en deels een lage verwachting in het plangebied. Wij adviseren, indien mogelijk, om de geplande bodemingrepen ter plaatse van de zone met een lage archeologische verwachting te plannen. Wij adviseren in deze zone om geen vervolgonderzoek uit te voeren. Hier geldt wel dat mocht er bij graaf- of sloopwerkzaamheden toch mogelijk archeologisch relevant waarden naar boven komen, de uitvoerder wettelijk verplicht is deze direct te melden bij de bevoegde overheid (conform de Erfgoedwet 2016, artikel 5.10 en 5.11).
Ter plaatse van de zone met een hoge archeologische verwachting moet vanaf een diepte van 10 cm Mv rekening worden gehouden met de aanwezigheid van archeologische waarde (circa 2200 m2). Hierdoor blijft een buffer van circa 10 cm tussen het archeologisch relevante niveau en de graafwerkzaamheden. Indien er graafwerkzaamheden dieper dan die 10 cm -Mv zullen plaatsvinden, adviseren wij om de archeologische verwachting aanvullend te toetsen door middel van een archeologisch onderzoek in de karterende fase. Dit onderzoek kan het beste plaatsvinden in de vorm van een karterend booronderzoek, eventueel inclusief een veldkartering. Bovenstaande vormt een advies. Op grond van de resultaten van het rapport en het advies zal het bevoegd gezag (de gemeente Borger-Odoorn) een selectiebesluit nemen over de daadwerkelijke omgang met eventueel aanwezige archeologische waarden binnen het plangebied.
20
13. Geraadpleegde bronnen Archeologische kaarten en databestanden • Archeologische Monumenten Kaart (AMK), Rijksdienst voor Cultureel erfgoed (RCE), Amersfoort, 2007. • Archeologisch Informatie Systeem III (Archis3), Rijksdienst voor Cultureel erfgoed (RCE), Amersfoort, 2016. • Verwachtings- en beleidskaart voormalige gemeente Borger-Odoorn • www.ahn.nl • www.ruimtelijkeplannen.nl • • • • • • •
www.bodemloket.nl bagviewer.kadaster.nl Www.ikme.nl www.vergeltungswaffen.nl Www.tracesofwar.nl www.bunkerinfo.nl www.pdok.nl
Afbeeldingenlijst Figuur 1: Ligging van het plangebied (met rode lijnen aangegeven). Bron: www.pdok.nl. .......................4 Figuur 2: Beoogde toekomstige indeling in het plangebied. Bron: R.O. Advies .........................................5 Figuur 3: Uitsnede van de kadastrale Minuutplan uit 1811-32. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. Bron: Beeldbank RCE ........................................................................................................ 12 Figuur 4: Detailuitsnede van een topografische kaart uit 1880. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. Bron: www.topotijdreis.nl ................................................................................................ 12 Figuur 5: Detailuitsnede van een topografische kaart uit 1900. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. Bron: www.topotijdreis.nl ................................................................................................ 13 Figuur 6: Detailuitsnede van een topografische kaart uit 1930. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. Bron: www.topotijdreis.nl ................................................................................................ 13 Figuur 7: Detailuitsnede van een topografische kaart uit 1955. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven.
