Document · PDF

(OUD) Bijlage 1A: Begroting 2025 - 2028

Raadsvergadering 12 november 2024, gemeente BeuningenBij agendapunt: Programmabegroting 2025-202823.745 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 3

Ambities en ontwikkelingen

We streven naar een sterke, toekomstbestendige, lokale economie. Bedrijven zorgen voor werkgelegenheid en een goed voorzieningenniveau in de dorpskernen. Ook zijn ondernemers actief in het ondersteunen van verenigingen, evenementen en activiteiten. Voor het centrum van Beuningen geldt bovendien dat winkel- en horecavoorzieningen bijdragen aan de aantrekkelijkheid van het gebied om te verblijven en te ontmoeten. Onze kernambitie op het gebied van recreatie en toerisme is: “de ontwikkeling van een vitale recreatief-toeristische sector, met behoud van landschappelijke en cultuurhistorische waarden, versterking van de economische kwaliteit en werkgelegenheid, én passend bij het karakter van Beuningen als woongemeente”. Deze ambitie is verwoord in de Visie Toerisme en Recreatie (2021) en uitgewerkt in het Omgevingsprogramma recreatie en toerisme buitengebieden (2021). De ontwikkeling van de lokale economie, het toerisme en de recreatie moeten bijdragen aan het welzijn en welbevinden van de inwoners.

Begroting

2025

2026

2027

2028

Baten

998

4.504

4.489

4.510

Lasten

-1.115

-4.451

-4.446

-4.515

-117

-5

(bedragen x € 1.000,- ; + = voordeel, =nadeel)

Saldo programma excl reserves

Mutaties reserves Dotaties

566

Onttrekkingen

Saldo programma incl reserves

-683

Doelen en financiën Wat willen we bereiken?

Wij zetten in op:  Passende werkgelegenheid voor alle groepen in de beroepsbevolking.  Het bevorderen van een passend aanbod in voorlichting, informatie en ondersteuning voor startende ondernemers.  Voldoende passende ontwikkelmogelijkheden voor bedrijven op toekomstbestendige bedrijventerreinen.  Een goed voorzieningenniveau in alle dorpskernen.  Het centrum van Beuningen als aantrekkelijke plek om te ontmoeten en te verblijven, de 'huiskamer' voor inwoners en bezoekers.  Behoud en versterking van toeristisch-recreatieve voorzieningen en (bewegwijzerde) wandel- en fietsroutes, passend bij de aard en schaal van gemeente Beuningen.  Een verbreding en verdieping van het aanbod intensieve en extensieve dag- en verblijfsrecreatie in het gebied Het Broek, met daarbinnen recreatiegebied de Groene Heuvels.

Wat gaan we daarvoor doen? 



De arbeidsmarkt werkt op (boven)regionaal niveau. Daarom richt onze inzet ook op dat schaalniveau: met de gemeenten in de Groene Metropoolregio werken we samen aan een toekomstbestendige arbeidsmarkt. De inspanningen zijn vastgelegd in de human capital agenda en -akkoord (opgave productieve regio). De projecten richten zich op 3 speerpunten: o leven lang ontwikkelen voor iedereen o aantrekken en behouden van talent o activeren van onbenut arbeidspotentieel In 2024 zijn we met de organisatie StartUP Nijmegen een driejarige samenwerking aangegaan. StartUP biedt een divers en op maat gemaakt aanbod voor startende ondernemers, zoals workshops, evenementen en 1 op 1 sparsessies met ervaren ondernemers. Met deze samenwerking wordt dit aanbod gerichter aangeboden voor ondernemers uit de gemeente Beuningen. In 2024 startten we met het verkennen van de mogelijkheden voor een veilige fietsverbinding langs de Goudwerf op bedrijventerrein Schoenaker. Het doel is om vrachtverkeer en autoverkeer te scheiden van langzaam verkeer, en zo de verkeersveiligheid te verbeteren. We streven naar realisatie in 2025 (zie programma 5). Voor bedrijventerrein De Sluis werken we samen met de bedrijvenvereniging TPN West en gemeente Nijmegen in een 'Green Deal'. Deze samenwerking richt zich op de speerpunten energietransitie, circulaire economie en klimaatadaptatie.

In de Groene Metropoolregio is gestart met de voorbereidingen op een nieuw Regionaal Programma Werklocaties 2025-2028 (RPW). De behandeling van het RPW in de raad is gepland in het voorjaar van 2025. In een Toekomstvisie voor de bedrijventerreinen in de gemeente Beuningen brengen we toekomstige ontwikkelmogelijkheden op de bestaande bedrijventerreinen



Schoenaker, De Sluis, Aalsterveld en Klaphekstraat in beeld, en mogelijkheden op eventuele nieuwe locaties in de toekomst. Het centrummanagement vervult een belangrijke spilfunctie in de versterking van Beuningen-centrum als aantrekkelijke plek om te verblijven en te ontmoeten. Zij organiseert activiteiten en evenementen, verzorgt mede de aankleding van het centrum (hanging baskets, feestverlichting) en doet promotie aan inwoners en bezoekers. Daarnaast bevordert het centrummanagement de samenwerking tussen ondernemers onderling, en met vastgoedpartijen en andere organisaties. Naast de uitkering uit het ondernemersfonds (op basis van door ondernemers opgebrachte reclamebelasting), blijven wij het centrummanagement structureel ondersteunen met een jaarsubsidie. In de Uitvoeringsagenda Gebiedsontwikkeling Het Broek 2025-2028 geven wij aan welke investeringen we in de komende jaren willen doen in het gebied rondom de Groene Heuvels. De investeringen zijn gericht op de speerpunten: o Versterken landschap, natuur en biodiversiteit (programma 4) o Bewegwijzerde recreatieve routenetwerken voor wandelaars en fietsers (programma 9) o Verbeteren kwaliteit bestaande weginfrastructuur (programma 5) o Veilige en comfortabele verbindingen (programma 5)

Wat mag het kosten? Overige eigen middelen Incl.reserves (bedragen x € 1.000,-; + = voordeel, =nadeel)

Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2023

2024

2025

2026

2027

2028

Baten Markten en standplaatsen

Overige handel en ambacht

Energiebeheer Bouwgrondexploitatie

869

3.019

164

3.655

3.623

Beleggingen

Geldleningen/uitzetting =>1 jaar

Forensenbelasting

Toeristenbelasting

214

271

280

289

296

304

Hondenbelasting

268

247

255

262

270

278

Reclamebelasting

RESERVERINGEN PROGRAMMA 9

17 1.679

3.839

998

4.504

4.489

4.510

Lasten Markten en standplaatsen

-43

-38

Overige handel en ambacht

-189

-202

-170

-191

-193

-196

Energiebeheer

-163

-308

-273

-76

-78

-121

Bouwgrondexploitatie

-762

-3.671

-611

-4.124

-4.114

-4.138

Totaal baten

Beleggingen

-3

-8

Geldleningen/uitzetting =>1 jaar

-12

-14

RESERVERINGEN PROGRAMMA 9

-1.366

-566

Totaal lasten

-2.537

-4.807

-1.681

-4.451

-4.446

-4.515

-858

-968

-683

-5

Saldo

Beleidskaders        

Financiële verordening gemeente Beuningen 2024 Nota reserves en voorzieningen (2023) Belastingverordeningen Nota Grondbeleid Uitvoeringsagenda Economie 2021-2023 (actualisatie volgt in 2025) Visie Recreatie en Toerisme 2021 Omgevingsprogramma Recreatie en Toerisme buitengebieden 2021 Regionale agenda Groene Metropoolregio Arnhem Nijmegen 2025-2028

Indicatoren Verplichte indicatoren

Beuningen

n.v.t.

Verbonden partijen

Niet van toepassing.

