PowerPoint presentatie Participatie - Bureau Stroom

4 juli 2023

Raadsinformatieavond participatie 1

Welkom en proces

2

Wat hebben we gedaan • Intern ophalen

• Bijeenkomsten met: raad, college, MT, ambtelijke werkgroep

• Extern ophalen • Inwoners

• Vragenlijst • Ervaringstafels

• Gesprek met maatschappelijke partners

• Voorbereiden implementatie en borging

3

Proces

4

Agenda • Welkom & proces • Agenda en doel avond • Twee basisvormen participatie • Terugblik/sfeer • Opbrengsten: opvallende resultaten • Toelichting op de stukken, inhoudsopgave + werkwijze • Afsluiting 5

Doel U krijgt een beeld van:

• De doorlopen stappen • Vervolgstappen • De resultaten op hoofdlijnen • Kadernota en werkwijze

6

Twee vormen participatie Bewonersparticipatie Gemeente betrekt burgers en belanghebbenden op een methodische wijze, om in een zo vroeg mogelijk stadium mee te denken, samen te werken en inbreng te hebben in de beleids- en/of planvorming bij projecten die direct of indirect invloed hebben op de leefomgeving. Inwonersinitiatieven Inwoners nemen zelf initiatief, gericht op verbeteren kwaliteit van eigen leven en hun (directe) omgeving. De gemeente kan hierin een ondersteunde / faciliterende rol vervullen. 7

Terugblik

8

Opbrengsten: opvallende resultaten 9

Inwoners | inwonersparticipatie (1) Ervaringstafels

• Uitnodigingen om mee te participeren zijn vaak digitaal. Men mist analoge uitnodigingen, bijvoorbeeld via regionale kranten.

• Proactief benaderen van doelgroepen, zoals jongeren. • Verwachtingsmanagement is essentieel, omdat het teleurstellingen voorkomt. Welke invloed heb ik? Wat zijn de kaders?

• Zorg voor inbrengmogelijkheden en flexibiliteit in de plannen, zodat er ruimte blijft voor nieuwe inzichten van bewoners.

• Maak het onderwerp waarover geparticipeerd wordt zo concreet mogelijk.

10

Inwoners | inwonersparticipatie (2) Enquête

• 65% dacht nooit mee over een project of activiteit in de gemeente Beuningen. (n=93) • Redenen om niet mee te denken: Het is mij nooit gevraagd

59%

Ik weet niet hoe ik mee kan denken, doen of praten

44%

Ik heb het gevoel dat de gemeente niks doet met mijn ideeën

22%

Ik had geen interesse

8%

Ik had geen tijd

12%

Iemand anders dacht namens mij mee

4%

Ik heb vertrouwen in de besluitvorming van de gemeente

4%

Weet ik niet (meer)

10% 0%

10%

20%

30%

40%

50%

11

60%

70%

Inwoners | inwonersparticipatie (3) Enquête

• Redenen om mee te denken met de gemeente: Ik wil mijn eigen woonomgeving beter of mooier maken

80%

Ontmoeten van nieuwe mensen

20%

Ik heb kennis, ideeën en ervaringen die ik graag wil delen (met organisaties en buurtgenoten)

32%

Een nuttige besteding van mijn tijd

15%

Het bewaken van de belangen van de hele buurt Weet ik niet

53% 0%

Anders, namelijk

8% 0%

12

10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90%

Inwoners | inwonersparticipatie (4) Enquête

• Respondenten willen meedenken over de volgende onderwerpen: De inrichting van mijn buurt of wijk Gezondheid, onderwijs en zorg Groenvoorziening Verkeer en vervoer Wonen en bouwen Klimaat, duurzaamheid en energie Sport en beweging Dienstverlening van de gemeente Geen van de onderwerpen 0% Weet ik niet 0% Anders, namelijk 0%

74% 41% 64% 61% 48% 41% 27% 42%

9% 10%

20%

30%

40%

50%

60%

70%13

80%

Inwoners | inwonersparticipatie (5) Enquête

• Men wil vooral betrokken worden door: • Mening te geven over plannen (raadplegen) (69%, n=99). • Te adviseren en meedenken (57%, n=81). • Andere opties waren: op de hoogte gehouden worden (informeren), samen met de gemeente een plan of beleid ontwikkelen (coproduceren), meewerken aan de uitvoering.

• Meedenken door: • Invullen vragenlijst (59%, n=85). • In kleine groep inwoners in gesprek over een onderwerp (49%, n=70). • Andere opties waren: een online platform / website, zitting nemen in de raad, een persoonlijk gesprek, deel te nemen aan een grote bijeenkomst. 14

Inwoners | inwonersparticipatie (6) Enquête

• De gemeente kan op de volgende manieren zorgen dat men (vaker) meedenkt bij activiteiten/projecten: Door mij persoonlijk te vragen om mee te denken.

44%

Door te laten zien dat er ook daadwerkelijk iets met mijn mening gedaan wordt. Door mij vaker de gelegenheid te geven om mee te denken. Door de participatie laagdrempeliger te maken/makkelijker toegankelijk voor mensen zoals ik.

66% 44% 45%

Weet ik niet.

3%

Anders, namelijk

4% 0%

10%

20%

30%

40%

50%

15 60%

70%

Inwoners | inwonersinitatieven (1) Ervaringstafels

Positief

• Enthousiasme bij medewerkers van de gemeente Beuningen in de beginfase. • Prettige ondersteuning. Verbeterpunten

• Enthousiasme en ondersteuning neemt af tijdens proces (soms door personeelswisseling). • Informatievoorziening gemeente is onvoldoende. • Onduidelijk waar en bij wie je als initiatiefnemer moet zijn om een initiatief in te dienen. • Onduidelijk wat mogelijkheden zijn bij het indienen van een initiatief. Bijvoorbeeld subsidies en ondersteuning vanuit de gemeente. • Overzicht van initiatieven ontbreekt. • Aanspreekpunt na indienen initiatief ontbreekt. 16

Inwoners | inwonersinitatieven (2) Enquête

Redenen om een initiatief in te dienen: Om mensen in mijn omgeving te helpen.