Bron: www.topotijdreis.nl ................................................................................................ 14 Figuur 8: Detailuitsnede van een topografische kaart uit 1980. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. Bron: www.topotijdreis.nl ................................................................................................ 14 Figuur 9: Detailuitsnede van een topografische kaart uit 1997. Het plangebied is met rode lijnen weergegeven. Bron: www.topotijdreis.nl ................................................................................................ 15 Figuur 10: Recente luchtfoto van het plangebied. Bron: www.pdok.nl .................................................. 15 Figuur 11: Foto's van het plangebied ten tijde van het veldonderzoek (27-01-2021). ........................... 17 Literatuur • Alterra, 2005, de geomorfologische kaart van Nederland, Wageningen • Bakker, H. de, 1966. De subgroepen van het systeem voor bodemclassificatie voor Nederland. In: Boor en Spade. • Bakker, H. de en J. Schelling, 1989. Systeem van bodemclassificatie voor Nederland. De hogere niveaus. Wageningen. • Berendsen, H.J.A., 2005. Landschappelijk Nederland. Assen (Fysische Geografie van Nederland). 2e druk. • Berendsen, H.J.A., 2000. De vorming van het land. Assen (Fysische geografie van Nederland). Vierde, geheel herziene druk. 21
• Finke, P.A., D.J. Groot-Obbink, H. Rosing en F. de Vries, 1996. Actualisatie Gt-kaarten 1 : 50000 Drents deel kaartbladen 16 Oost (Steenwijk) en 17 West (Emmen). Wageningen, DLO-Staring Centrum (sc-dlo). Rapport 439. • Melman, J.G.E., 2021. Plan van Aanpak. Inventariserend veldonderzoek, verkennende fase. Ees, Middenweg. Transect, Nieuwegein. • Mulder, E.F.J., M.C. Geluk, I.L. Ritsema, W.E. Westerhoff en T.E. Wong, 2003. De ondergrond van Nederland. Houten. • Nijdam, L.C., 2017. Exloo, Odoorn, Verbreding erftoegangsweg en aanleg fietspad langs de N34 (gemeente Borger-Odoorn). ArGeoBoor rapport.
22
Bijlage 1: Archeologische verwachtingskaart van de gemeente Borger-Odoorn
23
24
Bijlage 2: Geomorfologische kaart
25
Bijlage 3: Hoogtekaart
26
Bijlage 4: Hoogtekaart - detail
27
Bijlage 5: Archeologische waardenkaart
28
Bijlage 6: Boorpuntenkaart en verwachting
29
Bijlage 7: Foto’s van de boringen Hieronder volgen foto’s van enkele boringen. De boorkernen op onderstaande foto’s zijn per blok van 50 cm van links naar rechts uitgelegd, waarbij het diepste punt naar boven wijst (per 50 cm).
Boring 1
Boring 2
30
Boring 3
Boring 4
31
Boring 5
32
Bijlage 8: Boorbeschrijvingen
33
boring: 201004-1 beschrijver: JM, datum: 27-1-2021, X: 251.251,00, Y: 545.640,00, precisie locatie: 1 cm, coördinaatsysteem: Rijksdriehoeksmeting, kaartblad: 17F, hoogte: 21,10, precisie hoogte: 1 cm, referentievlak: Normaal Amsterdams Peil, methode hoogtebepaling: AHN bestand, provincie: Drenthe, gemeente: Borger-Odoorn, plaatsnaam: Ees, opdrachtgever: R.O. Advies, uitvoerder: Transect b.v.
0 cm -Mv / 21,10 m +NAP Algemeen: aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, matig humeus, donkerbruingrijs, matig fijn, kalkloos, interpretatie: dekzand Bodemkundig: interpretatie: bouwvoor Opmerking: matig grindig, lemig
18 cm -Mv / 20,92 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, bruin, zandbrokken, matig fijn, kalkloos, interpretatie: dekzand Bodemkundig: interpretatie: verploegd
30 cm -Mv / 20,80 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: leem, sterk zandig, matig grindig, geelgrijs, kalkloos, interpretatie: keileem, grondmorene Bodemkundig: C-horizont
Einde boring op 80 cm -Mv / 20,30 m +NAP
boring: 201004-2 beschrijver: JM, datum: 27-1-2021, X: 251.269,00, Y: 545.669,00, precisie locatie: 1 cm, coördinaatsysteem: Rijksdriehoeksmeting, kaartblad: 17F, hoogte: 21,20, precisie hoogte: 1 cm, referentievlak: Normaal Amsterdams Peil, methode hoogtebepaling: AHN bestand, provincie: Drenthe, gemeente: Borger-Odoorn, plaatsnaam: Ees, opdrachtgever: R.O. Advies, uitvoerder: Transect b.v.
