03 Concept Jaarverslag en Jaarrekening GGD GZ 2020
Tekst van het document
From: Sent: To:
GGDDirectiemail <GGDdirectie@ggdgelderlandzuid.nl> Wednesday, March 31, 2021 3:32:26 PM
Cc: Subject: Concept Jaarverslag en Jaarrekening GGD GZ 2020 Attachments: 2021 - Brief raden concept jaarrekening 2020 GGD GZ - 31.03.2021.pdf; PRINTVERSIE JAARVERSLAG 2020 GGD GZ.pdf; Concept Jaarrekening 2020v1.0 GGD GZ.pdf Geachte leden van het RAO van GGD Gelderland-Zuid en financiële ambtenaren, Onderstaande stukken zijn zojuist verzonden aan de raden van de gemeenten die participeren in de GR GGD Gelderland-Zuid. U ontvangt hierbij deze documenten ter informatie: • Begeleidende brief aan de Raden, d.d. 31 maart 2021 met kenmerk GGD/DIR/2377/2021/MP
• Jaarverslag 2020 GGD Gelderland-Zuid • Concept Jaarrekening 2020 GGD Gelderland-Zuid. U bent van harte uitgenodigd voor de digitale toelichting op de concept-jaarrekening 2020 en conceptbegroting 2022 van GGD Gelderland-Zuid op: Woensdagmiddag 7 april 2021 van 14.30 – 16.00 uur. U ontvangt zo dadelijk een uitnodiging via Outlook voor deze bijeenkomst met daarin de link. Met vriendelijke groet,
drs. Jules van Wijngaarden Directiesecretaris / Manager Directiebureau T 088 – 144 72 45 E jvanwijngaarden@ggdgelderlandzuid.nl
GGD Gelderland-Zuid Postbus 1120 | 6501 BC Nijmegen T (088) 144 72 97 www.ggdgelderlandzuid.nl
BBS
GGD Gelderland Zuid
De raden van de gemeenten die participeren in de Gemeenschappelijke Regeling GGD Gelderland-Zuid
ons kenmerk: GGD/DIR/2377/2021/MP uw kenmerk: datum: 31 maart 2021 onderwerp: Concept Jaarrekening GGD 2020
afdeling: Directie contactpersoon: Moniek Pieters doorkiesnummer: e-mail: GGDdirectie(5)aadqelderlandzuid.nl
Geachte Raad, Overeenkomstig artikel 33 lid 1 van de gemeenschappelijke regeling GGD Gelderland-Zuid, stuurt het Dagelijks Bestuur u hierbij het concept jaarverslag en jaarrekening 2020 van GGD Gelderland-Zuid. De accountant heeft voor zowel getrouwheid als rechtmatigheid een goedkeurend oordeel en een controle-verklaring afgegeven. De accountantsverklaring is opgenomen in de jaarrekening 2020. Inmiddels zijn de stukken ook aangeboden aan de Adviesfunctie Gemeenschappelijke Regelingen Regio Nijmegen. De Adviesfunctie zal haar advies over deze jaarstukken eind april uitbrengen. In het inhoudelijk jaarverslag 2020 wordt toegelicht welke activiteiten GGD Gelderland-Zuid in 2020 op het terrein van de publieke gezondheidzorg heeft ondernomen en welke resultaten ze daarbij geboekt heeft. Daarnaast zijn achtergrondverhalen opgenomen. Het GGD-jaarverslag 2020 bestaat (net als vorig jaar) uit een digitale versie en een printversie. Via onderstaande link komt u uit bij de digitale versie: https://iaarverslaq.qqdqelderlandzuid.nl/2020. De digitale versie is bedoeld voor bestuur, raden, partners en publiek. De verschillende doelgroepen kunnen in deze versie snel keuzes maken in wat voor hen interessant is. Voor het bestuur en raden is voor de verantwoording een printversie van het jaarverslag beschikbaar (zie bijlage).
De printversie beschrijft alleen de resultaten in 2020 en bevat geen achtergrondverhalen. De bijgevoegde jaarrekening 2020 toont de baten en lasten van 2020 van GGD Gelderland-Zuid. Onderstaand treft u het resultaat aan van de jaarrekening 2020 en een (korte) verklaring van het resultaat. Corona
De GGD heeft ruim 18Mio aan extra lasten uitgegeven in 2020 in het kader van de coronabestrijding. Dat is minder dan in de managementrapportage t/m juni1 werd aangenomen, mede doordat een deel
1 Deze managementrapportage is u toegestuurd op 13 oktober 2020.
Centraal postadres
Hoofdvestigingen
Postbus 1120
GGD Gelderland-Zuid
6501 BC Nijmegen www.ggdgelderlandzuid.nl
Regio Nijmegen (Nijmegen)
info@ggdgelderlandzuid.nl
Rivierenland (Tiel)
Bezoekadres
Regio Nijmegen Groenewoudseweg 275 6524 TV Nijmegen T: (088) 144 71 44 F: (024) 322 69 80
BIC/SWIFT: RABONL2U IBAN: NL56.RABO.030.73.24.826 BTW: NL8003.34.930.B01 KvK: 09212724
datum: 31 maart 2021 ons kenmerk: GGD/DIR/2377/2021/MP pagina 2 van 4
van de testen direct door het laboratorium in rekening is gebracht bij het RIVM. In de jaarrekening zijn de kosten die de GGD heeft gemaakt voor de coronabestrijding conform de vastgestelde uitgangspunten van VWS, toegerekend aan corona en bij VWS ingediend. Resultaat GGD Gelderland-Zuid sluit het jaar 2020 af met een positief resultaat van € 760.000. Daarvan komt € 59.000 uit de bestemde reserve "frictiekosten huisvesting" om investeringen van het GGD-gebouw aan de Groenewoudseweg Nijmegen2 versneld af te schrijven. De gewijzigde begroting was sluitend zonder resultaat3. Momenteel is de algemene reserve onvoldoende ten opzichte van de risico's die de GGD loopt4. Het Dagelijks Bestuur stelt daarom voor om het positieve resultaat toe te voegen aan de algemene reserve. Hierdoor stijgt de algemene reserve tot € 1.547.000 wat overeenkomt met 85% van de streefwaarde van € 1.821.000. De algemene reserve dekt daarmee 56% (was 34%) van de gekwantificeerde risico's af. Alle coronalasten zijn gedekt (door VWS/RIVM) en verlopen derhalve kostenneutraal. Een belangrijk deel van het positieve resultaat wordt veroorzaakt doordat een deel van de voorziening voor nietactieven (WW uitkeringen) niet nodig is geweest en door lagere afschrijvingslasten en lagere huisvestingslasten (samen € 337.000).
Daarnaast is een groot deel van het opleidingsbudget (€ 247.000) en de post onvoorzien (€ 175.000) niet uitgegeven. Vanzelfsprekend zijn er een veelvoud aan andere kleinere mutaties. Deze zijn toegelicht in de jaarrekening. De belangrijkste afwijkingen ten opzichte van de (gewijzigde) begroting zijn opgenomen in het overzicht in bijlage 1. Acquisitie De GGD heeft de opdracht om een 'ondernemende GGD' te zijn. Dit vertaalt de GGD door ontwikkelingen goed te volgen, uitdagingen op te pakken en te innoveren op zowel de inhoud van het werk als op de aanpak. Hierdoor kan de GGD de gemeenten op een eigentijdse manier blijven ondersteunen. Deze ontwikkelende opstelling, waarbij de GGD veel samenwerkt met netwerkpartners, leidt er tevens toe dat we goed op de hoogte zijn van subsidiemogelijkheden bij het Rijk en gezondheidsfondsen die worden benut ten behoeve van gemeenten. In 2020 heeft de GGD € 971.000 (bruto; netto circa € 350.000) meer opbrengsten behaald dan begroot, waarvan € 84.000 (bruto) vanuit gemeenten. In het totaalbedrag van € 971.000 zijn niet de gederfde inkomsten opgenomen als gevolg van corona en de bijdrage meerkosten voor de coronabestrijding. De acquisitiedoelstelling van € 340.000 (netto) is hiermee in 2020 behaald. Dit illustreert dat de GGD in staat is om de inhoudelijke vernieuwingen en kansen die er zijn, op te pakken en te verzilveren.
