Raadsvoorstel Zienswijze Jaarrekening 2022 en begroting 2024 GR ODRN

Raadsvoorstel Onderwerp Nummer(agenda) Registratienummer Registratiecode Auteur Status

: Zienswijze Jaarrekening 2022 en begroting 2024 GR ODRN : : bb23.00327 : *bb23.00327* : Anneloes Deurzen, van : Openbaar

Raadsvergadering

20 juni 2023

Commissie 1 Datum Commissie 2 Datum B&W-vergadering Portefeuillehouder

S&B 5 juni 2023

16 mei 2023 S. Versluijs

Samenvatting De Gemeenschappelijke Regeling Omgevingsdienst Regio Nijmegen (GR ODRN) heeft de jaarstukken 2022, de begrotingswijziging 2023 en de begroting 2024 toegezonden. Deze jaarstukken en begroting zijn getoetst door de Adviesfunctie Gemeenschappelijke Regelingen (AGR). De deelnemende gemeenten kunnen uiterlijk 29 juni 2023 hun zienswijze op deze stukken geven. Het Algemeen Bestuur van de GR ODRN neemt vervolgens op 13 juli een besluit. Met dit voorstel stellen wij aan de raad voor om de adviezen van de AGR over te nemen en in te stemmen met de voorgestelde zienswijze. Besluit om 1. Kennis te nemen van de Jaarstukken 2022 en het resultaatsbestemmingsvoorstel. 2. Kennis te nemen van de Begrotingswijziging 2023. 3. Kennis te nemen van de Begroting 2024, inclusief de meerjarenraming 2025-2027. 4. De brief aan het Algemeen Bestuur van de GR ODRN over de zienswijze op de Jaarstukken 2022, de Begrotingswijziging 2023, de Begroting 2024 vast te stellen. Inleiding De Gemeenschappelijke Regeling Omgevingsdienst Regio Nijmegen (GR ODRN) verzorgt sinds 1 april 2013 de milieutaken voor de deelnemende gemeenten en de provincie Gelderland. Sinds 2017 heeft gemeente Beuningen ook de taken op het gebied van Bouwen, Reclame, Inrit, Kap en Sloop (BRIKS) overgedragen aan ODRN.

Daarnaast heeft provincie Gelderland de vergunningverlening van alle complexe provinciale bedrijven bij de ODRN belegd. Ook voert de ODRN sinds 1 januari 2018 voor provincie Overijssel de Brzo-taken uit (bedrijven met bijzonder risico). In 2022 hebben veel onvoorziene externe factoren (indirect) invloed gehad op de bedrijfsvoering en het resultaat van de ODRN. De coronapandemie, de stikstofcrisis, de krapte op de arbeidsmarkt en het voortdurende uitstellen van de invoering van de Omgevingswet hebben tot op heden hun uitwerking. Daarnaast zijn de inflatie, een hoge werkdruk en een hoog ziekteverzuim tekenend voor de resultaten en is er veel te doen rondom de besluitvorming van het terugtrekken van de Nijmeegse BRIKS-taken. Het jaar 2022 sluit af met een tekort van € 613.893. De belangrijkste oorzaak hiervan is toe te schrijven aan een te vormen voorziening voor verlofsparen. Het negatieve resultaat komt ten laste van de algemene reserve van de ODRN. Doordat de inflatie tijdens het opmaken van de begroting 2023 niet in volle omvang is voorzien vraagt ODRN, als compensatie voor de kostenstijging, een aanvullende bijdrage van haar deelnemers. Deze aanvullende bijdrage is opgenomen in de begrotingswijziging 2023. Voor Beuningen betekent dit een extra bijdrage aan de ODRN van € 415.000 euro ten opzichte van de primaire begroting 2023.

Naast de inflatie is de extra bijdrage nodig voor een toename van het aantal bouwvergunningen.

De bijdrage voor de ODRN wordt in 2024 fors verhoogd. De oorzaak hiervan is de invoering van de Omgevingswet (OW) en Wet kwaliteitsborging bouwen (Wkb). Ook zorgen de inflatie en verwachte stijging van het aantal vergunningen voor meerkosten. Ten opzichte van 2023 is € 318.000 extra nodig.