0 cm -Mv / 21,20 m +NAP Algemeen: aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, matig humeus, donkerbruingrijs, matig fijn, kalkloos, interpretatie: dekzand Bodemkundig: interpretatie: bouwvoor Archeologie: enkel fragment bouwpuin (onbepaald) Opmerking: enkele baksteenspikkel
20 cm -Mv / 21,00 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, geelgrijs, matig fijn, kalkloos, interpretatie: dekzand Bodemkundig: C-horizont met roestvlekken, veel Fe-vlekken
45 cm -Mv / 20,75 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: geleidelijk (0,3-3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, bruin, matig fijn, kalkloos, interpretatie: dekzand
50 cm -Mv / 20,70 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: geleidelijk (0,3-3 cm) Lithologie: leem, sterk zandig, witgrijs, kalkloos, interpretatie: keileem, grondmorene Bodemkundig: C-horizont
Einde boring op 80 cm -Mv / 20,40 m +NAP
boring: 201004-3 beschrijver: JM, datum: 27-1-2021, X: 251.304,00, Y: 454.653,00, precisie locatie: 1 cm, coördinaatsysteem: Rijksdriehoeksmeting, kaartblad: 17F, hoogte: 21,00, precisie hoogte: 1 cm, referentievlak: Normaal Amsterdams Peil, methode hoogtebepaling: AHN bestand, provincie: Drenthe, gemeente: Borger-Odoorn, plaatsnaam: Ees, opdrachtgever: R.O. Advies, uitvoerder: Transect b.v.
0 cm -Mv / 21,00 m +NAP Algemeen: aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, matig humeus, donkergrijs, matig fijn, kalkloos, interpretatie: dekzand Bodemkundig: interpretatie: bouwvoor Opmerking: matig grindig
18 cm -Mv / 20,82 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: geleidelijk (0,3-3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, bruin, matig fijn, kalkloos, interpretatie: dekzand Bodemkundig: B-horizont
52 cm -Mv / 20,48 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: geleidelijk (0,3-3 cm) Lithologie: leem, sterk zandig, geelgrijs, kalkloos, interpretatie: keileem, grondmorene Bodemkundig: C-horizont, veel Fe-vlekken
Einde boring op 80 cm -Mv / 20,20 m +NAP
1
boring: 201004-4 beschrijver: JM, datum: 27-1-2021, X: 251.288,00, Y: 545.621,00, precisie locatie: 1 cm, coördinaatsysteem: Rijksdriehoeksmeting, kaartblad: 17F, hoogte: 21,10, precisie hoogte: 1 cm, referentievlak: Normaal Amsterdams Peil, methode hoogtebepaling: AHN bestand, provincie: Drenthe, gemeente: Borger-Odoorn, plaatsnaam: Ees, opdrachtgever: R.O. Advies, uitvoerder: Transect b.v.
