01 Raadsvoorstel Kadernota 2027 Omgevingsdienst IJmond 2026000117.pdf

Bloemendaal Aan de Gemeenteraad. VVD

D66

HvB

GRL

PvdA

CDA

LB

ZB

Totaal

Voor Tegen Aangenomen j Verworpen

Raadsvergadering d.d. Commissie Portefeuillehouder Zaaknummer Productiedatum

5 maart 2026 Grondgebied mevrouw Th. van der Windt (wethouder) 1352643 6 januari 2026

Onderwerp

Kadernota 2027 Omgevingsdienst IJmond

2026000117

Voorgesteld besluit:

De raad van de gemeente Bloemendaal; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 24 december 2025

besluit:

1.

Kennis te nemen van de Kadernota 2027 Omgevingsdienst IJmond met bijbehorende bijlagen.

2.

Geen wensen en bedenkingen kenbaar te maken tegen de Kadernota 2027 Omgevingsdienst IJmond.

De raad voornoemd, d.d.

de griffier,

de voorzitter,

2-

-

Voorgesteld besluit

1.

Kennis te nemen van de Kadernota 2027 Omgevingsdienst IJmond met bijbehorende bijlagen.

2.

Geen wensen en bedenkingen kenbaar te maken tegen de Kadernota 2027 Omgevingsdienst IJmond.

Aanleiding en beoogd effect

Aanleiding De Kadernota 2027 Omgevingsdienst IJmond (ODIJmond) vormt de basis voor de programmatische en financiële uitwerking in de begroting 2027 en dient als richtinggevend document voor de financiële bijdragen en uitvoeringsafspraken vanaf 2027. Beoogd effect Met de Kadernota 2027 ODIJmond worden de meerjarige financiële kaders van de dienst geactualiseerd, de opdracht en middelen structureel in balans gebracht en de noodzakelijke stappen gezet om de organisatie toekomstbestendig te maken. Samengevat wordt met de Kadernota 2027 ODIJmond de financieringsstructuur herijkt. Politieke keuzeruimte

Van alle deelnemers aan de Gemeenschappelijke regeling (GR) ODIJmond zijn de raden en staten op de hoogte gesteld van het traject toekomstbestendigheid ODIJmond. De Kadernota 2027 maakt hier deel van uit en vormt de basis voor de programmatische en financiële uitwerking in de begroting 2027 voor ODIJmond. Hoewel pas bij het vaststellen van de begroting 2027 van ODIJmond een zienswijze kan worden ingediend worden de raden en staten nu al in de gelegenheid gesteld om wensen en bedenkingen kenbaar te maken ten aanzien van de Kadernota 2027. De grondslag voor de mogelijkheid om wensen en bedenkingen kenbaar te maken ten aanzien van deze kadernota is terug te vinden in artikel 147 lid 2 Gemeentewet, artikel 143 lid 2 Provinciewet en in artikel 17 lid 2 en artikel 58b van de Wet gemeenschappelijke regelingen. Gedachtegang

Argumenten Herijking van de financieringsstructuur is noodzakelijk om intern de basis op orde te krijgen (herstel balans opdracht/middelen en creëren gelijk speelveld) en om een belangrijke stap te kunnen zetten in het behalen van de door het Rijk opgelegde robuustheidscriteria, waaraan alle omgevingsdiensten moeten voldoen per 1 april 2026 (toekomstbestendigheid). Met de Kadernota 2027 ODIJmond wordt de financieringsstructuur herijkt. De belangrijkste punten: * * » » » »

De huidige financiering is verouderd en onvoldoende; De nieuwe financiering(sstructuur) is realistisch en transparant; Het huidige niveau van taakuitvoering ODIJmond is onder het landelijk gemiddelde (kwalitatief en kwalitatief); Het wegwerken van structurele achterstanden vereist een financiële versterking; De herstructurering van de financiën voorkomt scheefgroei en een ongelijk speelveld; De herstructurering van de financiën bewerkstelligt een goede financiële sturing (voortgangsrapportages).

