Vaststellen Participatienota Bijlage Rapportage

BEL

Inwonerspanel BEL 2024

Participatie Gemeente Blaricum, Eemnes en Laren Maart 2024

Colofon Uitgave:

Research 2Evolve Tesselschadelaan 15A 1217 LG Hilversum Tel: (035) 623 27 89

info@research2evolve.nl www.research2evolve.nl

Uitgevoerd:

Maart 2024

Opdrachtgever:

Gemeente BEL

Het onderzoek is uitgevoerd door Research 2Evolve. Het marktonderzoeksbureau neemt de richtlijnen van de MOA (Markt Onderzoek Associatie) in acht. Deze richtlijnen zijn bij Research 2Evolve op te vragen. Research 2Evolve is ISO 27001 gecertificeerd en werkt volgens de AVG en de

gedragscode voor Onderzoek en Statistiek.

Het overnemen uit deze publicatie is toegestaan, mits de bron duidelijk wordt vermeld.

2

Inhoudsopgave Hoofdstuk 1

Onderzoeksverantwoording

4

1.1

Inleiding

5

1.2

Uitvoering van het onderzoek

5

1.3

Responsoverzicht

6

1.4

Steekproefsamenstelling

6

1.5

Weging

7

1.6

Betrouwbaarheid en nauwkeurigheid

8

1.7

Leeswijzer

9

Resultaten

10

Hoofdstuk 2

3

33

Hoofdstuk 1:

Onderzoeksverantwoording

Onderzoeksverantwoording 1.1

Inleiding

De gemeente wil graag weten hoe inwoners de manier waarop de gemeente Blaricum, Eemnes en Laren betrekt bij plannen en projecten van de gemeente ervaren. De gemeente gebruikt de antwoorden om nieuwe regels en afspraken te maken over het betrekken van inwoners. Daarbij wil de gemeente zo goed mogelijk bij de behoefte(s) aansluiten. In opdracht van BEL heeft het onderzoeksbureau Research 2Evolve hierover een onderzoek uitgevoerd onder de leden van het inwonerspanel. Niet-panelleden hebben tevens de mogelijkheid gekregen om via de open link de vragenlijst online in te vullen.

1.2

Uitvoering van het onderzoek

Steekproef: Leden van inwonerspanel BEL en via open link

Methode: Online/Open link

Uitnodiging: Per mail, sociale media en krant Veldwerkperiode: Blaricum en Eemnes: 12 t/m 25 februari 2024 Laren: 5 – 28 november 2021 Herinnering: 2 keer

55

Onderzoeksverantwoording 1.3

Responsoverzicht

1.4

Blaricum

N

Totaal aantal leden inwonerspanel

616

Respondenten via inwonerspanel

323

Respons percentage inwonerspanel

52%

Respondenten via de open link

32

Totaal aantal respondenten

355

Eemnes

Samenstelling respondenten

Hieronder staat een uitsplitsing van de respondenten naar leeftijd: Blaricum

N

%

16 t/m 34 jaar

7

2%

35 t/m 49 jaar

67

19%

50 t/m 64 jaar

115

32%

65 jaar en ouder

165

47%

N

Onbekend

1

0%

Totaal aantal leden inwonerspanel

826

Eemnes

N

%

Respondenten via inwonerspanel

410

16 t/m 34 jaar

10

2%

Respons percentage inwonerspanel

50%

35 t/m 49 jaar

62

14%

Respondenten via de open link

25

50 t/m 64 jaar

149

34%

Totaal aantal respondenten

435

65 jaar en ouder

210

48%

Laren

N

Onbekend

4

1%

Totaal aantal leden inwonerspanel

409

Laren

N

%

Respondenten via inwonerspanel

252

16 t/m 34 jaar

2

1%

Respons percentage inwonerspanel

62%

35 t/m 49 jaar

32

12%

50 t/m 64 jaar

94

37%

65 jaar en ouder

123

49%

Onbekend

2

1%

Let op: de getoonde percentages en aantallen (resultaten) op deze pagina zijn ongewogen.