0 cm -Mv / 21,10 m +NAP Algemeen: aard ondergrens: abrupt (<0,3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, matig humeus, donkergrijs, matig fijn, kalkloos, interpretatie: dekzand Bodemkundig: interpretatie: bouwvoor
27 cm -Mv / 20,83 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: abrupt (<0,3 cm), aard ondergrens: diffuus (3-10 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, zwak humeus, donkerbruin, matig fijn, kalkloos, interpretatie: dekzand Bodemkundig: A-horizont
30 cm -Mv / 20,80 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: diffuus (3-10 cm), aard ondergrens: diffuus (3-10 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, bruin, matig fijn, kalkloos, interpretatie: dekzand Bodemkundig: B-horizont
45 cm -Mv / 20,65 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: diffuus (3-10 cm), aard ondergrens: geleidelijk (0,3-3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, geelbruin, matig fijn, kalkloos, interpretatie: dekzand Bodemkundig: C-horizont met roestvlekken
75 cm -Mv / 20,35 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: geleidelijk (0,3-3 cm) Lithologie: leem, sterk zandig, witgrijs, kalkloos, interpretatie: keileem, grondmorene Bodemkundig: C-horizont
Einde boring op 110 cm -Mv / 20,00 m +NAP
boring: 201004-5 beschrijver: JM, datum: 27-1-2021, X: 251.324,00, Y: 454.609,00, precisie locatie: 1 cm, coördinaatsysteem: Rijksdriehoeksmeting, kaartblad: 17F, hoogte: 21,10, precisie hoogte: 1 cm, referentievlak: Normaal Amsterdams Peil, methode hoogtebepaling: AHN bestand, provincie: Drenthe, gemeente: Borger-Odoorn, plaatsnaam: Ees, opdrachtgever: R.O. Advies, uitvoerder: Transect b.v.
0 cm -Mv / 21,10 m +NAP Algemeen: aard ondergrens: geleidelijk (0,3-3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, matig humeus, donkergrijs, matig fijn, weinig wortelresten, kalkloos, interpretatie: dekzand Bodemkundig: interpretatie: bouwvoor Opmerking: matig grindig
35 cm -Mv / 20,75 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: geleidelijk (0,3-3 cm), aard ondergrens: geleidelijk (0,3-3 cm) Lithologie: zand, zwak siltig, geelbruin, matig fijn, kalkloos, interpretatie: dekzand Bodemkundig: C-horizont met roestvlekken, veel Fe-vlekken
55 cm -Mv / 20,55 m +NAP Algemeen: aard bovengrens: geleidelijk (0,3-3 cm) Lithologie: leem, sterk zandig, witgrijs, kalkloos, interpretatie: keileem, grondmorene Bodemkundig: C-horizont
Einde boring op 80 cm -Mv / 20,30 m +NAP
2
Verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de Middenweg te Ees
Opdrachtgever: Projectcode: Datum: Status:
RO advies 11327 27 oktober 2020 definitief
Verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de Middenweg te Ees
Opdrachtgever: Contactpersoon: Titel: Projectcode: Publicatiedatum: Projectleider: Auteur:
R.O. advies de heer D Verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de Middenweg te Ees 11327 27 oktober 2020 dhr. ing. A. dhr. ing. A.
Status:
definitief
ASMA BV Bareveld 5 9512 SB Nieuwediep telefoon: e-mail: info@asmabv.nl website: www.asmabv.nl Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden vermenigvuldigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze dan ook, zonder voorafgaande toestemming van ASMA BV, KvK 60650192). ÓASMA BV Op opdrachten aan ASMA BV is De Nieuwe Regeling 2011 (Rechtsverhouding opdrachtgever-architect, ingenieur en adviseur DNR 2011) van toepassing.
