Zienswijze Begroting GNR 2027 Bijlage 3 Jaarrekening GNR 2025
Tekst van het document
Stichting Goois Natuurreservaat
Jaarverslaggeving 2025
In het Goois Natuurreservaat participeren de v f Gooise gemeenten:
Is een ANBI-instelling en :
En wordt gesteund door onder andere de Postcode Loter
COLOFON Uitgave: Stichting Goois Natuurreservaat Nieuwe Meentweg 2 1217 DZ Hilversum Postbus 1001 1200 BA Hilversum www.gnr.nl kvk nummer: 41223080 rsin nummer: 001939270
2
Inhoudsopgave
pagina
Bestuursverslag Uitgevoerde activiteiten 2025
6
Financiën
12
Risicoparagraaf
16
Stichtingsbestuur en organisatie
18
Begroting 2026
20
Vaststellingsbesluit
22
Jaarrekening
24
Balans per 31 december
24
Staat van baten en lasten
26
Kasstroomoverzicht
28
Algemene toelichting en waarderingsgrondslagen
29
Toelichting op de balans
35
Toelichting op de staat van baten en lasten
44
Overige mededelingen
55
Overige gegevens Bestemming resultaat
58
Controleverklaring
59
B lagen B lage I
Opgaaf doorschuif BTW
65
B lage II
Projectenoverzicht
67
B lage III
Staat Toelichting bestedingen RJ 650 Fondsenwervende Instelling
69
3
4
Jaarverslaggeving 2025, Stichting Goois Natuurreservaat Inleiding Voor u ligt de jaarverslaggeving van de Stichting Goois Natuurreservaat over het jaar 2025. Het is de 1e jaarverslaggeving die is opgesteld volgens de richtl n RJ 650 Fondsenwervende Organisaties van de Raad voor de Jaarverslaggeving. In verband met het feit dat de stichting vanaf 1 november 2025 het CBFkeurmerk (Centraal Bureau Fondsenwerving) voert en aangesloten is b de koepelorganisatie LandschappenNL was een overstap naar deze richtl n noodzakel k. Tot en met het dienstjaar 2024 werd de jaarrekening opgesteld volgens de richtl n C1 Kleine organisaties zonder winststreven van de Raad voor de Jaarverslaggeving. De belangr kste w ziging betreft voornamel k dat het hoofdstuk Financieel verslag uit de voorgaande jaarrekening is vervangen voor Bestuursverslag, waarin wat meer onderwerpen aan de orde komen dan in het oude hoofdstuk. Daarnaast is er in het jaarrekeningdeel sprake van een andere indeling van de staat van baten en lasten, zoals ook al als b lage was opgenomen in de jaarrekening 2024.
Uitkomst jaarrekening 2025 Het resultaat voor resultaatbestemming over het boekjaar 2025 bedraagt € 181.771 positief (begroot 2025 na 1e w ziging € 15.910 negatief. Na verwerking van de dotaties/onttrekkingen aan de bestemmingsreserves, resteert een positief saldo van afgerond € 59.599. In 2024 bedroeg het resultaat na verwerking van de reservemutaties € 33.487 positief. Het saldo over 2025 wordt toegevoegd aan de algemene egalisatiereserve.
5
Bestuursverslag Doelstelling missie en visie De Stichting Goois Natuurreservaat, hierna ook te noemen als "GNR of Het Goois Natuurreservaat", is opgericht op 11 november 1932 door de dest ds zes Gooise gemeenten, de provincie Noord-Holland en de gemeente Amsterdam en is gevestigd aan de Nieuwe Meentweg 2, te Hilversum. Sinds in 1 januari 2022 participeren alleen nog de v f Gooise gemeenten (de voormalige gemeenten Bussum en Naarden z n per 1 januari 2016 opgegaan in de gemeente Gooise Meren). De stichting is ingeschreven in het register van de Kamer van Koophandel onder nummer 41223080 en geregistreerd b de belastingdienst onder (RSIN) nummer 001939270. De doelstellingen en de hieraan ontleende activiteiten z n vastgelegd in artikel 1 van de statuten: 1.a de instandhouding van het natuurschoon in het Gooi door verkr ging van de aldaar gelegen terreinen, ten einde deze ten eeuwigen dage ongeschonden als natuurterrein te behouden; en 1.b aan het publiek door vr e toegang tot die terreinen onder eventueel te stellen bepalingen, het genot van dat natuurschoon te verzekeren.
Al sinds 1932 beschermt de stichting natuur, landschap en erfgoed in het Gooi. Het versterken van de Gooise natuur en de biodiversiteit staat hierb voorop. We zorgen dat deze gebieden met elkaar verbonden z n, zodat dieren en planten zich veilig kunnen verplaatsen. Waar mogel k verwerven we nieuwe natuurgebieden, zo behouden we de natuur voor de generaties na ons. Een kwart miljoen inwoners geniet van deze mooie natuur van b na 3.000 hectare.
Uitgevoerde activiteiten in 2025 Beheer en openstelling Algemeen. Bescherming van de natuur, versterking van de biodiversiteit, verbetering van natuurverbindingen en het verbeteren van de balans tussen natuur en recreatie waren het afgelopen jaar de belangrijkste aandachtspunten in ons beheer. Deze thema’s zijn niet in een jaar afgerond, maar vragen om een lange adem. De natuurgebieden van het Goois Natuurreservaat liggen in een stedelijke omgeving. Hierdoor is er veel druk op de beschikbare ruimte in het Gooi. Dat maakt het een uitdaging om natuurgebieden met elkaar te verbinden en de natuurkwaliteit op peil te houden. Natuurverbindingen zijn van groot belang om populaties van planten en dieren in stand te houden. Als natuurgebieden geïsoleerde eilandjes worden, is er geen uitwisseling mogelijk en kunnen soorten zelfs uitsterven. Een andere consequentie van die stedelijke omgeving is het grote aantal inwoners. Toegankelijkheid van onze natuurgebieden en daarmee zorgen dat bezoekers van die natuur kunnen genieten, zijn belangrijk voor ons. Veel van deze mensen komen geregeld in onze natuurgebieden. Dat is goed en belangrijk, want natuur heeft een positieve invloed op het welzijn van mensen. Waardering van de natuur maakt dat mensen willen bijdragen aan de bescherming ervan. Die grote hoeveelheid bezoekers heeft echter ook impact op de natuur.
Begrazingsbeheer Dit jaar hebben we gewerkt aan een natuurl ke kudde Schotse hooglanders in het Laarder Wasmeer. Zo’n familiestructuur binnen de kudde zorgt voor natuurl ker graasgedrag, wat b draagt aan meer variatie in het gebied en daarmee aan een hogere biodiversiteit. Bovendien kan zo’n natuurl ke kudde zich beter verdedigen tegen roofdieren zoals de wolf. We monitoren de ontwikkeling en het gedrag van de dieren in
6
de kudde. In 2026 kr gt deze kudde meer ruimte zodat ze ook op de Zuiderheide kunnen grazen. Het GNR bouwt het aantal Charolais runderen af. Biodiversiteit Om de biodiversiteit te bevorderen zetten we in op een zo gevarieerd mogel ke natuur. Verschil in natuurtypen en overgangen daartussen geven namel k een hoge diversiteit. Dit jaar hadden we twee mooie voorbeelden van b zondere waarnemingen in onze natuurgebieden. svogel In Zander Crailoo heeft de svogelwerkgroep Gooi en Vechtstreek acht jonge svogels geringd. Een zeldzaam groot broedsel dat de afgelopen tien jaar maar enkele keren gezien is in deze regio. Vr willigers ondersteunen de soort met kunstmatige steile oevers en controleerbare nestvoorzieningen; gemiddeld gebruikt 65 procent van de broedparen deze locaties. Sinds 2019 z n in het Gooi 270 jonge svogels geringd, waarvan er vier z n teruggevonden op verschillende locaties in Nederland. Zwarte sachemb De zwarte sachemb staat op de Rode L st en is ernstig bedreigd. EIS Kenniscentrum Insecten heeft een uitgebreid onderzoek gedaan naar de zeldzame zwarte sachemb . In Nederland komt de sachemb voor in Limburg, in natuurgebied Kwinteloo en in Utrecht en er is een populatie op de Zuiderheide in het Goois Natuurreservaat. De zwarte sachemb heeft open plekken nodig om te kunnen nestelen; het dichtgroeien hiervan heeft daarom grote impact op de soort.