Voortgang op uitwerken van het 'Plan van Aanpak Toekomstbestendig ODIJmond’. In het licht van het 'Plan van Aanpak Toekomstbestendig ODIJmond' uit 2023 vindt de herijking van de financieringsstructuur plaats als onderdeel van de governance, omdat deze niet meer aansluit bij de huidige opgaven. Daarnaast zet het plan van aanpak in op herijking van de GR (9e

-3Wijziging gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst IJmond wordt gelijktijdig aan de raad aangeboden ter zienswijze), de dienstverleningsovereenkomsten (DVO's) en het in beeld brengen van toekomstscenario's. Het collectief belang om alle samenhangende onderdelen van het plan uit te werken, wordt door alle deelnemers onderschreven. Met de Kadernota 2027 ODIJmond wordt het minimaal noodzakelijk uitvoeringsniveau, om een bijdrage te leveren aan het beschermen van de kwaliteit van onze leefomgeving, geborgd. Dit belangrijke uitgangspunt is vastgesteld in de vergadering van het Algemeen Bestuur op 9 juli 2025. Verlies van efficiency kost de deelnemer aan de GR uiteindelijk meer geld. Met de Kadernota 2027 ODIJmond wordt de financieringsstructuur herijkt, waarmee ook een efficiencyslag voor de uitvoering van taken wordt gerealiseerd waarmee kosten worden gespaard. Met de daarvoor benodigde middelen (zie kopje middelen) kan de kennis en kunde van ODIJmond efficiënter worden gebundeld en geborgd. Kanttekeningen De Kadernota 2027 ODIJmond 'vraagt' om meer financiële middelen van al haar deelnemers, ook van de gemeente Bloemendaal. Dit drukt op de begroting. Risico's In hoeverre opvolging kan worden gegeven aan dat wat is opgenomen in de Kadernota 2027 - met betrekking tot het herijken van de financiën - hangt samen met een aantal factoren.

Zo is er bijvoorbeeld de arbeidsmarktkrapte en is het onzeker of kan worden voldaan aan alle door het Rijk opgelegde robuustheidscriteria. Om op dergelijk, deels onzekere, factoren in te kunnen spelen is er door het bestuur van ODIJmond gekozen een opleidingsbudget van 307o en een innovatiebudget van Ĵ.% op te nemen in de nieuwe financieringsstructuur. Beide budgetten gelden overigens als verplichting die het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat aan omgevingsdiensten stelt op basis van de robuustheidscriteria. Niet instemmen met de Kadernota 2027 ODIJmond kondigt een structureel tekort aan van middelen om alle taken van de deelnemers naar behoren en efficiënt te kunnen uitvoeren. Voorts blijft de disbalans en het ongelijk speelveld tussen de deelnemers dan in stand. Dit kan bijvoorbeeld leiden tot groeiende achterstanden in plaats van deze weg te werken en het afschalen van de uitvoering van taken (vergunningverlening, toezicht, handhaving en advies voor wat betreft de milieutaken die bij ODIJmond zijn belegd door de gemeente). Uiteindelijk kan dit een negatief effect hebben op de fysieke leefomgeving voor onze inwoners en het milieu. Verder wordt in het 'Plan van Aanpak Toekomstbestendig ODIJmond' aandacht besteed aan andere onderdelen van de basis op orde (GR/DVO's) en worden de toekomstscenario's verder uitgewerkt.

Alle scenario's zijn erop gericht efficiënt en kwalitatief goed de in mandaat belegde taken uit te kunnen laten voeren door een omgevingsdienst. Overwegingen van het college

Het college acht het van belang dat het zorgvuldig doorlopen traject tot herijking van de financieringsstructuur zo spoedig mogelijk wordt afgehecht, zodat andere onderdelen van het 'Plan van Aanpak Toekomstbestendig ODIJmond' verder kunnen worden uitgewerkt. De samenhang met de andere onderdelen en met het door het Rijk opgelegde tijdspad rondom de robuustheidscriteria, biedt geen ruimte om een alternatief pad te bewandelen. Alle deelnemers aan de GR zijn zich hiervan bewust. Niet instemmen met de voorliggende Kadernota 2027 ODIJmond zou het totaalproces richting toekomst(bestendigheid) verstoren.

