Document · PDF

Bijlage 10 Landschappelijke beoordeling

Raadsvergadering 16 december 2025, gemeente BeuningenBij agendapunt: Herstelbesluit Windpark Beuningen17.696 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

Vindt er interferen�e tussen windpark en de nabijgelegen hoogspanningstracés plaats en wat is de invloed die de bouwwerken op elkaar hebben? Het antwoord op deze vraag bepaalt de score van het MER-alterna�ef. Het antwoord komt uit de scoretabel die hiernaast is weergegeven (zie Figuur 51). De beoordeling vindt plaats in de volgende paragraaf.

Negatieve interferentie vanaf 6 kilometer* Op de volgende pagina staan twee voorbeelden van windparken waarbij er sprake is van interferentie. Bij de eerste twee windparken (WP Havenweg 20 en WP Noordoostpolder) staan de windturbines op ca. 5.2 kilometer afstand van elkaar. Er is hier nog sprake van negatieve interferentie (invloed op o.a. herkenbaarheid en rust). Op het tweede voorbeeld (WP Culemborg en WP Autena) staan de windparken op ca. 7.1 kilometer van elkaar. Het achterste windpark is nog steeds zichtbaar maar er is nauwelijks meer te spreken over negatieve invloed op de herkenbaarheid of rust die dit windpark uitoefent op het voorste windpark. Er wordt daarom vanuit gegaan dat er tot 6 kilometer nog te spreken is over negatieve interferentie.

Scoretabel: Visuele interferen�e met een nabijgelegen windpark Nega�ef Wanneer hoogspanningsmasten binnen een straal van 2 kilometer bij het windpark staan en er een grote verstoring ontstaat in de herkenbaarheid en schaalgroo�e tussen de twee bouwwerken.

Neutraal Wanneer hoogspanningsmasten binnen een straal van 2 kilometer weinig tot geen nega�eve invloed hebben op de uitstraling of herkenbaarheid van het windpark. Of de ruimtelijke kenmerken van de windturbines en de hoogspanningsmasten zijn vergelijkbaar waardoor er minimale nega�eve invloed is op elkaar.

Beperkt nega�ef Wanneer er nega�eve invloed is op de uitstraling of herkenbaarheid van het windpark door hoogspanningsmasten. De ruimtelijke kenmerken waarin de windturbines en de hoogspanningsmasten zijn geposi�oneerd ten opzichte van elkaar zijn vergelijkbaar maar hebben nega�eve invloed op elkaar.

Beperkt posi�ef Niet van toepassing.

Figuur 51: Scoretabel: Visuele interferentie met een nabijgelegen windpark.

Figuur 50: Het hoogspanningstracé en hoogspanningsmasten langs de A73 in Beuningen.

52 Figuur 52: Voorbeeld van interferentie tussen windparken

Figuur 53: Voorbeeld van interferentie tussen windparken

Beoordeling Visuele interferen�e met een nabijgelegen windpark

De verschillende alterna�even scoren bij visuele interferen�e met een nabijgelegen windpark (hoogspanningsmast) de volgende scores:

Omdat er binnen een straal van 6 kilometer geen ander windpark is gesitueerd, en het moeilijk te onderzoeken is of deze zal plaatsvinden, wordt alleen interferen�e met de nabijgelegen hoogspanningstracé beoordeeld. Dergelijke tracés, bestaande uit masten en lijnen, zijn qua maat en schaal enigszins vergelijkbaar met windturbines (dit zijn vaak de hogere objecten in het landschap). Er loopt één hoogspanningstracé van150kV (Druten - Nijmegen) langs de zuidzijde van de A73.

Beoordelingscriteria

Door het verschil in bouwvorm en transparan�e worden de vakwerkmasten van een hoogspanningstracé anders ervaren dan windturbines wanneer men zich door het landschap beweegt (zie visualisa�enummer C1- C3, F1 - F3). De ‘bekende’ hoogspanningstracés die een veel ﬁjner gebouwde en transparantere s�jl hebben zijn goed te onderscheiden van de ‘nieuwe’ windturbines die een moderne en volle bouws�jl kennen. Daarnaast vervagen de hoogspanningsmasten op enige afstand door de transparante vakwerkconstruc�e. Dit is niet het geval van bij de windturbines (zie visualisa�enummer F1 - F3). Tevens zijn de hoogspanningsmasten aanzienlijk kleiner dan de windturbines van alle drie de alterna�even. De aantallen windturbines maakt niet veel uit. Ondanks dat er vanuit bepaalde waarnemingspunten interferen�e ontstaat door perspec�ef verkleining, is er slechts in kleine mate te spreken over invloed op de herkenbaarheid van elkaars opstelling. Wel is er te spreken over ophoping van ‘vervuiling’ van de horizon.

Visuele interferen�e met een nabijgelegen windpark

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

Figuur 54: Tabel landschappelijke MER-beordeling van de 3 MER-alternatieven voor visuele interferentie met een nabijgelegen windpark.

Figuur 55: Overzichtskaart van alternatief 1 met geplande en bestaande windparken en hoogspanningsmasten in de omgeving.

Figuur 56: Overzichtskaart van alternatief 2 met geplande en bestaande windparken en hoogspanningsmasten in de omgeving.

Figuur 57: Overzichtskaart van alternatief 3 met geplande en bestaande windparken en hoogspanningsmasten in de omgeving.

4.3

De cultuurhistorische achtergrond van het landschap

Windparken kunnen invloed uitoefenen op de cultuurhistorische achtergrond (waarden) van een gebied en ook op de beleving ervan. De cultuurhistorische waarden van een gebied worden gevormd door de manier waarop het landschap in gebruik is genomen (historische situa�e of ontwikkeling) door de mens en het beeld wat daarmee is ontstaan. Dit kunnen objecten zoals bouwwerken (bebouwing, waterkeringen) zijn, plekken zoals (markt)pleinen of gebieden/ landschappen zoals een gebied met herkenbare landschappelijke elementen (kavelpatronen en kavelafschermingen, -beplan�ngen) of overgangen van het landschap zijn. In veel gevallen bepalen de cultuurhistorische waarden de iden�teit van een gebied. Hier wordt vervolgens vaak op aangesloten met nieuwe landschappelijke ontwikkelingen. Windturbines zijn een ‘nieuwe’ ontwikkeling in ons landschap en een nieuwe manier van het gebruik ervan. Ze geven een nieuwe betekenis aan de ontwikkelingen van deze �jd. Over aansluiten op bestaande cultuurhistorische waarden valt, door hun omvang en impact die ze hebben, in principe niet te spreken. Windturbines zullen kwaliteiten toevoegen maar ook al�jd aantasten. Omdat het bij cultuurhistorische waarden vaak gaat om kwaliteiten waar een posi�eve waardering aan wordt gegeven, wordt al snel deze overs�jgende nieuwe ‘kwaliteit’ als nega�ef beoordeeld.