Proces De GGD valt onder de regelgeving van Single Information Single Audit (SISA). Dit betekent dat de vastgestelde jaarrekening vóór 15 juli 2021 aangeleverd moet zijn bij het Centraal Bureau voor de Statistiek. Daarnaast dient de jaarrekening eveneens vóór 15 juli 2021 toegezonden te worden aan 2 Dit is reeds besloten door het Algemeen Bestuur (AB) op 12 december 2019; toen heeft het AB ingestemd met een voorstel om een bestemde reserve te vormen voor frictiekosten die verband houden met de nieuwbouw. De bestemde reserve wordt gevormd om versnelde afschrijvingslasten van het huidige hoofdkantoor de dekken en toekomstige dubbele lasten op te vangen. Indien een bedrag resteert nadat het nieuwbouwproject is afgerond dan vloeit dit terug in de algemene reserve of naar gemeenten afhankelijk van besluitvorming op dat moment. 3 Aan u meegedeeld in de managementrapportage t/m juni 2020, die is toegestuurd op 13 oktober 2020. 4 Voor de actuele risico's (incl. financiële omvang), zie paragraaf 4.1.2 'Risico's' in de bijgevoegde jaarrekening 2020.
datum: 31 maart 2021 ons kenmerk: GGD/DIR/2377/2021/MP pagina 3 van 4
Gedeputeerde Staten (artikel 34. lid 4 Wgr). De vaststelling van de Jaarstukken is geagendeerd op de vergadering van het Algemeen Bestuur van 1 juli 2021. Wij verzoeken u daarom de behandeling van de jaarstukken 2020 in april/mei te plannen en uw zienswijze liefst vóór 2 juni 20215 aan het Algemeen Bestuur kenbaar te maken. De zienswijzen worden door het Algemeen Bestuur betrokken bij de behandeling en vaststelling van de Jaarrekening 2020 in de vergadering van 1 juli 2021. Op 7 april a.s. verzorgt de GGD een toelichting op de concept jaarrekening 2020 en concept begroting 2022 voor het RAO en de financieel ambtenaren. Daarnaast verzorgt de GGD op maandagavond 26 april een toelichting op de concept jaarstukken 2020 en de concept begroting 2022. Deze digitale bijeenkomst voor de raden wordt georganiseerd door de griffie van gemeente Nijmegen. U kunt de toelichting volgen via onderstaande link: https://niimeqen.bestuurliikeinformatie.nl/Aqenda/Index/67bbf209-ffcb-4067-b480-062c3fa9fa4a Tot slot laten wij u weten dat de GGD graag bereid is om in uw raad of in een raadscommissie nadere toelichting te geven op de concept jaarstukken 2020. U kunt hiervoor contact opnemen met het directiesecretariaat van de GGD (zie pag. 1 voor de contactgegevens).
Bijlagen:
De belangrijkste verschillen t.o.v. de gewijzigde begroting Concept Jaarverslag 2020 Concept Jaarrekening 2020 (incl. accountantsverklaring)
5 Op deze manier kan het Dagelijks Bestuur in de vergadering van 10 juni 2021 uw zienswijze bespreken en hiermee de vergadering van het Algemeen Bestuur van 1 juli voorbereiden. Mocht de raad 2 juni niet halen voor de zienswijze, dan is het verzoek om z.s.m. na 2 juni de zienswijze in te dienen bij de GGD. In uiterste geval kan de raad de zienswijze meegeven aan het betreffende AB-lid t.b.v. besluitvorming in het AB van 1 juli 2021.
datum: 31 maart 2021 ons kenmerk: GGD/DIR/2377/2021/MP pagina 4 van 4
Bijlage 1: De belangrijkste verschillen ten opzichte van de gewijzigde begroting: Analyse belangrijkste afwijking (I = incidenteel / S = structureel)
Opbrengsten Rijksvaccinatieprogramma
I/S I
Vergoeding meerkosten corona (incl zorgbonus) Lagere opbrengsten reizigersvaccinaties
I
Doorstorting SOA naar andere GGD'en Overige opbrengsten (diverse verschillen)
S I
Personeelslasten Extra personeelslasten door opbrengsten / corona Mutatie voorziening niet-actieven Opleidingskosten niet uitgegeven
I I I
■ ■ ■ ■ ■
286.000 18.628.000 919.000 3.336.000 223.000
8.807.000 221.000 247.000
Afschrijvingen In 2019 minder investeringen gedaan in datalijnen, I laptops en meubilair (afschrijving start volgend boekjaar)
■
85.000
Huisvesting
■ ■
124.000
Extra huisvestingslasten corona
I
Minder onderhoudskosten (Groenewoudseweg)
I
Overige materiële kosten Medische kosten (corona en lagere inkoop reizigers) Communicatieapparatuur (corona en EKD*)
I
I Algemene kosten (corona en inhuur voor reguliere taken) I Inkoop ondersteunende diensten VRGZ I Doorstorting SOA naar andere GGD'en (zie opbrengsten) s Inkoop ondersteunende diensten VRGZ I Post onvoorzien Overige mutaties
I I Totaal
* EKD (Electronisch Kinddossier)
■ ■ ■ ■
31.000
6.862.000 223.000 1.725.000 48.000 3.336.000 48.000 175.000 66.000 760.000
GGD Gelderland-Zuid Jaarstukken 2020
Jaarverslag 2020
63
Inhoudsopgave 4.
Paragrafen ............................................................................................................................. 66
4.1
Weerstandsvermogen en risicobeheersing ..................................................................................... 66
4.2
Onderhoud kapitaalgoederen ....................................................................................................... 69
4.3
Financiering .............................................................................................................................. 69
4.4
Interne Dienstverlening .............................................................................................................. 70
4.5
Verbonden partijen .................................................................................................................... 75
5.
Jaarrekening .......................................................................................................................... 77
5.1
Balans per 31 december 2020 ..................................................................................................... 77
5.2
Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening over het begrotingsjaar ......................................... 79
5.3
Grondslagen van resultaatbepaling en waardering ......................................................................... 84
5.4
Toelichting op de balans ............................................................................................................. 86
5.5
Toelichting baten en lasten ......................................................................................................... 93
5.6
Specifieke uitkeringen (SiSa) ...................................................................................................... 99
5.7
Wet Normering bezoldiging Topfunctionarissen (WNT) .................................................................. 101
5.8
Taakvelden ............................................................................................................................. 103
5.9
Opgave meerkosten corona 2020 ............................................................................................... 105
5.10
Controleverklaring van de onafhankelijke accountant ................................................................... 107
6.
Bijlagen ................................................................................................................................112
6.1
Begrotingswijzigingen............................................................................................................... 112
6.2
Geplande en gerealiseerde investeringen .................................................................................... 113
6.3
Afname Mook en Middelaar ....................................................................................................... 114
6.4
Afrekening huisvesting locaties Jeugdgezondheidszorg ................................................................. 115
6.5
Organogram GGD Gelderland-Zuid ............................................................................................. 116
6.6
Bijdrage per gemeenten gespecificeerd ...................................................................................... 117
6.7
Dienstenoverzicht Veilig Thuis ................................................................................................... 120
6.8
Beleidsindicatoren .................................................................................................................... 122
6.9
Overzichten naar thema’s ......................................................................................................... 123
6.10
Verantwoording subsidies op basis van voorschotten .................................................................... 128
6.11
Bestuur en vaststelling jaarrekening........................................................................................... 129
7.