6

Onderzoeksverantwoording 1.5

Weging

Als de respons afwijkt op de variabele leeftijd, is er een weging toegevoegd, zodat de resultaten een juiste afspiegeling vormen van de werkelijke bevolking. Dit is een gangbare werkwijze in statistisch kwantitatief onderzoek. Personen in ondervertegenwoordigde groepen krijgen een gewicht groter dan 1 en tellen relatief zwaarder mee in het totaalresultaat. Personen in groepen met een oververtegenwoordiging krijgen een gewicht kleiner dan 1 waardoor ze minder zwaar mee tellen. Hiermee zijn de resultaten gecorrigeerd om de mogelijke invloed van een niet geheel representatieve steekproef te verkleinen. Doorgaans wordt een maximale weegfactor van 3 gehanteerd. Op dit moment is het inwonerspanel nog niet representatief voor de werkelijke bevolking binnen de gemeente. De panelleden jonger dan 35 jaar zijn ondervertegenwoordigd en panelleden van 50 jaar en ouder zijn oververtegenwoordigd. Daarnaast nemen niet alle panelleden deel aan een onderzoek, daarom wordt er niet alleen gekeken naar de verdeling binnen het panel ten opzichte van de gemeente, maar ook naar de verdeling van de netto respons ten opzichte van de daadwerkelijke verdeling. Door het toevoegen van een weging op leeftijd zijn de resultaten gecorrigeerd, waarmee de invloed van een niet geheel representatieve steekproef wordt verkleind.

7

Onderzoeksverantwoording 1.6

Betrouwbaarheid en nauwkeurigheid

Het betrouwbaarheidspercentage geeft de kans aan dat bij herhaling van het onderzoek hetzelfde uit het onderzoek komt. Bij een betrouwbaarheidspercentage van 95% is er 95% kans bij herhaling dat de antwoorden hetzelfde zullen zijn met andere respondenten binnen de doelgroep. De nauwkeurigheid (uitgedrukt in foutmarge) geeft het gebied aan, waarbinnen de werkelijke waarde in de populatie ligt. De foutmarge is het percentage dat het antwoord kan afwijken van de werkelijkheid. Als de foutmarge 4% is, en 47% van steekproef een bepaald antwoord geeft, dan ligt dit percentage in werkelijkheid maximaal 4% boven of 4% onder deze 47%, dus tussen de 43% en 51% (een lagere foutmarge vereist een grotere steekproef). Een betrouwbaarheidsniveau van 95% en een foutmarge van 5% is gangbaar en algemeen geaccepteerd bij (statistisch) kwantitatief onderzoek. Bij een zeer laag aantal waarnemingen (N < 50) is de foutmarge groter waardoor de resultaten minder betrouwbaar zijn.

8

Onderzoeksverantwoording 1.7

Leeswijzer

Daar waar de som van de resultaten niet precies op 100% uitkomt, wordt dit veroorzaakt door afrondingsverschillen of was meer dan één antwoord toegestaan. Waar in de tabellen ongelijke N-en (aantal respondenten) te zien zijn, wordt dit veroorzaakt door het uitsluiten van de antwoordcategorie ‘weet ik niet/geen mening’ en/of routing in de vragenlijst. In de tabellen wordt de ongewogen N weergegeven. In deze rapportage is gekeken naar significante verschillen op leeftijd. Significante verschillen zijn verschillen die niet aan toeval toe te schrijven zijn. Als er relevante significante verschillen zijn, worden deze in de samenvatting benoemd. Significante verschillen zijn weergegeven door letters. Zie hieronder een voorbeeld: Totaal

Man A

Vrouw B

(Helemaal) mee eens

17%

34%

51% A

Neutraal

41%

19%

14%

(Helemaal) mee oneens

42%

47%

35%

Totaal

1978

1178

800

De letter A die onder de 51% in kolom B staat, geeft aan dat deze waarde in kolom B - Vrouw (51%) significant groter is dan de waarde in kolom A - Man (34%). In deze tabel is dus te zien dat vrouwen (51%) het vaker (helemaal) eens zijn met de stelling dan mannen (34%).

9

9

Hoofdstuk 2:

Resultaten

Resultaten Heeft u wel eens meegedacht met plannen en voorstellen van de gemeente? En zo ja, waarover?