Nederland

Paragrafen

Lokale heffingen Inleiding De paragraaf Lokale heffingen geeft inzicht in:  het beleid voor de lokale heffingen  een overzicht op hoofdlijnen van de diverse heffingen  een overzicht van de geraamde inkomsten  de mate van kostendekkendheid van heffingen en leges  een aanduiding van de lokale lastendruk  een beschrijving van het kwijtscheldingsbeleid De raad heeft veel vrijheid bij het vaststellen van belastingtarieven. Bij retributies mogen de geraamde inkomsten echter niet hoger zijn dan de geraamde uitgaven voor de betreffende dienst. Winst maken is niet toegestaan. Bij sommige diensten zoals een uittreksel van de burgerlijke stand of het behandelen van naturalisatieverzoeken gelden landelijke, wettelijke tarieven. In een aantal andere gevallen, zoals bij de afgifte van paspoorten en rijbewijzen, gelden maximumtarieven.

Beleid In de vergadering van 17 december 2024 stelt de raad de tarieven vast voor de belastingen en de overige heffingen voor 2025. In deze paragraaf beschrijven we de uitgangspunten per heffing en de ontwikkeling van het tarief naar 2025. Omdat in elke verordening verschillende tarieven en maatstaven van heffing zijn opgenomen verwijzen we voor de hoogte van het tarief naar de verordening zelf. Onroerende zaakbelasting Over de onroerende zaken binnen onze gemeente heffen wij directe belastingen. In het geval van niet-woningen is dit een gebruikersheffing en een eigenaarsbelasting. Bij onroerende zaken die als woning dienen heffen wij alleen eigenarenbelasting. De tarieven voor 2025 worden met 9% geïndexeerd. We corrigeren deze stijging voor de ontwikkeling van de WOZwaarde. Hondenbelasting De hondenbelasting is een algemene belasting en komt ten goede aan de algemene middelen. De tarieven voor 2025 worden met 3% geïndexeerd. Toeristenbelasting De toeristenbelasting is een directe belasting voor verblijf met overnachting in onder meer hotels, pensions, vakantieonderkomens, mobiele kampeeronderkomens, en niet-beroepsmatig verhuurde ruimten. Het tarief wordt verhoogd met 3%. Reclamebelasting Sinds 2013 is de reclamebelasting van kracht in het centrum van Beuningen. Hierdoor komt budget beschikbaar om het ondernemersfonds te subsidiëren.

Het fonds heeft het doel om de attractiviteit van het winkelcentrum te verbeteren. De tarieven voor 2025 worden met 3% geïndexeerd.

Forensenbelasting De forensenbelasting laat mensen die relatief veel in een gemeente verblijven , maar geen ingezetene zijn, meebetalen aan de voorzieningen in die gemeente. Personen die, zonder dat ze hun hoofdverblijf in de gemeente hebben, meer dan negentig dagen per jaar een gemeubileerde woningen tot hun beschikking hebben betalen forensenbelasting. De tarieven voor 2025 worden met 3% geïndexeerd ten opzichte van 2024. Reinigingsheffing (afvalstoffenheffing en reinigingsrecht) De afvalstoffenheffing moet de kosten dekken van de inzameling en verwerking van huishoudelijk en bedrijfsafval. Hier is sprake van een wettelijke verplichting. Uitgangspunt voor het tarief is dat we burgers en bedrijven de lasten laten betalen voor de inzameling van het afval. Het tarief voor 2025 wordt verhoogd naar 227 euro. Rioolheffing De rioolheffing moet de kosten dekken die verbonden zijn aan de inzameling en het transport van huishoudelijk afvalwater en bedrijfsafvalwater en de zuivering van huishoudelijk afvalwater. In 2023 is het beleidsplan water en riolering Beuningen in werking getreden. Dit betreft de planperiode 2023-2027. Het tarief voor 2025 blijft ongewijzigd ten opzichte van 2024. Lijkbezorgingsrechten Hieronder vallen de rechten voor het gebruik van een begraafplaats en voor het verlenen van diensten in verband met de begraafplaats.

De tarieven voor 2025 worden met 3% geïndexeerd. Marktgelden Voor het innemen van een standplaats op de wekelijkse warenmarkt in de kern van Beuningen heffen we een recht. De tarieven voor 2025 worden met 3% geïndexeerd. Leges Voor de verschillende diensten uit de legesverordeningen heffen we leges. Deze indexeren we voor 2025 met 3%. De tarieven mogen gezamenlijk maximaal 100% kostendekkend zijn.

Geraamde inkomsten

Het belastinggebied van gemeenten is begrensd. De Gemeentewet bepaalt limitatief welke belastingen een gemeente mag heffen. Daarnaast kan een gemeente bij wet bevoegdheid krijgen om een bepaalde belasting in te voeren zoals de afvalstoffenheffing. Deze wordt geheven op grond van de bepalingen in de Wet milieubeheer. Geraamde baten (x €1.000) Soort heffing

2024

2025

2026

2027

2028

Programma

Belastingen Onroerende zaakbelasting:

2.064

2.250

2.318

2.387

2.459

8 8

1.390

1.515

1.560

1.607

1.655

5.230

5.702

5.873

6.049

6.230

Hondenbelasting

247

255

262

270

278

Toeristenbelasting

271

280

289

296

304

Reclamebelasting

Forensenbelasting

Afvalstoffenheffing

2.151

2.621

Reinigingsrecht

Rioolbelasting eigenaar (woningen)

2.303

2.319

2.335

2.350

Rioolbelasting gebruiker (woningen)

488

492

495

498

Lijkbezorgingsrechten

Marktgelden

1.241

1.478

1.522

1.568

1.615

15.597

17.145

17.513

17.888

18.258

eigenaren niet-woningen Onroerende zaakbelasting: gebruikers Onroerende zaakbelasting: eigenaren woningen

Overige heffingen

Leges

2,4,5,6,9

Totaal

Kostendekkendheid

Hieronder volgt een overzicht van de opbouw van de baten en lasten en de berekening van tarieven van heffingen, die hoogstens kostendekkend mogen zijn. We volgen hierbij de beleidsuitgangspunten die zijn vastgelegd in de Financiële verordening gemeente Beuningen 2024 (art. 212 GW). Ook wordt de handreiking kostenonderbouwing paragraaf lokale heffingen VNG van 29 juli 2016 als maatstaf gebruikt voor de berekening. Afvalstoffenheffing

x €1.000 Kosten taakveld incl. rente

Rioolheffing

Grafrechten

1.884

2.242

Netto kosten taakveld

1.884

2.242

Overhead (incl. rente)

336

279

BTW

461

290

Totaal toe te rekenen kosten

2.681

2.811

Opbrengst heffingen

2.682

2.811

Dekking

100%

72%

inkomsten taakvelden excl. heffingen

Leges

kosten

opbrengsten

kostendekking

1. Publiekszaken en Bijzondere wetten etc.

1.076

645

60%

2. Omgevingsvergunningen

1.670

792

47%

60%

2.816

1.479

53%

3. Alcoholwet, evenementen etc. Kostendekking totale tarieventabel

Lokale woonlastendruk

De vergelijkingen betreffen 2024, het laatste jaar waarvan de gegevens van alle gemeenten beschikbaar zijn. De tarieven en lastendruk liggen iets boven het gemiddelde van de ons omringende gemeenten. Gemeente

inzameling afval

rioolheffing 1-pers.

ozb-tarief

eigenaar meerpers. woning

totaal woonlasten

1-pers.

meerpers.

1-pers. meerpers.