Verklaring van afkortingen ...................................................................................................131
Jaarverslag 2020
64
4 Paragrafen
Jaarverslag 2020
65
4. Paragrafen Weerstandsvermogen en risicobeheersing
4.1
▪
▪
▪ ▪
Elk jaar worden bij de verschillende organisatieonderdelen de risico’s in kaart gebracht. Deze risico’s zijn gerubriceerd en gewaardeerd: in de begroting en jaarrekening wordt een cijfermatige samenvatting van de risicoinventarisatie opgenomen met de berekening van het weerstandsvermogen (zie paragraaf 4.1.2 Risico’s); bij het uitbrengen van de financiële rapportages (begroting, jaarrekening en driemaal per jaar tussentijdse cijfers) worden nieuwe of verdwenen risico’s als mutatie gemeld in de paragraaf Risico’s; de frequentie van de rapportage over risico’s wordt groter als daar aanleiding voor is; voor de omvang van de algemene reserve wordt de streefwaarde gehanteerd op basis van een aantal uitgangspunten. Deze zijn in de tabel hieronder opgenomen.
De jaarrekening is met inachtneming van bovenstaand beleid opgesteld. Berekening streefwaarde Algemene reserve (bedragen x € 1.000,Aantal medewerkers (in dienst)
489
Opgenomen gelden (leningen)
15.000
Totale lasten *
51.750
Totale baten (excl.inw.bijdrage en factuurbijdrage uniforme taken) *
27.131
* o.b.v. realisatie 2020 € 1.000
Bedrag per medewerker
489
Percentage over opgenomen gelden (leningen)
0,5%
75
Percentage totale lasten
1,0%
518
Percentage over totale baten
3,0%
814
Streefwaarde Algemene reserve
1.821
4.1.1 Algemene reserve In onderstaande tabel is het verloop van de algemene reserve in 2020 weergegeven. Bij de gepresenteerde cijfers wordt ervan uitgegaan dat de voorstellen voor bestemming van het resultaat 2020 door het Algemeen Bestuur worden overgenomen. In de begroting 2022 en meerjarenraming 2023-2025 zal een geactualiseerd meerjarig beeld van de algemene reserve worden geschetst. De GGD realiseerde in 2020 een positief resultaat van € 760.000,-. Indien positieve resultaten worden behaald, geldt als uitgangspunt dat een toevoeging plaatsvindt aan de algemene reserve tot de bestuurlijk vastgestelde streefwaarde. Door toevoeging van het positieve resultaat aan de algemene reserve wordt de bestuurlijk vastgestelde streefwaarde nog niet bereikt. Omvang algemene reserve
Realisatie
(bedragen *€ 1.000,-)
2020
Algemene reserve begin boekjaar
786
Resultaat 2020
760
Algemene reserve einde boekjaar
1.547
Jaarverslag 2020
66
De benodigde weerstandscapaciteit is het resultaat van de gewogen risicocapaciteit van de geïnventariseerde risico’s (zie paragraaf 4.1.2). De beschikbare weerstandscapaciteit is gelijk aan de algemene reserve. Het weerstandsvermogen is de mate waarin de benodigde capaciteit wordt gedekt door de beschikbare capaciteit. Zoals uit tabel 4.1.2 blijkt, is het weerstandsvermogen ontoereikend om de risico’s af te dekken. Naarmate de gecalculeerde risico’s zich voordoen zullen hiervoor extra bezuinigingsmaatregelen moeten worden getroffen of wordt de bijdrage van gemeenten hoger. Benodigde weerstandscapaciteit
Realisatie
(bedragen *€ 1.000,-)
2020
Totaal noodzakelijke weerstandscapaciteit na weging (zie hieronder)
2.759
Totaal beschikbare weerstandscapaciteit einde boekjaar
1.547
Mate waarin de capaciteit de risico's kan afdekken (=weerstandsvermogen)
56%
4.1.2 Risico’s In onderstaande tabel is een samenvatting van de risico’s met financiële omvang opgenomen. Bij de bepaling van de noodzakelijke risicocapaciteit is rekening gehouden met de weging van de verwachtingswaarde van de kans dat de risico’s zich voordoen. Benodigde weerstandscapaciteit
Verwachte financiële gevolgen
(bedragen *€ 1.000,-) Nieuwe wet- en regelgeving en politiek bestuurlijke risico's Maatschappelijke risico's Economische risico's Middelen, organisatie medewerkers en efficiëncy
1.305
Benodigde weerstandscapaciteit 416
180
66
1.750
350
4.985
1.927
8.220
2.759
Ten opzichte van vorig jaar hebben zich de volgende mutaties voorgedaan: Nieuwe risico’s ▪ de GGD is gehouden aan wetgeving (zowel intern als extern) ten aanzien van inkopen en aanbesteden. De toepassing hiervan is afhankelijk van omvang en looptijd van de opdracht. Het is op dit moment bij opdrachten in het kader van de bestrijding van corona niet altijd mogelijk om de omvang van de opdracht op voorhand in te schatten waardoor mogelijk achteraf blijkt dat een zwaardere procedure gevolgd had moeten worden. Dit wordt getoetst door de accountant en intern, maar blijft een risico. ▪ Naar aanleiding van een recent datalek in de GGD-systemen, waarover veel publiciteit is geweest, is de Autoriteit Persoonsgegevens begin februari 2021 een onderzoek gestart naar de naleving door de GGD van de Algemene Verordening Gegevensbescherming. Daarbij heeft de Autoriteit Persoonsgegevens aangegeven het toezicht op de GGD te zullen intensiveren. Het is nog niet duidelijk wanneer de uitkomst van het onderzoek van de Autoriteit Persoonsgegevens te verwachten is en wat de uiteindelijke bevindingen zullen zijn. Onderzoeken en besluiten van de Autoriteit Persoonsgegevens worden doorgaans openbaar gemaakt. ▪ Het coronavirus: ten aanzien van corona zijn tal van risico’s te benoemen. In financiële zin is een belangrijk risico de duur van de afspraken ten aanzien van de financiële compensatie.
Vooralsnog loopt de huidige afspraak tot eind 2021. Dat betekent dat voor kosten die gemaakt worden na 2021 en voor kosten die gemaakt worden om af te schalen op dit moment geen zekerheid bestaat ten aanzien van de financiële dekking. De GGD mitigeert dit risico door in aangegane contracten flexibiliteit in te bouwen en anderzijds
Jaarverslag 2020
67
▪
zekerheid te krijgen ten aanzien van de compensatie. Juridisch gezien zijn er echter beperkingen ten aanzien van bijvoorbeeld het aantal keer dat een contractverlenging toegepast kan worden waardoor keuzes gemaakt moeten worden tussen het behouden van medewerkers versus financiële risico’s in de vorm van WW verplichtingen. We zijn in afwachting van het Toekomstscenario gezins- en jeugdbescherming ‘samen voor kind en gezin’ als vervolg op de contouren zoals geschetst in de Kamerbrief Perspectief voor de Jeugd. Er zullen regionale veiligheidsteams komen vanuit een nieuwe publiekrechtelijke organisatie. Dit heeft naar verwachting consequenties voor de organisatorische inbedding van VT.
Belangrijkste risico’s ▪ Stijgende pensioenpremie: de ontwikkeling van de dekkingsgraad van het ABP en het vooruitzicht dat de rekenrentes laag blijven brengt het risico mee dat de pensioenpremies stijgen. De verwachting is dat de pensioenpremie de komende jaren door blijft stijgen. ▪ Ziekteverzuim: het verzuim was in 2020 hoger dan in voorgaande jaren. Vanzelfsprekend had dit alles te maken met het coronavirus. Ook voor 2021 en mogelijk 2022 zal er sprake zijn van hoger verzuim. Zolang de financieringsregeling met het Ministerie van VWS van kracht blijft, is het risico beperkt. Deze loopt vooralsnog echter eind 2021 af. ▪ Aantrekken van nieuwe medewerkers: door de krapte op de arbeidsmarkt zal het aantrekken van nieuwe medewerkers in de komende jaren lastiger worden. Er zullen alternatieve mogelijkheden bekeken moeten worden om (tijdelijk) personeel aan te trekken. Ook zullen de artsen die per 2019 de opleiding Jeugdarts of Infectieziekte-arts gaan volgen niet meer in dienst zijn van de GGD. Er is al een krapte aan artsen, dit zal door deze verandering nog moeilijker worden. Ook de productiviteit ligt hierdoor lager. Dit risico speelt ook bij VT. Het wordt steeds moelijker nieuwe Vertrouwensartsen te werven. De vertrouwensarts is de specialist die beschikt over specifieke medische kennis waaronder ook psychiatrische en forensische kennis.