Hierdoor zal de posi�eve waardering, die vaak in samenhang ligt met de wetenschap dat hernieuwbare energie noodzakelijk is, niet snel optreden. Om een beoordeling te kunnen geven wordt alleen naar de cultuurhistorische waarden op hoofdlijnen gekeken. Hieronder wordt verstaan dat de grote 56

structurele vormen, elementen en kenmerken die cultuurhistorisch waardevol zijn en betekenis geven aan een groter gebied worden beoordeeld. Er wordt gekeken naar landschappelijk cultuurhistorische waarden die een gebied kenmerken en wat de aantas�ng hierop is. Daarnaast wordt gekeken naar cultuurhistorische elementen die invloed hebben op de cultuurhistorische waarden (en vooral in de beleving van deze waarden) van het gehele gebied. De cultuurhistorisch waarden van een enkel gebouw kunnen worden aangetast, maar deze aantas�ng zal weinig tot geen eﬀect hebben op de cultuurhistorische waarden van het gehele gebied tenzij deze een signiﬁcante rol speelt. De cultuurhistorische waarden die worden meegenomen zijn de belangrijke landschappelijke elementen die �jdens de analyse naar voren zijn gekomen. Belangrijk is om eerst de (belevings)waarden van deze cultuurhistorische elementen te bepalen om vervolgens te kijken hoe deze aangetast worden. De vraag die bij dit beoordelingscriterium gesteld kan worden luidt als volgt:

Past het windpark binnen de hoofdlijnen van de cultuurhistorische achtergrond (waarden) van het gebied en tast deze de beleving van die waarden aan? Het antwoord op deze vraag bepaalt de score van het MER-alterna�ef per genoemd cultuurhistorische element. Het antwoord komt uit de scoretabel die hiernaast is weergegeven (zie Figuur 58). De beoordeling vindt plaats in de volgende paragraaf.

Scoretabel: De cultuurhistorische achtergrond van het gebied Nega�ef

Beperkt nega�ef

Het windpark sluit niet aan bij de cultuurhistorische achtergrond van het gebied en is een erns�g storende factor wat betre� de kwaliteiten en waarden van deze cultuurhistorische achtergrond of van deze cultuurhistorsiche objecten.

Het windpark sluit niet aan bij de cultuurhistorische achtergrond van het gebied en is een storende factor wat betre� de kwaliteiten en waarden van deze cultuurhistorische achtergrond of van deze cultuurhistorsiche objecten.

Neutraal

Beperkt posi�ef

Het windpark sluit niet aan bij de cultuurhistorische achtergrond van het gebied maar is niet of in zeer kleine mate een storende factor wat betre� de kwaliteiten en waarden van deze cultuurhistorische achtergrond of bij cultuurhistorische objecten.

Niet van toepassing.

Figuur 58: Scoretabel: De cultuurhistorische achtergrond van het gebied.

Beoordeling cultuurhistorische achtergrond van het landschap

De cultuurhistorische achtergrond van het landschap wordt beoordeeld aan de hand van de beschreven cultuurhistorische elementen in het landschap. Voor de cultuurhistorische achtergrond is er voornamelijk gekeken naar de impact die de leesbaarheid en waardering van de cultuurhistorische achtergrond aantasten. Veel dorpen in de omgeving hebben een kerken die als hoge bakens boven de dorpen uitsteken. Deze zijn niet apart beoordeeld.

De winterdijken

De beleving van de dijk, de zone binnendijks en de uiterwaarden buitendijks, en de cultuurhistorische achtergrond die deze met zich meedraagt worden in zeer kleine mate verstoord. Met name de signiﬁcante rol die de dijken spelen wordt door de komst van de windturbines verstoord. Het uitzicht over het 'na�e' gebied (rivier, uiterwaarden, waaijen) tussen de dijken wordt in kleine mate verstoort door komst van de windturbines. (zie visualisa�enummer A1- A3) Er vindt een verkleinend eﬀect plaats op de schaal van het landschap en daardoor ook op de beleving van het landschap en de dijken. De dijken, met name de beleving vanaf de Waaldijk, zijn wel op redelijke afstand van de zoekzone voor Windpark Beuningen. De impact zal daarom laag zijn. Toch is deze impact bij de hoogste windturbines van alterna�ef 1 wel aanwezig (zie visualisa�enummer A1). De hoogte van de windturbines tast de beleving en schaalgroo�e van de winterdijk meer aan. Daarom krijgt deze een iets lagere score. Cultuurhistorische element De Winterdijken

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

Steenfabriek aan de Dijk (Tussen Beuningen en Weurt)

De windturbines van alle drie de alterna�even van het beoogde Windpark Beuningen zijn mogelijk waar te nemen vanuit de omgeving van de steenfabriek. De windturbines zullen met name vanuit het water en vanaf de Waaldijk zichtbaar zijn. Dit hee� impact op de karakteris�eke hoge schoorsteen. Deze zal hierdoor kleiner lijken. Ook doordat er meer objecten in de horizon verschijnen zal deze minder zichtbaar worden. De impact op deze kwaliteit is daarom aanwezig. Deze nega�eve impact is wel klein omdat de steenfabriek op redelijke grote afstand (ca. 4 kilometer) ligt vanaf de dichtstbijzijnde windturbines van alle drie de alterna�even. Cultuurhistorische element Steenfabriek aan de Dijk

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

Kasteel Hernen

De windturbines van alle drie de alterna�even van het beoogde Windpark Beuningen zijn mogelijk waar te nemen vanuit de omgeving van Kasteel Hernen. Het kasteel wordt omringt door veel opgaande beplan�ng en direct zicht vanaf het kasteel is daarom vrij minimaal. Desondanks zullen moderne windturbines niet passend zijn en tasten ze dit cultuurhistorische bouwwerk aan. Met name doordat de beleving van de cultuurhistorie, het authen�eke landschap waar ook de groene omgeving aan bijdraagt, aangetast wordt. De impact op de kwaliteiten is echter wel in klein mede door het minimale zicht en de afstand. Cultuurhistorische element Kasteel Hernen

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

(Dorpskerk) Leur

De windturbines van alle drie de alterna�even van het beoogde Windpark Beuningen zijn mogelijk waar te nemen vanuit de omgeving van Dorpskerk Leur. De kerk wordt omringt door veel opgaande beplan�ng en direct zicht vanaf het de kerk is daarom vrij minimaal. Desondanks zullen moderne windturbines niet passend zijn en tasten ze dit cultuurhistorische bouwwerk aan. Voor het hele dorp van Leur geldt dat deze als een beschermd dorpsgezicht is bestempeld. Vanuit andere plekken in Leur zal de aantas�ng dus ook aanwezig zijn. De impact op de kwaliteiten is echter wel in kleine mate omdat Leur op redelijke afstand van ca. 3.3 kilometer ligt vanaf de dichtstbijzijnde windturbines van alle drie de alterna�even. Cultuurhistorische element (Dorpskerk) Leur

Hernense Molen

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

De windturbines van alle drie de alterna�even van het beoogde Windpark Beuningen zijn mogelijk waar te nemen vanuit de omgeving van de Molen in Hernen. In de buurt van de molen is veel opgaande beplan�ng. Toch zal er wel direct zicht zijn op de windturbines vanuit de molen. De moderne windturbines zijn niet passend in de omgeving van de molen, waar ook verschillende oude boerderijen te vinden zijn, en tasten daarom dit cultuurhistorische bouwwerk aan. Er vindt een verkleinend eﬀect plaats waardoor de molen minder opvalt. De impact op de kwaliteiten is echter wel in klein omdat de molen op ca. 3 kilometer ligt vanaf de dichtstbijzijnde windturbines van alle drie de alterna�even.