Bosbeheer De bossen in het Gooi z n van grote ecologische waarde. Dankz het beheer van het Goois Natuurreservaat bl ven deze bossen behouden voor de natuur. Door middel van natuurherstel, duurzaam bosbeheer en het stimuleren van natuurl ke processen zorgen we voor een toekomstbestendige omgeving waar planten en dieren kunnen oreren. Het Goois Natuurreservaat beheert bossen door natuurl ke processen zoveel mogel k de ruimte te geven. Dood hout bl ft liggen als voedingsbron voor insecten, schimmels en andere soorten, wat de biodiversiteit versterkt. Langs paden en wegen wordt op veiligheid gecontroleerd en waar nodig wordt gesnoeid of geveld. Op 923 hectare (54 procent) is het beheer natuurgericht. Ongeveer 500 hectare (29 procent) bestaat uit monoculturen van naaldbomen en exoten, die door gefaseerde, selectieve kap worden omgevormd naar gemengde naald- en loofbossen. De loofbomen bl ven, exoten verdw nen en er worden open plekken gemaakt. Klimaatverandering vraagt om soorten die goed bestand z n tegen droogte, dat bereiken we zowel via natuurl ke verjonging als door aanplanten. Vr komend hout wordt duurzaam lokaal gebruikt, onder meer als bouwhout. Zonering Afgelopen jaar z n we gestart met het afsluiten van sluippaden voor het behoud van de natuur.
Het afsluiten van dergel ke paden maakt deel uit van beheermaatregelen die voor voldoende rustzones in onze gebieden moeten zorgen. Deze zones z n cruciaal voor dieren om te kunnen schuilen, voedsel te vinden en hun jongen groot te brengen. Ook dragen ze b aan het behoud van kwetsbare planten Handhaving In 2025 hebben we met zes boswachters toezicht gehouden op onze toegangsvoorwaarden. Waar nodig hebben we handhavend opgetreden om natuur en milieu te beschermen in en om ons Goois Natuurreservaat. Er z n 553 constateringen vastgelegd op diverse thema’s, waarb 51 o ciële waarschuwingen en 104 processen-verbaal z n uitgedeeld. Aandachtspunt bl ft het laten loslopen van honden en het illegaal dumpen van afval. De boswachters z n in dienst als gastheer en hebben daarmee een breder takenpakket dan alleen toezicht en handhaving.
7
Grenskwesties Op basis van de inventarisatie van grenskwesties is de vierde tranche grensissues opgepakt. In de komende jaren volgen complexere dossiers, waarbij naar verwachting ook verjaringsaanspraken worden ingezet. Recreatiemonitor Bureau Zicht op Data heeft in opdracht van het GNR een dashboard ingericht voor het monitoren van de bezoekers van het Goois Natuurreservaat. Zo kr gen we meer inzicht in de verschillende gebruikers van onze natuurgebieden en de drukte. Via deze recreatiemonitor verzamelen en analyseren w voor een aantal (deel)gebieden gedurende twee jaar informatie. Daarnaast onderzoeken we hoe onze organisatie deze gegevens goed kan inzetten. Renovatie Aalberg De Aalberg, een karakteristiek uitzichtpunt aan de Gooimeerkust, is na een grondige renovatie in ere hersteld. De 7,5 meter hoge berg – ook wel bekend als de Aeiberg – biedt al eeuwenlang een weids uitzicht over het Gooimeer. Wandelaars, etsers en natuurliefhebbers kunnen weer genieten van het prachtige uitzicht op deze historische plek. Eerder werden de Tafelberg, Trapjesberg en Eukenberg vernieuwd en voorzien van recreatieve voorzieningen zoals trappen, banken en informatiepanelen. Met de opknapbeurt van de Aalberg vormen de vier ‘bergen’ een herkenbare en visuele eenheid in het Gooise landschap.
Eerste mindervaliden natuurpad Op vr dag 4 juli opende het Goois Natuurreservaat haar eerste mindervaliden natuurpad op de Tafelbergheide b Blaricum. Hiermee komt het GNR tegemoet aan de groeiende wens om natuurgebieden inclusiever in te richten. De 1,2 kilometer lange route is speciaal ontworpen voor bezoekers met een fysieke beperking. Het pad is half verhard, kent geen steile hellingen en kan zelfstandig worden afgelegd. Daarmee biedt het mensen in een rolstoel, met een rollator of met een kinderwagen de kans om onbezorgd van de natuur te genieten. In 2026 volgen natuurpaden voor mindervaliden in natuurgebied De Snip en op de Hoorneboegse Heide.
Aankopen/verwervingen Grondzaken Het grondverwervingsbeleid is vastgelegd. Hierin is gekozen voor een meer proactieve aanpak, met als doel om de natuur in het Gooi veilig te stellen. In 2025 zijn enkele ruilingen geëffectueerd. In 2025 zijn diverse overheidspartijen benaderd om gronden over te nemen en/of te ruilen. De verwachting is dat dit de komende jaren zal leiden tot meerdere grondoverdrachten.
Educatie, draagvlak, pro lering /voorlichting en vr willigers Educatie In 2025 is het educatieve programma ‘Leren in en over het Goois Natuurreservaat’ afgesloten. Veel van de onderdelen z n gereed, waaronder een doorlopende leerl n van groep 1 van het basisonderw s tot klas 6 vwo. Ook z n er activiteiten voor gezinnen én volwassen in en over onze natuurgebieden. Hiermee hebben we ons bereik ink kunnen vergroten. Gezinsexcursies In navolging van het succesvolle lesprogramma ‘Paddenpad’ voor scholen is afgelopen jaar een gezinsexcursie opgezet over dit onderwerp, in samenwerking met de werkgroep Jeugd van IVN Gooi en Omstreken. De Paddenpad excursie wordt maandel ks aangeboden van maart tot juli. De pad speelt een hoofdrol t dens deze tocht. Deelnemers leren hoe deze dieren oversteken en hoe we ze hiermee helpen in het Gooi door natuurverbindingen. Van augustus tot februari z n er minder am bieën en start de maandel kse gezinsexcursie ‘Natuurspeurtocht’ b Speelbos ’t Laer. Beide excursies z n bedoeld voor kinderen van 6-10 jaar en hun (groot)ouders.
8
Excursie in je broekzak De Gooise natuur is alt d dichtb : in tien minuten sta je – lopend of etsend – in de natuur. Daar kun je als leerkracht gebruik van maken in je lessen. Dat kan via ons educatieve aanbod, maar we willen docenten ook graag inspireren om zelf op stap te gaan. Een buitenles is leuk en leerzaam én hoeft niet veel voorbereiding te kosten. Buiten z n is goed voor kinderen: ze bewegen meer en het heeft een positief effect op hun zelfvertrouwen, brein en concentratie. Hiervoor heb je b na niets nodig, onze lesbrief past namel k gewoon in je broekzak. Je vindt de ‘Excursie in je broekzak’ op onze website: gnr.nl/educatie Leerlingen ISH planten bomen Donderdag 23 januari was een b zondere dag voor het gebied rond Plan Huydecopersweg. Samen met 160 leerlingen van de International School Hilversum werden achthonderd bomen geplant in het kader van dit project, waarb 35 hectare asfalt is teruggegeven aan de natuur. De leerlingen hebben via een ‘danceathon’ maar liefst 6050 euro opgehaald ter ere van zeshonderd jaar Hilversum en de ambitie om minstens zeshonderd bomen te planten. Als dank voor hun mooie initiatief mochten de leerlingen helpen met het planten van de bomen. De jonge bomen geven een kickstart aan het toekomstige bos dat aansluit op omliggende natuurgebieden.
Start vr willigersgroep Natuur ets Veel mensen wandelen of etsen regelmatig door het bos of over de hei, maar lang niet iedereen weet dat deze gebieden beschermde natuur z n. Het besef dat we zuinig moeten z n op ons groene thuis groeit, maar extra aandacht bl ft nodig. Daarom hebben we de GNR-natuur ets gelanceerd: een opvallende bak ets waarmee vr willigers op drukke dagen op pad gaan. Een nieuw team van elf enthousiaste vr willigers is de uitdaging aangegaan en gaan in gesprek met bezoekers en geven informatie over planten, dieren en b zondere plekken of routes. De Natuur ets is gesponsord door de Lakeland Foundation uit Naarden. In 2025 is de ets ruim veertig keer op pad geweest. Dat leverde veel positieve reacties op, leuke ontmoetingen, talloze vragen, geïnteresseerde kinderen en nieuwe donateurs. De vr willigers z n heel enthousiast en waarderen de wisselende inzet in het veld en b evenementen. Informatiepanelen Verspreid over onze natuurgebieden vind je informatiepanelen voor onze bezoekers. We z n gestart met het actualiseren en aanpassen van deze borden naar onze nieuwe huisst l. Ook komen er nieuwe borden, zoals b het Huydecopersbos, Anna’s Hoeve en in de Zander en. Columns boswachter Ook dit jaar hebben we in samenwerking met uitgever Entermedia tweewekel ks een column gepubliceerd in alle huis-aan-huis bladen in het Gooi.