Beuningen

195,02

204,05

223,00

0,117200

943,15

952,18

Berg en Dal

224,05

319,36

213,00

285,00

0,079600

785,52

952,83

Druten

147,86

216,07

252,00

853,71

921,92

Heumen

163,88

233,26

166,85

894,67

964,05

Nijmegen

15,96

31,93

226,83

1.098,69

1.114,66

Wijchen

216,22

244,44

217,81

0,107100 166,85 0,119500 226,83 0,178100 217,81 0,099400

856,88

885,10

tarief 2024

Bedragen in €; Bron Coelo: Atlas Gemeenten 2024

Kwijtscheldingen Kwijtscheldingsbeleid

Voor personen met een minimuminkomen is gehele of gedeeltelijke kwijtschelding mogelijk van:  de onroerendezaakbelasting  de rioolrechten  de afvalstoffenheffing (alleen het vast recht)  de hondenbelasting, uitsluitend voor de eerste hond Van alle niet genoemde belastingsoorten, zoals leges, verlenen we geen kwijtschelding. Inwoners met de laagste inkomens kunnen voor kwijtschelding in aanmerking komen. Het verlenen van kwijtschelding is aan wettelijke regels gebonden. Hoofdregel is dat de gemeente het kwijtscheldingsbeleid van de Rijksoverheid volgt, zoals geregeld in de Uitvoeringsregeling Invorderingswet 1990. Strenger toepassen van deze regels is toegestaan, ruimhartiger toepassen niet. We passen de kwijtscheldingsnorm voor 100% toe volgens de leidraad invordering. Daarbij maken we zoveel mogelijk gebruik van automatische kwijtscheldingen. x €1.000

2024 2025 2026 2027

2028

Onroendezaakbelasting

-3

Rioolrecht

-23

Afvalstoffenheffing

-97

Hondenbelasting

-9

-132

Totaal

Weerstandsvermogen en risicobeheersing Inleiding Voor een gezonde financiële positie moet de gemeente over voldoende weerstandsvermogen beschikken. Dit houdt in dat de gemeente over voldoende capaciteit beschikt om de financiële risico’s op te kunnen vangen die niet zijn afgedekt. De gemeente wil ook voorkomen dat iedere onvoorziene, financiële tegenvaller direct dwingt tot bezuinigen of dat er juist een onnodig hoge financiële buffer wordt aangehouden. Het weerstandsvermogen is opgebouwd uit de verhouding tussen twee componenten, het benodigde en de beschikbare weerstandscapaciteit. Het beleid rondom het weerstandsvermogen is erop gericht om de verhouding tussen de beschikbare weerstandscapaciteit en de benodigde weerstandscapaciteit ten minste 1,40 te laten zijn. Dit wil zeggen dat de beschikbare weerstandscapaciteit (de teller) minstens gelijk is aan de benodigde weerstandscapaciteit (de noemer). Oftewel dat er genoeg middelen (beschikbare weerstandscapaciteit) aanwezig zijn om de risico’s (benodigde weerstandscapaciteit) op te vangen. Inzicht in het weerstandsvermogen is belangrijk om de continuïteit van de organisatie te kunnen garanderen. In deze paragraaf geven we ook inzicht in de financiële positie van de gemeente met de financiële kengetallen.

Weerstandsvermogen

De uitkomst van die berekening vormt het weerstandsvermogen.

Ratio weerstandsvermogen =

Beschikbare weerstandscapaciteit -------------------------------------------Benodigde weerstandscapaciteit

Weerstandscapaciteit Beschikbare weerstandscapaciteit

Om te komen tot de benodigde weerstandscapaciteit wordt bij de begroting en de jaarstukken geïnventariseerd welke grote financiële risico’s de gemeente loopt of zich hebben voorgedaan, waarvoor geen beheersmaatregelen of voorzieningen zijn getroffen en geen verzekering is afgesloten. Op basis hiervan wordt de benodigde weerstandscapaciteit bepaald. De beschikbare weerstandscapaciteit zijn de middelen en mogelijkheden waarover we direct (kunnen) beschikken om niet-begrote kosten te dekken. Reserves maken deel uit van de beschikbare weerstandscapaciteit. De algemene reserve is vrij aanwendbaar voor nieuw beleid (of het opvangen van tegenvallers in het jaarresultaat). Bestemmingsreserves zijn daarentegen reserves waar de raad een bepaalde bestemming aan heeft gegeven. Bij een bestemmingsreserve is weliswaar sprake van een vastgelegde toekomstige onttrekking, maar er bestaat op dat moment nog geen verplichting. De raad heeft dan ook alle mogelijkheid om de bestemming van deze reserves te wijzigen. Bij bepaling van 77

de weerstandscapaciteit is evenals voorgaande jaren de algemene reserve als vrij beschikbaar meegerekend. De beschikbare weerstandscapaciteit bestaat uit de volgende onderdelen: 1. Reserves - Algemene reserve € 14.736.000 2. Onbenutte belastingcapaciteit € 0 Totaal € 14.736.000 Het totaal aan beschikbare weerstandscapaciteit is de algemene reserve inclusief het resultaat over jaar. Bestemmingsreserves zijn niet meegerekend omdat ook in de nota weerstandsvermogen en risicobeheersing 2021 als basis de hiervoor genoemde criteria zijn gehanteerd. Uitkomst was om een wenselijk minimum niveau van 140% van de aanwezige risico's aan te houden (ratio 1,4).

Benodigde weerstandscapaciteit

De benodigde weerstandscapaciteit bestaat uit alle risico’s waarvoor geen maatregelen zijn getroffen en die van materiële betekenis kunnen zijn voor de financiële positie. We waarderen en beoordelen de geïnventariseerde risico’s. Het waarderen van risico’s gebeurt door een score toe te kennen aan de kans van optreden van een risico en een score aan de financiële gevolgen. We beoordelen de risico’s worden in eerste instantie in de maximale vorm. Vervolgens maken we per risico een inschatting van de verwachting, in een bedrag, dat het risico zich voordoet. We hebben alle risico’s opnieuw tegen het licht gehouden en waar nodig verwijderd of gewijzigd. Risico's kunnen aanzienlijk veranderen in de tijd naarmate er een grote wisselvalligheid is in ('Rijks) beleid, prijzenen lonen maar ook sterk afnemen als er nieuwe beheersingsmaatregelen worden ingezet in de gemeente waardoor risico's kleiner worden. Het totaal van de maximale financiële gevolgen van de risico’s is circa € 24.070.000 (structurele risico’s x factor 1,5 plus maximale incidentele risico's). Het totaal van de gekwantificeerde financiële risico’s is € 8.585.000. Zie paragraaf 3.2.5 risicokaart. Wanneer we de geïnventariseerde risico’s hebben verwerkt in de risicotabel ontstaat het volgende beeld (van de in totaal 40 beschreven risico’s).

De nummers in de risicokaart komen overeen met de aantallen risico’s in het betreffende vak van de risicotabel. Daarmee is direct inzichtelijk hoe de risico’s zich verhouden. Afhankelijk van waar een risico zich op de kaart bevindt, zijn verschillende beheersmaatregelen noodzakelijk.

Gevolgklasse

Kans 1:

Kans 2:

Kans 3:

Kans 4:

Kans 5:

≤ 10%

11% - 30%

31% – 50%

51% - 70%

71% - 90%

Klasse 5 >€ 500.000 Klasse 4 >€ 250.000 ≤€ 500.000 Klasse 3 >€ 100.000 ≤€ 250.000 Klasse 2 >€ 25.000 ≤€ 100.000 Klasse 1 ≤€ 25.000

Ratio weerstandsvermogen

De gemeenteraad heeft de gewenste minimale score voor de ratio weerstandsvermogen bij het vaststellen van de nota Weerstandsvermogen en risicobeheersing 2021 vastgesteld op 1,4. Voor onze gemeente betekent dit op basis van huidige inschattingen een ratio van € 14.736.000 / €8.585.000 = 1,72. Dit is ruim voldoende (zie onderstaande in risicomanagement gebruikte normeringstabel). De ratio is verbeterd t.o.v. de jaarrekening 2023 door getroffen beheersingsmaatregelen binnen de organisatie waardoor risico's lager ingeschat kunnen worden. Waardering

Ratio

Betekenis

> 2,0

Uitstekend

1,4 – 2,0

Ruim voldoende

1,0 – 1,4

Voldoende

0,8 – 1,0

Matig

0,6 – 0,8

Onvoldoende

< 0,6

Ruim onvoldoende

Financiële kengetallen Wettelijk voorgeschreven kengetallen: onderstaand worden de financiële kengetallen weergegeven die op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording moeten worden vermeld in deze paragraaf. Deze kengetallen hebben allen betrekking op de financiële positie waaronder inzicht in ruimte om structurele en incidentele lasten te kunnen dekken of op te vangen. Ook geven ze inzicht in de financiële weerbaarheid en wendbaarheid van onze gemeente. Hieronder in tabelvorm de kengetallen inclusief toelichting. Verloop van de kengetallen Gemeente Beuningen Gemiddeld Gelderland *

Kengetallen

1. Netto schuldquote

a. zonder correctie doorgeleende gelden.