Cultuurhistorische element

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

Hernense Molen

Beatrixmolen (Winssen)

De windturbines van alle drie de alterna�even van het beoogde Windpark Beuningen zijn mogelijk waar te nemen vanuit de omgeving de Beatrixmolen. Rondom de molen is veel bebouwing aanwezig. Het gebied kent daarom al een wat meer bebouwd en modern karakter. Er vindt een verkleinend eﬀect plaats waardoor de molen minder opvalt. De impact op de kwaliteiten is nihil. Cultuurhistorische element

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

Beatrixmolen

Molen De Verrekijker (Bergharen)

De windturbines van alle drie de alterna�even van het beoogde Windpark Beuningen zijn waar te nemen vanuit de omgeving de Molen de Verrekijker. In de buurt van de molen is veel opgaande beplan�ng. Toch zal er mogelijk wel direct zicht zijn op de windturbines vanuit de molen of in de omgeving omdat de windturbines op reala�ef korte afstand komen te staan. De moderne windturbines zijn niet passend in de omgeving van de molen en tasten daarom dit cultuurhistorische bouwwerk aan. Er vindt een verkleinend eﬀect plaats waardoor de molen minder opvalt. De impact op de kwaliteiten is daarom aanwezig. Cultuurhistorische element Molen De Verrekijker

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

-59

4.4

Beleving van het windpark in het landschap

De beleving van een windpark hee� te maken met hoe waarnemers (bewoners in de omgeving, passanten, etc.) het windpark beleven en hoe groot de impact is op hen en op de beleving van het landschap en haar kwaliteiten vanuit hun oogpunt. De mate van beleving van een windpark wordt sterk bepaald door de afstand van de waarnemer ten opzichte van de windturbines en ook door het landschap waarin de waarnemer zicht bevindt en hoe dat landschap wordt ervaren. Zo zullen windturbines vanuit een natuurlijk landschap als nega�ever en storende belee� worden dan vanuit een landschap met een meer industrieel karakter. Daarnaast beïnvloeden ook de eenheid van de opstelling (welke bepaald wordt door een gelijke onderlinge plaatsingsafstand), het type windturbine (hoogte en kleur), de verhouding rotordiameter - ashoogte, de draaisnelheid van de wieken en de (eventuele) verlich�ng `s nachts de beïnvloeden de beleving van een windpark. Strakke duidelijke geometrische lijnen zijn vaak eerder herkenbaar dan willekeurig geplaatste windturbines met verschillende afstanden ten opzichte van elkaar. Door de afstand van de windturbines (binnen een windpark) ten opzichte van elkaar en het daardoor ontstane perspec�ef, kan ook een lichte knik of vervorming in een lijn al een nega�eve invloed hebben op de leesbaarheid van de opstelling en daarmee ook op de beleving van het windpark in het landschap.

De verplich�ng tot het aanbrengen van verlich�ng ten behoeve van de 60

luchtvaartveiligheid geldt vanaf een �phoogte van 150m. Er al dus ook verlich�ng worden aangebracht bij de alle windturbines van de alterna�even van Windpark Beuningen Voor het aspect draaisnelheid geldt over het algemeen: Hoe langzamer de draaisnelheid hoe minder storend de belevingswaarde is van een windturbine. Dit hee� te maken met het feit dat bewegende objecten eerder worden waargenomen en meer invloed hebben op de beleving van rust. Voor het aspect rotordiameter - ashoogte geldt dat een goede verhouding tussen de rotordiameter en de ashoogte vaak als minder storend wordt ervaren dan wanneer deze verhouding verschilt van elkaar. 1:1 is daarom esthe�sch het meest wenselijk. Het beoordelen van de beleving hee� met name te maken met de beoordeling vanuit de waarnemer. Deze beoordeling gaat daarom speciﬁek in op punten waar de waarnemer zicht voortbeweegt en waar deze aanwezig is in het landschap. Het landschap en haar kwaliteiten, de afstand en de manier waarop de plek wordt gebruikt bepalen vervolgens in welke mate de beleving wordt aangetast. Het beoordelingscriterium ‘Beleving van het windpark in het landschap’ wordt beoordeeld aan de hand van de impact van het windpark op de waarnemer vanuit de zes verschillende landschapstypen.

De vraag die bij dit beoordelingscriterium gesteld kan worden luidt als volgt:

Hoe sterk is het windpark aanwezig in het landschap en hoe groot is daarmee de impact die het hee� op de beleving vanuit de waarnemer? Het antwoord op deze vraag bepaalt de score van het MER-alterna�ef per landschapstype op macroniveau en bij elk van de genoemde loca�es op mesoniveau. Het antwoord komt uit de scoretabel die hiernaast is weergegeven (zie Figuur 59). De beoordeling vindt plaats in de volgende paragraaf.

Scoretabel: Beleving van het windpark in het landschap Nega�ef

Beperkt nega�ef

Het windpark is een erns�ge storende factor voor de waarnemer. De beleving van het landschap met haar kwaliteiten worden vanuit het oogpunt van de waarnemer erns�g verstoort door het windpark.

Het windpark is een storende factor voor de waarnemer. De beleving van het landschap met haar kwaliteiten worden vanuit het oogpunt van de waarnemer verstoort door het windpark.

Neutraal

Beperkt posi�ef

Het windpark is in kleine mate een storende factor voor de waarnemer. De beleving van het landschap met haar kwaliteiten worden vanuit het oogpunt van de waarnemer niet of in zeer kleine mate verstoort door het windpark.

Niet van toepassing.

Figuur 59: Scoretabel: Beleving van het windpark in het landschap

Beoordeling Beleving van het windpark in het landschap

De beleving van de windturbine of windturbines in het landschap wordt beoordeeld aan de hand van de zes landschapstypen.

Uiterwaarden

De uiterwaarden binnen het gebied zijn een waardevol natuurlijk gebied dat ook door de provincie erkend wordt als een landschap van na�onaal belang. Het natuurlijke karakter die de uiterwaarden kennen is ook een redenen dat deze hooggewaardeerd worden door waarnemers in het gebied. Een windpark dat dit karakter niet hee� is hierdoor goed te onderscheiden en doet grote a�reuk aan de beleving van het natuurlijke karakter. (zie visualisa�enummer A1- A3). Omdat het bij de verschillende alterna�even over een verschillend aantal windturbines gaat is te spreken over ‘vervuiling’ van de horizon in verschillende sterkte. (zie visualisa�enummer A1- A3). De uiterwaarden, waarbinnen ook weinig infrastructuur aanwezig is, zijn voor de beleving ook een oase aan rust. Door het draaien van de wieken van de windturbines zal deze rust verstoord worden. Hoe meer windturbines hoe meer dit verstoord wordt. Alterna�ef 2 en 3 scoren daarom slechter. De windturbines staan wel op een redelijke afstand van ca. 3.5 kilometer. Daarom is niet te spreken over een erns�ge verstoring. De verschillende alterna�even scoren bij de beleving van het windpark in het landschap de volgende scores op het landschapstype de uiterwaarden: Landschapstype

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

Uiterwaarden

Oeverwallen

De oeverwallen met bebouwing kennen in tegenstelling tot de uiterwaarden 62

een wat meer besloten en kleinschaliger karakter. Door de aanwezigheid van onder andere veel bebouwing en bedrijfspanden kennen de oeverwallen in vergelijking met de uiterwaarden en komgronden een wat meer industrieel (bebouwd) karakter. Dit is daardoor ook de plek waar de meeste waarnemers zich zullen bevinden en voortbewegen. Juist ook door de beslotenheid door de aanwezigheid van bebouwing zijn de windturbines ook minder zichtbaar dan bij bijvoorbeeld in de uiterwaarden of in de komgronden (zie visualisa�enummer B1B3). Hoe meer windturbines en hoe groter deze zijn hoe groter deze aantas�ng is omdat deze voor waarnemers eerder zichtbaar zullen zijn. Daarnaast geldt ook dat wanneer er geen gelijke plaatsingsafstand is en de windturbines niet in een rechte lijn zijn gesitueerd, dan zal dit als meer storend worden ervaren. De verschillende alterna�even scoren bij de beleving van het windpark in het landschap de volgende scores op het landschapstype de : Landschapstype Oeverwallen