Eemnes (n=435)

Blaricum (n=355)

Ja

48%

Nee ik heb nooit meegedacht, maar ik zou dat wel willen

Nee ik heb nooit meegedacht en ik wil dat ook niet

37%

15%

Ja

Nee, ik heb nooit meegedacht maar ik zou dat wel willen

Nee, ik heb nooit meegedacht en ik wil dat ook niet

Laren (n=252)

44%

32%

24%

Ja

48%

Nee, ik heb nooit meegedacht maar ik zou dat wel willen

Nee, ik heb nooit meegedacht en ik wil dat ook niet

44%

8%

(Bijna) de helft van respondenten geeft aan wel eens meegedacht te hebben met plannen en voorstellen van de gemeente Blaricum (48%), Eemnes (44%) en Laren (48%). Van de respondenten die niet hebben meegedacht zou het merendeel dit wel willen. In Eemnes geeft een kwart (24%) aan helemaal niet mee te willen denken. Van de respondenten die in Eemnes wel eens hebben meegedacht over plannen en voorstellen van de gemeente, worden vooral verkeersveiligheid en woningbouw vaak genoemd. Respondenten uit Blaricum hebben met name meegedacht over HOV en renovatie Bijvanck. In Laren hebben respondenten veelal meegedacht over de herindeling van de Brink/Brinkplan, Laren regenklaar/wateroverlast en openbaar groen.

11

Resultaten Op welke manier(en) heeft u meegedacht?

Eemnes (n=11*)

Blaricum (n=178*) Tijdens een bijeenkomst op een locatie

55%

Via een online vragenlijst

48%

Via dit inwonerspanel

45%

Via dit inwonerspanel

51%

Tijdens een bijeenkomst op een locatie

49%

Via een online vragenlijst

47%

In contact met een ambtenaar

27%

In contact met een wethouder of burgemeester

26%

Via de website of de app Slim Melden (voor meldingen openbare ruimte)

26%

In contact met een ambtenaar

25%

Via een bewonersgroep / klankbordgroep/werkgroep

25%

In contact met een raadslid

In contact met een raadslid

22%

In contact met een wethouder of burgemeester

21%

Via een papieren vragenlijst

12%

In Eemnes worden dezelfde manieren het meest genoemd weliswaar in een andere volgorde: • Via het inwonerspanel (51%) • Tijdens een bijeenkomst op een locatie (49%) • Via een online vragenlijst (47%)

17%

Via een bewonersgroep/klankbordgroep /werkgroep Via de website of de app Slim Melden (voor meldingen openbare ruimte)

16%

13%

Via een papieren vragenlijst

13%

13%

Door in te spreken bij een commissie- of gemeenteraadsvergadering

9%

Door in te spreken bij een commissie- of gemeenteraadsvergadering

Tijdens een online bijeenkomst

8%

Tijdens een online bijeenkomst

3%

Anders

9%

Anders

5%

* Selectie: respondent heeft wel eens meegedacht met plannen en voorstellen van de gemeente

Van de respondenten die hebben meegedacht, hebben de respondenten uit Blaricum dit met name tijdens een bijeenkomst op een locatie (55%), via een online vragenlijst (48%) of via het inwonerspanel (45%) gedaan.

12

Resultaten Bent u tevreden of ontevreden over de manier waarop de gemeente het betrekken van inwoners organiseert?

Blaricum (n=339)

34%

Eemnes (n=390)

Laren (n=131)

27% 42% 31%

38%

(Zeer) tevreden Neutraal (Zeer) ontevreden

44% 42% 28% 14%

Over het algemeen hebben de respondenten geen uitgesproken mening over de manier waarop de gemeente het betrekken van inwoners organiseert. In Eemnes is vier op de tien (42%) (zeer) tevreden met de samenwerking. In Blaricum betreft dit een derde (34%) en in Laren is een kwart (27%) positief hierover.

13

Resultaten Over welke onderwerpen zou u met de gemeente willen meedenken?