Zienswijze De Wet op de gemeenschappelijke regelingen (Wgr) schrijft voor dat de jaarstukken en de begroting jaarlijks worden toegezonden aan de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten. Uw raad heeft op 14 april de jaarstukken 2022, de begrotingswijziging 2023 en de begroting 2024 (inclusief meerjarenraming) ontvangen. In de Wgr is bepaald dat de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten hun zienswijze hierover kenbaar kunnen maken aan het Algemeen Bestuur. De raad kan met deze zienswijze financiële en inhoudelijke sturing uitoefenen op de ODRN. Hiermee wordt invulling gegeven aan het budgetrecht van de raad. Beoogd effect Het Algemeen Bestuur van de ODRN verzoeken om rekening te houden met de zienswijze van gemeente Beuningen bij het vaststellen van de jaarstukken 2022, de begrotingswijziging 2023 en de begroting 2024. Argumenten

1.1 De jaarrekening sluit negatief en er is door de accountant een goedkeurende controleverklaring afgegeven over de jaarrekening 2022 De Jaarrekening sluit met een negatief rekeningresultaat van € 613.893. Dit negatieve rekeningresultaat is hoofdzakelijk toe te schrijven aan een te vormen voorziening voor verlofsparen (4 ton). Daarnaast heeft de ODRN te maken gehad met inflatie en meerkosten als gevolg de krapte op de arbeidsmarkt (inhuur). De accountant heeft een goedkeurende controleverklaring afgegeven voor getrouwheid en rechtmatigheid.

1.2 De Adviesfunctie geeft een positief advies over de jaarrekening 2022. De adviesfunctie adviseert de deelnemende gemeenten om in te stemmen met de Jaarrekening 2022 en de voorgestelde resultaatbestemming. We stellen voor om dit advies over te nemen. Wij constateren daarbij wel dat het negatieve resultaat onnodig hoog is. Het negatieve resultaat is voor een groot gedeelte ontstaan door een te vormen voorziening voor verlofsparen. Bij het vormen van deze voorziening wordt verlofsparen voor 100% voorzien. Zuiver zou zijn geweest om een voorziening te treffen voor medewerkers die hebben aangegeven gebruik te maken van de regeling. Dit is niet uitgevraagd in 2022. Het advies is om het negatieve rekeningresultaat van € 613.893 te onttrekken aan de algemene reserve van de ODRN. De algemene reserve van de ODRN daalt, na onttrekking van het rekening resultaat, van € 7 ton naar € 1 ton. Dit heeft gevolgen voor het weerstandsvermogen (zie alinea Financiën).

1.3 Gemeente Beuningen heeft meer uitgegeven dan begroot vanwege extra inzet op een aantal projecten De ODRN heeft in 2022 meer vergunningen verleend dan begroot. Omdat de woningbouw sterk in ontwikkeling is, heeft ODRN meer bouwvergunningen afgegeven en toezicht gehouden. Dit zien we ook terug in de legesopbrengsten. Daarnaast is er veel werk verricht voor diverse handhavingsprojecten, zoals Bunswaard en de zandwinningen Beuningse plas en Geertjesgolf. Tot slot heeft de ODRN het afgelopen jaar nauw samengewerkt met de gemeente Nijmegen, gemeente Beuningen en de provincie Gelderland op het gebied van de luchtkwaliteit in Nijmegen West Weurt. De luchtkwaliteit is hierdoor beter in beeld en de vergunningverlening en het toezicht zijn verscherpt. Er wordt regelmatig een wijkoverleg gevoerd met vertegenwoordigers van 7 omliggende wijken. In 2022 heeft 5 keer een wijkoverleg plaatsgevonden.

2.1 De Adviesfunctie geeft een positief advies over de begrotingswijziging 2023 De Adviesfunctie adviseert de gemeenten om in te stemmen met de voorgestelde begrotings-wijziging 2023. Voor Beuningen betekent dit een extra bijdrage aan de ODRN van € 415.000 euro. Dit betreft een bijstelling van de gemaakte werkafspraken vanwege een toename van het aantal bouwvergunningen ter hoogte van € 259.000. Daarnaast wordt een extra bijdrage gevraagd voor gestegen kosten (inflatie) van € 156.000.