De boswachter vertelt lezers meer over b zondere momenten en weetjes in de natuur. Op deze manier bereiken we nog meer mensen. Door actief samen te werken met journalisten en mediaplatforms kunnen we onze boodschap verder verspreiden en een groter draagvlak creëren voor het Goois Natuurreservaat. Onderzoek Sinds 2021 doet het Goois Natuurreservaat onderzoek naar onder meer bekendheid, gedrag en houding. Dat gebeurt aan de hand van een online enquête onder ruim 200 respondenten (18+) uit het Gooi. De onderzoeken worden uitgevoerd door MWM2. Uit het onderzoek in 2025 bl kt dat de naamsbekendheid van het Goois Natuurreservaat onder inwoners hoog bl ft, evenals het vertrouwen in ons als natuurbeschermingsorganisatie. Vergeleken met het onderzoek uit 2022 z n er meer inwoners bereid om het GNR nancieel te steunen. Ambassadeurschap GNR pro leert zich sinds enkele jaren structureel en herkenbaar als dé natuurbeheerder van het Gooi en zoekt actief contact met de samenleving. We hebben de ambitie om het bewustz n, verantwoordel kheidsgevoel en de betrokkenheid b natuur onder inwoners te vergroten, als basis voor duurzame bescherming en beheer van het Goois Natuurreservaat. Dit gebeurt via twee sporen: intensievere informatievoorziening en verdere ontwikkeling van ambassadeurschap. Ambassadeurschap start b medewerkers en direct betrokkenen, zoals vr willigers, donateurs en partners.
Het vraagt de
9
komende jaren extra aandacht onder alle betrokken part en zoals bestuurders, ondernemers en inwoners.
Beleid, strategie & belangenbehartiging Inleiding De regio Gooi en Vechtstreek is een druk bevolkt gebied waar allerlei ruimtel ke ontwikkelingen plaatsvinden. We bl ven het overheidsbeleid beïnvloeden en opkomen voor de natuur b ruimtel ke ontwikkelingen om de kansen voor natuur, landschap en de hieraan verbonden recreatieve en erfgoedbelangen te beschermen. Dat doen we primair vanuit het gezichtspunt van het natuurgebied Goois Natuurreservaat. Er waren afgelopen jaar verschillende ontwikkelingen die het Goois Natuurreservaat direct of indirect raakten. Daarnaast werd ons regelmatig gevraagd om een actieve inbreng te leveren. In andere gevallen wilden we zelf onze kennis en inzichten delen, zoals b planprocedures waarin we onze ziensw ze geven vanuit het belang van natuur en landschap. Hieronder volgt een aantal plannen, projecten en processen waaraan we in 2025 een b drage hebben geleverd. Natuurbrug Westerheide Afgelopen jaar is er door de provincie Noord-Holland de nitief acht miljoen euro beschikbaar gesteld voor de realisatie van de natuurverbinding over de N525 tussen de Westerheide en de Zuiderheide. Dit vormt een belangr ke schakel in de keten van natuurverbindingen die de Utrechtse Heuvelrug via het Gooi met het Groene Hart verbindt.
Er is in 2025 toegewerkt naar een samenwerkingsovereenkomst tussen gemeenten Laren en Hilversum, de provincie Noord-Holland en het Goois Natuurreservaat. Ook beide gemeenten hebben ingestemd met de aanleg van een natuurbrug over de N525. Het project start o cieel in februari 2026 WAAG (Water Aanvoer Aanvulling in het Gooi) In de toekomst wordt een drinkwatertekort verwacht in en om het Gooi door de toename van het aantal inwoners. Hiervoor wordt door drie drinkwaterbedr ven een nieuw drinkwatermodel uitgewerkt dat impact heeft op het GNR en haar omgeving. Het doel is om minder grondwater te onttrekken en water van elders te gaan in ltreren in het gebied van het GNR. Hierdoor kr gt het grondwater een normaler peil en dat is positief voor de natuur, b voorbeeld voor kwelherstel. Aandachtspunten z n er voor waterkwaliteit en (infrastructurele) aantasting van het landschap en de natuurwaarden. Brandpreventie Op 14 november 2025 heeft een kick-off plaatsgevonden in het kader van preventie voor natuurbranden in Regio Gooi en Vecht. Het GNR draagt hier actief aan b om samen met de regiopartners tot een effectieve brandbestr ding én -preventie te komen. Met de deelnemende gemeenten wordt onder meer gekeken naar het instellen van een rookverbod in natuurgebieden.
Golfbaan Naarderbos We hebben de gemeente Gooise Meren geadviseerd om b de herontwikkeling van de golfbaan Naarderbos de natuurwaarden te versterken en de ecologische verbinding door het gebied te behouden. Daarb is speciale aandacht gevraagd voor de otter en bever. Beide soorten gebruiken deze verbinding om vanuit Flevoland b De Vechtplassen te komen. Vliegveld Hilversum Het voormalige mobilisatiecomplex nab vliegveld Hilversum wordt door de gemeente Hilversum gesaneerd en gedeeltel k ontwikkeld tot gemeentewerf. Ongeveer de helft van het terrein wordt gebruikt als compensatie voor natuurwaarden die hierdoor verloren gaan. Het GNR is betrokken b en heeft geadviseerd over de toekomstige inrichting van dit natuurdeel. Themanummer tussen Duin en D k Noord-Holland heeft een eigen kwartaalblad over natuur: Tussen Duin en D k. Het wordt gemaakt voor vr willigers die zich bezighouden met natuuronderzoek. De uitgave van december is geheel gew d aan de
10
natuur en landschappen in het Gooi. Het themanummer laat zien hoe veelz dig en r k aan natuur dit gebied is. De artikelen gaan onder meer in op de geologische ontstaansgeschiedenis van het Gooi, de historie en huidige natuurwaarden van de buitenplaatsen, minder bekende ‘natuurpareltjes’ en karakteristieke planten en dieren.
Instandhouding gebouwen Toekomstige huisvestiging Goois Natuurreservaat en Infoschuur ’t Gooi krijgen een gezamenlijk en duurzaam onderkomen op de locatie van het huidige kantoor. In 2025 is het principebesluit genomen om te bouwen op de huidige locatie in de Zanderij Crailoo. De nieuwe huisvesting biedt straks ruimte aan het kantoor en de werkschuren van het GNR en aan de Infoschuur, het ‘groene clubhuis’ voor diverse natuur- en milieuorganisaties. Het combineren leidt tot meer samenwerking, efficiënter gebruik van ruimte en voorzieningen, en een sterker ‘groen hart’ voor het Gooi. De huidige locatie van de Infoschuur wordt na de verhuizing teruggegeven aan de natuur. Afstoten vastgoed De verkoop van het Koetshuis op landgoed Monnikenberg (Soestd kerstraatweg 153 en 155 in Hilversum) verloopt zorgvuldig en neemt daardoor meer t d in beslag. Samen met de gemeente k ken we naar een passende invulling binnen de bestemming ‘maatschappel k met wonen’. Opstalrechten Door de energietransitie neemt de vraag naar plekken in de openbare ruimte voor verzwaring van het elektriciteitsnet toe, waaronder de plaatsing van elektriciteitshuisjes. Omdat een groot deel van het buitengebied in het Gooi eigendom is van het Goois Natuurreservaat, krijgen we steeds vaker aanvragen voor dergelijke voorzieningen.
Waar plaatsing onvermijdelijk is, streven we ernaar de huisjes zo goed mogelijk landschappelijk in te passen, onder meer door beplanting.
Projecten Natuurverbinding Hoorneboeg In 2014 is de natuurbrug Zwaluwenberg aangelegd, bestaande uit drie ecoducten (over de A27, het spoor Hilversum – Utrecht en de N417). De natuurbrug vormt een belangrijke schakel in de verbinding tussen de Hoorneboegse Heide en het Hilversums Wasmeer. Deze natuurverbinding wordt versterkt door de zogeheten mozaïekbenadering. Hierbij geven we de verschillende natuurtypen in samenhang verder vorm om zo alle doelsoorten de ruimte te geven. We nemen de resultaten van de monitoring mee in het bepalen van de volgende stappen in het beheer. Het einddoel van het project is een goed functionerende natuurverbinding. De realisatie vindt plaats over een periode van vijftien jaar. De provincie Noord-Holland heeft als subsidieverlener het projectplan positief beoordeeld. De monitoring vindt plaats door Wageningen University en Research (WUR). De uitvoering van het project is in 2025 gestart met het voorbereiden van de omvorming naar bos van enkele delen in het gebied. Programma Natuur Met het Programma Natuur willen R k en provincies de natuur versterken en verbeteren door effecten van stikstof op de natuur tegen te gaan en natuurgebieden een positieve impuls te geven.
Goois Natuurreservaat voert binnen dit programma een drietal maatregelen uit: herstel van de mineralenbalans in de bodem voor zowel heide als bos en meerjarige bestr ding van de invasieve exoot Japanse duizendknoop.
