Brief Bond Heemschut in reactie op brief college.pdf
Tekst van het document
Pagina 1 van 2
Aan de raadsleden van de gemeente Bloemendaal In c.c. het college van Burgemeester en Wethouders 4 februari 2026 Betreft: Erfgoedvereniging Bond Heemschut niet ontvankelijk verklaard bij de bezwaarprocedure tegen de afwijzing van een aanvraag tot gemeentelijk monument van de timmerwerkplaats van de firma Rijnierse, Zijlweg 9A te Overveen. B&W antwoord op vragen raad op agenda raadsvergadering van 4 februari 2026 Geachte raadsleden, Met zijn brief van 20 januari 2026 geeft het college van Burgemeester en Wethouders antwoord op de gestelde vraag in de raadscommissie Grondgebied van 25 november 2025 waarom de Bond Heemschut niet ontvankelijk is verklaard door het college. De brief van het college is echter op verschillende onderdelen onjuist en/of onvolledig. Wij verklaren ons hierna nader. Heemschut is wel degelijk formeel ontvankelijk, en in de praktijk al 115 jaar Onze advocaat zegt daarover: ‘Ten aanzien van de ontvankelijkheid stelt het college zich op het standpunt dat ook Heemschut geen ontvankelijk bezwaar zou hebben omdat er geen sprake zou zijn van een besluit in de zin van artikel 1:3 van de Awb. Zij refereren hierbij aan het feit dat omdat de omwonenden, degene die het verzoek hebben gedaan, geen belanghebbenden zijn, er geen sprake is van een aanvraag.
In beginsel kunnen wij meegaan in dit standpunt, echter is het besluit tot het niet aanwijzen als gemeentelijk monument wel een besluit in de zin van artikel 1:3 Awb omdat het een schriftelijke beslissing is van het college en gericht op rechtsgevolg, namelijk het niet aanwijzen van Zijlweg 9A te Overveen als gemeentelijk monument. Het niet aanwijzen als gemeentelijk monument heeft tot consequentie dat er bijvoorbeeld geen sloopvergunning hoeft te worden aangevraagd en dat er meer mogelijkheden bestaan ten aanzien van het bouwen op het perceel. Dit maakt dat het besluit van het college tot niet aanwijzen een besluit is in de zin van artikel 1:3 van de Awb en dat hiertegen bezwaar en beroep openstaat.’ Dus ook voor Heemschut, die indachtig zijn doelstellingen als belanghebbende wordt aangemerkt in het (juridisch) verkeer. Ook acht het college Heemschut niet ontvankelijk voor een aanvraag voor de monumentenstatus. Het beroept zich hierbij op twee zaken: jurisprudentie en de eigen Erfgoedverordening 2024. In de jurisprudentie zou het alleen gaan over natuurlijke personen, dus dat is hier niet toepasselijk.
Over de eigen Erfgoedverordening zegt het – citaat advies bezwaarcommissie en daarmee ook van het college – dat die ‘geen bepalingen kent die meer belanghebbenden aanwijst, zoals een rechtspersoon die als doel heeft de bescherming van monumenten.’ Dus op grond hiervan meent het college dat als een rechtspersoon (als Heemschut) niet bij name wordt genoemd, die geen aanvraag kan doen. Dit kan niet juist zijn. Want dit standpunt is een omdraaiing van het algemene uitgangspunt dat verboden expliciet moeten worden benoemd, niet dat niet genoemde verboden dat zijn. Ook de model Erfgoedverordening van de Vereniging Nederlandse Gemeenten VNG gaat van dit uitgangspunt uit. En in de eigen Erfgoedverordening staat overigens helemaal niets over wie wel of niet kan aanvragen. Bovendien, diezelfde bezwaarcommissie, en dus ook het college, zeggen dat aanvragen kunnen worden gedaan ‘op initiatief van de gemeente’ en ‘op verzoek van een belanghebbende’.