2.2 Ontwikkel en innovatieprogramma

In 2023 wordt de ontwikkelagenda afgerond. In 2023 worden de laatste hiervoor bestemde bijdragen van de deelnemers ingezet. De ontwikkelopgaven zijn daarmee niet afgerond. In de begroting 2023 is daarom jaarlijks € 3 ton aan de begroting toegevoegd. Hiermee wordt de ureninzet voor ‘interne’ projecten betaald. Deze bijdrage is verwerkt in de toeslag van 23% op het uurtarief voor direct primaire inzet en wordt al door de opdrachtgevers betaald. De ODRN stelt voor om dit budget aan de reguliere budgetten toe te voegen. Hiermee kunnen we instemmen mits de ODRN in de begroting en de jaarrekening rapporteert over de doelen en resultaten van het ontwikkel- en innovatieprogramma.

3.1 De Adviesfunctie adviseert in te stemmen met de begroting 2024 voor wat betreft de toegepaste indexering We adviseren, conform advies van de adviesfunctie, in te stemmen met de begroting 2024 voor wat betreft de toegepaste indexering. We stellen echter ook voor om in te stemmen met de begroting 2024 als geheel, waarbij we wel vraagtekens plaatsen bij de verwachting van het aantal bouwvergunningen. Het vermoeden is dat dit ruim is ingeschat. Al enkele jaren achtereen stijgt het aantal vergunningen, maar of dit in 2024 nog steeds aan de orde is blijft lastig te voorspellen. We vertrouwen hierbij op de expertise van de ODRN. Kanttekeningen

3.1 De financiële gevolgen van de OW en Wkb zijn nog onzeker en kunnen afwijken van de begroting Nadat de invoering van de OW een aantal keren is uitgesteld is inmiddels bekend dat deze wet per 1 januari 2024 wordt ingevoerd. De Wkb is gekoppeld aan de OW en wordt per dezelfde datum gefaseerd ingevoerd. De Wkb wordt gefaseerd ingevoerd omdat de markt nog niet klaar is voor de werkzaamheden die deze wetswijziging tot gevolg heeft. Hierdoor is het niet mogelijk om per 1 januari 2024 alle voordelen van de OW te benutten, dit werkt kostenverhogend. Bij het opstellen van de begroting is de ODRN ervan uitgegaan dat tot 1 juli 2024 alleen nieuw-bouw onder de Wkb valt, en daarna zowel nieuwbouw als verbouw. Voor gemeente Beuningen betreft de nieuwbouw circa 13% van de vergunningverlening. De extra kosten die nodig zijn voor de periode dat alleen nieuwbouw onder de Wkb valt doen zich in 2025 niet meer voor.

3.2 Gemeente Nijmegen trekt de BRIKS-taken terug Gemeente Nijmegen heeft besloten om de BRIKS taken terug te nemen. Zowel de ODRN als ook de gemeente Nijmegen hebben een kwartiermaker aangesteld die dit proces gaat begeleiden. Wanneer de overdracht van de taken precies gaat plaatsvinden, is nog niet bekend. Op dit moment heeft de ODRN het terugnemen van de BRIKS taken door de gemeente Nijmegen nog niet in de begroting 2024 verwerkt. De financiële gevolgen van de ontvlechting zijn nog niet inzichtelijk.

3.3 Samenwerking/fusering met andere omgevingsdienst De ODRN verkent momenteel intensieve samenwerkingsmogelijkheden met de ODRA, zodat ze met het oog op de toekomst robuust blijven. Er wordt landelijk en regionaal gesproken over intensievere samenwerking of fusie tussen omgevingsdiensten. Door een intensievere samenwerking op te zoeken blijven ze niet alleen robuust, maar wordt het kennis en expertiseniveau ook vergroot. Hierbij wordt de kanttekening geplaatst dat de personele ontwikkelingen die met deze fusie/samenwerking gepaard gaan samen moeten vallen met de ontwikkelingen binnen het

Gelders Stelsel. Dit geldt uiteraard ook voor de ontvlechting BRIKS taken van de gemeente Nijmegen (zie 3.2). Het is onwenselijk dat er kort na elkaar meerdere reorganisaties plaatsvinden. Middels frequente updates worden de ontwikkelingen teruggekoppeld naar de deelnemers. Zowel op het gebied van inhoud als op het gebied van financiën.