11
B bodemherstel van bos en heide is in 2025 eerst een bodemonderzoek gedaan in combinatie met vegetatieonderzoek, bladanalyse en analyse van het bodemleven. Daarna k ken we waar zich een onbalans in de mineralenhuishouding voordoet. De uitkomsten worden samen met de analyses gebruikt voor de uitwerking van een gebiedsaanpak. In 2026 willen we starten in Bikbergen en Crailo (bosgebieden) met het uitvoeren van maatregelen. Voor de aanpak van Japanse duizendknoop z n meerdere locaties behandeld. Hierb passen we verschillende methodes toe afhankel k van de situatie. De bestr ding van Japanse duizendknoop langs de Naarderweg en in het Raabos is nu in het tweede jaar, de nazorgfase. B de locaties in het Raabos waar de ‘roots reset’ methode is toegepast, hebben we het afdekkend materiaal na negen maanden weer verw derd. Het eerste resultaat is positief: er is vr wel geen Japanse duizendknoop meer aanwezig. Ook deze plekken worden meegenomen in de nazorg.
Voetstappenpad Het Voetstappenpad is weer in volle glorie hersteld. Het pad is een van de oudste gemarkeerde wandelroutes van Nederland en trekt jaarl kse duizenden wandelaars. De 26 kilometer lange route leidt al sinds 1940 wandelliefhebbers door de diverse landschappen van het Goois Natuurreservaat. Het Voetstappenpad is uitgebreid met drie alternatieve routes, extra opstappunten en een nieuwe wandelgids. Een van de alternatieve routes voert over de natuurbrug Crailoo, een andere loopt door het Huydecopersbos en een derde gaat door de Oude Haven van Hilversum. De nieuwe routes z n gemarkeerd met een gele voetafdruk. Het vernieuwde Voetstappenpad werd op 28 februari 2025 feestel k geopend met vele wandelaars en directeur-rentmeester Carla Kersbergen. ‘Voor m was het lopen van het Voetstappenpad de beste manier om het Goois Natuurreservaat te leren kennen’. Dankz steun van het Stadsfonds Hilversum, de gemeente Hilversum en de Postcode Loter is het Voetstappenpad weer geheel geactualiseerd. T dens de opening werden de eerste exemplaren van de vernieuwde wandelgids overhandigd aan de betrokken organisaties.
Financiën De totale baten van het GNR, inclusief nanciële baten, bedragen in 2025 b na € 7.229.000, de totale lasten bedragen ruim € 7.047.000. Per saldo voor reserve mutaties een resultaat van b na € 182.000. Voor een toelichting wordt verwezen naar blz.44 van deze jaarverslaggeving
B drage Postcode Loter In 2025 is de Loter -b drage 2024 ad € 1 miljoen, het laatste jaar van de tripartiete overeenkomst Stichting Steun GNR, het GNR en de Postcode Loter rechtstreeks aan het GNR betaalbaar gesteld. Deze b drage is in overleg met de Stichting Steun verantwoord in de jaarrekening 2025 van Steun onder gel kt dige opname van een post vooruitbetaalde projectb dragen aan het GNR. De in 2025 in rekening gebrachte projectb dragen van het GNR aan de Stichting Steun, z n in mindering gebracht op dit bedrag. Per saldo resteert er nog een bedrag van € 605.333 aan vooruit ontvangen projectb dragen. In de jaarrekening 2025 van de Stichting Steun heeft het bestuur van de Steunstichting de intentie opgenomen om een bedrag van € 1 miljoen te alloceren voor de uitvoering van het project parkeerplaatsen uit de vastgestelde parkeervisie uit 2018. In tegenstelling tot hetgeen b de 1e begrotingsw ziging 2025 is gemeld is de Loter -b drage 2024 daarom niet opgenomen in deze jaarrekening van het GNR.
12
Participantenb dragen Het werk van het Goois Natuurreservaat wordt mede mogel k gemaakt door de b drage van de participanten in de exploitatie van de stichting. De participantenb drage 2025 is berekend op grond van de vernieuwde samenwerkingsovereenkomst tussen de v f Gooise participanten zoals vastgelegd en vastgesteld in de Participantenovereenkomst 2023, getekend in de bestuursvergadering van december 2023. De verdeling over de Gooise participanten is in overeenstemming met die vernieuwde samenwerkingsovereenkomst gebaseerd op het inwoneraantal per 1 januari van het voorafgaande dienstjaar. Per 1 januari 2024 hadden de participerende gemeenten in totaal 220.149 inwoners en bedraagt de totale b drage voor 2025 € 3.671.590, hetgeen neerkomt op een bedrag van afgerond € 16,68 per inwoner. Het dienstjaar 2025 is het eerste jaar dat de b drage volledige door de Gooise participanten is betaald. Tot en met het dienstjaar 2024 werd nog een bedrag ontvangen van de voormalige participant Amsterdam, die in mindering werd gebracht op de b drage van de Gooise participanten. Ontwikkeling participanten bijdrage in de laatste 10 jaar Jaar
uitgangspunt
loon/prijs stijging
jaarrekening 2016 transitiebijdrage 2016 *1
€ 1.909.360 €0
€ 34.350 €0
jaarrekening 2017 transitiebijdrage 2017 *1
€ 1.943.710 €0
€ 32.160 €0
jaarrekening 2018 transitiebijdrage 2018 *1
€ 2.395.870
jaarrekening 2019 jaarrekening 2020
beleidsplan 2017-2020
bijdrage beheer
bezuinigingen/ bijz.mutatie
bijdrage totaal
€ 1.943.710 € 205.017
€ 1.943.710 € 205.017
€ 420.000
€ 2.395.870 € 208.899
€ 2.395.870 € 208.899
€ 51.100
€ 345.000
€ 2.791.970 € 210.000
€ 2.791.970 € 210.000
€ 2.791.970
€ 55.430
€ 260.000
€ 3.107.400
€ 3.107.400
€ 3.107.400
€ 83.100
€ 75.000
€ 3.265.500
€ 3.265.500
jaarrekening 2021 *2 € 3.265.500
€ 77.040
€ 3.342.540
-€ 7.460
€ 3.335.080
jaarrekening 2022 *3 € 3.342.540
€ 31.000
€ 3.373.540
-€ 101.210
€ 3.272.330
jaarrekening 2023
€ 3.272.330
€ 46.750
€ 3.319.080
€ 3.319.080
jaarrekening 2024
€ 3.319.080
€ 200.270
€ 3.519.350
€ 3.519.350
begroting 2025 jaarrekening 2025
€ 3.519.350 € 3.519.350
€ 152.240 € 152.240
€ 3.671.590 € 3.671.590
€ 3.671.590 € 3.671.590
1.
2.
3.
In het kader van het transitieproces 2016-2018 is door de Gooise participanten besloten om gedurende die periode, afhankel k van de ingediende transitiebegroting, een b drage van € 1,- per inwoner beschikbaar te stellen. In de uittredingsovereenkomst met de participant Amsterdam is afgesproken dat Amsterdam, naast de uittredingssom van € 4 miljoen, gedurende de periode 2021-2024 nog een ge xeerd bedrag van € 312.570 per jaar b draagt. Het bedrag van € 7.460 is het verschil tussen de geraamde en ontvangen b drage 2021. In 2022 is, exclusief looncompensatie, een bezuiniging doorgevoerd van 3% op de geraamde participantenb drage 2021.
13
De participantenb drage voor 2025 is als volgt opgebouwd en verdeeld: Participantenbijdrage 2025 Bijdrage 2024 Loon- en prijsmutatie 2025
3.519.350 152.240
Totale bijdrage 2025
3.671.590
Bijdrage per participant
in €
Inwoners per 1-1-2024
Totale bijdrage 2025
Gemeente Blaricum Gemeente Gooise Meren Gemeente Hilversum Gemeente Huizen Gemeente Laren
12.725 60.353 94.426 41.205 11.440
212.220 1.006.550 1.574.820 687.210 190.790
totalen
220.149
3.671.590
NB Vanaf het dienstjaar 2024 maakt de b drage voor het onderhoud van de etspaden van de voormalige R wielpadenvereniging Gooi- en Eemland integraal onderdeel uit van de jaarl kse participanten b drage en is niet meer afzonderl k zichtbaar.
Meerjarenoverzicht kengetallen Volgens de erkenningsnormen van het CBF moet de organisatie de gewenste verhouding tussen bestedingen (kosten) aan doelstelling, werving baten en beheer & administratie bepalen (art 3.3.1). Als ondergrens voor besteding aan doelstellingen beveelt CBF 70% aan (gemiddeld over de laatste drie rekenin aren), hetgeen ook norm is die het GNR voorlopig hanteert. De ervaringsc fers van de komende jaren, zullen wellicht aanleiding geven om de “GNR-norm” voor de ondergrens naar boven b te stellen.