11327
pagina ! 2 van ! 12
Verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de Middenweg te Ees
pagina ! 3 van ! 12
INHOUDSOPGAVE 1. INLEIDING
5
2. VOORONDERZOEK
6
2.1. Algemene gegevens 2.1.1. onderzoekslocatie 2.1.2. opdrachtgever
6 6 6
2.2. Huidige situatie
7
2.3. Historische situatie
8
2.4. Voorgaande onderzoeken
8
2.5. Toekomstige situatie
8
2.6. Bodemopbouw en geohydrologie
8
2.7. Conclusie vooronderzoek
8
3. HYPOTHESE EN ONDERZOEKSOPZET
9
3.1. Onderzoeksstrategie
9
3.2. Boringen en peilbuizen
9
3.3. Monstername en analyses
9
4. RESULTATEN
10
4.1. Lokale bodemopbouw en zintuiglijke waarnemingen
10
4.2. Analyseresultaten 4.2.1. Toetsingscriteria 4.2.2. Toetsingsresultaten 4.2.3.Beschrijving verontreinigingsituatie
10 10 10 11
5. CONCLUSIES EN AANBEVELINGEN
12
11327
Verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de Middenweg te Ees
Bijlagen Bijlage 1 Bijlage 2 Bijlage 3 Bijlage 4 Bijlage 5 Bijlage 6 Bijlage 7
: Situering van de onderzoekslocatie : Overzicht van het onderzoeksterrein : Uittreksel uit de kadastrale kaart : Boorstaten : Analyserapporten : Toetsing analyseresultaten : Kadastraal bericht object
11327
pagina ! 4 van ! 12
Verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de Middenweg te Ees
pagina ! 5 van ! 12
1. INLEIDING In verband met de voorgenomen aankoop is, in opdracht van RO advies, door ASMA BV een verkennend onderzoek naar bodemverontreiniging uitgevoerd ter plaatse van de Middenweg te Ees. De onderzoekslocatie heeft een oppervlakte van ongeveer 2665 m2. De situering van de onderzoekslocatie is weergegeven op bijlage 1. Het verkennend onderzoek heeft als doel de milieuhygiënische kwaliteit van de bodem te bepalen. Het veldwerk inzake het verkennend bodemonderzoek is uitgevoerd op 19 oktober 2020. Voor de uitvoering van de veldwerkzaamheden is aangesloten bij de van toepassing zijnde protocollen 2001 en 2002. ASMA BV is een onafhankelijk, door de overheid erkend, adviesbureau en heeft geen organisatorische en/ of juridische connecties met de opdrachtgever en is geen eigenaar van de onderzoekslocatie. Daarnaast heeft de uitslag van het onderzoek geen positieve of negatieve invloed op ASMA BV. In dit rapport worden achtereenvolgens behandeld: - de achtergronden van het onderzoek (hoofdstuk 2); - de hypothese en onderzoeksopzet (hoofdstuk 3) - de veld- en laboratoriumresultaten (hoofdstuk 4); - de conclusies en aanbevelingen (hoofdstuk 5).
11327
pagina ! 6 van ! 12
Verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de Middenweg te Ees
2. VOORONDERZOEK 2.1. Algemene gegevens 2.1.1. onderzoekslocatie de heer zie eigenaar Middenweg Ees Borger-Odoorn Drenthe Borger D 4466 X 251265 / Y 545443 76985 2665
Eigenaar: Gebruiker: Adres: Plaats: Gemeente: Provincie: Kadastrale gemeente: Kadastrale sectie: Kadastraal nummer: RD-coördinaten: Oppervlakte perceel (m2): Oppervlakte onderzoekslocatie (m2): 2.1.2. opdrachtgever
R.O. Advies de heer D. Hunzedal 43 9531 GB Borger
Opdrachtgever: Contactpersoon: Adres: Postcode: Woonplaats:
In bijlage 3 is een uittreksel uit de kadastrale kaart opgenomen. De eigendomsgegevens zijn opgenomen in bijlage 7. Tabel: 1. standaard vooronderzoek (hoofdstuk 6 uit NEN5725) te verzamelen informatie aan- periode (deel)- aanvullende wezig (vanaf locatie informatie 1900) bekend
bron UBI-code (indien van toepassing)