Eemnes (n=435)

Blaricum (n=355) Wonen en woonomgeving

80%

Wonen en woonomgeving

Verkeer en mobiliteit

78%

Verkeer en mobiliteit

Openbare ruimte

71%

Veiligheid, handhaving en toezicht

64%

Natuur, milieu en duurzaamheid

50%

Vrije tijd, recreatie en toerisme

35%

Laren (n=230)

77% 69%

Openbare ruimte

62%

Veiligheid, handhaving en toezicht

56%

Natuur, milieu en duurzaamheid

51%

Openbare ruimte

66%

Wonen en woonomgeving

62%

Verkeer en mobiliteit

60%

Veiligheid, handhaving en toezicht

54%

Natuur, milieu en duurzaamheid

51% 50%

Zorg en welzijn

32%

Zorg en welzijn

31%

Vrije tijd, recreatie en toerisme

27%

Gemeentelijke service (dienstverlening)

25%

Gemeentelijke service (dienstverlening)

32%

Vrije tijd, recreatie en toerisme

Zorg en welzijn

29%

Gemeentelijke service (dienstverlening)

Kunst en cultuur

20%

Kunst en cultuur

Gemeentelijke financiën

18%

Gemeentelijke financiën

26% 20% 10%

Kunst en cultuur

16%

Gemeentelijke financiën

10%

Economie

9%

Economie

9%

Economie

4%

Werk en inkomen

8%

Werk en inkomen

8%

Werk en inkomen

3%

Anders

2%

Anders

3%

Anders

Ik wil niet (meer) meedenken

1%

Ik wil niet (meer) meedenken

5%

Ik wil niet (meer) meedenken

0%

Weet ik niet

3%

Weet ik niet

Weet ik niet

0%

2%

8%

Als de respondenten gevraagd wordt over welke onderwerpen men graag wil meedenken worden in alle drie de gemeenten (weliswaar in andere volgorde) wonen en woonomgeving, verkeer en mobiliteit en openbare ruimte genoemd. Daarna wordt ook veiligheid, handhaving en toezicht en natuur, milieu en duurzaamheid vaak genoemd.

14

Resultaten Bent u het eens of oneens met de volgende stelling? De gemeente betrekt inwoners voldoende bij beleid, plannen en projecten.**

Blaricum (n=340)

32%

Eemnes (n=387)

Laren* (n=242)

22% 41%

47%

37% 41% 31%

19%

(Zeer) eens Neutraal (Zeer) oneens

31%

Respondenten geen uitgesproken mening over de mate waarop de gemeente inwoners betrekt bij beleid, plannen en projecten, en het merendeel oordeelt neutraal. In Eemnes vindt vier op de tien (41%) dat de gemeente de inwoners voldoende betrekt. In Blaricum betreft dit een derde (32%) en in Laren is twee op de tien (22%) positief hierover.

* Let op: ‘Weet ik niet / geen mening’ is niet meegenomen in deze grafiek ** Bij Laren is de stelling als volgt voorgelegd: ‘De gemeente betrekt inwoners voldoende bij de plannen die de gemeente maakt.’

15

Resultaten Bent u het eens of oneens met de volgende stelling?*

Blaricum Ik vind het belangrijk dat de gemeente mij in een vroeg stadium betrekt bij plannen die voor mij van belang zijn.

Eemnes

91%

Ik wil ook meedenken over onderwerpen die voor alle inwoners van belang zijn.

7% 2%

72%

22%

90%

6%

Ik wil alleen meedenken als ik invloed kan uitoefenen op een plan.

63%

23%

15%

Ik denk graag al mee met de gemeente als er nog geen concreet plan is.

63%

23%

15%

70%

24%

35%

Het heeft geen zin om mee te denken. De gemeente doet toch niets met mijn mening of idee.

36%

30%

34%

De gemeente is oprecht geïnteresseerd in de mening van inwoners.

33%

36%

31%

45%

De gemeente gebruikt de input van inwoners om plannen, beleid en projecten beter te maken.

31%

41%

28%

42%

Ik geef liever mijn mening als er al een plan ligt waar ik iets over mag zeggen.

30%

26%

De gemeente betrekt inwoners op tijd bij plannen, beleid en projecten.

27%

36% 20%

44%

70% (Zeer) eens

Neutraal

(Zeer) oneens

11%

30% 44% 36%

20% 37%

44% 21% (Zeer) eens

19%

37% 33%

26%

37%

16%

27% 29%

31%

13%

32%

43% 26%

4%

29%

52%

40%

10%

26%

58%

Ik wil alleen meedenken over plannen die mij direct raken, bijv. als het over mijn buurt gaat.

De gemeente moet zelf haar werk doen en hoeft mij niet overal bij te betrekken.