20%

Omdat ik het leuk vond om samen met anderen iets te organiseren/ anderen te leren kennen. Omdat ik een goed idee had om mijn buurt beter/leuker te maken.

27% 33%

Om een probleem aan te pakken.

47%

Omdat ik er voldoening uit haal om iets te organiseren.

20%

Om mezelf te kunnen ontwikkelen/ iets te leren.

10%

Ik werd meegenomen in het plan van iemand anders.

7%

Anders, namelijk

20% 0%

5% 10% 15% 20% 25% 30% 35% 40% 45% 50% 17

Inwoners | inwonersinitatieven (3) Enquête

• Combinatie van speciaal aangestelde ambtenaar, (een groep) inwoners, en (gedeelte van) de gemeenteraad laten besluiten of initiatief wordt uitgevoerd (55%, n=73).

• De beste route voor het indienen van een initiatief en er contact over houden: Een online platform waar u initiatieven kunt plaatsen en…

60%

Een persoon bij de gemeente aan wie u uw initiatief kunt…

19%

Via de website van de gemeente.

9%

Via een open brief die u aan de gemeente schrijft.

2%

Via een aanmeldformulier.

6%

Anders, namelijk

5% 0%

10%

20%

30%

40%

50%

18 60%

70%

Maatschappelijke partners (1) Goede relaties, wel aantal verbeterpunten.

• Communicatie met de gemeente: • Op het juiste moment communiceren voor verkrijgen van begrip voor bepaalde besluiten. • Manier om in contact te komen met juiste ambtenaar verbeteren. • Bereikbaarheid verbeteren, wisselt nu teveel en te sterk afhankelijk van de ambtenaar. • Genoemde oplossing: een vast aanspreekpunt. • Erkennen dat wederzijds vertrouwen belangrijk is en waar nodig hieraan werken. • Oorzaak minder vertrouwen: ervaringen in het verleden (niet op tijd gecommuniceerd, afspraken niet nagekomen).

• Oplossing 1: Vertrouwen komt wanneer organisaties positieve ervaringen hebben met de gemeente. • Oplossing 2: Als gemeente vertrouwen tonen in organisaties en dingen aan hen overlaten. 19

Maatschappelijke partners (2) • Continuïteit ontbreekt: het wordt van maatschappelijke partners verwacht om een project na een x aantal jaar volledig te dragen. Wanneer de gemeente een project start en hier een beleidsstuk over schrijft, wordt budget vaak gekaderd door een jarenplan. Bijvoorbeeld drie jaar. Daarna verdwijnt de gemeente en is het aan de maatschappelijke organisaties om het project door te zetten. Dat is voor de maatschappelijke organisaties lastig.

• Beleid gemeente (top-down) staat soms lijnrecht tegenover maatwerk aanpak partners (bottum-up). Maatschappelijke partners zien een verschuiving van aanpakken op collectief niveau (groepen bewoners) naar aanpakken op individueel niveau (1-op-1) op behoefte: bottum-up. Behoeften worden pro-actief verzameld bij bewoners en daarmee wordt aan de slag gegaan (maatwerk, bottom-up).

• Er zijn meer afstemmingsmomenten tussen maatschappelijke partners onderling nodig. Maatschappelijke partners hebben elkaar nodig om een zo compleet mogelijk beeld te krijgen van alles wat er speelt binnen de gemeenschap. 20

Raadsinformatieavond 7 maart 2023 • Belangrijke aandachtspunten voor het beleid: • Duidelijkheid vanaf het begin (bijv. over wat bewoners kunnen verwachten, welke keuze ze hebben, mate van participatie en financiële ruimte)

• Heldere verslaglegging • Duidelijke proceskaders (aanpak proces en procesplanning) • Goede en wederzijdse communicatie • Belangrijke waarden: betrouwbaarheid, transparantie, eerlijkheid/oprechtheid en algemeen belang. • Raadsleden hebben luisterende rol en participeren niet actief mee. Is gepaste rol raadsleden in een zuiver participatie – en besluitvormingsproces.

21

College en MT • Belangrijke aandachtspunten voor het beleid: • Duidelijkheid vanaf het begin (bijv. over wat bewoners kunnen verwachten, welke keuze ze hebben, mate van participatie en financiële ruimte)

• Toetsingskader • Duidelijke rollen van zowel de inwoners als de gemeente • Het toepassen van maatwerk

• Belangrijke waarden: betrokkenheid, samen(werken) betrouwbaarheid en algemeen belang. 22

Organisatie (ambtelijke werkgroep) • Om het participatiebeleid uitvoerbaar te maken is nodig: • Tijd • Ruimte • Budget • Interne borging

• Een duidelijke route voor bewonersinitiatieven ontbreekt • Uniformiteit in aanpak, bijvoorbeeld door een structuurboom: is er participatie nodig? Op welk niveau? Welke vorm?

• Zet organisaties in om jongeren te betrekken. 23

Kadernota en werkwijze • De kadernota: • Definitie en scope • Visie • Uitgangspunten • Rollen (wie gaat waarover)

• De werkwijze: • ‘Beslisboom’ • Toolbox (b.v. impactanalyse, format participatieplan)

24

Kadernota en werkwijze • Verordening: van inspraakverordening naar participatieverordening > aparte beslisnota

25

Afsluiting

26