1) voormalig bodemgebruik
1, 2
2) huidig bodemgebruik
1900heden
1. agrarisch
ja
2. bedrijfsactiviteiten
nee
1, 2, 3
3. opslagtanks
nee
1, 3
4.ophogingen, dempingen, stortingen nee 5. ondergrondse nee objecten 6. kans op het aantreffen van asbest nee
1, 2, 3
1. weiland
nee
4
2. aawezigheid asbest
nee
1, 4
3. opslagtanks
nee
1, 3, 4
4. (half)verhardingslagen nee
1, 4
1, 3 1, 3
11327
pagina ! 7 van ! 12
Verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de Middenweg te Ees
te verzamelen informatie 3) toekomstig bodemgebruik
aan- periode (deel)- aanvullende wezig (vanaf locatie informatie 1900) bekend
bron UBI-code (indien van toepassing)
nee
1
2. nieuwbouwplannen nee
1
1. herinrichtingsplannen
3. geplande bedrijfsactiviteiten 4. plannen ondergrondse infrastructuur 5. plannen specifiek gevoelig gebruik 4) bodemopbouw en geohydrologie
5) financieel, juridische aspecten
nee
1
nee
1
nee
1
1. ophooggeschiedenis nee
2, 3
2. kwaliteit ophooglaag
nee
3
3. afgravingen
nee
2, 3
ja
5
ja
5
ja
5
nee
2, 4
nee
3
1. kadastrale nummering
ja
6
2. NAW gegevens eigenaar 3. NAW gegevens opdrachtgever
ja
4. globale bodemopbouw tot 10 m-mv (meter minus maaiveld) 5. diepte freatisch grondwater 6. globale horizontale en verticale stromingsrichting grondwater 7. aanwezigheid oppervlaktewater 8. aanwezigheid grondwaterbeschermingsgebied
6
ja
6
bronvermelding: 1. opdrachtgever 2. topotijdreis.nl 3. gemeente 4. locatiebezoek 5. TNO 6. kadaster 7. omgevingsdienst 8. provincie 9. waterschap
2.2. Huidige situatie Uit de terreininspectie van 19 oktober 2020 blijkt dat op de locatie geen (potentieel) bodembedreigende activiteiten plaatsvinden. Op de locatie wordt gras ‘gekweekt’.
11327
Verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de Middenweg te Ees
pagina ! 8 van ! 12
2.3. Historische situatie De locatie is sinds het jaar 1900 in gebruik als akkerland. 2.4. Voorgaande onderzoeken Op de locatie zijn, voor zover bekend, geen bodemonderzoeken verricht. 2.5. Toekomstige situatie In de nabije toekomst wordt op de locatie een schuur en een woning gebouwd. 2.6. Bodemopbouw en geohydrologie Met behulp van de Grondwaterkaart van Nederland (kaartblad 17F), RGD-boring B17F0086 is de bodemopbouw in de omgeving van de locatie geohydrologisch geschematiseerd. Deze is opgenomen in tabel 2. Tabel: 2. globale bodemopbouw traject samenstelling (m-mv)
bijmenging
pakket
0-1
fijn zand
-
1-3
-
3-5
leem zeer fijn tot matig fijn zand
deklaag, formatie van Boxtel deklaag, formatie van Drente, laagpakket van Gieten
-
deklaag, formatie van Peelo
5-11
zeer fijn zand
grindig
1e watervoerende pakket, formatie van Peelo
Het maaiveld ligt op een hoogte van ongeveer 21,1 m+NAP. De locatie ligt niet in een grondwaterbeschermingsgebied. Er is sprake van een potentieel inzijgingsgebied. De stromingsrichting in het eerste watervoerende pakket is noordoostelijk gericht. 2.7. Conclusie vooronderzoek Op grond van de verzamelde informatie en het locatiebezoek is er geen reden om ter plaatse van de locatie een verontreiniging te verwachten. De hypothese voor het onderzoek luidt derhalve: ‘de onderzoekslocatie wordt als “niet verdacht” ten aanzien van bodemverontreiniging beschouwd’. Mogelijk is sprake van licht verhoogde gehalten / concentraties aan immobiele stoffen, die samenhangen met diffuse bodembelasting of van nature aanwezige stoffen.