Komgronden

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

Het landschap van de komgronden kent een open en grootschalige karakter. Door de openheid van het landschap zullen windturbines eerder waarneembaar zijn voor diegene die zich in dit landschap bevinden (zie visualisa�enummer D1- D3). De windturbines tasten de beleving van openheid aan doordat ze onderdeel uitmaken van de horizon. Bij de grote windturbines treedt ook het schaal verkleinende eﬀect meer op wat betre� de beleving van het grootschalige landschap. Bij een minimale plaatsingsafstand en grote windturbines neemt de beleving van samenklontering toe. Ook dit hee� nega�ef eﬀect op de beleving van grootschaligheid vooral wanneer er een rij staat die de hele horizon bedekt. Door de groo�e van de windturbines en de openheid van het landschap zal snel

de aandacht worden getrokken rich�ng deze objecten. Hoe meer windturbines hoe groter deze aantas�ng is. Daarnaast geldt ook dat wanneer er geen gelijke plaatsingsafstand is en de windturbines niet in een rechte lijn zijn gesitueerd, dan zal dit als meer storend worden ervaren. Wegens de openheid en grootschaligheid zullen de hoogte van de windturbines minder eﬀect hebben. In alle drie de alterna�even zullen de windturbines namelijk duidelijk zichtbaar zijn. Wanneer er geen gelijke plaatsingsafstand is en de windturbines niet in een rechte lijn zijn gesitueerd, dan zal dit als meer storend worden ervaren. Door de ra�onele verkaveling en de afwezigheid van veel opgaande bepla�ng of kenmerkende cultuurhistorische elementen, worden de komgronden vaak ervaren als grootschalig produc�elandschappen. Hierin ‘passen’ windturbines beter dan bij gebieden die als natuurlijk of cultuurhistorisch waardevol worden ervaren (belee�). De verschillende alterna�even scoren bij de beleving van het windpark in het landschap de volgende scores op het landschapstype de komgronden: Landschapstype Komgronden

Rivierduinen

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

De dorpen op de rivierduinen hebben een landelijk karakter en kennen rela�ef veel groen. Daarentegen hebben de windturbines een wat meer industrieel karakter. Deze zijn daarom voor de beleving een grotere storende factor. (zie visualisa�enummer E1- E3) Het uitzicht vanaf de hoger gelegen ''veilige'' rivierduinen op het open landschap rondom wordt verstoort. Hierdoor verliezen de rivierduinen iden�teit. Ook het groene natuurlijke karakter van de rivierduinen wordt voor de beleving aangestast door de windturbines. De alterna�even zijn hierin niet onderscheidend. Hoe meer windturbines en

hoe groter deze zijn hoe groter de aantas�ng is omdat deze voor waarnemers eerder zichtbaar zullen zijn. Daarnaast geldt ook dat wanneer er geen gelijke plaatsingsafstand is en de windturbines niet in een rechte lijn zijn gesitueerd, dan zal dit als meer storend worden ervaren. Ook het sneller draaien van de wieken zal leiden tot grotere aantas�ng. De verschillende alterna�even scoren bij de beleving van het windpark in het landschap de volgende scores op het landschapstype de rivierduinen: Landschapstype Rivierduinen

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

Kampenlandschap

Het kampenlandschap is een kleinschaliger landschap in vergelijking met de komgronden. Deze beleving van de kleinschaligheid zal worden aangetast door de windturbines. De beleving van het dynamische landschap waarin individuele kampen voorkomen, die verspreid en wisselend zijn gesitueerd, zal worden aangetast door de windturbines die als lange lijnen en objecten deze de dynamiek overkoepelen. De beleving van de beekstromen die een natuurlijk karakter hebben zullen worden aangetast door de industriële windturbines. Door de aanwezigheid van (laan)beplan�ng zullen de windturbines minder prominent aanwezig zijn. De alterna�even zijn hierin niet onderscheidend. Voor het grootste gedeelte vanuit kampenlandschap staat de windturbines wel op rela�ef grote afstand. Daardoor zal de impact minder groot zijn. De verschillende alterna�even scoren bij de beleving van het windpark in het landschap de volgende scores op het landschapstype kampenlandschap: Landschapstype

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

Kampenlandschap

Grootschalige infrastructuur

Door de het wegtracé A50 en A73 zal het windpark op lokaal en op macroniveau ook onderdeel gaan uitmaken van deze grootschalige infrastructuren. Hier zal eerder een koppeling gemaakt worden wanneer men zich door het landschap of over de lijnen heen beweegt. In Nederland komt grootschalige energiewinning langs grote infrastructurele lijnen (voornamelijk bij snelwegen) vaker voor. Dit hee� daardoor een minder nega�ef eﬀect op beleving van de infrastructurele lijn en een windpark. Het karakter en de belevingswaarden van grootschalig infrastructuur wordt vaak als industrieel ervaren. Windturbines ‘passen’ beter bij dit karakter (zie visualisa�enummer C1- C3). Wanneer er geen gelijke plaatsingsafstand is en de windturbines niet in een rechte lijn zijn gesitueerd, dan zal dit als meer storend worden ervaren. De verschillende alterna�even scoren bij de beleving van het windpark in het landschap de volgende scores op het landschapstype de grootschalige infrastructuur : Landschapstype Grootschalige infrastructuur

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

Visualisastie van MER-alternatief 3 Windpark Beuningen. 65

Luchtfoto van een rivierduin (drop: Bergharen) in de omgeving van het beoogde Windpark Beuningen.

Conclusie beoordeling MER-alterna�even 67

5 Conclusie beoordeling MER-alterna�even De beoordeling hee� plaatsgevonden aan de hand van de verschillende score niveaus uit de beoordelingsschaal. De beoordelingsschaal wordt hieronder nogmaals weergegeven. (zie Figuur 60) Eﬀect

Beoordeling

Nega�ef eﬀect

Beperkt nega�ef eﬀect

Neutraal eﬀect

Beperkt posi�ef eﬀect

Figuur 60: De beoordelingsschaal van de Landschappelijke MER-beoordeling.

De beoordelingen per beoordelingscriteria op de landschapstype of andere aspecten worden in de ﬁguren 61 - 65 nogmaals weergegeven. De verschillende scores van de landschapstypen en andere beoordelingsaspecten zijn per alterna�ef bij elkaar opgeteld waarna er een gemiddelde score is berekend. Hieruit is de eindbeoordeling gekomen van de landschappelijke beoordeling van de drie alterna�even van Windpark Beuningen. De aandachtspunten ‘De ruimtelijke kenmerken van het landschap’ en ‘Maat, schaal en inrich�ng in het landschap’ zijn �jdens de tussen�jdse beoordelingen samengevoegd tot één beoordelingscriteria (‘Ruimtelijke kenmerken en inrich�ng van het landschap’) omdat deze veel overeenkomsten hebben met elkaar. Om aan te sluiten bij de MER-beoordeling en de voorgestelde NRD, worden deze in de eindbeoordeling wel opgesplitst in de twee oorspronkelijke beoordelingscriteria. De drie alterna�even krijgen dezelfde scores bij deze 68

twee beoordelingscriteria a�oms�g van de beoordelingscriteria 'Ruimtelijke kenmerken en inrich�ng van het landschap’. De scores van de eindbeoordeling zijn weergegeven in Figuur 66.