Rekening 2023

BeMeerMeerMeerMeergroting jaren be- jaren be- jaren be- jaren be2024 groting groting groting groting 2025 2026 2027 2028

64%

28%

16%

32%

65%

86%

106%

57%

23%

11%

26%

59%

80%

100%

2. Solvabiliteitsratio

31%

28,0%

22,4%

24,3%

17,8%

13,0%

8,5%

3. Grondexploitatie

14%

15%

13%

4. Structurele exploitatieruimte

1,45%

1,2%

0,02%

-0,4%

-4,4%

-5,4%

5. Belastingcapaciteit

100%

94%

99%

102%

n.v.t.

b. met correctie doorgeleende gelden.

Kengetallen

Normen Provincie Gelderland

Voldoende

Matig

Onvoldoende

< 90%

90 - 130%

> 130%

< 90%

90 - 130%

> 130%

2. Solvabiliteitsratio

> 50%

20 - 50%

< 20%

3. Grondexploitatie

< 20%

20 - 35%

> 35%

4. Structurele exploitatieruimte

> 0%

< 0%

5. Belastingcapaciteit

< 95%

95 - 105%

> 105%

1. Netto schuldquote

a. zonder correctie doorgeleende gelden b. met correctie doorgeleende gelden

Netto schuldquote (gecorrigeerd)

De netto schuldquote is de verhouding tussen het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. In het verlengde hiervan kennen we ook de zogenoemde “Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen”. Bij deze specifieke quote kijken we naar het effect van door de gemeente verstrekte leningen op de schuldenlast van de gemeente. De netto schuldquote van een gemeente ligt meestal tussen de 0% en 90%. Bij een hogere netto schuldquote is de gemeenteschuld relatief hoog (oranje). Als de netto schuldquote boven de 130% uitkomt, dan bevindt de gemeente zich in de gevarenzone

(rood). De genoemde percentages zijn grove vuistregels. Onze netto schuldquote neemt af door de reguliere aflossingen van de schulden. Door toekomstige investeringen is duidelijk waarneembaar dat ook de quote sterk negatief beïnvloed wordt maar wel 'matig' blijft.

Solvabiliteitsratio

Dit is de mate waarin een gemeente met eigen middelen aan haar financiële verplichtingen kan voldoen. We drukken dit uit in het percentage eigen vermogen ten opzichte van het balanstotaal. Hoe hoger de solvabiliteitsratio, hoe groter de weerbaarheid van de gemeente. De solvabiliteitsratio is de laatste jaren verbeterd en zal de komende jaren door toename van de schulden verslechteren.

Grondexploitatie

Het kengetal grondexploitatie geeft aan hoe groot de grondpositie (de boekwaarde van de grond) is ten opzichte van de totale gemeentelijke baten. De boekwaarde van de voorraden grond moeten we meerjarig terugverdienen bij de verkoop. De gronden staan tegen een actuele waarde op de balans. Hoe hoger het percentage, hoe groter het risico dat we de waarde van de grond niet kunnen terugverdienen. Het kengetal grondexploitatie daalt de komende jaren volgens de normen van de Provincie Gelderland richting ‘voldoende’. De daling komt voornamelijk door de stijging in de totale gemeentelijke baten. Ook de verkoop en uitvoering van projecten zorgt voor een daling.

Structurele exploitatieruimte

Voor de beoordeling van de financiële positie is het ook van belang te kijken naar de structurele baten en structurele lasten. De belangrijkste structurele baten zijn de algemene uitkering uit het gemeentefonds en de opbrengsten uit de onroerende-zaakbelasting (Ozb). Dit kengetal geeft het verschil tussen de structurele baten en lasten ten opzichte van de totale baten. Een positief percentage betekent dat de structurele baten toereikend zijn om structurele tegenvallers op te vangen. De structurele exploitatieruimte is voor de komende jaren negatief. Dat betekent dat we structureel minder ontvangen dan we uitgeven.

Belastingcapaciteit

De belastingcapaciteit geeft weer hoe de lokale lastendruk in de gemeente Beuningen zich verhoudt tot het landelijk gemiddelde. Het geeft hiermee een indicatie van de ruimte om extra inkomsten uit belastingen te genereren. De belastingcapaciteit wordt berekend door de totale woonlasten van een meerpersoonshuishouden van de gemeente in enig jaar te vergelijken met het landelijk gemiddelde in het voorafgaande jaar en uit te drukken in een percentage.

Risicokaart Omschrijving per risicogebied

Kans x Structureel Verwach / Gevol t (V) g Incidenteel

Maximaal (M)

Structuree Structuree Incidentee Incidentee l (M) l (V) l (M) l (V)

Inkomsten Ontwikkeling gemeentefonds

3x5

500.000

1.000.000

500.000

Inkomstenderving gemeentelijke belastingen en leges

2x4

75.000

300.000

75.000

Risico bodemsanering

2x2

25.000

50.000

25.000

Risico archeologische bodemonderzoeken

3x2

50.000

100.000

50.000

Verduurzaming gemeentelijk vastgoed

3x5

500.000

1.000.000

500.000

Civiele kunstwerken (bruggen en viaducten)

5x5

750.000

1.000.000

750.000

Borgstellingen schuldhulpverlening

3x2

50.000

100.000

50.000

Maatwerkvoorzieningen Wmo

3x4

250.000

500.000

250.000

Maatwerkvoorzieningen Jeugd

3x5

250.000

500.000

250.000

WMO - grote woningaanpassingen

3x3

100.000

200.000

100.000

Tarieven jeugdbescherming

3x2

50.000

100.000

50.000

Beschermd wonen

3x4

150.000

300.000

150.000

Ambulante begeleiding

3x3

125.000

250.000

125.000

Vitens garantstelling lening

1x3

186.000

SWS: Beuningse Boys + hockey garantstelling lening

1x2

44.000

Risicoparagraaf VRGZ

1x2

9.000

36.000

9.000

Vastgoed en kostenverdeelsystematiek VRGZ

2x3

50.000

200.000

50.000

Kapitaalgoederen

Financiering

Deelnemingen

Risicoparagraaf ODRN

2x2

24.500

98.000

24.500

Risicoparagraaf GGD

1x2

7.500

30.000

7.500

Risicoparagraaf MGR

1x4

121.500

486.000

121.500

Doelgroepenvervoer (DRAN) open eind regeling

3x3

50.000

150.000

50.000

In- en uitteding gemeenschappelijke regelingen

2x3

50.000

250.000

50.000

Planschadeclaims

3x4

150.000

300.000

150.000

Woningbouwopgave

3x5

500.000

1.000.000

500.000

Netcongestie

3x4

250.000

500.000

250.000

Bovenwijkse voorzieningen

1x5

100.000

1.000.000

100.000

Bouwbeperking a.g.v. stikstof problematiek

2x5

200.000

1.000.000

200.000

Eigenrisicodragerschap WGA/WIA

3x2

40.000

100.000

40.000

Inkoop, aanbestedingen en contractvorming

2x5

150.000

750.000

150.000

Wachtgeld wethouders

1x5

35.000

700.000

35.000

Startersleningen

1x4

300.000

Toekomstbestendig Wonen lening

1x4

390.000

Stimuleringsleningen

1x3

110.000

Duurzaamheidsleningen

1x2

30.000

Veiligheid / ondermijning

3x4

250.000

500.000

250.000

Privacy, informatieveiligheid, datalek

2x4

75.000

500.000

75.000

Cyber criminaliteit

2x5

200.000

1.000.000

200.000

VPB, BTW, BCF

2x4

150.000

500.000

150.000

Prijsstijgingen (brandstoffen, materiaalprijzen, zorgkosten etc)