4-

-

Middelen

ODIJmond vraagt van haar deelnemers in totaal een structurele investering van C 2,6 miljoen waarvan ongeveer C 1,7 miljoen dient voor het ondervangen van het meerjarig begrotingstekort. De resterende C 0,9 miljoen is voor het versterken van de uitvoeringsorganisatie ter ondersteuning van de primaire processen door een beoogde personele uitbreiding met 7,27 fte en extra uitgaven aan overhead en ICT. Dit alles met tot doel de uitvoering op orde te krijgen ten behoeve van het kunnen borgen van een veilige en gezonde leefomgeving. Met het toekomstbestendig maken van de ODIJmond, in combinatie met de effecten voortvloeiend uit de aanpassing van de financieringsstructuur, is op basis van eerdere rapportages in de meerjarenraming 2027-2029 van de begroting 2026 al rekening gehouden. Bij de opmaak van de Kadernota 2027 ODIJmond en de daaropvolgende begroting (2027) zal dit verder worden uitgewerkt en uw raad worden gevraagd de daarvoor benodigde middelen beschikbaar te stellen. Participatie

n.v.t Communicatie

De Kadernota 2027 ODIJmond wordt gedeeld met colleges, raden en Staten om wensen en bedenkingen kenbaar te maken. Zienswijze volgt bij begroting 2027. ODIJmond verzorgt bestuurlijke en ambtelijke informatiebijeenkomsten. Samenwerking (Heemstede)

De ODIJmond heeft een GR bestaande uit de gemeenten Beverwijk, Bloemendaal, EdamVolendam, Haarlem, Heemskerk, Heemstede, Landsmeer, Oostzaan, Purmerend, Uitgeest, Velsen, Waterland, Wormerland, Zandvoort en de provincie Noord-Holland. Voor het traject herijking van de financieringsstructuur is voor de Ínhoud een organisatieadviesbureau ingehuurd gespecialiseerd in organisatie- en financiële vraagstukken bij lokale overheden. Verder is nauw samengewerkt vanuit proces, ínhoud en financiële expertise - met alle deelnemers via een structuur van accounthoudersoverleggen met vertegenwoordiging van alle deelnemers in verschillende werk- en klankbordgroepen. Vervolgproces/evaluatie

Na het indienen van eventuele wensen en bedenkingen door de diverse colleges, raden of Staten, verwerkt ODIJmond eventuele wensen en bedenkingen en/of stelt zij een reactie op ten aanzien van de geuíte wensen en bedenkingen. Daarna zal de Kadernota 2027 voorlopig worden vastgesteld. Vervolgens wordt de Kadernota 2027 ODIJmond opnieuw aan de raad voorgelegd alvorens de kadernota definitief wordt vastgesteld. Bijlagen

BI. Kadernota 2027 Omgevingsdienst IJmond met relevante bijlagen: Bl.1. Herijking van de financiering ODIJmond BI.2. Actie- en besluitenlijst AB 17 december 2025 B2. Brief wensen en bedenkingen Kadernota 2027 Omgevingsdienst IJmond (kenmerk) Achterliggende documenten

In de Kadernota 2027 ODIJmond wordt gesproken over de toekomstbestendigheid van de omgevingsdienst. Dit punt wordt ook genoemd in zowel het gezamenlijke onderzoek van de Rekenkamers van de gemeenten Bloemendaal, Haarlem, Heemskerk, Heemstede, Landsmeer, Oostzaan, Velsen, Zandvoort en de Randstedelijke Rekenkamer (gepubliceerd op 16 december 2025) als in het onderzoek 'De Bestuurlijke verkenning OD samenwerking Noord-Holland; "bewegen naar een nieuw evenwicht voor een gezonde leefomgeving" (gepubliceerd op 6 november 2025). Begin 2026 start de provincie Noord-Holland met ODIJmond de gesprekken over het opvolging geven van de aanbevelingen uit het rapport.

-5-

Burgemeester en wethouders van Bloemendaal,

irgemeester.

, gemeentesecretaris.