De ruimtelijke kenmerken van het landschap Landschapstypen

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

Uiterwaarden

Oeverwallen

Komgronden

Rivierduinen

Kampenlandschap

Grootschalige infrastructuur

Figuur 61: Tabel landschappelijke MER-beoordeling van de 3 MER-alternatieven.

Maat, schaal en inrich�ng in het landschap Landschapstypen

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

Uiterwaarden

Oeverwallen

Komgronden

Rivierduinen

Kampenlandschap

Grootschalige infrastructuur

Figuur 62: Tabel landschappelijke MER-beoordeling van de 3 MER-alternatieven.

Visuele interferen�e met een nabijgelegen windpark Beoordelingscriteria Visuele interferen�e met een nabijgelegen windpark

Beleving van het windpark in het landschap

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

Figuur 63: Tabel landschappelijke MER-beoordeling van de 3 MER-alternatieven.

Cultuurhistorische achtergrond van het landschap Cultuurhistorische elementen

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

De winterdijken

Steenfabriek aan de Dijk

Kasteel Hernen

(Dorpskerk) Leur

Hernense Molen

Beatrixmolen (Winssen)

Molen Verrekijker (Bergharen)

Landschapstypen

Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

Uiterwaarden

Oeverwallen

Komgronden

Rivierduinen

Kampenlandschap

Grootschalige infrastructuur

Figuur 65: Tabel landschappelijke MER-beoordeling van de 3 MER-alternatieven.

Figuur 64: Tabel landschappelijke MER-beoordeling van de 3 MER-alternatieven.

Landschappelijke MER-beoordeing Windpark Beuningen Alterna�ef 1

Alterna�ef 2

Alterna�ef 3

De ruimtelijke kenmerken van het landschap

Maat, schaal en rich�ng in het landschap

Visuele interferen�e met een nabijgelegen windpark

De cultuurhistorische achtergrond van het landschap

Beleving van het windpark in het landschap

Beoordelingscriteria

Figuur 66: Tabel landschappelijke MER-beoordeling van de 3 MER-alternatieven.

Luchtfoto van een het open komgronden landschap met de rechte structuren in de omgeving van het beoogde Windpark Beuningen.

Landschappelijke beoordeling VKA 71

6 Landschappelijke beoordeling VKA 6.1

Beoordelingswijze VKA

Het vertrekpunt voor de ontwikkeling van het VKA is gevormd door de technische- en beleidsma�ge randvoorwaarden en door de inzichten verkregen uit het onderzoek van de MER-alterna�even. In de ﬁguren hiernaast/onder zijn de gegevens van het VKA te zien. Het VKA bestaat uit 5 windturbines met een bandbreedte (onder- en bovengrens) aan afme�ngen. Om een beoordeling te kunnen doen voor het onderdeel 'Landschap' is gebruik gemaakt van visualisa�es (zie paragraaf 6.2). Voor de visualisa�es is gebruik gemaakt van 2 verschillende afme�ngen, een ondergrens afme�ng en een bovengrens afme�ng. Voor de ondergrens zijn de afme�ngen aangehouden zoals in Figuur 67 hieronder. Dit is de maximale ondergrens qua afme�ngen voor de windturbines. Voor de bovengrens is de maximale groo�e van de rotordiameter ook aangehouden zoals aangegeven in het ﬁguur hieronder. Voor de ashoogte is de afme�ng 155 meter toegepast. Dit hee� te maken met de maximale �phoogte van 245 meter. Er is gekozen om bij het onderdeel 'Landschap' voor de bovengrens de maximale rotordiameter aan te houden. Deze zal het meeste impact hebben op de waarnemers in het landschap.

VKA : Ondergrens Aantal windturbines

De beoordelingswijze en criteria worden op dezelfde manier toegepast als bij de beoordeling van de drie MER-alterna�even. Zie hoofdstuk 3 voor toelich�ng van de criteria.

Bovengrens

Ashoogte (m)

140

170 (Visuals: 155)

Rotordiameter (m)

150

180

Tiphoogte (m) (245 max.)

245 (215)

245

Afme�ngen

Figuur 67: Gegevens van de het VKA voor Windpark Beuningen.

Figuur 68: Gegevens van het VKA voor Windpark Beuningen.

6.2 Foto-visualisa�es VKA Windpark Beuningen

Om het eﬀect van de opstellingen op de beoordelingscriteria duidelijk te maken is gebruik gemaakt van visualisa�es. In het Figuur hieronder is de overzichtskaart van de gehanteerde waarnemingspunten voor de visualisa�es weergegeven (Zie Figuur 69). De gekozen loca�es komen voort uit de resultaten van de analyse van het landschap en de cultuurhistorie. De loca�es zijn genummerd. Er zijn voor het VKA extra visualisa�es -ten opzichte van de visualisa�es voor de MER-alterna�even- opgesteld. Dit is gedaan om het eﬀect van de VKA op het landschap en voor omwonenden extra duidelijk te maken.

Figuur 70: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf de Waaldijk ter hoogte van de Dijkstraat. Visualisatie nummer A-VKA-B.

Figuur 69: Visualisaties waarnemingspunten voor het VKA van Windpark Beuningen.

Figuur 71: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf de Waaldijk ter hoogte van de Dijkstraat. Visualisatie nummer A-VKA-O.

Figuur 72: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf de Van Heemstraweg ter hoogte van Winssen. Visualisatie nummer B-VKA-B.

Figuur 74: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf de A73 net nabij knooppunt Neerbosch. Visualisatie nummer C-VKA-B.

Figuur 73: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf de Van

Figuur 75: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf de A73 net nabij knooppunt Neerbosch. Visualisatie nummer C-VKA-O.

74 Heemstraweg ter hoogte van Winssen. Visualisatie nummer B-VKA-O.

Figuur 76: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf de N847 (Schoenenaker ter hoogte van de Nieuwe Wetering. Visualisatie nummer D-VKA-B.

Figuur 78: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf De Dreef bij Hernen. Visualisatie nummer E-VKA-B.

Figuur 77: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf de N847 (Schoenenaker ter hoogte van de Nieuwe Wetering. Visualisatie nummer D-VKA-O.

Figuur 79: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf De Dreef bij Hernen. Visualisatie nummer E-VKA-O.

Figuur 80: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf de Hoefweg bij de rotonde naar de Wethouder Bankenstraat. Visualisatie nummer F-VKA-B.

Figuur 82: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf de Piekenbroek parallel aan de Woeziksche Leigraaf (beek). Visualisatie nummer G-VKA-B.

Figuur 81: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf de Hoefweg

Figuur 83: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf de Piekenbroek parallel aan de Woeziksche Leigraaf (beek). Visualisatie nummer G-VKA-O.

76 bij de rotonde naar de Wethouder Bankenstraat. Visualisatie nummer F-VKA-O.

Figuur 84: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf de Betenlaan op het viaduct over de N322. Visualisatie nummer H-VKA-B.

Figuur 86: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf de Ficarystraat ter hoogte van de Molenweg. Visualisatie nummer I-VKA-B.

Figuur 85 Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf de Betenlaan op het viaduct over de N322. Visualisatie nummer H-VKA-O.

Figuur 87: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf de Ficarystraat ter hoogte van de Molenweg. Visualisatie nummer I-VKA-O.