Bedragen in €
2025
Totale lasten Totale lasten besteed aan doelstelling
2024
7.047.046 5.924.818
7.199.933 6.044.010
% lasten besteed aan doelstelling
84,1%
83,9%
Totale lasten fondsenwerving
158.472
179.465
% besteed aan fondsenwerving
2,2%
2,5%
Totale lasten beheer en administratie
963.757
976.457
% besteed aan beheer en administratie
13,7%
13,6%
NORM
70,00%
10,00%
20,00%
Fondsenwerving Onze fondsenwerving richt zich op donateurs, bedr ven, nalatenschappen en vermogensfondsen. In 2025 ontvingen we geregeld b dragen van fondsen en serviceclubs, waaronder Stimuleringsfonds Rabobank Gooi en Vechtstreek, wandelevenement ‘Goois Dauwtrappen’ en Ronde Tafel Gooi/Eem 141. De Geefkring Natuuraankoop die eind 2024 werd gelanceerd, is in 2025 gegroeid naar 17 donateurs. Daarnaast hebben we afgelopen jaar diverse onlinecampagnes gelanceerd.
14
Relatie-event Museum Singer Laren In juni organiseerden we een b eenkomst voor warme relaties in Museum Singer Laren in het kader van de tentoonstelling ‘W z n natuur’, een initiatief van prinses Irene van Lippe-Biesterfeld. Hoofd terreinbeheer Peter Kampen en Singer-conservator Anne van Lienden leidden relaties langs de werken en duidden deze vanuit natuurbeheer en kunstgeschiedenis. Relaties hebben het als b zonder ervaren om te zien hoe verleden, heden en toekomst van onze prachtige Gooise natuur mensen heeft geïnspireerd. Fondsenwerving vervanging wildroosters De natuur in het Gooi moet voor iedereen toegankel k z n, óók voor mensen met een beperking. De wildroosters in veel van onze natuurgebieden vormden echter een grote hindernis voor de gebruikers van een rolstoel, rollator of scootmobiel. Daarom hebben we de roosters in 2025 vervangen door rolstoelvriendel ke exemplaren. Dankz promotie door Radio 10-nieuwslezer Mat n N huis, die rolstoelafhankel k is, konden we inwoners van het Gooi de urgentie van dit probleem duidel k maken. We hebben vele giften ontvangen van particulieren en Stimuleringsfonds Rabobank Gooi en Vechtstreek. Nalatenschappen De komende 25 jaar komen in Nederland veel nalatenschappen vr . Voor het Goois Natuurreservaat z n die waardevol, omdat het vaak om aanzienl ke bedragen gaat die b voorbeeld kunnen worden ingezet voor grondaankopen.
Benoeming als erfgenaam begint met bewustwording. Daarom is samen met LandschappenNL besloten een meerjarige campagne te ontwikkelen die in 2027 wordt gelanceerd. Afgelopen jaar promootten we onze vernieuwde nalatenschapsbrochure en voerden we gesprekken met geïnteresseerden. Dat leverde enkele toezeggingen op om het GNR als erfgenaam te benoemen. Fondsenwervingsmethodes/kengetallen Via online en o ine mailingsacties worden particulieren en bedr ven benaderd voor giften en/of structurele donaties, b voorkeur via automatische incasso’s (maandel ks/per kwartaal/per jaar). Volgens de erkenningsnormen van het CBF moet de organisatie de gewenste verhouding tussen de kosten van fondsenwerving en de geworven baten bepalen (art 2.2.1). Als bovengrens voor de verhouding van de kosten van fondsenwerving en de geworven baten hanteert het CBF een percentage van 25% gemiddeld over de laatste drie jaar. In de prakt k streven veel gezonde organisaties naar een lager percentage, om meer geld direct aan de doelstelling te besteden. B het GNR hanteren we voorlopig een maximaal percentage van 10%, dit komt overeen met het percentage wat gebruikt wordt voor onze Steunstichting. De ervaringsc fers van de komende jaren, zullen wellicht aanleiding geven om de “GNRnorm” voor de bovengrens b te stellen.
Bedragen in €
2025
2024
Totale lasten fondsenwerving Totaal geworven baten
158.471 6.229.766
179.465 5.950.835
% besteed aan fondsenwerving
2,5%
3,0%
NORM
10,00%
Beleid met betrekking tot de reserves en fondsen In december 2024 is door het bestuur de nota Reserves en Fondsen 2025 Stichting Goois Natuurreservaat vastgesteld en gepubliceerd op de website (zie h ps://gnr.nl/wp-content/uploads/2025/12/Treasurystatuut-GNR-2026.pdf ). In deze nota is vastgelegd welke reserves en fondsen er z n en hoe daar mee wordt omgegaan. Eens per v f jaar wordt de nota geactualiseerd en opnieuw door het bestuur vastgesteld. Voor de actuele stand van zaken met betrekking tot de reserves en fondsen wordt verwezen naar blz.39. Volgens artikel 1 (lid 1 en 2) van de Participantenovereenkomst 2023 dragen de participanten, naar inwoneraantal, b in het nadelig saldo voor het betreffende begrotingsjaar. Artikel 1 lid 5 bepaalt dat de
15
stichting naast de bestemmingsreserves en -fondsen een egalisatiereserve aanhoudt van maximaal 10% van de jaarl kse participantenb drage, om tegenvallers te kunnen compenseren. In artikel 1 lid 7 is ook vastgelegd dat in uitzonderl ke situaties/extreme calamiteiten, waarb mocht bl ken dat de jaarl kse participantenb drage en de egalisatiereserve ontoereikend z n, de participanten tussent ds een aanvullende b drage vaststellen. Gelet op het vorenstaande acht het bestuur een egalisatiereserve (=continuïteitsreserve) van maximaal 10% van de participantenb drage voldoende. Voor 2025 is het plafond € 367.000, de werkel ke stand per 31 december 2025 bedraagt € 205.395 (zie blz.39). Dit bedrag valt ruim binnen de norm van het CBF en de belastingdienst, dat een ANBI een maximale continuïteitsreserve mag aanhouden van 1,5 x de vaste jaarkosten van de organisatie (exclusief projecten/aankopen). Beleid met betrekking tot aantrekken en uitzetten van gelden In de bestuursvergadering van december 2025 is de nota Treasury beleid van de stichting Goois Natuurreservaat vastgesteld. Hierin is het beleid met betrekking tot het aantrekken (lenen) van gelden en het uitzetten (beleggen/uitlenen) van gelden vastgelegd (zie https://gnr.nl/wp-content/uploads/2025/12/Treasurystatuut-GNR-2026.pdf ). Voor 2025 waren er geen opgenomen geldleningen.
De overtollige nancieringsmiddelen z n uitgezet op spaarrekeningen en een 1 jaars deposito b onze huisbank.
Financiële positie Het netto werkkapitaal van de stichting wordt berekend door de vlottende activa te verminderen met de schulden op korte term n. Het werkkapitaal bedraagt ultimo 2025 positief € 4.810.852 (in 2024 bedroeg dit € 4.512.320 positief).
Risicoparagraaf I.
Personeel
De stichting is qua rechtsvorm een particuliere stichting. De rechtspositie van het personeel is gebaseerd op de rechtspositie van de provincie. Dit houdt in dat de stichting in het kader van de sociale zekerheid aangemerkt wordt als een zogenaamde ‘eigenrisicodrager’ en dat het personeel voor de pensioenvoorziening is ondergebracht bij de APG-groep (voorheen ABP). Het eigen risicodragerschap brengt, zoals het woord al aangeeft, de nodige risico’s met zich mee. Bij ontslag of beëindiging van een dienstverband van een personeelslid, ook als gevolg van het van rechtswege ophouden van het dienstverband (aanstelling voor bepaalde tijd), houdt dit in dat de WWuitkeringslasten ten laste komen van de stichting. In de CAO is afgesproken dat afhankelijk van het arbeidsverleden en de leeftijd van de betrokkene, deze uitkering maximaal 36 maanden kan duren. Ter afdekking van deze risico’s is in 2016 hiervoor een voorziening ingesteld, ultimo 2025 is een bedrag van ruim € 213.000 beschikbaar en lopen er geen verplichtingen tot WW-betaling. De stichting is ook eigen risicodrager voor (langdurig) ziekteverzuim. Uit eerder onderzoek is gebleken dat het niet rendabel is om hiervoor een verzekering af te sluiten. Voor vervanging wegens (langdurige) ziekte is binnen de exploitatie geen bedrag opgenomen.
Gelet op de grootte van de organisatie kan dit vooral gevolgen hebben voor de dagelijkse bedrijfsvoering. Bij een aantal (langdurige) ziektegevallen tegelijkertijd bestaat het risico dat werkzaamheden niet meer uitgevoerd worden en toezicht en handhaving in de terreinen noodgedwongen zullen moeten worden verminderd, dan wel moeten worden uitbesteed.
16
II.