3x5

250.000

500.000

250.000

Grondexploitatie/woningbouw

Bedrijfsvoering

Lagere normvergoeding opvang vluchtelingen

3x5

635.000

1.270.000

635.000

Krapte op de arbeidsmarkt

5x4

375.000

500.000

375.000

Totaal Risico's

6.547.50 0

17.830.000 12.480.000 4.075.000 5.350.000 2.472.500 18.720.000 6.112.500

Totaal (structureel x 1,5)

Weerstandsvermogen maximaal

24.070.000

(M)

Weerstandsvermogen verwacht

8.585.000

(V)

Onderhoud kapitaalgoederen Inleiding Kapitaalgoederen zijn eigendommen van de gemeente, zoals wegen, riolering en gebouwen die we duurzaam in stand willen houden. Het beheer en onderhoud van de kapitaalgoederen is financieel gezien een aanzienlijk onderdeel van de begroting en is maatschappelijk gezien van groot belang. Deze paragraaf geeft inzicht in het onderhoud van de kapitaalgoederen.

Wegen Het kapitaalgoed wegen omvat alle openbare wegen of paden die in beheer zijn bij de gemeente. Voor het kapitaalgoed wegen is in de begroting een voorziening opgenomen.

Effect van de begroting 2025 sluitend aanbieden: Als werkzaamheden worden uitgesteld kan dat op de lange termijn meer kosten en meer risico geven op schade. Als de bermen bijvoorbeeld niet verhard worden moeten diepe gaten in de bermen gevuld worden. Ook kunnen auto's dan schade rijden. Werkzaamheden die betaald worden uit voorzieningen zijn niet geschrapt. Beheerkader en plannen Het beheer en onderhoud van het kapitaalgoed wegen is vastgelegd in het Beheerplan wegen 2017-2021. Dit plan beschrijft de aanpak van het risicogestuurd wegenbeheer. Het onderhoud dat we uitvoeren en de financiële middelen die we hiervoor nodig hebben stellen we jaarlijks vast in de wegenplanning. Toekomstige ontwikkelingen Ook in 2025 voeren we werkzaamheden uit op het gebied van wegbeheer:  Risicogestuurd klein onderhoud door de hele gemeente. Zowel van asfalt als van elementenverhardingen.  In Winssen worden de verhardingen in het oostelijke deel van de Kennedysingel opnieuw aangelegd. Er wordt meegelift met rioolwerkzaamheden.  In Beuningen wordt ook meegelift met rioolwerkzaamheden. Verhardingen worden opnieuw aangelegd als er rioolwerkzaamheden uitgevoerd worden in de Christinastraat of in Hoeve 2-3. De volgorde en uitwerking wordt eerst onderzocht.  De bermen hebben onderhoud nodig. In gebieden zonder kolken worden bermen verlaagd om water af te kunnen voeren.

 Het parkeerterrein bij het gemeentehuis wordt opnieuw bestraat.  Het beheerplan 2017-2021 wordt geactualiseerd op basis van nieuwe inspecties. Wegen

aantal

eenheid

Asfalt

806.203 m2

Elementen

945.171 m2

Beton

29.766 m2

Overig

6.819 m2

Totaal

1.787.959 m2

Openbare verlichting 85

Het kapitaalgoed openbare verlichting bestaat uit de lichtmasten, lichtpunten en bijhorende onderdelen in eigendom van de gemeente.

Effect van de begroting 2025 sluitend aanbieden: Als werkzaamheden worden uitgesteld kan dat op de lange termijn meer kosten opleveren. Als de lampen bijvoorbeeld niet vervangen worden door energiezuinige lampen, zullen de stroomkosten hoger zijn. Beheerkader en plannen Het beleidskader voor de openbare verlichting is in 2017 vastgelegd in het beleidsplan 'Beuningen buitengewoon verlicht'. In dit plan is beschreven waarom, waar en hoe openbare verlichting wordt toegepast. De openbare verlichting is bedoeld om de verkeersveiligheid, sociale veiligheid en kwaliteit van de leefomgeving te borgen. In Beuningen hanteren we hierbij het standpunt: “licht waar nodig, donker waar mogelijk”. Toekomstige ontwikkelingen Ook in 2025 voeren we werkzaamheden uit op het gebied van openbare verlichting:  Kapotte lampen worden vervangen. Als de locatie geschikt is, gaan we over naar zuinigere LED verlichting.  Het beleidsplan wordt geactualiseerd. Hierin wegen we bijvoorbeeld af of we versneld over moeten gaan naar LED lampen. Dit bespaart stroomkosten. Ook wegen we af hoe we omgaan met het deel van de openbare verlichting wat ouder is dan de gestelde normen.  We onderzoeken of verlichting wenselijk is bij een aantal verkeerssituaties op locaties zonder verlichting. Openbare verlichting

aantal

eenheid

Lichtmasten

5.815 stuks

Armaturen (lichtpunten)

5.945 stuks

Riolering

Het kapitaalgoed riolering omvat het gemeentelijk rioolstelsel voor het afvoeren van vuilwater en teveel aan hemelwater. Onderdeel hiervan zijn niet alleen putten en leidingen, maar ook alle gemalen en meetapparatuur die nodig zijn voor het afvoeren van het vuil- of hemelwater. Voor het kapitaalgoed riolering is in de begroting een voorziening opgenomen.

Effect van de begroting 2025 sluitend aanbieden: Geen of beperkt effect. Dit onderdeel wordt gefinancierd vanuit een doelbelasting die alleen voor dit doel mag worden ingezet. Beheerkader en plannen In het beleidsplan Water en Riolering (2023 - 2027) is een financieel overzicht opgenomen voor maatregelen, onderzoeken en beheerwerkzaamheden binnen de periode van het plan. Toekomstige ontwikkelingen Ook in 2025 voeren we, naast regulier onderhoud en inspectie, werkzaamheden uit op het gebied van riolering:

 

   

In Winssen leggen we in het oostelijke deel van de Kennedysingel gescheiden riool aan. In Beuningen wordt het verbeterd gescheiden riool in wijk De Parken omgebouwd naar gescheiden riool. Hierdoor komt er meer regenwater in de Beuningse Plas. Zo is er minder overlast bij droogte. In Beuningen leggen we in de Christinastraat of Hoeve 2-3 gescheiden riool aan. De volgorde en uitwerking wordt eerst onderzocht. De omgang met afvalwater van festivals wordt uitgewerkt met betrokken partijen. Het beleidsplan wordt in 2024 concreet gemaakt in een beheerplan. In 2025 gebruiken we het beheerplan. Beschikbare metingen van de riolering worden gebruikt om problemen uit te zoeken en de werking van rioolobjecten te verbeteren.