In september 2021 start een nieuwe tweejarige opleiding voor vertrouwensartsen. Deze opleiding wordt gesubsidieerd door het NSPOH. In Gelderland komen twee opleidingsplekken. Dit pakken we samen op met de andere twee Gelderse VT’s in combinatie met opleidingsinstituut vanuit de VGGM. Door een gebrek aan Vertrouwensartsen kunnen landelijk en ook lokaal problemen ontstaan bij de diagnosestelling en kindermishandeling. We zullen mogelijk moeten schuiven in het takenpakket van de Vertrouwensartsen
4.1.3 Kengetallen Onderstaande kengetallen zijn opgenomen conform Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). De kengetallen zijn berekend zoals aangegeven in de Ministeriële Regeling juli 2015. Kengetallen Realisatie Begroting Realisatie 2020,00
2020,00
2019,00
a) netto schuldquote
-2,6%
-1,6%
-1,0%
b) netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
-2,6%
-1,6%
-1,0%
c) solvabiliteitsratio
7,4%
4,2%
19,1%
d) structurele exploitatieruimte
1,5%
0,0%
-0,8%
a) Een negatieve schuldquote geeft aan dat de financiële activa (uitgezet geld, liquide middelen, vorderingen) hoger zijn dan de vlottende schulden. b) De GGD verstrekt geen leningen, dit kengetal is daarom gelijk aan de netto schuldquote. c) Hoe hoger het percentage, des te beter de organisatie in staat is aan haar langlopende financiële verplichtingen te voldoen. Voor de GGD zegt dit kengetal weinig, omdat het eigen vermogen niet/nauwelijks zelf te beïnvloeden is (saldi worden verrekend met de deelnemers) en er geen langlopende financiële verplichtingen worden aangegaan. Het gepresenteerde percentage is negatief doordat de algemene reserve op basis van het rekeningresultaat negatief is. Jaarverslag 2020
68
d) Ook dit kengetal schommelt veelal rond de 0. Aangezien de GGD een verlengstuk van de gemeenten is, zijn de baten veelal gelijk aan de lasten, en de tekorten/overschotten worden vroeg of laat met de gemeenten verrekend. De solvabiliteitsratio is door het aangaan van de lening lager ten opzichte van 2019 (de langlopende verplichten zijn immers toegenomen). Het positieve resultaat heeft een tegengesteld effect op deze ratio waardoor de realisatie 2020 hoger uitkomt dan de begrote ratio.
4.2
Onderhoud kapitaalgoederen
Een overzicht van de geplande en gerealiseerde investeringen is opgenomen in de bijlagen bij dit jaarverslag. In zijn algemeenheid worden kapitaalgoederen van de VRGZ onderhouden en vervangen na afloop van de economische levensduur. De belangrijkste kapitaalgoederen betreffen de gebouwen.
4.3
Financiering
Risicobeheer Het is de GGD niet toegestaan om leningen te verstrekken en rente en aflossing van leningen te garanderen. Financieringsportefeuille De hoeveelheid geld die nodig is voor de uitvoering van de verschillende taken van de organisatie wordt beheerd door de treasuryfunctie. Werkwijze, taken en verantwoordelijkheden zijn vastgelegd in het treasurystatuut. Dit statuut is op 27 juni 2019 door het Algemeen Bestuur vastgesteld. De GGD voert een risicomijdend beleid en voldeed in 2020 aan wet- en regelgeving. Voor de GGD geldt het schatkistbankieren voor decentrale overheden. Dit houdt in dat tegoeden worden aangehouden in de Nederlandse schatkist. Hierdoor zal de Nederlandse Staat minder geld hoeven te lenen op de financiële markten en zal de staatsschuld dalen. In 2020 heeft de GGD een lening aangetrokken ter financiering van het te bouwen nieuwbouwpand. In onderstaand renteschema worden de rentelasten, de toerekening aan taakvelden en het renteresultaat weergegeven (bedragen x € 1.000,-): Realisatie
Begroting
Realisatie
2020 74
2020 86
2019 0
0
0
0
Totaal door te rekenen externe rente c. De rente die aan de grondexploitatie moet worden doorberekend
74 0
86 0
0 0
De rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend
0
0
0
Saldo door te rekenen externe rente (a+b+c) d1. Rente over eigen vermogen
74
86
0
0
0
0
d2. Rente over voorzieningen (gewaardeerd op contante waarde)
0
0
0
74
86
0
74
86
0
0
0
0
a. De externe rentelasten over korte en lange financiering b. De externe rentebaten
De aan taakvelden toe te rekenen rente e. De werkelijk aan taakvelden toegerekende rente f. Renteresultaat op het taakveld treasury
Jaarverslag 2020
69
Kasgeldlimiet Het Ministerie van Financiën geeft aan welk bedrag mag worden gefinancierd met kortlopende geldleningen: de kasgeldlimiet. Als de kasgeldlimiet structureel wordt overschreden moet de kortlopende schuld worden omgezet in een langlopende schuld. Uit onderstaande tabel blijkt dat de GGD binnen de norm voor de kasgeldlimiet is gebleven. Kasgeldlimiet (bedragen *€ 1.000,-)
Omvang begroting per 01-01-2020 (=grondslag) In procenten van de grondslag Toegestane kasgeldlimiet
Totaal netto vlottende schuld Toegestane kasgeldlimiet Ruimte
38.090 8,20% 3.123
1e kw -7.653 3.123 10.776
2e kw -2.789 3.123 5.912
3e kw -1.550 3.123 4.673
4e kw 2.104 3.123 1.019
Renterisiconorm Om ongewenste financiële gevolgen van rentewijzigingen te beperken geeft het ministerie ook een renterisiconorm aan. Deze renterisiconorm geeft de omvang van de schuld weer die in een jaar maximaal voor renteconversie in aanmerking mag komen. De uitkomst hiervan mag niet overschreden worden zodat een spreiding van de opgenomen leningen, looptijden en rente-aanpassingsdata en een eventueel hieruit voortvloeiende rentewijziging ontstaat. In 2020 bleef de GGD binnen de norm van de Wet Fido1. Renterisiconorm (bedragen *€ 1.000,-)
Realisatie
Begroot
Verschil
2020
2020
Renteherzieningen op leningen o/g
0
0
0
Betaalde aflossingen
0
0
0
Renterisico
0
0
0
51.750
38.090
13.659
Begrotingstotaal begroting 2020 Het bij Min. regeling vastgestelde %
20%
20%
20%
Regeling
10.350
7.618
2.732
Renterisiconorm
10.350
7.618
2.732
4.4
Interne Dienstverlening
4.4.1 Bedrijfsvoering Crisisorganisatie Het jaar 2020 was ook voor de sector Bedrijfsvoering een zeer bewogen en druk jaar. Zowel de crisisorganisaties van de GGD als VRGZ moesten vanwege de COVID-19 pandemie zeer fors en langdurig opschalen. We hebben alleen al voor de GGD in 2020 ruim 500 medewerkers extra geworven en de begrotingsomvang is met 18 miljoen euro gegroeid. Er zijn onder meer teststraten opgezet en extra kantoorplekken ingericht, inclusief de bijbehorende ICT- en telefonie-
1
Wet Financiering decentrale overheden
Jaarverslag 2020
70
voorzieningen. Ook zijn collega’s van Bedrijfsvoering ingezet bij de bemensing van de crisisorganisatie. Integrale ondersteuning In 2020 hebben we verder gewerkt aan de inrichting en professionalisering van de sector Bedrijfsvoering. De afdelingsmanagers voor HRM en Informatievoorziening zijn aangesteld en openstaande vacatures ingevuld. Hiermee wordt aan het in 2019 vastgestelde organogram (VRGZ) voldaan. We hebben de eerste stappen naar een integrale frontoffice servicedesk gezet. Nieuwe inzichten aan de gebruikerskant nemen we mee bij de inrichting van onze klantteams. De ontwikkeling naar een integrale, deskundige, klantgerichte en efficiënte sector Bedrijfsvoering zetten we in 2021 verder voort. Applicatie Afas Na de livegang op 1 januari van AFAS, het nieuwe personele en financiële systeem, stond 2020 in het teken van de verdere doorontwikkeling en uitrol van dit systeem. Door corona verliep deze doorontwikkeling minder snel dan gepland. De afronding zal in 2021 plaatsvinden. Organisatieontwerp, scholing en leiderschap In 2019 is het nieuwe organisatieontwerp van de GGD vastgesteld. Het ontwerp staat in het teken van het leggen van verantwoordelijkheden lager in de organisatie en het versterken van de in- en externe samenwerking. De leidinggevenden hebben hier onder begeleiding van een coach in 2020 aan gewerkt.