Figuur 88: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf de Lagunesingel ter hoogte van de Verlengde Reekstraat. Visualisatie nummer J-VKA-B.

Figuur 90: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf de Den Elt ter hoogte van basisschool De Reuzepas. Visualisatie nummer K-VKA-B.

Figuur 89: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf de

Figuur 91: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf de Den Elt ter hoogte van basisschool De Reuzepas. Visualisatie nummer K-VKA-O.

78 Lagunesingel ter hoogte van de Verlengde Reekstraat. Visualisatie nummer J-VKA-O.

Figuur 92: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf de Zuil ter hoogte van Voorhof. Visualisatie nummer L-VKA-B.

Figuur 94: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf de Haagstraat ter hoogte van Hogewaldstraat. Visualisatie nummer M-VKA-B.

Figuur 93: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf de Zuil ter hoogte van Voorhof. Visualisatie nummer L-VKA-O.

Figuur 95: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf de Haagstraat ter hoogte van Hogewaldstraat. Visualisatie nummer M-VKA-O.

Figuur 96: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf de Kennedysingel ter hoogte van Jan Van Harenstraat. Visualisatie nummer N-VKA-B.

Figuur 98: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen aan het eind van de Molenweg in Bergharen. Visualisatie nummer O-VKA-B.

Figuur 97: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf de

Figuur 99: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen aan het eind van de Molenweg in Bergharen. Visualisatie nummer O-VKA-O.

80 Kennedysingel ter hoogte van Jan Van Harenstraat. Visualisatie nummer N-VKA-O.

Figuur 100: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Bovengrens. Foto genomen vanaf de Deestersteeg ter hoogte van de Broeksche Leigraaf (beek). Visualisatie nummer P-VKA-B.

Figuur 101: Visualisatie Windpark Beuningen VKA Ondergrens. Foto genomen vanaf de Deestersteeg ter hoogte van de Broeksche Leigraaf (beek). Visualisatie nummer P-VKA-O.

6.3 Beoordeling VKA

In deze paragraaf wordt het VKA beoordeeld aan de hand van de 5 beoordelingscriteria. Er wordt alleen kort ingegaan op aspecten die bij de beoordeling van het VKA relevant zijn. De beoordeling vindt op de dezelfde manier plaats zoals de beoordeling van de MER-alterna�even in hoofdstuk 4. In dat hoofdstuk kan een uitgebreide toelich�ng worden gelezen over beoordeling.

Beoordeling VKA: De ruimtelijke kenmerken en inrich�ng van het landschap Uiterwaarden

Landschapstype Oeverwallen

De uiterwaarden zijn op een rela�ef grote afstand ten opzichte van de posi�es van het VKA, op ca. 3.5 km afstand. Dit is buiten de 10x de �phoogte zone. Hoe groter de windturbines hoe meer prominent aanwezig waardoor ze het open natuurlijke karakter zullen verstoren. De grote windturbines van het VKAbovengrens zijn daarom meer storend. Toch is het niet dermate meer storend dat deze een nega�evere beoordeling krijgt t.o.v. het VKA-ondergrens. Het VKA scoort bij de ruimtelijke kenmerken en inrich�ng van het landschap de volgende scores op het landschapstype uiterwaarden:

Komgronden

Landschapstype

Komgronden

Uiterwaarden

Oeverwallen

VKA: Ondergrens

Bovengrens

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Bij de grote windturbines van het VKA kan het schaal verkleinende eﬀect optreden waardoor het grootschalige landschap verkleind lijkt. Dit is een nega�ef eﬀect op dit kenmerk van de komgronden. Hoe groter de windturbine hoe meer dit eﬀect zal optreden. Maar ook plaatsingsafstand en aantallen zal hier invloed op uitoefenen. Het VKA scoort bij de ruimtelijke kenmerken en inrich�ng van het landschap de volgende scores op het landschapstype komgronden: Landschapstype

VKA: Ondergrens

Bovengrens

De windturbines van het VKA staan rela�ef dicht bij de oeverwallen en de dorpskernen, hierdoor worden deze aangetast. Hoe meer windturbines hoe 82

groter deze aantas�ng is. Er is dan namelijk een groter horizonbeslag door windturbines. Ook onregelma�ge afstanden van windturbines kan storend ogen. Het VKA hee� een minder aantal windturbines dan alterna�ef 2 en 3, daardoor scoort deze posi�eve. Het VKA scoort bij de ruimtelijke kenmerken en inrich�ng van het landschap de volgende scores op het landschapstype oeverwallen:

Rivierduinen

De rivierduinen kennen een wat meer besloten en kleinschaliger karakter. De windturbines die een zeer groot landschap overs�jgend karakter hebben verstoren dit karakter. De dorpen hebben een landelijk karakter en kennen rela�ef veel groen. Daarentegen hebben de windturbines van het VKA een wat

meer industrieel karakter. Deze zijn daarom een grotere storende factor. Het uitzicht vanaf de hoger gelegen rivierduinen op het open landschap rondom wordt verstoort. Hierdoor verliezen de rivierduinen iden�teit. Deze verstoring is zowel bij de onder- als bovengrens in dezelfde mate aanwezig. Het VKA scoort bij de ruimtelijke kenmerken en inrich�ng van het landschap de volgende scores op het landschapstype rivierduinen: Landschapstype Rivierduinen

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Grootschalige infrastructuur

Het VKA bestaan uit meerdere windturbines welke langs het wegtracé komen te liggen. Het karakter van zowel de snelweg als de windturbines zijn vergelijkbaar (industrieel). Daardoor valt er nauwelijks te spreken over een nega�ef eﬀect op beleving van de infrastructurele lijn. Het VKA volgt in grote lijnen de A73 waardoor deze deels aansluit. Het VKA scoort bij de ruimtelijke kenmerken en inrich�ng van het landschap de volgende scores op het landschapstype grootschalige infrastructuur : Landschapstype Grootschalige infrastructuur

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Kampenlandschap

Het landschap van het kampenlandschap is een kleinschaliger landschap in vergelijking met de komgronden. De dynamische vormen binnen dit landschap staan tegenover de rechtlijnige opstelling van het VKA. De beekstromen die een natuurlijk karakter hebben zullen worden aangetast door de industriële windturbines. Door de aanwezigheid van (laan)beplan�ng zullen de windturbines minder prominent aanwezig zijn. Daarin zit geen tot een minimaal verschil tussen het VKA onder- en bovengrens. Het VKA scoort bij de ruimtelijke kenmerken en inrich�ng van het landschap de volgende scores op het landschapstype kampenlandschap: Landschapstype Kampenlandschap

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Beoordeling VKA: Visuele interferen�e met een nabijgelegen windpark De hoogspanningsmasten zijn aanzienlijk kleiner dan de windturbines van het VKA. Ondanks dat er vanuit bepaalde waarnemingspunten interferen�e ontstaat door perspec�ef verkleining, is er slechts in kleine mate te spreken over invloed op de herkenbaarheid van beide opstellingen. Wel is er te spreken over ophoping van ‘vervuiling’ van de horizon.

Het VKA scoort bij visuele interferen�e met een nabijgelegen windpark (hoogspanningsmast) de volgende score: Beoordelingscriteria Visuele interferen�e met een nabijgelegen windpark

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Figuur 102: Overzichtskaart van het VKA met geplande en bestaande windparken en hoogspanningsmasten in de omgeving.

Beoordeling VKA: cultuurhistorische achtergrond van het landschap De cultuurhistorische achtergrond van het landschap wordt beoordeeld aan de hand van de beschreven cultuurhistorische elementen in het landschap.