3.4 Er zijn nog aanvullende werkafspraken nodig om helderheid te krijgen over prestaties en kosten KPI’s: ODRN heeft in de begroting 2024 bij ieder programma een nieuwe set KPI ’s (kritische prestatieindicatoren) opgenomen. Deze KPI’s geven een indicatie van de doelstellingen. Het gaat om een nieuwe set van KPI ’s die in overleg met de opdrachtgevers is herijkt, hiermee kan ODRN beter sturen. De KPI’s zien vooralsnog enkel op output. Landelijke trend is om steeds meer te gaan sturen op het maatschappelijk effect van VTH-taken (outcome). De Adviesfunctie adviseert om tot KPI ’s te komen die, in relatie tot de door ODRN uitgevoerde VTH-taken, bijdragen aan het meer in beeld brengen van de fysieke leefomgeving. Leges: De deelnemers moeten jaarlijks voor de legesverordening een kostenonderbouwing van leges gerelateerde kosten afgeven. Een belangrijk deel van de kosten wordt gemaakt door de ODRN. Het is van toegevoegde waarde als de ODRN standaard in haar begroting aangeeft welke kosten volgens de wetgever toegerekend mogen worden aan de leges. Daarom verzoeken we de ODRN om, als extra dienstverlening, in haar begroting aan te geven welk deel van de BRIKS en Milieuproducten per deelnemer toegerekend mag worden aan de leges. Financiën Jaarrekening 2022 Het negatieve resultaat van € 613.893 wordt onttrokken aan de algemene reserve van de ODRN.

Voor de gemeente heeft dit geen financiële consequenties. Begrotingswijziging 2023 Voor de Beuningen stijgt de bijdrage met € 415.000 ten opzichte van de primaire begroting ODRN 2023. Omdat een deel van de bijstelling van de werkafspraken al voorzien is bij de herfstnota 2022 is per saldo een ophoging van een budget nodig van € 367.000.

Begroting 2024 en meerjarige raming 2025-2027 De bijdrage voor 2024 stijgt voor de gemeente Beuningen naar € 2.348.000. Dit heeft onder andere te maken met een toename van werkzaamheden en inflatie. Om deze bijdrage te kunnen voldoen moet het budget in de gemeentelijke begroting worden bijgesteld met € 761.000. De ophoging is niet volledig structureel. Circa € 213.000 is incidenteel als gevolg van de (gedeeltelijke) invoering van de OW en Wkb (zie kanttekening 3.1). De structurele ophoging van budget, na 2024, bedraagt € 549.000. Als kanttekening geven we aan dat we onze aarzeling hebben bij de forse verhoging van het budget voor vergunningverlening BRIKS. We houden de omvang van dit budget nauwkeurig in de gaten en stellen deze eventueel naar beneden bij als hier aanleiding voor is op basis van nieuwe ervaringsjaren. Weerstandsvermogen De risico’s, gecorrigeerd met een dempingsfactor, bedragen gezamenlijk € 892.200. De ODRN heeft zelf een capaciteit van circa 104.000 euro om deze risico’s op te vangen. De adviesfunctie adviseert daarom de gemeenten het verschil op te nemen in de eigen risicoparagraaf. Voor Beuningen is dat een bedrag van € 67.665. Dit bedrag nemen we over in de gemeentelijke begroting 2024 in de risicoparagraaf.

Tijdspad De zienswijze moet uiterlijk 29 juni 2023 zijn aangeboden aan het bestuur van de ODRN. We verzenden de zienswijzebrief na het raadsbesluit van 20 juni 2023. De vaststelling van de begroting en jaarstukken door het AB is gepland op 13 juli 2023. Communicatie De zienswijze wordt toegestuurd aan het Algemeen Bestuur van de ODRN volgens bovenstaande planning. Bijlagen 00 Raadsvoorstel zienswijze Jaarrekening 2022, begrotingswijziging 2023, begroting 2024 ODRN (bb23.00327) 01 Zienswijzebrief ODRN (UI23.01090) 02 Adviesrapport jaarstukken 2022 en begroting 2024 ODRN (AT23000866) 03 Jaarstukken 2022 ODRN (AT23000867) 04 Aanbiedingsbrief Staten en Raden (AT23000868) 05 Begrotingswijziging 2023 ODRN (AT23000869) 06 Begroting 2024, inclusief meerjarenraming 2025-2027 (AT23000870) 07 Accountantsverslag 2022 ODRN (AT23000871) 08 Infographic jaarverslag 2022 ODRN (AT23000872)

Burgemeester en wethouders, Dyanne Kocken secretaris

Daphne Bergman burgemeester

Besluit d.d.

Esther Jonkman griffier

Daphne Bergman voorzitter