Thuiswerken In mei 2013 is de huidige Regeling Thuiswerken vastgesteld. De uitbraak van de coronacrisis heeft de noodzaak voor een nieuw thuiswerkbeleid versneld. Het toekomstbestendige beleid zal de inzichten die zijn ontstaan in de coronacrisis meenemen. Er is een projectgroep geformeerd en het beleid wordt in de 1ste helft van 2021 afgerond.
Verzuimcijfers In 2020 lag het gemiddelde verzuim onder het personeel van de GGD op 6,17%, inclusief zwangerschappen. Dit is op hetzelfde niveau als in 2019. Het verzuimcijfer binnen het coronateam lag aanzienlijk lager dan bij het personeel in loondienst. Onder de mensen die vanuit Driessen gedetacheerd waren bij het coronateam, was het verzuim 1,34%. Dit grote verschil komt deels, omdat niet alle gedetacheerden hun verzuim melden bij Driessen (formele werkgever), en uitzieken in hun eigen tijd. Interne beheersing Op basis van de interne controles en de interim controle is vastgesteld dat de interne beheersing van de financiële processen op orde is. De aandachtspunten uit de rapportage van de accountant (Management Letter) zijn afgerond of onderhanden. Daarnaast vond in 2020 een IT-audit plaats. In deze audit is gekeken naar de algemene ICT-beheersmaatregelen binnen de automatiseringsomgeving van de GGD die relevant zijn voor de jaarrekeningcontrole. Conclusie is dat de beheersmaatregelen op orde zijn. Wel zijn er enkele aanbevelingen om de beheersmaatregelen verder te verbeteren. Afhankelijk van het geclassificeerde risico worden deze aanbevelingen opgepakt. Dit traject wordt medio 2021 afgerond. Inkoopbeleid In 2020 is de beschikbare capaciteit van de afdeling inkoop volledig ingezet voor de diverse adviestrajecten en het uitvoeren van een veelvoud aanbestedingen.
Het aantal onvoorziene trajecten was door corona fors. Hierdoor konden we onze ambitie om het inkoopbeleid te herzien, niet waarmaken. Doel van de herziening is om het inkoopbeleid optimaal te laten aansluiten bij
Jaarverslag 2020
71
organisatiedoelstellingen en de eisen van rechtmatigheid en doelmatigheid. Afhankelijk van de ontwikkelingen omtrent corona wordt dit traject in 2021 opgestart. Aanbestedingstrajecten Alle aanbestedingstrajecten die de GGD heeft opgestart zijn binnen de Europese aanbestedingsgrenzen afgerond en daarmee rechtmatig tot stand gekomen. In 2020 heeft de GGD wel meerdere malen gebruik moeten maken van de uitzonderingsclausule Dwingende Spoed in de Aanbestedingswet omdat het reguliere aanbestedingstraject van circa 9 maanden een te lange doorlooptijd kent. GGD-locaties Eind 2019 vond besluitvorming plaats over de nieuwbouw van het GGD-hoofdkantoor in Nijmegen. Projectontwikkelaar HEVO en architect De twee Snoeken hebben in 2020 het voorontwerp (VO) afgerond. Ook is de interne projectstructuur geïmplementeerd. Deze bestaat uit de stuurgroep, projectgroep en verschillende werkgroepen waarin medewerkers op onderdelen meedenken over de inrichting. Ten aanzien van de locatie, Tiel, heeft besluitvorming plaatsgevonden omtrent de besparingsopdracht van € 75.000,-. Deze is ingevuld door aanpassingen te doen in het meerjarenonderhoudsplan en de afschrijftermijn van het gebouw. Dit wordt vanaf 2022 geëffectueerd. JGZ-locaties Voor de locaties van de Jeugdgezondheidszorg (JGZ) is een nieuw programma van eisen gemaakt, conform de nieuwste wet- en regelgeving voor huisvesting.
Samen met gemeenten en de afdeling JGZ worden de diverse consultatiebureaus toekomstbestendig gehouden of gemaakt. Daarnaast is in Nijmegen (Thermion) gestart met een nieuw te realiseren consultatiebureau, conform het vernieuwde programma van eisen JGZ-huisvesting.
4.4.2 Informatiemanagement Persoonlijke gezondheidsomgevingen Binnen de landelijke projectgroep (GGDGHOR NL en participerende GGD’en) is besloten om geen cliëntenportaal te ontwikkelen. In plaats daarvan sluiten we met onze cliëntgegevens aan op de bestaande persoonlijke gezondheidsomgevingen (PGO’s). Een visiedocument hiervoor is opgeleverd aan VWS. Ook doen we mee aan een landelijk project om coronavaccinatiegegevens te ontsluiten via PGO’s. Veilige cloudomgeving voor datagedreven werken Er is een centrale beveiligde cloudomgeving gerealiseerd waar in- en externe databronnen en bijbehorende analyse- en presentatietools samenkomen. Ontsluiten data Via het programma Tableau hebben we wijkprofielen en andere gezondheidsdata voor onder andere gemeenten beschikbaar gesteld. In het kader van de coronabestrijding is er een landelijk coronadashboard gemaakt met behulp van de tools in de beveiligde cloudomgeving. NEN-certificering De certificering voor NEN7510 is uitgesteld tot 2021. Een proefaudit in 2020 liet zien dat er nog verbeterpunten zijn. We lossen deze verbeterpunten op voordat de certificeringsaudit in april 2021 wordt uitgevoerd. Mobile Device Management Alle GGD-medewerkers (inclusief het tijdelijke coronapersoneel) heeft werkplekapparatuur (laptop en/of telefoon) van de GGD ontvangen.
Deze apparatuur wordt op afstand centraal beheerd en beveiligd via Mobile Device Management-tools.
Jaarverslag 2020
72
Strategisch meerjaren informatiebeleid Het strategisch meerjaren informatiebeleid is door het MT vastgesteld. Dit beleid is afgeleid van de meerjarenstrategie van de GGD en heeft dezelfde doorlooptijd (2020-2023). Per afdeling is het beleid geconcretiseerd in jaarplannen voor 2020 en 2021 op het gebied van informatievoorziening. Informatievoorziening De professionals informatievoorziening (functioneel beheer en informatieadvies) zijn kwantitatief en kwalitatief op niveau en duidelijk gepositioneerd in de organisatie.