8% 1%

30% 68%

Neutraal

(Zeer) oneens

Bijna iedereen in Blaricum (91%) en Eemnes (90%) vindt het belangrijk dat men in een vroeg stadium wordt betrokken bij plannen die voor hen van belang zijn. Zeven op de tien wil ook graag meedenken over onderwerpen die voor alle inwoners belangrijk zijn (resp. 72% en 70%) en vindt niet dat de gemeente zelf haar werk moet doen en niet inwoners overal bij hoeft te betrekken (resp. 70% en 68%). Zes op de tien (resp. 63% en 58%) wil alleen meedenken als men ook invloed kan uitoefenen op een plan. Respondenten in Eemnes vinden vaker dan in Blaricum dat meedenken zin heeft (respectievelijk 44% en 34%) en dat de gemeente oprecht geïnteresseerd is in de mening van inwoners (45% en 33%).

* Let op: ‘Weet ik niet / geen mening’ is niet meegenomen in deze grafieken

16

Resultaten Als de gemeente samen met u wil nadenken over plannen of projecten, wat vindt u dan een prettige manier om uw mening te geven?

Eemnes (n=413)

Blaricum (n=349)

Een online vragenlijst

85%

Een fysieke bijeenkomst

51%

Via een interactieve website van de gemeente

35%

Een online vragenlijst

Een fysieke bijeenkomst

23%

22%

25%

Via een interactieve website van de gemeente

Via een app op telefoon of tablet

24%

Een online bijeenkomst

11%

45%

Via een app op telefoon of tablet

Een online bijeenkomst

Een papieren vragenlijst

87%

Negen op de tien respondenten willen het liefst meedenken via een online vragenlijst (resp. 85% en 87%) en (bijna) de helft noemt een fysieke bijeenkomst (resp. 51% en 45%). In Blaricum geeft een derde (35%) aan dit ook via een interactieve website van de gemeente te willen doen. In Eemnes is dit een vijfde (22%).

16%

Een papieren vragenlijst

10%

Anders

3%

Anders

2%

Ik wil niet betrokken worden door de gemeente

0%

Ik wil niet betrokken worden door de gemeente

0%

Weet ik niet

0%

Weet ik niet/geen mening

1%

17

Resultaten Waarom zou u wel willen meedenken of meebeslissen over ontwikkelingen in Blaricum/Eemnes?

Eemnes (n=413)

Blaricum (n=349)

Omdat ik me verbonden voel met Blaricum

78%

Omdat ik vind dat dingen anders moeten in Blaricum

35%

Omdat het voor mij persoonlijk ook voordelen heeft

32%

Omdat ik mijn dorpsgenoten beter wil leren kennen

Omdat anderen dat ook doen

12%

3%

Anders

Weet ik niet/geen mening

11%

2%

Omdat ik me verbonden voel met Eemnes

80%

Daarnaast noemt men als reden dat er dingen anders moeten in Blaricum (35%) en Eemnes (27%) en omdat het persoonlijk voordelen heeft (resp. 32% en 26%).

Omdat ik vind dat dingen anders moeten in Eemnes

27%

Omdat het voor mij persoonlijk ook voordelen heeft

26%

Omdat ik mijn dorpsgenoten beter wil leren kennen

Acht op de tien respondenten willen vooral meedenken over ontwikkelingen omdat men zich verbonden voelt met Blaricum (78%) en Eemnes (80%).

9%

Omdat anderen dat ook doen

3%

Anders

5%

Weet ik niet/geen mening

3%

18

Resultaten Wat kan de gemeente doen om de samenwerking met inwoners goed te laten verlopen?

Blaricum: Beter communiceren: Deelnemers geven aan dat er behoeft is aan duidelijke communicatie over plannen en besluiten. De gemeente moet (in een vroeg stadium) openheid bieden over de besluitvorming en hoe de inbreng van inwoners wordt verwerkt. De informatievoorziening moet tijdig en via verschillende kanalen zijn. Luisteren en terugkoppelen: Er wordt genoemd dat de gemeente actief moet luisteren naar inwoners en hun inbreng serieus moet nemen. Door terug te koppelen wat inwoners hebben bijgedragen, kunnen inwoners zien dat hun inbreng serieus wordt genomen. Betrokkenheid stimuleren: Veel deelnemers zouden het fijn vinden als er bijeenkomsten en inloopmomenten werden georganiseerd. Ook vinden zij het fijn als er actief om de mening wordt gevraagd via verschillende kanalen.

