Brief advies regionale adviescommissie

Gemeenteraden Rijk van Nijmegen

Contactpersoon N. Collombon, secretaris AC MGR agendacommissieMGR@nijmegen.nl Bijlagen: 1

Datum: 22 juni 2023 Onderwerp: Advies Regionale Adviescommissie

Geachte leden van de gemeenteraden regio Rijk van Nijmegen, Bij de Modulaire Gemeenschappelijke Regeling (MGR) is een agendacommissie (AC) ingesteld. De taken zijn o.a. de logistieke voorbereiding en planning van de politieke besluitvorming voor de raden Rijk van Nijmegen aan de MGR Rijk van Nijmegen en hun kaderstellende en controlerende rol, het gevraagd en ongevraagd adviseren van het Dagelijks Bestuur (DB) MGR over de kwaliteit van de informatievoorziening van en door de MGR, en het meedenken over de inrichting van de regeling MGR. In 2022 heeft de AC een zelfreflectie uitgevoerd en geconcludeerd dat het bestaansrecht en de taakstelling van de AC onverkort geld. Binnen de taakstelling behoeft de werkwijze, eigen rol en dialoog met het DB verbetering. Er zijn 2 spanningsvelden daarbij. Eén spanningsveld over wat verwacht mag worden van een delegatielid en de verbinding met de gevoelen vanuit de raad. Een ander spanningsveld is de dialoog tussen AC en DB over de interpretatie van kaderstellende en controlerende rol en de grens tussen inhoud versus proces, en het mandaat dat delegatieleden wel of niet menen te hebben van hun eigen raden. Aan de raden is gevraagd om op de zelfreflectie te reageren. Op 1 juli 2022 is de nieuwe Wet gemeenschappelijke regelingen in werking getreden, met als doel de versterking van de positie van gemeenteraden.

Een van de instrumenten is het instellen van een regionale adviescommissie of agendacommissie. Het DB stelt een dergelijke commissie in, op verzoek van de raden. Alle raden moeten instemmen met het instellen van de commissie en als de raden instemmen, dan is dit een verplichting voor het Algemeen Bestuur (AB). De raden kiezen de leden en een raad kan ervoor kiezen geen raadslid aan te wijzen. Alleen raadsleden kunnen lid zijn. De doelstelling van een regionale adviescommissie is om raden met elkaar te laten overleggen, bijvoorbeeld over gezamenlijke zienswijzen, zelf aandacht te vragen voor een onderwerp, gezamenlijke standpunten voor te bereiden en daarover te adviseren aan de raden en AB. Een dergelijke commissie is nadrukkelijk niet bedoeld om de rol van de raden over te nemen of tot besluitvorming te komen. Besluitvorming en sturing blijft bij de individuele raden. Ook kan deze commissie een voorbereidende rol hebben in de beleidscyclus bij een samenwerkingsverband als de MGR. Zij bereiden immers 1

verschillende beleidsafwegingen voor die inzichtelijk te maken zijn voor college én raad, die leiden tot een formeel raadsbesluit (bijv. kaderbrief, begroting, verordening) waar het van belang is raden vroegtijdig te betrekken vanuit hun kaderstellende rol. Een regionale adviescommissie kan daarom naar onze mening een belangrijke schakel vormen in de vroegtijdige betrokkenheid van de raden bij de beleidscyclus. Ook biedt dit instrument de mogelijkheid aan de raden om hun kaderstellende rol beter op te pakken. Wij adviseren daarom – zoals verwoord in de toegevoegde uitgangspuntennotitie opgesteld naar aanleiding van de werkbijeenkomst van de raden op 27 maart jl. - de volgende punten in de komende ontwerpregeling voor de MGR op te nemen: 1. Het instellen van een regionale adviescommissie. Wij adviseren nadrukkelijk een regionale adviescommissie voor de MGR in te stellen, waarbij de rol van de adviescommissie is het bewaken van de kwaliteit van de informatievoorziening. Wij kiezen niet voor een regionale agendacommissie MGR vanwege de ervaren werking van de rol en werkwijze van onze huidige agendacommissie. Dit vanwege de discussie over wat wel en wat niet door de agendacommissie te bespreken is en de discussie over de interpretatie van de begrippen inhoud en proces. 2. Zienswijze over specifieke besluiten van het bestuur.

Een zienswijze verzekert dat de raad vooraf kan aangeven hoe de raad betrokken wil zijn bij de samenwerking. Naast het voorleggen voor zienswijzen van de begroting, de kaderbrief en voorlopige jaarrekening MGR, adviseren wij stukken met een aanzienlijk politiek gevoelig en bestuurlijk belang én stukken met een aanzienlijk financieel belang voor te leggen voor een zienswijze. Juist de besluiten die na het treffen van een regeling genomen worden, kunnen (budgettaire) gevolgen hebben voor de deelnemende gemeenten. Het past bij de kaderstellende en controlerende rol van de raad om een uitspraak te kunnen doen over dergelijke besluiten voordat deze genomen worden. Wat een aanzienlijk politiek gevoelig en bestuurlijk belang of een aanzienlijk financieel belang is, is nader te specificeren. Bijvoorbeeld door een concreet bedrag te noemen of een lijst op te stellen van de trajecten waarbij aanzienlijke beleidsmatige keuzes (grote, majeure besluiten) aan de orde zijn. Een andere mogelijkheid is om de invulling wat een politiek/bestuurlijk belang is voor te bespreken in de nog te vormen regionale raadsadviescommissie. 3. Evaluatie. Op verzoek van de meerderheid van de raden kan een evaluatie gestart kan worden of dat het algemeen bestuur beslist over het wel of niet en over de onderzoeksopdracht.

Wij vinden het niet wenselijk dat het AB beslist over of een evaluatie wel of niet wordt uitgevoerd. Het initiatief tot het starten van de evaluatie kan naar onze mening zowel uitgaan van één van de deelnemende gemeenten als van het AB. Het initiatief tot een evaluatie is bij de MGR ook recent genomen door de MGR, zowel voor de WBRN als voor de IRvN-evaluatie. Dat initiatief is door ons als positief beoordeeld. Een vaste cyclus van bijvoorbeeld eenmaal in de 4 jaar vinden wij minder wenselijk. Ook omdat dit tot gevolg kan hebben dat te veel evaluaties in dezelfde periode aan de raden gezonden worden, die ook allemaal in ongeveer dezelfde periode beoordeeld en besproken moeten worden. 4. Participatie: Onder de voorwaarde dat een regionale adviescommissie ingesteld wordt voor de MGR, kan het AB besluiten (al dan niet na een zienswijze) wanneer en op welke onderwerpen een bijeenkomst voor ingezetenen en belanghebbenden wordt gehouden. 5. Wat betreft de Informatieplicht AB / DB en de uittreding merken wij op dat de werkwijze zoals geregeld in ons huidige informatieprotocol goed werkt. Wij zouden deze graag zoveel mogelijk in het nieuwe protocol willen continueren en de bestaande uittredingsregeling qua uitgangspunten en inhoud laten bestaan.

Om een regionale adviescommissie MGR in te stellen, moeten u als raden unaniem instemmen. De ontwerpregelingen worden momenteel voorbereid. Aan u het verzoek om ons advies vóor oktober 2023 in uw raden voor bespreking te agenderen.

Met vriendelijke groeten, Ayse Terzi

Voorzitter Agendacommissie MGR