Motie 1 postcodebeleid - ZB 2025001785.pdf

1 Motie Gemeenteraad Bloemendaal Vergadering van 11 december 2025 Ingediend door: Zelfstandig Bloemendaal De raad van de gemeente Bloemendaal, in vergadering bijeen, Constaterende dat: • de basisscholen in Bloemendaal met circa 38–40 % het hoogste aandeel buitenleerlingen van heel Nederland hebben; • de bekostiging van het primair onderwijs door het Rijk uitsluitend wordt gebaseerd op het aantal inwoners van de eigen gemeente, zodat Bloemendaal voor deze buitenleerlingen geen rijksbekostiging ontvangt, terwijl de scholen wél bekostiging voor deze kinderen krijgen; • meerdere Bloemendaalse basisscholen actief leerlingen werven buiten de gemeentegrenzen, onder meer via open dagen, advertenties, websites en samenwerkingsverbanden gericht op ouders uit Haarlem, Heemstede, Zandvoort en daarbuiten; • de gemeente Bloemendaal als eigenaar van (bijna) alle schoolgebouwen de komende jaren tientallen miljoenen moet investeren in uitbreiding, renovatie en verduurzaming van deze gebouwen; • een aanzienlijk deel van deze investeringen noodzakelijk is door de grote instroom van buitenleerlingen, waardoor de Bloemendaalse belastingbetaler onevenredig zwaar wordt belast voor onderwijs aan kinderen van buiten de gemeente; • in vergelijkbare gemeenten zoals Amstelveen, Haarlem, Heemskerk en Nijmegen een postcode- of wijkgebonden toelatingsbeleid met succes is ingevoerd, met als effect een betere

spreiding van leerlingen, minder segregatie en een eerlijkere kostenverdeling; Overwegende dat: • artikel 40 Wet primair onderwijs (WPO) scholen en gemeenten de mogelijkheid biedt voorrang te geven aan leerlingen uit de eigen wijk of gemeente; • een goed ontworpen postcodebeleid de vrije schoolkeuze in stand kan laten, maar tegelijkertijd de actieve werving en instroom van buitenleerlingen kan beperken en de capaciteitsdruk op schoolgebouwen kan verminderen; • het op dit moment onduidelijk is wat de exacte (financiële, onderwijskundige en maatschappelijke) voor- en nadelen en randvoorwaarden zijn van een dergelijk beleid in de specifieke Bloemendaalse context;

Verzoekt het college: 1. Voor 1 juli 2027 een gedegen onderzoek uit te voeren (of te laten uitvoeren) in samenwerking met de schoolbesturen naar de wenselijkheid en haalbaarheid van een postcode- of wijkgebonden toelatingsbeleid voor de Bloemendaalse basisscholen, waarbij in elk geval aandacht wordt besteed aan: a. de huidige en verwachte leerlingenaantallen en de herkomst daarvan (binnen- en buitenleerlingen); b. de financiële gevolgen voor de gemeente (investeringen in schoolgebouwen bij voortzetting van het huidige beleid versus invoering van een postcodebeleid); c. de effecten op segregatie, sociale menging en onderwijskwaliteit; d. de juridische mogelijkheden en beperkingen binnen de Wet primair onderwijs; e. de ervaringen en resultaten in gemeenten als Amstelveen, Haarlem en Heemstede; f. de rol en impact van actieve werving van buitenleerlingen door Bloemendaalse scholen; g. de randvoorwaarden voor draagvlak bij schoolbesturen, ouders en medezeggenschapsraden; 2. In dit onderzoek expliciet te berekenen hoeveel extra investeringen in schoolgebouwen (zowel nu als in de toekomst) toe te rekenen zijn aan buitenleerlingen en wat het financiële voordeel voor de gemeente zou zijn bij een substantiële afname daarvan; 3.

Het onderzoek te laten begeleiden door een onafhankelijke stuurgroep waarin in elk geval zitting hebben: vertegenwoordigers van de schoolbesturen, de gemeenterraad, de ouder- en medezeggenschapsraden en een deskundige op het gebied van toelatingsbeleid; 4. De uitkomsten van het onderzoek, inclusief een concreet voorstel met varianten en een planning, uiterlijk 1 oktober 2027 aan de raad voor te leggen, zodat tijdig een weloverwogen besluit kan worden genomen vóór de volgende investeringsronde in schoolgebouwen. En gaat over tot de orde van de dag. Rob Slewe Zelfstandig Bloemendaal