Heemschut wordt al 115 jaar als belanghebbende aangemerkt bij duizenden monumentaanvragen, dus hoezo denkt het college dat dit nu niet meer zo is? Vier erfgoeddeskundigen zeggen ja tegen de monumentstatus, het college nee De bezwaarcommissie is in haar advies aan het college niet toegekomen aan de beoordeling van de inhoudelijke zaken, zeg maar de inschatting van de monumentwaarden, omdat de afwijzing al Bond Heemschut, Vereniging tot Bescherming van Cultuurmonumenten in Nederland. Opgericht in 1911. Beschermvrouwe: H.K.H. Prinses Beatrix. Erfgoedvereniging Heemschut | Nieuwezijds Kolk 28 | 1012 PV Amsterdam | www.heemschut.nl | info@heemschut.nl
Pagina 2 van 2
is genomen op de formele grond van niet ontvankelijkheid. Over die inhoud daarom het volgende. Drie externe erfgoeddeskundigenbureaus en de 115 jaar oude Bond Heemschut vinden de timmerwerkplaats monumentwaardig en voorstander van de monumentenstatus. Daartegenover staat het college dat afwijzend is. Dat doet het op basis van een zeer ondermaats advies van zijn adviescommissie AOK, die echter op geen enkele manier reflecteert op de zeer grote verschillen in waardering van de erfgoedwaarden met die van de drie externe erfgoeddeskundigen en Heemschut. Het college had gezien deze kwalificatie niet zonder meer mogen vertrouwen op het AOK-advies omdat bij de totstandkoming ervan de zorgvuldigheid te wensen overliet. Voorts, het college noemt in zijn antwoordbrief aan de raad ten onrechte slechts één van de drie rapporten van de externe erfgoeddeskundigenbureaus. En trekt daarbij de conclusie dat deze één van de drie niet heeft geleid tot zodanige argumenten dat een ander standpunt wordt ingenomen. Overigens, Heemschut is geen aanvrager van de monumentstatus geweest en heeft zich ook niet gevoegd in de aanvraagprocedure In de antwoordbrief van het college staat enkele keren dat Heemschut de monumentaanvraag heeft gedaan. Dat is niet juist, de aanvraag was immers van omwonenden (januari 2024). Ook staat er in de collegebrief dat Heemschut zich in de aanvraagprocedure heeft gevoegd.
Afgezien van de vraag of dat juridisch kan, heeft Heemschut zich niet gevoegd. Want is eerst formeel in beeld gekomen bij de bezwaarprocedure tegen de afwijzing door het college. Voorstel aan uw raad hoe verder Heemschut is zeer teleurgesteld dat het college hardnekkig blijft bij het afwijzen van de monumentenaanvraag om de timmerwerkplaats te kunnen laten slopen. In plaats van zich te bekommeren om zijn erfgoed en daarbij te luisteren naar drie gerenommeerde externe deskundigenbureaus en de erfgoedbeschermers van de 115 jaar oude Bond Heemschut. Die hebben meer dan uitgebreid onderbouwd waarom de timmerwerkplaats monumentwaardig is. Ook herbestemming tot woningen moet mogelijk zijn. Daaruit volgt behoud voor de toekomst, geen sloop. Wij hebben de indruk dat het college ongeacht de monumentwaardigheid sloop/nieuwbouw met woningen wil faciliteren. Daarop heeft het immers in het destijds aangepaste bestemmingsplan al op voorgesorteerd. Het maakt dat het college een niet evenwichtige afweging heeft gemaakt tussen het algemeen belang – behoud monument – en het individuele (waarschijnlijk vooral financieel gedreven) belang van de eigenaar. Heemschut bepleit daarom een ultieme stap: wij vragen uw raad om het college te bewegen tot het vragen van een doorslaggevend advies aan een deskundig bureau op erfgoedgebied te kiezen door beide partijen samen.
Aan uw raad zijn op 1 december 2025 toegestuurd allerlei documenten die betrekking hadden op de bezwaarprocedure. Daaronder van Heemschut het bezwaarschrift en zijn pleitnota. Tot slot, Heemschut heeft zijn pro forma beroepschrift voor de rechtbank ingetrokken. Graag tot nadere toelichting en vragen bereid. Met vriendelijke groet,
Erfgoedvereniging Bond Heemschut Commissie Noord-Holland
c.c.
- de omwonenden en media
Bond Heemschut, Vereniging tot Bescherming van Cultuurmonumenten in Nederland. Opgericht in 1911. Beschermvrouwe: H.K.H. Prinses Beatrix. Erfgoedvereniging Heemschut | Nieuwezijds Kolk 28 | 1012 PV Amsterdam | www.heemschut.nl | info@heemschut.nl