Projecten
De projectuitvoering kent een aantal risico’s, te weten: 1. De eigen bijdrage voor de uitvoering van de projecten en een deel van de werkzaamheden van het projectenbureau verkrijgt de stichting Goois Natuurreservaat onder meer via de stichting Steun Goois Natuurreservaat, LandschappenNL (jaarlijkse Postcode Loterij bijdrage) en private donateurs. De jaarlijkse bijdrage van Postcode Loterij (via LandschappenNL) is een substantieel bedrag. Mochten de omzetresultaten van de Postcode loterij tegenvallen en of LandschappenNL zal niet meer als benificiant aangemerkt worden, zullen de ambities voor het realiseren van projecten in overeenstemming met de dan beschikbare middelen moeten worden bijgesteld. 2. Veel van deze projecten kennen behalve de eigen bijdrage ook subsidies en bijdragen van derden. Deze zijn gebaseerd op vooraf ingediende kostenramingen. Eventuele overschrijdingen bij de uitvoering zijn veelal niet verrekenbaar en komen voor risico en rekening van de stichting Goois Natuurreservaat. Voor de afdekking van dit risico wordt een bedrag in het bestemmingsfonds Extra investering/projecten (PL bijdragen/private gelden) aangehouden.
III.
Subsidie Natuur- en Landschapsbeheer
Medio 2023 hebben wij de subsidiebeschikking ontvangen van de Provincie Noord-Holland met betrekking tot de vaststelling van de SNL-subsidie voor de periode 2023-2028. Ten opzichte van de gewijzigde beschikking over de periode 2017-2022 is de jaarlijkse subsidie fors verhoogd. De hogere subsidie voornamelijk veroorzaakt doordat bij de nieuwe aanvraag van subsidie de natuurbeheer- en landschapsbeheertypen (waarop het subsidiebedrag is gebaseerd) beter gespecificeerd zijn, als gevolg van ons in gebruik genomen Beheer Registratie Systeem en hogere subsidiebedragen (i.v.m. prijsindexatie) per type. Op het onderdeel landschapsbeheer ontvangen we jaarlijks meer, maar ook de jaarlijkse bijdragen voor natuurbeheer, openstelling en toezicht, voorzieningen en begrazing zijn verhoogd. Hier tegenover staan ook verplichtingen om op grond van de ingediende aanvraag het hogere kwaliteitsniveau van onderhoud te garanderen. Zo ontvangen we bijvoorbeeld fors hogere subsidie voor het beheer van lanen. Om aan de kwaliteitseisen hiervan te voldoen zijn ook de geraamde budgetten voor onderhoud verhoogd. De meer gespecificeerde beheerregistratie vraagt ook een specifieker beheer waarbij meer detail en variatie wordt toegepast. Dit is in lijn met onze beheervisie en beheerplan, maar leidt ook tot verhoogde beheerkosten.
Het openstellingsdeel is ingezet, in overeenstemming met het beleidsplan voor structurele uitbreiding van de boswachtersformatie van 4 naar 6 fte. Het GNR is gecertificeerd door de Stichting Certificering SNL op grond van een Kwaliteitshandboek gebaseerd op de certificeringsvereisten. Hierdoor ontvangen we de SNL-bijdrage lumpsum en hoeven we niet gespecificeerd te verantwoorden. We worden hierop periodiek geaudit ten aanzien van onze processen, producten en systemen. Daarnaast draagt de door ons uitgevoerde SNL-monitoring bij aan het inzichtelijk maken van de behaalde natuurdoelen. Bij verlies van het certificaat is er risico van terugbetaling en intense verantwoording. De laatste audit heeft in 2024 plaatsgevonden en er waren geen op- of aanmerkingen. Het risico voor de huidige beheerperiode is daarmee nagenoeg teruggebracht tot nihil.
17
IV.
BTW Compensatiefonds
Jaarlijks wordt er door het GNR een opstelling gemaakt waarin de ‘door te schuiven BTW’ aan de participanten is opgenomen. Bij het opstellen van dit overzicht wordt rekening gehouden met de aard van de BTW en de mogelijkheid om deze BTW via het BTW-compensatiefonds te verwerken bij de participanten. De huidige transparantiemethode is opgenomen in paragraaf 3.2 van het besluit van de Staatsecretaris van Financiën van 24 december 2020, nr. 2020-249875, Stcrt. 2020, nr. 62965. Dit houdt in dat een deel van de door de Stichting Goois Natuurreservaat betaalde omzetbelasting momenteel verrekend wordt door de participanten van het Goois Natuurreservaat. Hoewel er op dit moment geen signalen/aanwijzingen zijn dat het huidige rijksbeleid op korte termijn gewijzigd gaat worden, is er altijd de mogelijkheid dat als gevolg van gewijzigde inzichten op rijksniveau, de BTW in de toekomst niet meer kan worden doorgeschoven. Hoewel deze onzekerheid niet direct een risico voor de stichting inhoudt, betreft dit wel een mogelijk risico voor de participanten en daarmee toch een indirect risico voor de stichting.
Stichtingsbestuur Het stichtingsbestuur bestaat uit acht bestuursleden. Drie ongebonden leden die op basis van bestuurspro elen z n geworven en v f leden namens de participanten en lid z n van het college van burgemeester en wethouders van de betreffende participant. Bestuurssamenstelling en stemverdeling: Bestuursleden
Stem- Leden verhouding
Plaatsvervangende leden
Blaricum
1
J.M.G. Ongering - Lanphen
A.M. Kennis
Gooise Meren
3
H.M. Bellaart
H.B. Boudewijnse
Hilversum
4
B. Heller
N.G.T. van Voorden
Huizen
2
R.G. Boom
S.G. Ferraro
Laren
1
J.G. van Midden
N.L. Rood
Voorzitter
1
C.J.G. Dosker
geen
Ongebonden bestuurslid I
1
J. van den Bor
geen
Ongebonden bestuurslid II
1
S. Boufadiss
geen
Vaste adviseur directeur-rentmeester ir. C.J. Kersbergen
-
Hilversum 3 maart 2026
De bestuursleden z n onbezoldigd. De nevenfuncties van de onafhankel ke bestuursleden staan op de interview-pagina van het betreffende bestuurslid (zie b voorbeeld https://gnr.nl/bestuur/bestuurslidkees-jan-dosker-voorzitter ) Voor bestuursleden namens de Gooise gemeenten wordt op de interviewpagina verwezen naar de pagina op de gemeentel ke website waarop de nevenfuncties van het betreffende bestuurslid worden b gehouden.
18
Voor de ongebonden leden geldt een maximale zittingsduur van zes jaar die éénmaal verlengd kan worden met een term n van zes jaar. Het lidmaatschap van het bestuur van de v f overige leden eindigt op de dag waarop z geen lid meer z n van het College van Burgemeester en wethouders van de gemeente dat hen heeft aangewezen. Het bestuur houdt zich aan de wettel ke verplichtingen zoals neergelegd in de Wet Bestuur en Toezicht Rechtspersonen en onderschr ft de uitgangspunten zoals neergelegd in de Code Goed Bestuur voor Goede Doelen. Het bestuur heeft in 2025 v fmaal regulier vergadert. De vergadering in het vroege voorjaar betrof een strategie sessie, waarb ook het eigen functioneren is geëvalueerd. Daarnaast hebben er nog enkele schriftel ke besluitvormingsrondes plaatsgevonden voor zaken die geen uitstel konden dulden. De betreffende besluiten z n in een eerstvolgende reguliere vergadering bekrachtigd en formeel vastgelegd. In de vergadering van maart is na acht jaar, afscheid genomen van mevrouw Roelien van den Berg als één van de ongebonden leden. Na een openbare wervings- en selectieprocedure is in de vergadering van juni de heer Samir Boufadiss, voor de duur van zes jaar, als ongebonden lid benoemd.
Personeel en organisatie De rechtspositie en daarmee de bezoldiging is gebaseerd op de provinciale rechtspositieregeling. Op grond hiervan delen w mee dat binnen de stichting er geen werknemers z n die een inkomen genieten dat meer bedraagt dan het inkomen van een minister, zoals bedoeld in artikel 2.3 lid 1 van de Wet Normering bezoldiging Topfunctionarissen in de publieke en semipublieke sector (WNT) en/of de door de Provincie Noord-Holland te hanteren inkomensnorm gesubsidieerde instellingen, z nde in 2025 € 246.000 inclusief belaste onkostenvergoedingen en pensioenb drage. Daarnaast is de functie van directeur-rentmeester getoetst aan de Regeling beloning directeuren van Goede Doelen. De regeling bevat criteria die bepalend z n voor de functiezwaarteverhoudingen tussen directiefuncties van Goede Doelen. Met behulp van deze criteria wordt de zwaarte van een directiefunctie uitgedrukt in BSD-punten (Basisscore directiefunctie). Deze zwaarte bepaalt de indeling in een van de 8 functiegroepen, die oplopend gewaardeerd z n. De directiefunctie van het GNR komt uit op de v fde functiegroep waaraan een maximaal jaarinkomen is gekoppeld van € 129.292 Voor de speci eke c fers zie het onderdeel “Overige mededelingen” pagina 56 De uitvoering van bestuursbesluiten en het dagel ks beheer is opgedragen aan een organisatie onder leiding van de directeur-rentmeester.