De winterdijken

Er vindt een verkleinend eﬀect plaats op de schaal van het landschap en daardoor ook op de beleving van het landschap en de dijken. De dijken, met name de beleving vanaf de Waaldijk, zijn wel op redelijke afstand van het VKA. De impact zal daarom laag zijn. De impact bij de hogere windturbines van het VKA-bovengrens is iets groter, maar zeer gering. De hoogte van de windturbines van het VKA tast de beleving en schaalgroo�e van de winterdijken meer aan. Daarom krijgt deze een iets nega�evere score t.o.v. alterna�ef 2 en 3. Cultuurhistorische element De Winterdijken

VKA: Ondergrens

Steenfabriek aan de Dijk (Tussen Beuningen en Weurt)

Bovengrens

De windturbines van van het VKA zijn mogelijk waar te nemen vanuit de omgeving van de steenfabriek. De windturbines zullen met name vanaf het water en vanaf de Waaldijk zichtbaar zijn. Dit hee� impact op de karakteris�eke hoge schoorsteen. Deze zal hierdoor kleiner lijken. Ook doordat er meer objecten in de horizon verschijnen zal deze minder zichtbaar worden. De impact op deze kwaliteit is daarom aanwezig. Deze nega�eve impact is wel klein omdat de steenfabriek op redelijke grote afstand (ca. 4 kilometer) ligt van de dichtstbijzijnde windturbines van het VKA. Het verschil in waarneming tussen 86

de onder- en bovengrens van VKA zal nihil zijn. Cultuurhistorische element Steenfabriek aan de Dijk

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Kasteel Hernen

De windturbines van het VKA zijn mogelijk waar te nemen vanuit de omgeving van Kasteel Hernen. Het kasteel wordt omringt door veel opgaande beplan�ng en direct zicht vanaf het kasteel is daarom vrij minimaal. Desondanks zullen moderne windturbines niet passend zijn en tasten ze dit cultuurhistorische bouwwerk aan. De impact op de kwaliteiten is echter wel in klein, mede door het minimale zicht en de afstand. Het verschil in waarneming tussen de onderen bovengrens van VKA zal nihil zijn. Cultuurhistorische element Kasteel Hernen

(Dorpskerk) Leur

VKA: Ondergrens

Bovengrens

De windturbines van het VKA zijn mogelijk waar te nemen vanuit de omgeving van Dorpskerk Leur. Moderne windturbines zijn niet passend vanuit dit perspec�ef en tasten dit cultuurhistorische bouwwerk aan. Voor het hele dorp van Leur geldt dat deze als een beschermd dorpsgezicht is bestempeld. Vanuit andere plekken in Leur zal de aantas�ng dus ook aanwezig zijn. De impact op de kwaliteiten hee� in kleine mate invloed omdat (Dorpsrkerk) Leur op redelijk grote afstand van ca. 4 kilometer ligt van de dichtstbijzijnde windturbines van het VKA. Het verschil in waarneming tussen de onder- en bovengrens van VKA

zal nihil zijn. Cultuurhistorische element (Dorpskerk) Leur

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Molen De Verrekijker (Bergharen)

De windturbines van het VKA zijn mogelijk waar te nemen vanuit de omgeving van de Molen in Hernen. Er vindt een verkleinend eﬀect plaats waardoor de molen minder opvalt. De impact op de kwaliteiten is echter wel klein omdat de molen op ca. 3 kilometer ligt vanaf de dichtstbijzijnde windturbines van het VKA. Het verschil in waarneming tussen de onder- en bovengrens van VKA zal nihil zijn. Wel zal het verkleinend eﬀect van de bovengrens van het VKA iets groter zijn. Hernense Molen

Beatrixmolen

VKA: Ondergrens

Hernense Molen

Cultuurhistorische element

VKA: Ondergrens

Bovengrens

De windturbines van het VKA zijn waar te nemen in de omgeving van de Molen de Verrekijker. De moderne windturbines zijn niet passend in de omgeving van de molen en tasten daarom dit cultuurhistorische bouwwerk aan. Er vindt een verkleinend eﬀect plaats waardoor de molen minder opvalt. Er is daarom impact op de kwaliteiten van de molen De Verrekijker. Het verschil in waarneming tussen de onder- en bovengrens van het VKA zal nihil zijn. Wel zal het verkleinend eﬀect van de bovengrens van het VKA iets groter zijn. Cultuurhistorische element Molen De Verrekijker

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Beatrixmolen (Winssen)

De windturbines van het VKA zijn mogelijk waar te nemen vanuit de omgeving van de Beatrixmolen. Er vindt een verkleinend eﬀect plaats waardoor de molen minder opvalt. De impact op de kwaliteiten is nihil. Het verschil in waarneming tussen de onder- en bovengrens van VKA zal nihil zijn. Wel zal het verkleinend eﬀect van de bovengrens van het VKA iets groter zijn.

Beoordeling VKA Beleving van het windpark in het landschap

De beleving van de windturbine of windturbines van het VKA in het landschap wordt beoordeeld aan de hand van de zes landschapstypen.

Uiterwaarden

De uiterwaarden, waarbinnen ook weinig infrastructuur aanwezig is, zijn voor de beleving ook een oase aan rust. Door het draaien van de wieken van de windturbines zal deze rust verstoord worden. Hoe meer windturbines hoe meer dit verstoord wordt. Het VKA hee� minder windturines dan Alterna�ef 2 en 3, daarom scoort deze beter. De windturbines staan op een redelijke afstand van ca. 3.5 kilometer. Daarom is niet te spreken over een erns�ge verstoring. De grote windturbines van het VKA-bovengrens zijn iets beter zichtbaar, maar dit is nihil. Het VKA scoort bij de beleving van het windpark in het landschap de volgende scores op het landschapstype uiterwaarden: Landschapstype Uiterwaarden

Oeverwallen

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Door de aanwezigheid van onder andere veel bebouwing en bedrijfspanden kennen de oeverwallen in vergelijking met de uiterwaarden en komgronden een wat meer industrieel (bebouwd) karakter. Dit is daardoor ook de plek waar de meeste waarnemers zich zullen bevinden en voortbewegen. Juist ook door de beslotenheid door de aanwezigheid van bebouwing zijn de windturbines ook minder zichtbaar dan bijvoorbeeld in de uiterwaarden of in de komgronden. Het 88

VKA hee� minder windturbines dan Alterna�ef 2 en 3. Hoe meer windturbines en hoe groter deze zijn hoe groter deze aantas�ng is omdat deze voor waarnemers eerder zichtbaar zullen zijn. Het verschil tussen de onder- en bovengrens van het VKA is klein. Daarnaast geldt ook dat wanneer er geen gelijke plaatsingsafstand is en de windturbines niet in een rechte lijn zijn gesitueerd, dit als meer storend zal worden ervaren. Het VKA is geen rechte strakke lijn. Het VKA scoort bij de beleving van het windpark in het landschap de volgende scores op het landschapstype oeverwallen: Landschapstype Oeverwallen

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Komgronden

De windturbines van het VKA zullen duidelijk zichtbaar zijn vanuit de komgronden. De windturbines van het VKA zijn niet in een rechte lijn gesitueerd, dit zal als meer storend worden ervaren. Door de ra�onele verkaveling en de afwezigheid van veel opgaande bepla�ng of kenmerkende cultuurhistorische elementen, worden de komgronden vaak ervaren als grootschalig produc�elandschappen. Hierin ‘passen’ windturbines beter dan bij gebieden die als natuurlijk of cultuurhistorisch waardevol worden ervaren/belee�. Het VKA scoort bij de beleving van het windpark in het landschap de volgende scores op het landschapstype komgronden: Landschapstype Komgronden