4.4.3 Communicatie Vernieuwde websites Begin 2020 kreeg onze website een nieuwe look & feel. Vlak voordat de coronacrisis uitbrak en het aantal bezoekers enorm toenam. Het hele jaar was het druk op onze website met mensen die zochten naar informatie over corona. In totaal werd onze website 1.193.609 keer bezocht, 5 keer zoveel als in 2019. Behalve de GGD-website kregen ook onze Veilig Thuis-website en de website Als seks je werk is, een opfrissing. Social media en webcare In 2020 telden we 1.375.769 weergaven op onze social media (Facebook, LinkedIn, Twitter, Youtube, Instagram). Dit is een verdubbeling van het aantal weergaven in 2019. Door corona nam het aantal volgers op onze social media-kanalen flink toe. Op Facebook verdubbelde dit aantal zelfs. Door alle interactie rond corona waren we op social media extra druk met webcare. Veel inwoners stelden hun vragen via Facebook. Tools voor medewerkers Veel GGD-medewerkers hebben behoefte aan tools/skills om zelfstandig en professioneel te communiceren met hun doelgroep. We hebben deze groep afgelopen jaar ondersteund met sjablonen en presentaties in de GGD-huisstijl. Daarnaast verzorgden we een workshop Projecten en huisstijl voor (project)medewerkers van de afdeling Gezond Leven.
Ondersteuning bij projecten Naast alle coronadrukte heeft het communicatieteam projecten ondersteund die wel doorgingen, zoals de Gezondheidsmonitor 18+. Om deelnemers (respondenten) te werven voor dit grote onderzoek, organiseerden we onder meer een advertentiecampagne op Facebook en een abricampagne binnen een aantal gemeenten. Coronacommunicatie Vanaf eind februari is informatie over de coronabestrijding voor publiek en professionals op onze website steeds geactualiseerd en actief naar buiten gebracht. Daarnaast zijn dagelijks persvragen beantwoord over het virus, onze teststraten, het bron- en contactonderzoek en vanaf december ook over de voorbereidingen op het vaccineren. Interne communicatie Eind december werkten er 600 mensen bij de coronabestrijding. Hoe verbind je deze, vooral nieuwe medewerkers met elkaar? En hoe verbind je hen met al die andere collega’s die thuiswerken aan reguliere GGD-taken? Via berichten en rubrieken op ons intern communicatiekanaal JIP, nieuwsbrieven, interne webinars en een gezamenlijke kerstvideo hebben we hard aan deze verbinding gewerkt.
Jaarverslag 2020
73
4.4.4 Kwaliteit Certificering Ondanks de coronacrisis gingen de externe HKZ-audits onverminderd door. Uit de externe audits in 2020 blijkt dat het kwaliteitsmanagementsysteem van GGD Gelderland-Zuid voldoet aan het HKZ 2015 normenkader. Melden van incidenten Om (bijna) incidenten binnen de GGD laagdrempelig te kunnen melden is er het interne Melden Ter Verbetering-systeem. We hebben medewerkers bewust gemaakt van het nut en de noodzaak om incidenten te melden. Onder meer via een bewustwordingscampagne op intranet. Klachtenafhandeling In 2020 ontving de GGD in totaal 164 klachten. De stijging met ruim 100 klachten ten opzichte van 2019 (61 klachten) is te verklaren door de vele corona gerelateerde klachten. Klachten worden in eerste instantie door de klachtenfunctionarissen via interne bemiddeling afgehandeld. De onafhankelijke klachtencommissie heeft in 2020, 5 klachten in behandeling genomen. De geschillencommissie werd niet ingeschakeld. In 2020 is een groot deel van de klachtencommissie van de GGD vernieuwd. Onder andere is er een nieuwe voorzitter gekomen.
4.4.5 Arbeidsomstandigheden Risico Inventarisatie & Evaluatie (RI&E) De plannen van aanpak voor de RI&E voor beide hoofdlocaties zijn up to date en worden gemonitord in de Arbo commissie van de GGD. Speciaal voor de coronaorganisatie is er een RI&E COVID-19 opgesteld. Aangezien de coronaorganisatie continu in ontwikkeling blijft, moet deze RI&E regelmatig aangepast worden. Bedrijfshulpverlening (BHV) In 2020 is het BHV-beleid ingevoerd en geëvalueerd. Het beleid is per hoofdlocatie uitgewerkt in een BHV-plan. Hierin zijn ook aanpassingen gemaakt voor de coronaorganisatie. De (dag)coördinatoren van de coronaorganisatie zijn opgeleid tot BHV’er. Nieuwbouw De Arbo coördinator nam deel aan de projectgroep Nieuwbouw en de werkgroep Veiligheid en hospitality. Beide groepen maken deel uit van de overlegstructuur voor het nieuw te bouwen hoofdkantoor in Nijmegen. Vitaliteitsweek Ook in 2020 organiseerde de werkgroep Samen Gezond Werken een Vitaliteitsweek voor medewerkers. Met als thema Hoe blijf je mentaal en fysiek fit in uitdagende tijden?. De activiteiten werden vooral digitaal aangeboden aan medewerkers. Tijdens de Vitaliteitsweek ging ook de Beweegchallenge van start. Hiervoor hebben 48 GGD-medewerkers gewandeld en gefietst voor het goede doel. Thuiswerkbeleid Voor de medewerkers die in 2020 met name thuiswerkten, is een tijdelijk thuiswerkbeleid opgesteld.
Medewerkers kunnen hulp inschakelen van de preventiemedewerker bij het inrichten van hun thuiswerkplek. Ook is een begin gemaakt met een toekomstbestendig thuiswerkbeleid (zie Bedrijfsvoering). Social distancing Op de hoofdlocaties van de GGD en op alle consultatiebureaus zijn noodmaatregelen op het gebied van social distancing uitgevoerd zoals eenrichtingsverkeer. Dit om 1,5 meter afstand te kunnen houden van elkaar. Jaarverslag 2020
74
Agressie Voor de medewerkers van de coronaorganisatie (o.a. callcenter, BCO en teststraten) zijn 11 basistrainingen Omgaan met agressie en geweld georganiseerd. Daarnaast zijn 4 basistrainingen voor de reguliere werkterreinen (onder andere Veilig Thuis en Bijzondere Zorg) georganiseerd.
4.4.6 Verbonden partijen De GGD werkt intensief samen met Veiligheidsregio Gelderland-Zuid op het gebied van bedrijfsvoering (geleverd door de afdelingen Vastgoed & Facility Management, HRM, ICT en Financiën & Control). Er is geen sprake van een verbonden partij in die zin dat de GGD risico’s draagt die door de andere partij worden veroorzaakt. Wel zijn er kosten gemoeid met het eventueel verbreken van het samenwerkingsverband.
Jaarverslag 2020
75
5 Jaarrekening Dagelijks Bestuur d.d. 18 maart 2021
Jaarverslag 2020
76
5.
Jaarrekening
5.1
Balans per 31 december 2020
ACTIVA (bedragen x € 1.000,-)
31-12-2020
31-12-2019
3.246
3.549
Vaste Activa Materiële vaste activa
3.246
3.549
Vlottende activa Voorraden Voorraden
84
123 84
123
Uitzetting met rentetypische looptijd < 1 jaar Openbare lichamen Rijk Openbare lichamen Provincie
8.335
0
0
7
1.005
963
Openbare lichamen Overige
120
149
Uitzettingen Rijks schatkist
13.377
1.255
334
370
Openbare lichamen Gemeenten
Overige vorderingen
23.170
2.744
Liquide middelen Kassaldi
5
8
Banksaldi
100
38 105
45
Overlopende activa Nog te ontvangen subsidies Rijk
17
43
Nog te ontvangen subsidies gemeenten
28
29
Overige nog te ontvangen bedragen
273
238
Totaal
Jaarrekening 2020
317
310
26.921
6.771
77
PASSIVA (bedragen x € 1.000,-)
31-12-2020
31-12-2019
Vaste Passiva Eigen vermogen Algemene reserve
786
746
Bestemde reserve frictiekosten huisvesting
445
504
Gerealiseerd resultaat
760
41 1.992
1.290
Voorzieningen Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico's
168
701
Voorzieningen ter egalisering van kosten
348
110 516
810
Langlopende schulden Schuld met rentetypische looptijd > 1 jaar Overige schulden
15.000
0 15.000
0
Vlottende passiva Netto vlottende schuld met rentetypische looptijd < 1 jaar Overige schulden
6.885
2.407 6.885
2.407
Overlopende passiva Overige vooruitontvangen bedragen
2.530
2.263 2.530
2.263
26.921
6.771
Gewaarborgde leningen
0
0
Garantiestelling
0
0
Totaal
Jaarrekening 2020
78
5.2
Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening over het begrotingsjaar
De bedragen in de kolom Begrotingswijziging zijn in juni 2020 goedgekeurd en derhalve in deze jaarrekening als uitgangspunt genomen. De begrotingswijzigingen worden in alle relevante tabellen weergegeven met Gewijzigde begroting 2020. De wijzigingen zijn verder toegelicht in paragraaf 6.1.