De taken en bevoegdheden van de directeur-rentmeester z n vastgelegd in het reglement Directeur-rentmeester 2022, zoals opgenomen in de bestuurl ke regelingen. Daarnaast is de nota Integriteitsbeleid Goois Natuurreservaat en een Gedragscode Goois Natuurreservaat vastgesteld en gepubliceerd op onze website (zie h ps://gnr.nl/over-ons/integriteit). Hier is ook een klachtenprocedure gepubliceerd. Het integriteitsbeleid kreeg dit jaar aandacht in het managementoverleg. We hebben het beleid geëvalueerd en aanpassingen waren niet nodig. Het verslag van de vertrouwenspersoon geeft aan dat er dit jaar geen adviesaanvragen z n geweest. Er z n geen meldingen gedaan van klachten of integriteitsschendingen. Intern z n ook geen meldingen op dit gebied ontvangen. In de duurzaamheidsvisie van GNR maken we onderscheid tussen de positieve b drage die GNR levert aan de duurzame ontwikkelingsdoelen (SDG’s) en onze negatieve footprint. In 2025 z n de resultaten van de CO2-footprintanalyse en de te nemen maatregelen besproken. Ook hebben we een traject uitgezet voor de meting van onze positieve b drage: de kwanti cering van onze ecosysteemdiensten. In de uitgangspunten voor de nieuwbouwplannen van ons bedr fspand worden de duurzaamheidscriteria nadrukkel k meegenomen.
19
Begroting 2026 en meerjarenperspectief Bij het GNR worden jaarlijks, voorafgaand aan het dienstjaar, de begroting en meerjarenbegroting, vastgesteld, die de kaders stelt voor het betreffende dienstjaar. Voor meer informatie wordt verwezen naar de vastgestelde begroting 2026 inclusief meerjarenbegroting, die ook op onze website te vinden is onder: https://gnr.nl/over-ons/publicaties. Hieronder worden de belangrijkste speerpunten uit de begroting 2026 weergegeven. 1.
Grondverwerving De natuur en het milieu staan onder grote druk en er is ondanks alle positieve maatregelen nog steeds sprake van vormen van versnippering. Het verwerven (en in aanvulling daarop het inrichten en beheren) van gronden draagt bij aan robuustheid en onderling verbondenheid van natuurgebieden van het Goois Natuurreservaat en daarmee met de versterking van de flora en fauna. Grondverwerving is dan ook een belangrijke activiteit. In het beleidsplan is opgenomen dat gestreefd wordt naar een meer doelgerichte en offensieve aanpak van grondverwerving.
2. Opkomen voor de natuur De regio Gooi en Vechtstreek blijft een druk bevolkt gebied waar allerlei ruimtelijke ontwikkelingen plaatsvinden. We blijven het overheidsbeleid beïnvloeden en opkomen voor de natuur bij ruimtelijke ontwikkelingen (belangenbehartiging) om de kansen voor de natuur, het landschap en de eraan verbonden recreatieve en erfgoedbelangen te beschermen. Dat doen we primair vanuit het gezichtspunt van het natuurgebied Goois Natuurreservaat. 3.
Natuurverbindingen. Het Gooi kent de hoogste dichtheid van natuurverbindingen in Nederland. Dat is ook noodzakelijk, want in de loop der tijd zijn de natuurgebieden in het Gooi sterk versnipperd. Ontsnippering en het verbinden van natuurgebieden blijft de komende jaren de nodige aandacht vragen. Bijvoorbeeld: Er ontbreekt nog 1 grote verbinding tussen de Westerheide en de Zuiderheide en optimalisering van bestaande verbindingen; ook blijft de aanleg van kleine fauna voorzieningen nodig.
4. Biodiversiteit-soortenrijkdom Versterking van de biodiversiteit is en blijft - in lijn met onze beheervisie, beleidsplan en de beheerplannen - een hoofdthema. De milieueffecten op lucht, water en bodem, klimaatverandering en recreatie leiden tot druk op de natuur en achteruitgang van de biodiversiteit. Bescherming van de natuur en versterking van de biodiversiteit door doelgericht beheer is noodzakelijk. In 2026 is een notitie over biodiversiteit en natuurkwaliteit in het Goois Natuurreservaat opgesteld. 5.
Recreatie; in balans met de natuur De ligging van het Goois Natuurreservaat in de directe omgeving van de verschillende stedelijke gebieden in en om het Gooi brengt vanzelfsprekend met zich mee dat de natuurgebieden volop worden gebruikt door de inwoners van de regio om te wandelen, te fietsen, te sporten en paard te rijden. Dat levert de nodige drukte op in de natuurgebieden waarvan het de vraag is of de natuur dit nog kan dragen. Daarnaast zijn er nog diverse andere drukfactoren op de natuur, zoals stikstofbelasting, verdroging, versnippering en klimaatveranderingen. De komende jaren streven wij naar een verbetering van de balans tussen natuur en recreatie.
6.
Draagvlak en steun GNR blijft zich inzetten voor het voortzetten en versterken van educatie, fondsenwerving, naamsbekendheid, en het draagvlak onder de inwoners van het Gooi en de bereidheid van inwoners om GNR langdurig te steunen (ambassadeurschap; onder het motto van ‘zo koesteren we samen ons groene thuis’).
20
7.
Projecten Het Goois Natuurreservaat zal ook de komende jaren weer een aantal projecten realiseren of opstarten dankzij de beschikbare middelen vanuit de samenwerking in LandschappenNL (Loterijbijdragen) zoals opgenomen in het bestemmingsfonds extra investeringen en projecten. Daarnaast zijn er gelden beschikbaar gesteld via de Stichting Steun Goois Natuurreservaat, de Provincie NoordHolland, vermogensfondsen en particuliere giften. De projecten leveren meerwaarde op voor de natuur en haar bezoekers. Daarnaast maken de giften en fondsen van fondsenwerving het mogelijk om onze vrijwilligers- en educatieactiviteiten en de informatievoorziening (zoals infoborden, website, brochures) op peil te houden.
8.
Duurzaamheid We gaan verder met inzetten op duurzaamheid. Daarvoor heeft het GNR de Sustainable Development Goals van de Verenigde Naties (SDG’s) omarmd die waar mogelijk wordt vertaald naar onze werkwijze en bedrijfsvoering. In het kader van de duurzaamheidsopgave is Duurzaamheidsbeleid vastgesteld en wordt geleidelijk gewerkt aan versterking van verduurzaming van de bedrijfsvoering. Dat geldt in het bijzonder voor de huisvesting van GNR; er wordt de komende jaren gewerkt aan een toekomstbestendige huisvesting van GNR.
21
Vaststelling jaarrekening De jaarrekening 2025 is gecontroleerd door ETL Assurance & Overheidsaccountants Accountants te Haarlem. De door dit kantoor afgegeven controleverklaring is b het onderdeel “Overige gegevens” opgenomen. Het bestuur van de Stichting Goois Natuurreservaat heeft in de vergadering van 26 maart 2026 de jaarrekening 2025 vastgesteld. Hilversum, 26 maart 2026
…………………………………………………
…………………………………………….
C.J.G. Dosker, voorzitter
J. van den Bor bestuurslid nanciën
……………………………………………….
…………………………………………..
S. Boufadiss bestuurslid personeelszaken,
J.M.G. Ongering-Lanphen bestuurslid participant Blaricum,
………………………………………………..
……………………………………………..
H.M. Bellaart bestuurslid participant Gooise Meren,
B. Heller bestuurslid participant Hilversum,
……………………………………………….