Accountability: Veel deelnemers zien graag dat de gemeente verantwoordelijk wordt gehouden voor het nakomen van afspraken en het reageren op vragen en klachten. Responsiviteit en actie: Veel deelnemers willen dat de gemeente actie onderneemt op basis van suggesties en klachten. Snellere reactietijden worden ook gewaardeerd. Diversiteit en gelijkheid: Er is een roep om gelijke behandeling van alle wijken en kernen binnen de gemeente.

Eemnes: Beter communiceren: Deelnemers geven aan dat de communicatie vaak slecht is, met name over het onderhoud van openbaar groen. Betrekken van inwoners: Er is een roep om inwoners actiever te betrekken bij besluitvormingsprocessen. De gemeente moet ook transparanter zijn over hoe de inbreng van de inwoners wordt gebruikt. Door terug te koppelen wat inwoners hebben bijgedragen, kunnen inwoners zien dat hun inbreng serieus wordt genomen. Accountability: Veel deelnemers zien graag dat de gemeente verantwoordelijk wordt gehouden voor het nakomen van afspraken en het reageren op vragen en klachten. Responsiviteit en actie: Veel deelnemers willen dat de gemeente actie onderneemt op basis van suggesties en klachten. Snellere reactietijden worden ook gewaardeerd. Fysieke aanwezigheid en persoonlijk contact: Sommige deelnemers benadrukken het belang van persoonlijk contact en fysieke aanwezigheid van gemeenteambtenaren. Deze deelnemers zien graag meer mogelijkheden voor directe interactie, zoals inloopspreekuren. Verbeterde online platforms: Er is vraag naar verbetering van de online platforms en communicatiekanalen, bijvoorbeeld door het verbeteren van de gemeentewebsite en het gebruik van social media. Er wordt ook meermaals genoemd dat offline platforms, zoals nieuwsbrieven en bijeenkomsten, ook moeten blijven bestaan.

19

Resultaten Wat kunnen inwoners zelf doen om de samenwerking met de gemeente goed te laten verlopen?

Blaricum: Actieve deelname en betrokkenheid: Er wordt genoemd dat inwoners zelf actief moeten deelnemen aan bijeenkomsten, inspraakmomenten, enquêtes en andere participatie-initiatieven van de gemeente. Communicatie: Veel deelnemers vinden dat inwoners open moeten communiceren naar de gemeente toe. Het geven van feitelijke en goed onderbouwde feedback op gemeentelijke initiatieven, plannen en beleid wordt als belangrijk onderdeel hiervan gezien, evenals het melden van problemen en het tijdig aankaarten van zorgen. Respect voor de bestuurders mag hierbij niet ontbreken. Informatie volgen: Er wordt genoemd dat inwoners informatie van de gemeente kunnen volgen via verschillende kanalen en zo op de hoogte blijven van wat er speelt. Samenwerken en verenigen: Deelnemers noemen dat inwoners zich kunnen verenigen binnen buurgroepen, wijkverenigingen of organisaties en zo gezamenlijke belangen kunnen behartigen.

Eemnes: Betrokkenheid: Er wordt genoemd dat inwoners zelf betrokkenheid moeten tonen door actief deel te nemen aan informatiebijeenkomsten, te reageren op vragenlijsten, informatie te volgen via verschillende kanalen en te reageren op gemeentelijke plannen. Respectvolle communicatie: Inwoners moeten hun stem laten horen, zowel positief als kritisch. Er wordt vaak genoemd dat dit wel op een respectvolle en beschaafde manier moet gebeuren, waarbij men openstaat voor andere meningen. Initiatief nemen: Veel deelnemers vinden dat inwoners zelf voorstellen en ideeën moeten aandragen bij de gemeente. Ook moeten inwoners contact opnemen met de gemeente bij problemen, onduidelijkheden of suggesties.

20

BEL

Research 2Evolve Postadres

Postbus 918 1200 AX Hilversum

Bezoekadres

Tesselschadelaan 15A 1217 LG Hilversum

Telefoon

035 623 27 89

E-mail

info@research2evolve.nl

Website

www.research2evolve.nl