11327
pagina ! 9 van ! 12
Verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de Middenweg te Ees
3. HYPOTHESE EN ONDERZOEKSOPZET Het veldwerk is uitgevoerd door A. (BRL SIKB 2000, protocollen 2001 en 2002 onder certificaat NCSIK-20325). 3.1. Onderzoeksstrategie Het verkennend bodemonderzoek ter plaatse van het terrein is uitgevoerd volgens de NEN 5740:2009+A1:2016, waarbij de onderzoeksstrategie voor een onverdachte locatie (NL) is gevolgd. 3.2. Boringen en peilbuizen Voor het verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de onderzoekslocatie zijn de aantallen boringen en peilbuizen passend voor een locatie met een oppervlakte van 2665 m2. Ter plaatse van het terrein zijn in totaal twaalf handboringen/inspectiegaten (1 t/m 12) verricht/gegraven, die allen zijn doorgezet tot ten minste 0,5 m-mv. De boringen 1, 2 en 12 zijn doorgezet tot minimaal 1,0 m-mv. Voor de monstername van het grondwater is boring 1 doorgezet tot 5,5 m-mv. Er is geen grondwater aangetroffen. De positionering van de boringen en peilbuizen is weergegeven in bijlage 2. De boorstaten zijn opgenomen in bijlage 4. 3.3. Monstername en analyses Het opgeboorde materiaal is bemonsterd per te onderscheiden traject. In tabel 3 is de samenstelling van de monsters opgenomen. Tabel: 3. (meng)monster samenstelling (meng)monster (deel)monsters / filterstelling traject in cm-mv
bijmenging analyses
grond MMbg1
01: 0-40, 02: 0-30, 04: 0-30, 06: 0-30, 07: 0-20
-
NEN5740 STAP (1)
MMbg2
09: 0-30, 10: 0-20, 11: 0-20, 12: 0-30
-
NEN5740 STAP
MMog1
01: 70-120, 01: 120-170, 02: 50-90, 02: 90-140, 12: 60-100
NEN5740 STAP
1:
STAP (grond, standaardpakket zoals genoemd in de NEN5740): nikkel, zink, barium, cadmium, kobalt, koper, kwik, lood, molybdeen, polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK), polychloorbifenyl (PCB), minerale olie (koolwaterstoffractie C10-C40), organische stof en lutum
De analyses zijn uitgevoerd door een door EN-ISO 17025:2005 geaccrediteerd en erkend milieulaboratorium. De analysecertificaten zijn opgenomen als bijlage 5.
11327
Verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de Middenweg te Ees
pagina ! 10 van ! 12
4. RESULTATEN 4.1. Lokale bodemopbouw en zintuiglijke waarnemingen In bijlage 4 zijn de boorstaten opgenomen met daarin de plaatselijke bodemopbouw en de overige waarnemingen. De bodem ter plaatse kan als volgt worden geschematiseerd: • tot ongeveer 0,6 m-mv matig fijn zand; • van ongeveer 0,6 tot 2,5 m-mv leem; • van ongeveer 2,5 tot minimaal 3,0 m-mv zeer fijn zand. De grondwaterstand werd tijdens het veldwerk niet aangetroffen. Bij de boringen is de bodem beoordeeld op zintuiglijk waarneembare verontreinigingen. Er zijn geen bodemvreemde bijmengingen aangetroffen. Daarnaast zijn ook geen bodemvreemde geuren en/of kleuren waargenomen. Zowel het maaiveld ter plaatse van de verrichte boringen als de opgeboorde grond is zintuiglijk geïnspecteerd op de aanwezigheid van asbestverdachte materialen. Op het maaiveld en in de opgeboorde grond zijn geen asbestverdachte materialen waargenomen. 4.2. Analyseresultaten 4.2.1.