5.2.1 Analyse begrotingsafwijkingen en begrotingsrechtmatigheid De uitbraak van de coronacrisis heeft veel invloed gehad op de uitvoering van de werkzaamheden in 2020 van zowel de normale dienstverlening van de GGD als de bedrijfsvoering van de GGD. Conform declaratieprotocol vanuit VWS is de vermindering van inzetbaarheid op uniforme taken niet vertaald in een terugbetaling van de inwonersbijdrage voor deze taken. De inzet voor de coronabestrijding is derhalve verminderd met de inzet die normaal zou plaatsvinden op de uniforme taken zodat er geen dubbele financiering ontstaat. De GGD heeft waar mogelijk de normale dienstverlening uitgevoerd. De onderdelen Veilig Thuis en Bijzondere Zorg hebben, weliswaar met veel thuiswerken, niet of nauwelijks vermindering van inzet van de dienstverlening ondervonden. De medewerkers van AGZ zijn grotendeels ingezet voor de coronabestrijding. Medewerkers van de afdelingen Jeugdgezondheidszorg en Gezond Leven zijn met name ingezet in de eerste golf. De GGD heeft veel personeel aangetrokken voor de bedrijfsvoering van de coronaorganisatie. Deze hebben gezorgd voor werving en het aannemen van extern personeel zodat ten tijde van de tweede golf minder inzet van personeel van de afdelingen Jeugdgezondheidszorg en Gezond Leven nodig is geweest.
Uitzetting van de bedrijfsvoering door de coronabestrijding is in rekening gebracht middels de declaratie meerkosten corona bij het Ministerie van VWS. De coronacrisis heeft ook invloed gehad op indirecte zaken zoals scholing, personeelsbijeenkomsten en overige personeelszaken. Kosten voor verbetering van applicaties en bedrijfsprocessen zijn niet of nauwelijks gemaakt omdat daar simpelweg geen personeel voor beschikbaar was. De anderhalvemetersamenleving maakte veel van deze zaken beperkt of niet mogelijk. Een groot deel van het gebouw is ingezet voor de medewerkers van de coronabestrijding. Gedurende het jaar werden de ruimten steeds minder beschikbaar voor de medewerkers van de andere afdelingen die ook vanwege overheidsbeleid veelal thuis hebben gewerkt. In de nacalculatie van de kosten van huisvesting is hiermee rekening gehouden en zijn de kosten die toewijsbaar zijn aan de corona-organisatie in de declaratie meerkosten opgenomen. De hierboven genoemde over- en onder-schrijdingen van de kosten zijn, voor zover voorzien, in de tussentijdse financiële rapportages gemeld aan het Algemeen Bestuur dat hiermee heeft ingestemd. Dit valt binnen het bestaande beleid en de reguliere bedrijfsuitoefening waardoor er geen sprake is van begrotingsonrechtmatigheid.
Jaarrekening 2020
79
(bedragen x € 1.000,-)
Realisatie
Gewijzigde begroting
Primaire Begroting
Realisatie
2020
2020
2020
2019
Bijdrage deelnemende gemeenten
23.245
23.245
22.399
22.826
Uniforme taken o.b.v. facturen
2.091
2.446
2.446
2.323
Subsidie rijk
20.484
1.717
1.717
2.435
Doorstorting subsidie rijk aan GGD'en
0
3.336
3.336
3.438
Subsidie gemeenten
3.948
3.864
3.521
3.785
Overige opbrengsten
2.698
3.082
3.088
3.851
Acquisitiedoelstelling
0
340
340
0
Som der bedrijfsopbrengsten
52.467
38.031
36.848
38.658
Personeelskosten
34.356
26.017
25.006
26.105
Afschrijvingen
605
690
631
503
Huisvestingskosten
1.656
1.563
1.565
961
Kantoormiddelen
199
229
229
165
Medische zaken
7.795
933
933
1.127
Communicatieapparatuur
1.570
1.347
1.345
1.340
Autokosten
33
39
39
13
Algemene kosten
3.065
1.515
1.444
1.812
Inkoop ondersteunende diensten VRGZ
2.363
2.316
2.215
2.399
Interne doorbelasting bedrijfsvoering
0
0
0
0
Doorstorting GGD'en
0
3.336
3.336
3.438
Voorlichting
27
11
11
12
Financiële baten en lasten
80
93
93
5
Som der bedrijfskosten
51.750
38.090
36.847
37.881
718
-59
0
776
Toevoegingen reserves
0
0
0
-736
Onttrekkingen reserves
59
59
0
0
777
0
0
41
16
0
0
0
760
0
0
41
760
0
0
41
Totaal saldo van baten en lasten Toevoegingen/onttrekkingen aan reserves
Resultaat voor vennootschapsbelasting Vennootschapsbelasting Resultaat na vennootschapsbelasting Voorstel resultaatbestemming Algemene reserve
Jaarrekening 2020
80
5.2.2 Baten en lasten Veilig Thuis In 2020 heeft Veilig Thuis een begrotingswijziging ingediend gebaseerd op nieuwe normtijden en bijbehorende kostprijzen. Deze begrotingswijziging is op 20 juni 2020 door het Algemeen Bestuur goedgekeurd. In onderstaand overzicht is de financiële vertaling hiervan weergegeven in de kolom gewijzigde begroting. (bedragen x € 1.000,-)
Bijdrage deelnemende gemeenten
Realisatie
Gewijzigde begroting
Primaire Begroting
Realisatie
2020
2020
2020
2019
7.104
7.104
6.258
6.952
Uniforme taken o.b.v. facturen
0
0
0
0
Subsidie rijk
0
0
0
0
Doorstorting subsidie rijk aan GGD'en
0
0
0
0
Subsidie gemeenten
19
0
0
-4
Overige opbrengsten
133
76
70
82
Acquisitiedoelstelling
0
0
0
0
Som der bedrijfsopbrengsten
7.255
7.180
6.328
7.031
Personeelskosten
5.653
5.356
4.750
5.305
Afschrijvingen
0
0
0
0
Huisvestingskosten
0
0
0
0
Kantoormiddelen
3
0
0
6
Medische zaken
0
0
0
0
Communicatieapparatuur
85
100
88
143
Autokosten
0
0
0
0
256
233
112
279
0
0
0
0
Algemene kosten Inkoop ondersteunende diensten VRGZ Interne doorbelasting bedrijfsvoering
1.391
1.491
1.379
1.384
Doorstorting GGD'en
0
0
0
0
Voorlichting
0
0
0
0
Financiële baten en lasten
0
0
0
0
Som der bedrijfskosten
7.387
7.180
6.328
7.118
Totaal saldo van baten en lasten
-132
0
-1
-88
Toevoegingen reserves
0
0
0
0
Onttrekkingen reserves
0
0
0
0
-132
0
-1
-88
0
0
0
0
-132
0
-1
-88
Toevoegingen/onttrekkingen aan reserves
Resultaat voor vennootschapsbelasting Vennootschapsbelasting Resultaat na vennootschapsbelasting
In 2020 heeft Veilig Thuis meer adviezen en meer meldingen met veiligheidsbeoordelingen verwerkt. Dit heeft geleid tot achterstanden. In vergadering van juni heeft het Algemeen Bestuur Veilig Thuis toestemming gegeven om de achterstanden zoveel mogelijk in te halen door inzet van extra personeel. Ten opzichte van de gewijzigde begroting heeft Veilig Thuis hiervoor 3,65 fte meer personeel ingezet.