………………………………………………
R.G. Boom bestuurslid participant Huizen,
J.G. van Midden bestuurslid participant Laren,
22
23
BALANS NA RESULTAATBESTEMMING PER 31 DECEMBER
2025
2024
ACTIVA A. I
Vaste activa Materiële vaste activa
€ 626.537
€ 728.866
€ 626.537
B. I II III
Vlottende activa Onderhanden werk projecten Vorderingen en overlopende activa Liquide middelen
€ 553.917 € 1.228.099 € 4.618.007
24
€ 728.866
€ 371.889 € 1.423.085 € 3.395.612
€ 6.400.023
€ 5.190.586
€ 7.026.560
€ 5.919.452
BALANS NA RESULTAATBESTEMMING PER 31 DECEMBER
2025
2024
PASSIVA C. I II III
Reserves en fondsen Statutaire reserve Continuïteitsreserve Bestemmingsreserves
€ 272 € 205.395 € 4.466.298
€ 272 € 145.796 € 4.499.939 € 4.671.965
IV Bestemmingsfondsen
€ 552.131
€ 4.646.007 € 396.319
€ 552.131 D. Voorzieningen I Voorziening ww verplichtingen personeel
€ 213.293
€ 396.319
€ 198.861 € 213.293
E I II III
Kortlopende schulden Crediteuren Overloop verlofrechten personeel Overige schulden en overlopende passiva
€ 674.274 € 72.644 € 842.252
25
€ 198.861
€ 376.108 € 116.327 € 185.830
€ 1.589.171
€ 678.265
€ 7.026.560
€ 5.919.452
STAAT VAN BATEN EN LASTEN
Baten Baten van particulieren Baten van bedrijven Baten van loterijorganisaties Baten van subsidies van overheden Baten van andere org.zonder winststreven (incl.Steun) Totaal van de geworven baten Baten uit bezit Baten als tegenprestatie voor producten/diensten Overige baten
Werkelijk 2025
Begroot 2025 na wijz.
Werkelijk 2024
€ 157.691 € 21.065 €0 € 5.412.879 € 638.131
€ 294.020 € 25.000 € 1.000.000 € 5.437.160 € 892.680
€ 517.861 € 33.370 €0 € 4.965.532 € 434.072
€ 6.229.766
€ 7.648.860
€ 5.950.835
€ 537.854 € 128.975 € 96.741
€ 407.755 € 83.160 €0
€ 619.116 € 124.176 € 96.953
Bijzondere baten Verkoop van activa
€ 2.086.831
Mutatie onderhanden werk projecten Per saldo toe-/afname ohw projecten Totaal van de baten
€ 182.028
€ -136.400
€ 306.642
€ 7.175.364
€ 8.003.375
€ 9.184.553
Lasten
Besteed aan doelstellingen Beheer en openstelling gebieden Projecten Aankopen/Verwervingen Educatie, draagvlak, profilering en vrijwilligers Beleid, strategie en belangenbehartiging Instandhouding gebouwen
€ 3.271.632 € 1.579.096 € 27.605 € 515.132 € 431.126 € 100.227
Totaal van bestedingen aan doelstellingen
€ 3.392.191 € 2.365.836 € 19.363 € 522.759 € 449.065 € 199.700 € 5.924.818
€ 3.351.256 € 1.492.505 € 39.281 € 482.277 € 389.916 € 292.222 € 6.948.914
€ 6.047.457
Wervingskosten
€ 158.471
€ 173.390
€ 179.635
Kosten beheer en administratie
€ 963.757
€ 936.981
€ 977.484
€ 1.122.228
€ 1.110.371
€ 1.157.119
€ 7.047.046
€ 8.059.285
€ 7.204.576
€ 128.318
€ -55.910
€ 1.979.977
Resultaat financiële baten en lasten
€ 53.453
€ 40.000
€ 50.829
Saldo van baten en lasten voor resultaat bestemming
€ 181.771
€ -15.910
€ 2.030.806
Totaal van de lasten
Saldo voor financiële baten en lasten
26
STAAT VAN BATEN EN LASTEN Resultaat bestemming Toevoeging +/onttrekking aan -/-:
Werkelijk 2025
Begroot 2025 na wijz.
Werkelijk 2024
€ 59.599
€ -25.000
€ -26.513
€ -57.510 € 12.270 € 11.600 €0
€ -142.510 € -250.000 € 11.600 € -20.000
€ -10.100 € 1.999.278 € -79.080 € -69.332
€ 8.551 € 143.140 € 4.121
€0 €0 € 410.000
€ 9.360 € 125.014 € 82.178
€ 181.770
€ -15.910
€ 2.030.805
Continuïteitsreserve: Algemene Egalisatie reserve
Bestemmingsreserves: a. Reserve Natuurbeheer b. Reserve gebouwd vastgoed c. Reserve vervanging materieel RPV d. Reserve beleid en communicatie/draagvlak
Bestemmingsfondsen: a. Exploitatie Infoschuur b. Verwerving, 1e inrichting en onderhoud verweving c. Extra investeringen/projecten (NPL/private gelden)
Afrondingsverschillen z n mogel k.
27
Kasstroomoverzicht 2025
2024
Kasstroom uit operationele activiteiten
Resultaat excl.financiering resultaat overige mutaties eigen vermogen
€ 6.146 € 122.172
€ -17.342 € 1.997.319
afschrijvingen/ontv.aflossingen interest baten en lasten
€ 151.553
€ 142.738
mutatie voorzieningen dotatie/vrijval
€ 14.432
€ -76.789
Aanpassingen voor:
mutaties werkkapitaal - mutatie vorderingen - mutatie kortlopende schulden
ontvangen interest
€ 12.958 € 910.905
€ -462.288 € 90.661 € 923.862
€ -371.627
€ 53.453
€ 50.829
Kasstroom uit operationele activiteiten
€ 1.271.618
€ 1.725.128
Kasstroom uit investeringsactiviteiten investeringen in materiële vaste activa desinvesteringen materiële vaste activa investeringen in financiële vaste activa
€ -49.223 €0 €0
Kasstroom uit investeringsactiviteiten
€ -289.394 € 247.248 €0 € -49.223
€ -42.146
Kastroom uit financieringsactiviteiten €0
Kasstroom uit financieringsactiviteiten Netto kasstroom Saldo liquide middelen per 1/1: Rabobank Kasgelden
€0 €0
€0
€ 1.222.395
€ 1.682.982
€ 3.387.145 € 8.467
€ 1.703.910 € 8.720 € 3.395.612
Saldo liquide middelen per 31/12: Rabobank Kasgelden
€ 4.609.726 € 8.281
Mutatie liquide middelen Afrondingsverschillen z n mogel k
28
€ 1.712.630
€ 3.387.145 € 8.467 € 4.618.007
€ 3.395.612
€ 1.222.395
€ 1.682.982
Toelichting Algemeen en grondslagen Algemeen De Stichting Goois Natuurreservaat, hierna ook te noemen als "GNR of Het Goois Natuurreservaat", is opgericht op 11 november 1932 door de dest ds zes Gooise gemeenten, de provincie Noord-Holland en de gemeente Amsterdam en is gevestigd aan de Nieuwe Meentweg 2, te Hilversum. De stichting is ingeschreven in het register van de Kamer van Koophandel onder nummer 41223080 en geregistreerd b de belastingdienst onder (RSIN) nummer 001939270. De in deze jaarrekening opgenomen informatie heeft geheel en alleen betrekking op de Stichting Goois Natuurreservaat en betreft het versla aar 2025, welke gel kloopt met het kalenderjaar. De doelstellingen en de hieraan ontleende activiteiten z n vastgelegd in artikel 1 van de statuten: 1.a de instandhouding van het natuurschoon in het Gooi door verkr ging van de aldaar gelegen terreinen, ten einde deze ten eeuwigen dage ongeschonden als natuurterrein te behouden; en 1.b aan het publiek door vr e toegang tot die terreinen onder eventueel te stellen bepalingen, het genot van dat natuurschoon te verzekeren.
De voornaamste activiteiten van de stichting bestaan uit het beheren, in de meest ruime zin van de betekenis van het woord, van de ca 2.950 hectare natuurterrein die in de ruim afgelopen 90 jaar is verworven, inclusief de in of op het terrein aanwezige voorzieningen. Deze jaarrekening is ondertekend door, de t dens de vaststellingsvergadering, aanwezige leden.
Stelselw ziging Met ingang van boekjaar 2025 heeft de stichting haar grondslagen voor nanciële verslaggeving gew zigd. Tot en met boekjaar 2024 werd de jaarrekening opgesteld overeenkomstig RJk C1.Kleine organisaties zonder winststreven Vanaf het huidige boekjaar wordt de jaarrekening opgesteld en gepresenteerd conform Richtl n 650 – Fondsenwervende organisaties van de Richtl nen voor de Jaarverslaggeving. De stelselw ziging is doorgevoerd omdat de stichting sinds 2024 is aangesloten b de koepelorganisatie LandschappenNL en sinds november 2025 het CBF-keurmerk voert. Toepassing van RJ 650 sluit beter aan b de aard, doelstellingen en activiteiten van de stichting en draagt b aan een meer transparante en voor belanghebbenden relevante nanciële verslaggeving, in het b zonder voor donateurs, subsidieverstrekkers en toezichthoudende instanties, zoals het Centraal Bureau Fondsenwerving. De vergel kende c fers z n, waar dit relevant en praktisch uitvoerbaar is, aangepast aan de nieuwe grondslagen. Indien herrekening niet mogel k of niet materieel is, z n de vergel kende c fers niet aangepast. Eventuele effecten van de stelselw ziging z n toegelicht voor zover deze van materieel belang z n voor het inzicht in het vermogen en resultaat van de stichting.