20260417 bijlage 1 bij e-mail burger inzake verzoek tot agendering agroforestry en voedselbossen in gemeentelijk beleid (Geanonimiseerd)
Tekst van het document
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd)
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) Bronneger, 17 april 2026 de leden
Aan
van
de
gemeenteraad van Borger-Odoorn
Betreft: Verzoek tot agendering Beste leden
van
de
agroforestry en voedselbossen in gemeentelijk beleid
gemeenteraad,
Als jonge
zelfstandige ondernemer ben ik al een aantal jaar bezig met de verduurzaming van de landbouw door het ontwerpen en aanleggen van agroforestry systemen (zie foto onderaan ter inspiratie). De gemeente Borger-Odoorn zou er goed aan doen om ontwikkelingen die bijdragen aan een volhoudbare en duurzame landbouw actief te stimuleren en ook planologisch mogelijk te maken. Op dit moment ontbreekt het echter nog aan specifiek gemeentelijk beleid op dit vlak. Nu de formatie nog loopt, is het een uitgelezen kans om agroforestry mee te nemen in het coalitieakkoord. —
Ik ben graag bereid
gemeenteraad en toekomstig college van B&W nader te informeren over de mogelijkheden van agroforestry en voedselbossen, bijvoorbeeld door middel van een presentatie. Ook denk ik graag mee over hoe de gemeente dit thema effectief kan verankeren in beleid en regelgeving. om
de
Waarom
agroforestry? Het integreren van productieve bomen in agrarische teeltsystemen (akkerbouw, tuinbouw en/of veeteelt) heeft vele voordelen voor agrariërs en de (natuurlijke) omgeving. De voordelen *
+
*
*
*
zijn onder meer:
_ Inkomensdiversificatie voor de boer, niet meer afhankelijk van één teelt _ Minder bodem- en winderosie door de windbrekende werking van bomen, wat ten goede komt aan de opvangcapaciteit en vruchtbaarheid van de bodem _ Minder waterverdamping en een hogere gewasopbrengst in droge jaren (volgens lopend WUR-onderzoek) _ Hogere biodiversiteit en meer natuurlijke plaagbestrijding _ Beschutting van zon & wind voor dieren en een hogere melkproductie door verlaagde stress
Klimaatverandering is van grote invloed op de landbouw. Langdurige droogte, aanhoudende regen of late nachtvorst maken dat voedsel verbouwen niet meer zo vanzelfsprekend is. Ook is met de oorlog in het Midden-Oosten toenemende onzekerheid
in de wereld
brandstof, kunstmest en gewasbeschermingsmiddelen. Bovenstaande zou aanleiding moeten zijn om de transitie naar een duurzaam en robuust landbouwsysteem in onze gemeente in hoog tempo te versnellen. Agroforestry en voedselbossen zijn in toenemende mate bewezen concepten die bijdragen aan klimaatadaptatie, biodiversiteitsherstel en een duurzaam en robuust systeem van voedselproductie. Dit is in lijn met uitspraken van het Ministerie van Landbouw, waarin agroforestry wordt gezien als een landbouwkundige activiteit. Sterker nog, voedselbossen hebben een gewascode (code 1940) en worden gezien als ecosysteemdienst (sinds 2025 opgenomen in het GLB). Waar
over
de beschikbaarheid
van
schuurt het?
De ambities
de gemeente op het gebied van duurzaamheid, landschapskwaliteit en zoals verwoord in de gemeentelijke omgevingsvisie toekomstbestendige landbouw van
—
bieden een uitstekende basis om agroforestry en Buitengewoon Borger-Odoorn voedselbossen een plek te geven in het beleid. Echter, de aanplant van bomen wordt gehinderd door de huidige bestemmingsplanregels. Met name de cultuurhistorische landschappelijke waarden en de handreikingen over archeologie beperken de ruimte en de ambitie om bomen te planten. Hierdoor komt niet alleen de transitie in de landbouw in het geding, ook het realiseren van de landelijke Bossenstrategie wordt tegengewerkt. —
Juist omdat deze
vormen
van
landgebruik meerdere maatschappelijke doelen tegelijk
dienen, past het goed binnen de brede opgaven waar de gemeente voor staat. Ik doe dan ook een beroep op uw raad om dit onderwerp op de politieke agenda te plaatsen en hier, bij voorkeur op korte termijn, beleid voor te ontwikkelen, dat in aansluiting is op de wettelijke kaders rondom agroforestry en voedselbossen. Ik verwijs hierbij graag naar de bijgevoegde Handreiking ‘Hoe om te gaan met voedselbossen’ dat is opgesteld door het Drents Voedselbos Loket, waardoor ik mij in deze ook heb laten adviseren. Een nieuw
initatief
Om
agroforestry in de praktijk verder te kunnen brengen, werk ik ook aan een concreet lokaal initiatief binnen onze gemeente: de opstart van een boomkwekerij met demonstratie plots die gespecialiseerde bomen en struiken levert voor agroforestry- en voedselbos systemen. Dergelijke initiatieven versterken de lokale keten en maken het voor agrariërs gemakkelijker om de stap naar een meer divers en duurzaam bedrijf te zetten. Ik bereid momenteel een conceptaanvraag voor een omgevingsvergunning voor, maar duidelijk is dat er mogelijk spanning zit tussen wat er in het vigerende bestemmingsplan mag en kan ten opzichte van de gewenste ontwikkelingen in de omgevingsvisie. Ik
hoop van harte dat u dit verzoek positief ontvangt en vertrouw erop dat de nieuwe gemeenteraad de kansen die agroforestry biedt, herkent als een waardevolle bijdrage de toekomst van onze regio. Met
vriendelijke groet,
(geanonimiseerd)
aan
Foto 1: Recentelijk aangeplant agroforestry systeem , walnotenteelt/graanteelt.