Inspreektekst 4 december 2023 gemeenteraad Beuningen

Inspraak 4 december 2023 gemeenteraad Beuningen, 6 december 2023 gemeenteraad Nijmegen

Brief aan B&W en gemeenteraad dd. 1 november 2023

GRATIS COMPOST VEILIG?

Ieder jaar halen wij net als veel andere bewoners uit Beuningen en Nijmegen compost op bij de ARN en de DAR. We strooien het met onze handen over de grond in onze tuin en moestuin. "Goed voor de bodem, goed voor de planten, goed voor de groenten". We krijgen het ook nog eens gratis, als dank voor het apart opslaan van ons gft-afval. En toen kwam het onderzoek van EenVandaag van december 2022. Ons compost bleek helemaal niet zo milieuvriendelijk te zijn als we dachten. Er zaten zware metalen in, pesticiden en pfas, allemaal stoffen die we niet in onze tuin en moestuin willen hebben. We zochten verder aan de hand van de resultaten van EenVandaag. Van het maximaal toegestane gehalte aan zware metalen (denk aan lood) bleek men een naar ons idee veel te ruime norm te hanteren, nl. die voor industriële veehouderijen. Van de monsters die gecontroleerd werden op PFAS, berucht vanwege de fabriek van Chemours in Dordrecht, bleken verschillende op de lijst van Zeer Zorgwekkende Stoffen van het RIVM te staan. Een van deze stoffen, PFBS, bleek met 2,0 microgram ver boven de rapportage grens van 0,05 te liggen. Verder zaten er in de compost zgn. azolen, schimmelbestrijdingsmiddelen, die ook op de lijst ZeerZorgwekkende Stoffen staan. Wie met deze azolen besmet is loopt gevaar dat de medicatie niet aanslaat.

Gebruik van deze compost betekent dus dat er telkens weer schadelijke stoffen in de tuin en moestuin worden gebracht die niet meer uit de bodem verdwijnen en zich steeds verder opstapelen. Dit roept strijdigheid op met de Wet Bodembescherming, het verdrag van Stockholm en met het overheidsbeleid t.a.v Zeer Zorgwekkende Stoffen. Deze stoffen moeten, aldus het RIVM, "zoveel mogelijk uit de leefomgeving geweerd worden". Als een bedrijf weet dat zijn product schadelijk kan zijn voor het milieu moet dat bedrijf uit eigen beweging onderzoek doen. De ARN voldoet niet

aan deze zorgplicht, maar stelt zonder enige onderbouwing dat de compost veilig is voor mens en milieu. Daarnaast is er de overheid die erop moet toezien dat mens en milieu niet onnodig in aanraking komen met schadelijke en mogelijk schadelijke stoffen. Daarvoor geldt het voorzorgprincipe uit het milieurecht. Dat houdt in dat de overheid niet hoeft te wachten met het nemen van milieubeschermende maatregelen totdat het bewijs van schadelijke effecten onomstotelijk bewezen is. De geschiedenis leert ons dat te vaak te laat is ingegrepen. Daarom vragen wij uw raad en ook het college van B en W om te stoppen met de gratis uitgifte van compost door de ARN en de Dar totdat onomstotelijk bewezen is dat de compost niet schadelijk is voor mens en milieu. Daarbij zal ook gekeken moeten worden naar stoffen die niet door EenVandaag zijn onderzocht zoals plasticdeeltjes, microplastics en andere verontreinigingen.