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Rivierduinen

Het VKA hee� minder windturbines dan alterna�ef 2 en 3. Wel zijn ze groter. Hoe meer windturbines als ook grotere windturbines hebben een grotere aantas�ng omdat deze voor waarnemers eerder zichtbaar zullen zijn. Daarnaast geldt ook dat wanneer er geen gelijke plaatsingsafstand is en de windturbines niet in een rechte lijn zijn gesitueerd, dit als meer storend zal worden ervaren. HEt VKA scoort bij de beleving van het windpark in het landschap de volgende scores op het landschapstype rivierduinen: Landschapstype Rivierduinen

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Grootschalige infrastructuur

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Kampenlandschap

Het kampenlandschap is een kleinschaliger landschap in vergelijking met de komgronden. Deze beleving van de kleinschaligheid zal worden aangetast door de windturbines. Door de aanwezigheid van (laan)beplan�ng zullen de windturbines minder prominent aanwezig zijn. Voor het grootste gedeelte vanuit het kampenlandschap geldt dat de opstelling van het VKA op een rela�ef grote afstand is gelegen. Daardoor zal de impact minder groot zijn. Het VKA scoort bij de beleving van het windpark in het landschap de volgende scores op het landschapstype kampenlandschap: Landschapstype Kampenlandschap

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Foto van kasteel Hernen (in het dorp Hernen) in de omgeving van het beoogde Windpark Beuningen.

Conclusie beoordeling VKA 91

7 Conclusie beoordeling VKA De beoordeling hee� plaatsgevonden aan de hand van de verschillende score niveaus uit de beoordelingsschaal. De beoordelingsschaal wordt hieronder nogmaals weergegeven. (zie Figuur 103) Eﬀect

Beoordeling

Nega�ef eﬀect

Beperkt nega�ef eﬀect

Neutraal eﬀect

Beperkt posi�ef eﬀect

Figuur 103: De beoordelingsschaal van de Landschappelijke MER-beoordeling.

De beoordelingen per beoordelingscriteria op de landschapstype of andere aspecten worden in de ﬁguren 104 - 108 nogmaals weergegeven. De verschillende scores van de landschapstypen en andere beoordelingsaspecten zijn bij elkaar opgeteld waarna er een gemiddelde score is berekend. Dit is zowel voor de onder- als bovengrens gedaan. Hieruit is de eindbeoordeling gekomen van de landschappelijke beoordeling van het VKA van Windpark Beuningen. De aandachtspunten ‘De ruimtelijke kenmerken van het landschap’ en ‘Maat, schaal en inrich�ng in het landschap’ zijn �jdens de tussen�jdse beoordelingen samengevoegd tot één beoordelingscriteria (‘Ruimtelijke kenmerken en inrich�ng van het landschap’) omdat deze veel overeenkomsten hebben met elkaar. Om aan te sluiten bij de MER-beoordeling en de NRD, worden deze in de eindbeoordeling wel opgesplitst in de twee oorspronkelijke beoordelingscriteria. Het VKA krijgt dezelfde scores bij deze twee beoordelingscriteria a�oms�g van 92

de beoordelingscriteria 'Ruimtelijke kenmerken en inrich�ng van het landschap’. De scores van de eindbeoordeling zijn weergegeven in Figuur 109. Het landschap in en rondom Beuningen zal worden aangetast door de komst van de beoogde windturbines van Windpark Beuningen. Vanwege de landschappelijke en cultuurhistorische waarden zal de meeste nega�eve impact zich voordoen bij de rivierduinen. Karakteris�eken en belevingswaarden van de uiterwaarden, oeverwallen en komgronden zullen ook nega�ef worden beïnvloed. De beleving en aantas�ng ten aanzien van de snelwegen, welke in de landschappelijke beoordeling zijn getypeerd als landschapstype ‘grootschalige infrastructuur’, kent de minst nega�eve impact. Het VKA is bij enkele aspecten minder gewenst ten opzichte van de MER alterna�even. Dit geldt in alle gevallen voor de beleving van de eenheid van de opstelling. Desondanks zijn de scores op de beoordelingscriteria van het VKA niet lager dan bijvoorbeeld de scores van MER alterna�ef 1 (deze opstellingen zijn t.a.v. veel aspecten vergelijkbaar). Dit hee� te maken met het feit dat de scores op de beoordelingscriteria opgebouwd zijn uit verschillende sub-scores op meerde aspecten.

Daarnaast zijn de grada�es in scores van de m.e.r.-systema�ek niet uiteenlopend genoeg om alleen voor het sub-aspect ‘eenheid van de opstelling’ een nega�evere beoordeling te geven aan een beoordelingscriterium in zijn totaliteit. Geconcludeerd kan worden dat het aspect ‘landschap’ uitvoering van het plan niet in de weg staat. De nega�eve impact op het landschap is echter wel in grote mate aanwezig. Er zal daarom goed moeten worden gekeken welke mi�gerende maatregelen de pijn t.a.v. het landschap kunnen verzachten.

De ruimtelijke kenmerken van het landschap Maat, schaal en inrich�ng in het landschap Landschapstypen

Landschapstypen

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Uiterwaarden

Oeverwallen

Komgronden

Rivierduinen

Kampenlandschap

Grootschalige infrastructuur

Figuur 1: Figuur 105: Tabel landschappelijke MER-beoordeling van de 3 MER-alternatieven.

Visuele interferen�e met een nabijgelegen windpark

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Figuur 106: Tabel landschappelijke MER-beoordeling van de 3 MER-alternatieven.

Cultuurhistorische achtergrond van het landschap Cultuurhistorische elementen

VKA: Ondergrens

Beleving van het windpark in het landschap Landschapstypen

Visuele interferen�e met een nabijgelegen windpark Beoordelingscriteria

Figuur 1: Figuur 104: Tabel landschappelijke MER-beoordeling van de 3 MER-alternatieven.

Bovengrens

De winterdijken

Steenfabriek aan de Dijk

Kasteel Hernen

(Dorpskerk) Leur

Hernense Molen

Beatrixmolen (Winssen)

Molen Verrekijker (Bergharen)

Figuur 1: Figuur 107: Tabel landschappelijke MER-beoordeling van de 3 MER-alternatieven.

VKA: Ondergrens

Bovengrens

Uiterwaarden

Oeverwallen

Komgronden

Rivierduinen

Kampenlandschap

Grootschalige infrastructuur

Figuur 108: Tabel landschappelijke MER-beoordeling van de 3 MER-alternatieven.

Landschappelijke MER-beoordeing Windpark Beuningen Beoordelingscriteria

VKA: Ondergrens

Bovengrens

De ruimtelijke kenmerken van het landschap

Maat, schaal en rich�ng in het landschap

Visuele interferen�e met een nabijgelegen windpark

De cultuurhistorische achtergrond van het landschap

Beleving van het windpark in het landschap

Figuur 109: Tabel landschappelijke MER-beoordeling van de 3 MER-alternatieven.

experts in duurzame energie

Bosch & van Rijn Franz-Lisztplantsoen 200 3533 JG Utrecht Mail: info@boschenvanrijn.nl Tel: 030-677 6466

www.boschenvanrijn.nl

← Vorig deel

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Beuningen&id=fc8fa42f-b08f-41cb-beae-764278eaa1da