Riool

aantal

eenheid Opmerking

Vrijverval riool

155 km

Geïnspecteerd

64 %

Rioolputten

8.177 stuks

Persleiding

77 km

Mini-gemalen

437 stuks

Rioolgemalen

16 stuks

Berging Bezink Bassins (BBB)

6 stuks

Straat-/trottoirkolken Meetlocaties Gegevens uit beheersysteem (Infonet)

Incl. tunnelgemalen

10.202 stuks 43 stuks

Overstorts (rioolkant), gemalen, BBB's

Water

Het kapitaalgoed water bestaat niet alleen uit het wateroppervlak van de gemeente Beuningen, maar omvat ook de aanwezige duikers, oevers (beschoeiingen), meetapparatuur (grondwater en oppervlaktewater) en de infiltratie- en drainagevoorzieningen.

Effect van de begroting 2025 sluitend aanbieden: Geen of beperkt effect. Dit onderdeel wordt gefinancierd vanuit een doelbelasting die alleen voor dit doel mag worden ingezet. Beheerkader en plannen Het onderhoudsregime van veel sloten en waterpartijen wordt bepaald door het beleid van Waterschap Rivierenland. In het Waterplan Beuningen (2005) staat hoe we omgaan met het stedelijk water. De financiële middelen voor het beheer en onderhoud staan in het beleidsplan Water en Riolering 2023-2027. Toekomstige ontwikkelingen Ook in 2025 voeren we, naast regulier onderhoud en inspectie, werkzaamheden uit op het gebied van water:  Opsporen en controleren van duikers. Niet alle duikers zijn opgenomen in het beheer en de kwaliteit is ook niet altijd bekend. Duikers zijn belangrijk voor de hemelwaterafvoer. Een beter inzicht hierin verkleint risico’s.  Actualiseren van het Waterplan Beuningen.

Water Duikers

aantal

eenheid Opmerking 5,1 km

Meetlocaties Neerslag

Meetlocaties oppervlaktewater

22 stuks

Meetlocaties grondwater Gegevens uit beheersysteem (Infonet)

27 stuks

GWMN

Groen en Speelvoorzieningen Groen De gemeente beheert ruim 200 hectare aan openbaar groen en 19.000 bomen. Het behoud van groen en bomen vraagt om continue onderhoud en beheer. Ook is er budget voor vervanging van bomen en herinrichting van groen. Beheerkader en plannen Het dagelijks beheer is uitbesteed en gebaseerd op het groenbestek (Groenbestek RAW en Groenbestek OMOP). Hoe we ons openbaar groen en onze bomen beheren is vastgelegd in het Bomenbeheerplan en het Groenbeheerplan. Beide beheerplannen stellen we in 2024 opnieuw vast. Toekomstige ontwikkelingen Het openbaar groen wordt uiterlijk in 2026 opnieuw aanbesteed. Het moment waarop we opnieuw aanbesteden hangt van de integrale afweging van de gemeenteraad. De uitgangspunten van de gemeenteraad en het gemeentelijk Groenbeheerplan en Groenbeleidsplan zijn daarbij leidend. Speelvoorzieningen De gemeente Beuningen heeft ruim zestig openbare speelplekken (speeltuinen, voetbalveldjes en basketbalveldjes). Negen speelplekken worden op dit moment beheerd door particuliere speeltuinstichtingen.

Beheerkader en plannen In 2016 is de Beleidsnotitie Spelen 2016-2026 vastgesteld. Groen

aantal

eenheid

Bomen

19.200 stuks

Bos

53.000 m2

Bosplantsoen

230.391 m2

Heesters

64.103 m2

Gazon

471.910 m2

Hondenuitlaatveld

35.417 m2

Bodembedekkers

33.340 m2

Ruw gras

1.428.049 m2

Zandondergronden

11.170 m2

Hagen

25.322 m2

Gebouwen

Het kapitaalgoed gebouwen betreft multifunctionele, sport- en welzijnsaccommodaties, dorpshuizen, monumenten en de huisvesting van de gemeente. Voor het kapitaalgoed gebouwen is in de begroting een voorziening opgenomen.

Effect van de begroting 2025 sluitend aanbieden: Als werkzaamheden worden uitgesteld, kan dat op de lange termijn meer kosten opleveren. Als bijvoorbeeld het voorste gedeelte van het gemeentehuis niet wordt opgeknapt, zal er een hoger energieverbruik zijn en kunnen meer reparaties nodig zijn. Beheerkader en plannen In het onderhoudsplan gebouwen staan alle sport-, maatschappelijk culturele- en monumentale gebouwen die eigendom zijn van de gemeente of een onderhoudsverplichting hebben. Daarnaast maken het gemeentehuis en de gemeentewerf onderdeel uit van het onderhoudsplan. Het onderhoudsplan is een jaarlijks uitvoeringsprogramma voor het planmatig onderhoud met bijbehorende kosten. Toekomstige ontwikkelingen Ook in 2025 voeren we, naast regulier onderhoud en inspectie, werkzaamheden uit op het gebied van gebouwen:  Er wordt een nieuw beleidsplan en onderhoudsplan opgesteld. In 2025 gebruiken we het onderhoudsplan voor concrete beheermaatregelen.  Verbouw of nieuwbouw van de Lèghe Polder wordt onderzocht.  In de voormalige schoolwoningen aan de Wolfsbossingel (107+109) in Beuningen komen alleenstaande minderjarige vreemdelingen met een verblijfstatus (amv’ers).  Vastgoed wil graag het aantal aannemers en installateurs gaan minimaliseren door alle contracten opnieuw te beoordelen.

Gebouwen

aantal

eenheid Opmerking

Bedrijfsvoering

5.549 m2

Multifunctionele Accommodaties

9.472 m2

Sport&Recreatie

3.246 m2

Dorpshuizen*

4.786 m2

* Vastgoed niet in eigendom maar verplichting voor groot onderhoud

Scoutinggebouwen*

1.898 m2

* Vastgoed niet in eigendom maar verplichting voor groot onderhoud

Maatschappelijk / Cultureel / Asdonck

6.330 m2

Monumenten

473 m2

Overig Vastgoed

158 m2

Leegstandbeheer&Verkoop

2.762 m2

Totaal

34.674 m2

Civiele kunstwerken Civieltechnische kunstwerken zijn bruggen, tunnels, keermuren en geluidwanden. Deze werken zijn belangrijke verbindingen in de verkeersstructuren van de wijken en verbindingen in waterstructuren. Daarnaast werken ze als recreatieve elementen en (wettelijke) voorzieningen tegen geluidhinder. Voor het kapitaalgoed civieltechnische kunstwerken is in de begroting een voorziening opgenomen.

Effect van de begroting 2025 sluitend aanbieden: Als werkzaamheden worden uitgesteld, kan dat op de lange termijn meer kosten opleveren. Ook kan het zorgen voor risico’s voor de gebruikers. Als bruggen bijvoorbeeld niet goed onderhouden worden, kunnen onderdelen glad worden of eerder aan vervanging toe zijn. Beheerkader en plannen Het beheer en onderhoud van de civiele kunstwerken is vastgelegd in het plan Beleid en beheer civieltechnische kunstwerken (2014-2018). Toekomstige ontwikkelingen Ook in 2025 voeren we, naast regulier onderhoud en inspectie, werkzaamheden uit op het gebied van civiele kunstwerken:  Er wordt een nieuw beleidsplan en beheerplan opgesteld. Maatregelen voor 2025 zullen hieruit volgen.  Van drie bruggen en drie steigers is geconstateerd dat deze in slechte staat zijn. De bruggen worden vervangen of weggehaald. Maatregelen rond de steigers vinden in 2026 plaats en worden in 2025 voorbereid.