Toetsingscriteria Om de mate van verontreiniging van de bodem te kunnen beoordelen, zijn de chemische analyseresultaten van de grond- en grondwatermonsters getoetst aan de richtlijnen die zijn opgesteld door het Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer, zoals gepubliceerd in de Circulaire bodemsanering 2013 en de achtergrondwaarden zoals gepubliceerd in Regeling bodemkwaliteit (Staatscourant 20 december 2007, 27 juni 2008 en 7 april 2009) en de Indicatieve Referentie Waarden (Staatscourant 16675 uit 2013, bijlage 1, tabel 2). Bij de toetsingswaarden wordt onderscheid gemaakt tussen de achtergrondwaarde voor grond, de streefwaarde voor grondwater, de tussenwaarde en de interventiewaarde: Streefwaarde grondwater = niveau met verwaarloosbare risico’s Achtergrondwaarde grond = niveau voor een multifunctionele bodem; Interventiewaarde = niveau waarboven ernstige vermindering optreedt van de functionele eigenschappen van de bodem 4.2.2. Toetsingsresultaten De resultaten van de chemische analyses, zoals gegeven in bijlage 5, zijn vergeleken met de toetsingswaarden.
De volgende terminologie wordt in dit rapport gehanteerd met betrekking tot de mate van verontreiniging of verhoging van gehaltes: licht verontreinigd/verhoogd : gehalte boven de achtergrond-/streefwaarde (0 < Tindex < 0,5) matig verontreinigd/verhoogd : gehalte tussen de ‘tussen’- en interventiewaarde (0,5 < Tindex < 1) sterk verontreinigd/verhoogd : gehalte hoger dan de interventiewaarde (Tindex > 1).
11327
pagina 11 ! van ! 12
Verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de Middenweg te Ees
In de toetsingstabellen in bijlage 6 wordt een overzicht gegeven van de analyseresultaten en wordt beknopt verdere uitleg gegeven aan de resultaten. Tabel: 4. overschrijdingstabel grond (meng) bijmenging monster
Tindex > 0
Tindex > 0,5
Tindex > 1
MMbg1
-
-
-
-
MMbg2
-
-
-
-
MMog1
-
-
-
-
4.2.3.Beschrijving verontreinigingsituatie Er zijn geen verontreinigingen aangetoond.
11327
Verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de Middenweg te Ees
pagina ! 12 van ! 12
5. CONCLUSIES EN AANBEVELINGEN In verband met de voorgenomen aankoop is, in opdracht van RO advies, door ASMA BV een verkennend onderzoek naar bodemverontreiniging uitgevoerd ter plaatse van de Middenweg te Ees. De onderzoekslocatie heeft een oppervlakte van ongeveer 2665 m2. Het verkennend onderzoek heeft als doel de milieuhygiënische kwaliteit van de bodem te bepalen. Zowel het maaiveld ter plaatse van de verrichte boringen als de opgeboorde grond is zintuiglijk geïnspecteerd op de aanwezigheid van asbestverdachte materialen. Op het maaiveld en in de grond, ter plaatse van de verrichte boringen, zijn geen aanwijzingen gevonden die duiden op de aanwezigheid van asbest. Uit de analyseresultaten blijkt dat in zowel de boven- als in de ondergrond geen verontreinigingen zijn aangetoond. Grondwater is tijdens de werkzaamheden niet aangetroffen, en is derhalve niet bemonsterd. De aangetoonde gehalten vormen geen risico voor de volksgezondheid en/of het milieu. Het verkennend bodemonderzoek ter plaatse van de locatie is uitgevoerd volgens de onderzoekshypothese “niet-verdacht”, waarbij geen verontreiniging verwacht werd. Uit het verkennend bodemonderzoek blijkt dat de milieuhygiënische kwaliteit overeenkomt met deze verwachting Aanpassing van de hypothese achten we niet nodig. Ook is het uitvoeren van een nader onderzoek niet nodig.
De milieuhygiënische kwaliteit vormt geen belemmering voor de voorgenomen nieuwbouw.
11327
Bijlage 1
Legenda
11327
➤
Geef een beschrijving van je kaart.
© 2020 Google © 2020 GeoBasis-DE/BKG © 2020 Google
N 200 m