Civiele kunstwerken

aantal

eenheid

Bruggen (eigendom)

74 stuks

Bruggen (gedeeld eigendom)

3 stuks

Duiker

4 stuks

Tunnels

1 stuks

Steigers

5 stuks

Keermuur Waterbak Geluidwand

3.556 m2 1 stuks 585 m1

Financiering Inleiding In de financieringsparagraaf geven we inzicht in de ontwikkelingen rond de meerjarige gemeentelijke financiering en het beleid dat we hierop voeren. In deze paragraaf brengen we ook de bijbehorende risico’s in beeld. We geven aan hoe we deze risico’s proberen te beheersen. Doelstellingen De financiële positie van de gemeente evalueren. Wat willen we bereiken? Het doel van de paragraaf Financiering is om de financiële positie van de gemeente op basis van het door de Raad vastgestelde Treasurystatuut te evalueren. Met het Treasurystatuut en de paragraaf Financiering kan de raad invulling geven aan haar kaderstellende en controlerende bevoegdheid. Ontwikkelingen in 2025

Interne ontwikkelingen Indien het nodig is, ontwikkelen we het treasurybeleid verder door in 2025.

Rentevisie Gelet op de zwakke conjunctuur en de daardoor afnemende inflatieverwachtingen zal de ECB de rente naar verwachting niet verder verhogen. In de tweede helft van 2024 zal de centrale bank het depositotarief verlagen. De ECB zal vooralsnog doorgaan met het verminderen van de effectenportefeuille.

Beleid Het treasurybeleid is gericht op de ondersteuning van de publieke taak van de gemeente. Het heeft een risicomijdend en voorzichtig karakter. Uitgangspunten zijn:  verzekeren van duurzame toegang tot financiële markten tegen zo gunstig mogelijke voorwaarden;  beschermen van gemeentelijke vermogens – en renteresultaten tegen ongewenste financiële risico’s zoals renterisico’s, koersrisico’s, kredietrisico’s en liquiditeitsrisico’s;  minimaliseren van de interne verwerkingskosten en externe kosten bij het beheren van de geldstromen en financiële posities;  optimaliseren van de renteresultaten binnen de kaders van de Wet financiering decentrale overheden en de limieten en richtlijnen van het Treasurystatuut. Hieronder staan de relevante beleidskaders vermeld. 1. 2. 3. 4.

Wet financiering decentrale overheden (FIDO) (2001) Treasurystatuut (2016) Nota reserves en voorzieningen (2023) Financiële verordening gemeente Beuningen 2023

Risicobeheer

Het risicoprofiel bestaat uit de volgende onderdelen: de renterisico’s op de vlottende en vaste schuld, kredietrisico op de uitgezette middelen, koersrisico, liquiditeitsrisico, debiteurenrisico en valutarisico. In de huidige situatie is alleen sprake van de twee eerstgenoemde risico’s.

Renterisico's Renterisico’s kunnen worden onderscheiden in:  renterisico van de vlottende schuld (de kasgeldlimiet) en  renterisico van de vaste schuld (de renterisiconorm).

Kasgeldlimiet De kasgeldlimiet is het maximumbedrag waarvoor we kortlopende financieringsmiddelen (looptijd < 1 jaar) kunnen aantrekken. De kasgeldlimiet stelt daarmee een grens aan het te lopen renterisico op de korte schuld. Als we de kasgeldlimiet overschrijden moeten we overgaan tot omzetting naar langlopende schulden (looptijd > 1 jaar). We stellen de kasgeldlimiet jaarlijks vast. De kasgeldlimiet heeft een omvang van 8,5% van het begrotingstotaal aan lasten. In onderstaande tabel staan de gegevens vanaf 2025. Voor 2025 betekent dit dat we tot een bedrag van € 7,3 mln. met kort geld mogen financieren. Toetsing kasgeldlimiet 2025 Kasgeldlimiet

2025

2026

2027

2028

86.690

87.891

89.219

91.671

In % van de grondslag

8,50%

In bedrag bedragen x € 1.000,-

7.369

7.471

7.584

7.792

Omvang begroting Toegestane kasgeldlimiet

Renterisiconorm Net als bij de korte schuld is het vermijden van grote fluctuaties in de rentelasten als gevolg van renteschommelingen bij lange financieringen een belangrijk uitgangspunt. Om de effecten van deze schommelingen te beheersen is in de wet Fido de renterisiconorm opgenomen. Deze norm heeft tot doel renterisico’s op de vaste schuld te beheersen door het aanbrengen van een spreiding in de looptijden van de leningenportefeuille. Door de langlopende financiering te realiseren binnen de kaders van de renterisiconorm beheersen we het renterisico van de langlopende schuld op verantwoorde wijze. In de volgende tabel staan de renterisico’s met betrekking tot de vaste schuld. Toetsing renterisiconorm 2025 Uit onderstaand overzicht blijkt dat onze gemeente in de komende jaren ruim binnen de gestelde normen blijft.

Renterisiconorm

2025

2026

2027

2028

5.201

5.047

3.840

86.690

87.891

89.219

91.671

20%

17.338

17.578

17.844

18.334

17.338

17.578

17.844

18.334

Renterisico op vaste schuld

Ruimte + / overschrijding -

17.338

17.578

17.844

18.334

Berekening renterisico Renteherzieningen Verplichte aflossingen Renterisico op vaste schuld

Renterisiconorm Begrotingstotaal Vastgestelde % gemeenten Renterisiconorm

Toetsing renterisiconorm Renterisiconorm

bedragen x € 1.000,-

Kredietrisico

Kredietrisico’s ontstaan enerzijds door het verstrekken van leningen en anderzijds door het verstrekken van gemeentegaranties. Het Treasurystatuut bepaalt dat uitzettingen en garanties alleen tot stand komen als zij een publieke taak dienen. Bij het beoordelen van verzoeken om leningen of garanties gaan we in elk geval na of voor de sector waarin de organisatie werkzaam is een zogenaamd waarborgfonds bestaat. Bij onze gemeente kan zich een kredietrisico voordoen bij de geldleningen aan NUON, Vitens N.V. en een aantal verenigingen. De aan ambtenaren verstrekte geldleningen zijn voorzien van een hypothecaire zekerheid. Bij renteherziening van aan ambtenaren verstrekte geldleningen wordt actief gestuurd op het oversluiten naar een andere hypotheekverstrekker. Binnen afzienbare tijd zullen er geen aan ambtenaren verstrekte geldleningen meer op de balans staan.

Renteschema Renteschema (x € 1.000) +=voordeel/=nadeel

2025

2026

2027

2028

Externe rentelasten lange financiering

-1.387

1.197

1.010

-1.010

Stelpost rente nieuw op te nemen geldleningen

-368

-1.022

-1.507

Externe rentelasten korte financiering

-36

-1.423

793

-48

-2.553

Externe rentebaten over de korte en lange b financiering

-1.387

803

-38

-2.543

348

322

240

176

415

430

451

441

Saldo externe rentelasten en rentebaten

Doorberekende rente aan de grondexploitatie

Doorberekende rente van projectfinanciering aan taakvelden

De rentebaat van doorverstrekte leningen

Aan taakvelden toe te rekenen externe rente

763

752

691

617

Rente over eigen vermogen

Rente over voorzieningen

Aan taakvelden toe te rekenen interne rente

Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente E=B+C via renteomslag

-785

-1.015

-1.525

-1.858

Werkelijk aan taakvelden toegerekende rente via renteomslag

1.230

1.462

1.976

2.152

Renteresultaat op het taakveld Treasury

G=E+F

445

447

451

294

1,68%

2,17%

2,39%

1,79%

Omslagrente berekend

Uit bovenstaand schema valt op te maken dat de gemiddelde rente over de komende jaren 2,01% bedraagt. Dit wijkt minder dan 0,5% af van de gehanteerde rekenrente van 2,5%. Derhalve wordt de rekenrente niet aangepast.

Beleggingen

Dit zijn beleggingen als gevolg van deelnemingen in de vorm van aandelen. Voor 2025 gaat het om deelnemingen in onderstaande partijen.

Beleggingen

Boekwaarde 1-1-2025 (x € 1.000)

Aantal aandelen

Leisurelands B.V.

5.148

5,1

Vitens N.V.

24.035

24,0

BNG B.V.

14.040

30,9

Dar

3.416

271,7

Totaal

46.639

331,8

Financieringsbehoefte Financieringspositie Schuldontwikkeling

Voor een (langdurig) financieringstekort dient de gemeente geld te lenen. Voordat we dat doen benutten we eerst de wettelijk toegestane ruimte binnen de kasgeldlimiet Zie voor verdere toelichting hierover het onderdeel risicobeheersing. Het verloop van de leningenportefeuille is in onderstaande tabel weergegeven. Schuldontwikkeling 2025-2028

Bedragen x € 1.000 2025

2026

2027

2028

Schulden lang 1-1

44.000

38.800

45.753

62.406

Aflossingen

5.200

5.047

5.347

4.691

12.000

22.000

16.000

Schulden lang 31-12

38.800

45.753

62.406

73.715

Schulden kort (kasgeldleningen)

Nieuwe leningen

Voor de jaren 2026-2028 is de verwachting dat er nieuwe langlopende leningen aangetrokken moeten worden voor in totaal € 50 miljoen. De werkelijke leenbehoefte en de rentekosten wijken in de praktijk echter altijd af van de ramingen. Zo is het werkelijke investeringstempo, van belang en hebben gewijzigde beleidskeuzes en bijvoorbeeld wijzigingen in het gemeentefonds effect op de leenbehoefte.

Financiering (opgenomen geld O/G) In het volgende overzicht zijn de aangegane leningen opgenomen. De stand is per 1 januari 2025 en x € 1.000 weergegeven. Opgenomen vaste geldleningen 2025 Naam

Oorspr.

Aflossings-

Stortings-

Afloop-

Coupon-

Schuld-

geldgever BNG

hoofdsom 3.857

wijze Lineair

datum 1-8-2000

datum 1-8-2025

rente 6,0250%

restant portefeuille 154 0,35%

NWB BNG

13.500 15.000

Lineair Lineair

2-5-2002 1-7-2003

2-5-2027 1-7-2028

5,5300% 4,2890%

1.620 2.400

3,67% 5,44%

NWB NWB

7.000 13.000

Lineair Lineair

16-12-2005 16-12-2030 2-10-2006 2-10-2031

3,6950% 3,7850%

1.680 3.640

3,81% 8,25%

BNG BNG

16.000 20.000

Lineair Lineair

2-8-2010 9-6-2011

2-8-2035 9-6-2036

3,9500% 4,5600%

7.040 9.600

15,95% 21,75%

BNG BNG

10.000 20.000

Lineair Lineair

19-6-2012 3-8-2020

19-6-2027 3-8-2040

2,6250% 1,9240%

2.000 16.000

4,53% 36,25%

44.134

100,00%

118.357

Weging in

Uitzettingen (U/G)

De gemeente heeft uitsluitend uit hoofde van de publieke taak een beperkt aantal leningen verstrekt. In 2025 gaat het om de in onderstaande tabel opgenomen leningen (x € 1.000). Risicogroep

Schuld per 1-1 2024

2025

2026

2027

2028

Leningen diverse verenigingen en stichtingen

Blijversleningen (naar toekomstbestendig wonen)

Duurzaamheidsleningen (naar toekomstbestendig wonen)

550

1.500

Toekomstbestendig wonen

750

Hypothecaire geldleningen ambtenaren

560

3.401

3.382

3.366

3.362

3.360

Stimuleringsleningen Startersleningen

Totaal

Relatiebeheer/ Kasbeheer

De doelstelling van het kasbeheer is het zoveel mogelijk beperken van de dagelijkse kasoverschotten c.q. kastekorten. Dit gebeurt met inachtneming van het minimaliseren van de rentekosten en het maximaliseren van de rentebaten van de saldi op de diverse gemeentelijke rekeningen. Het betalingsverkeer vindt in 2025 plaats via de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG). Dit gebeurt op basis van de financieringsovereenkomst voor een krediet- en depotarrangement en 97

elektronisch betalingsverkeer. Op basis hiervan kunnen we beschikken over een direct opneembaar krediet tot een bedrag van € 7 mln via de rekening courant. Het percentage dat voor roodstand wordt berekend bedraagt het Euribor tarief + een opslag van 0,25%. De rekeningen bij de B.N.G. (hoofdrekening, belastingrekening, A.B.W. rekening en bevolkingsrekening) worden voor de bepaling van het totaal saldo automatisch vereffend. Daarnaast hebben we te maken met het verplichte bankieren bij de schatkist (schatkistbeleggen). Dit verplicht gemeenten om hun overtollige financiën onder te brengen bij het Rijk. Naast het betalingsverkeer via de BNG vindt er nog beperkt betalingsverkeer plaats via de lokale Rabobank en de ING-bank.

Bedrijfsvoering Inleiding Als gemeente werken we voor onze bewoners en we hebben daarvoor afspraken en doelen geformuleerd. In deze paragraaf staan de ontwikkelingen die we willen oppakken en/of uitvoeren om deze afspraken na te komen. We willen de doelen behalen op een zo effectieve en efficiënte manier. Om in te kunnen spelen op alle ontwikkelingen investeren we blijvend in de doorontwikkeling van onze organisatie, teams en individuele medewerkers. De dienstverlening aan onze inwoners blijft daarbij ons vertrekpunt.

Personeel en organisatie

Goed werkgeverschap In 2024 hebben we onderzoek gedaan naar het concept ‘Goed werkgeverschap’. Als goed werkgever zijn we er verantwoordelijk voor dat de medewerkers veilig en (arbotechnisch) verantwoord kunnen werken. Daarnaast willen we een energieneutraal gemeentehuis in 2030. Deze ontwikkelingen gaan hand in hand in ons onderzoek naar de mogelijkheden voor (ver)nieuwbouw. Een goed binnenklimaat is een van de belangrijkste speerpunten.

Strategische personeelsplanning In 2025 wordt een nieuwe afweging gemaakt van alle opgaves die we hebben en met welke structuur en functies we dat het beste aankunnen. We verbinden dit aan de talenten van onze medewerkers, voor nu en in de toekomst. We gaan aan de slag met strategische personeelsplanning. Oftewel: medewerkers zo laten samenwerken dat zij optimaal bijdragen aan het realiseren van het doel van de organisatie. Het is een manier van kijken, denken en doen voor iedereen in de organisatie. Wat is de opgave en wat is de eigen en gezamenlijke bijdrage daaraan; organisatie,- team- en individueel niveau. Hierdoor ontstaat een duidelijke koppeling van organisatieontwikkeling met de opgave op al deze niveau’s en ontstaat er ruimte om medewerkers meer tot bloei te kunnen laten komen doordat inzicht in talenten vergroot wordt en zij hierop kunnen ontwikkelen. Medewerkers worden bewust betrokken, waardoor draagvlak wordt bevorderd. Dit helpt om de opgave van de organisatie te realiseren.

Vinden, boeien en binden De arbeidsmarkt is nog steeds flink in beweging. Dat betekent dat we altijd op zoek zijn naar nieuw talent. Traditioneel werven is niet meer van deze tijd. We gaan in 2025 onze werving verder ontwikkelen. We kijken naar hoe we onze werving slimmer en budgetneutraal in kunnen zetten. Het doel is om inhuur te beperken, en te werken met eigen medewerkers, maar dit is altijd in de afweging van onze opgaves. Deze opgaves zijn ingewikkelder en soms ook nieuw. Daar hebben alle gemeentes mee te maken, waardoor er schaarste heerst in vele vakdisciplines. Hierdoor zijn sommige vacatures moeilijk in te vullen. Daarbij komt ook een hoger ziekteverzuim, met veel langdurig uitval. Al met al betekent dit dat we met inhuur en tijdelijke versterking werken, zodat de dienstverlening kan doorgaan.

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Beuningen&id=a4f67405-77e0-439b-b429-4ff0a1c613be