Jaarrekening 2020
81
De personele kosten zijn €297.000 hoger dan begroot. De ontvangen vergoeding voor een arts in opleiding en verlaging van de kosten van huisvesting (5.2.1 zie huisvesting corona-organisatie) hebben gezorgd dat het verlies van Veilig Thuis in 2020 lager uitpakt dan de hogere personele lasten. Het resultaat van de GGD in 2020 is ruim voldoende om het tekort van Veilig Thuis in 2020 te dekken. Er wordt derhalve geen voorstel voor bijbetaling van dit tekort ingediend.
Jaarrekening 2020
82
5.2.3 Baten en lasten exclusief Veilig Thuis (bedragen x € 1.000,-)
Realisatie
Gewijzigde begroting
Primaire Begroting
Realisatie
2020
2020
2020
2019
Bijdrage deelnemende gemeenten
16.141
16.141
16.141
15.874
Uniforme taken o.b.v. facturen
2.091
2.446
2.446
2.323
Subsidie rijk
20.484
1.717
1.717
2.435
0
3.336
3.336
3.438
Subsidie gemeenten
3.929
3.864
3.521
3.789
Overige opbrengsten
2.566
3.006
3.018
3.768
Doorstorting subsidie rijk aan GGD'en
Acquisitiedoelstelling
0
340
340
0
Som der bedrijfsopbrengsten
45.212
30.851
30.520
31.627
Personeelskosten
28.703
20.661
20.257
20.800
Afschrijvingen
605
690
631
503
Huisvestingskosten
1.656
1.563
1.565
961
Kantoormiddelen
196
229
229
159
Medische zaken
7.795
933
933
1.127
Communicatieapparatuur
1.485
1.247
1.257
1.196
Autokosten Algemene kosten
33
39
39
13
2.809
1.282
1.333
1.533
Inkoop ondersteunende diensten VRGZ
2.363
2.316
2.215
2.399
Interne doorbelasting bedrijfsvoering
-1.391
-1.491
-1.379
-1.384
Doorstorting GGD'en
0
3.336
3.336
3.438
Voorlichting
27
11
11
12
Financiële baten en lasten
80
93
93
5
Som der bedrijfskosten
44.363
30.910
30.519
30.763
850
-59
1
864
-736
Totaal saldo van baten en lasten Toevoegingen/onttrekkingen aan reserves Toevoegingen reserves
0
0
0
Onttrekkingen reserves
59
59
0
0
Totaal toevoegingen/onttrekkingen
59
59
0
-736
909
0
1
128
16
0
0
0
892
59
0
0
Resultaat voor vennootschapsbelasting Vennootschapsbelasting Resultaat na vennootschapsbelasting
Jaarrekening 2020
83
5.3
Grondslagen van resultaatbepaling en waardering
De jaarrekening is opgemaakt met inachtneming van de voorschriften die het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten daarvoor geeft. Het overzicht van baten en lasten van de GGD omvat het totaal van alle activiteiten die de GGD heeft uitgevoerd. De cijfers worden nader gepresenteerd en toegelicht in het overzicht baten en lasten. Vanaf 2016 geldt de vennootschapsbelastingplicht (vpb) voor overheidsinstellingen. Jaarlijks verzorgt de GGD in samenwerking met een belastingadviseur de vpb-aangifte.
5.3.1 Grondslagen van resultaatbepaling De baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Baten en winsten worden slechts genomen voor zover zij op balansdatum zijn gerealiseerd. Verliezen en risico's die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden. De lasten worden bepaald op basis van historische kosten met inachtneming van de vermelde grondslagen van waardering van activa en passiva en toegerekend aan het verslagjaar waarop ze betrekking hebben. Personeelslasten worden in principe toegerekend aan het boekjaar waarop ze betrekking hebben. Aangezien het niet is toegestaan voorzieningen te vormen voor jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van een vergelijkbaar volume, worden sommige personele lasten toegerekend aan de periode waarin uitbetaling plaatsvindt. Voor jaarlijks terugkerende arbeid gerelateerde kosten zonder (naar verwachting) een jaarlijks vergelijkbaar volume is een verplichting opgenomen.
5.3.2 Grondslagen van waardering Alle activa en passiva zijn gewaardeerd tegen nominale waarde tenzij anders is vermeld. De belangrijkste posten worden hieronder nader toegelicht.
5.3.3 Activa Materiële vaste activa met economisch nut De materiele vaste activa zijn gewaardeerd op de verkrijgingsprijs verminderd met de cumulatieve afschrijvingen. De afschrijvingen zijn gebaseerd op de geschatte economische levensduur en worden berekend op basis van een vast percentage van de verkrijgingsprijs. De GGD zal naar verwachting in 2023 verhuizen naar een nieuw hoofdkantoor. Het huidige hoofdkantoor aan de Groenewoudseweg zal worden gesloopt. Als gevolg hiervan is de levensduur van de gedane investeringen verkort tot 2022. Daarom hebben wij in de jaarrekening 2019 een schattingswijziging met betrekking tot de levensduur van de activa doorgevoerd. In deze jaarrekening is rekening gehouden met deze verkorte levensduur (een zogeheten schattingswijziging). Dit heeft een extra afschrijving tot gevolg van circa € 59.000,- per jaar tot 2022. Dit wordt gefinancierd uit de bestemde reserve frictiekosten. Activa met een verkrijgingsprijs van meer dan € 2.500 worden geactiveerd. Investeringen die volledig zijn afgeschreven maar nog wel in eigendom zijn, zijn middels desinvestering overgebracht naar de staat van eigendommen.
Jaarrekening 2020
84
De gehanteerde afschrijvingspercentages van de materiële vaste activa Gebouwen 20 jaar Inventarissen, stoffering, aanpassing gebouw, meubilair en bekabeling 10 jaar Hardware: beeldschermen, telefooncentrale met toestellen 7 jaar Algemene en specifieke softwareapplicaties 5 jaar Telefooninstallaties 5 jaar Overige bedrijfsmiddelen 5 jaar Hardware: laptops, thin clients, desktop 4 jaar Smartphones 3 jaar
5% 10% 14% 20% 20% 20% 25% 33%
Voorraden Voorraden worden gewaardeerd tegen verkrijgingsprijs. Uitzettingen met een rentetypische looptijd < 1 jaar Deze zijn gewaardeerd op nominale waarde voor zover nodig rekening houdend met mogelijke oninbaarheid. De voorziening oninbaarheid wordt bepaald op basis van de ouderdom van de openstaande posten per balansdatum (statische methode). Overige activa Alle overige activa in de balans zijn gewaardeerd tegen nominale waarde.
5.3.4 Passiva Eigen vermogen Onder het eigen vermogen zijn opgenomen de algemene reserve, de bestemmingsreserves en het nog te bestemmen saldo van de rekening van baten en lasten over 2020. De algemene reserve dient primair als weerstandsvermogen om incidentele tegenvallers in de exploitatie op te vangen. De bestemmingsreserves zijn reserves waaraan een bepaalde bestemmingsrichting is meegegeven. Voorzieningen Voorzieningen worden gevormd voor, op grond van artikel 44 BBV, in rechte afdwingbare of feitelijke verplichtingen die op de balansdatum bestaan waarbij het waarschijnlijk is dat een uitstroom van middelen noodzakelijk is en waarvan de omvang op betrouwbare wijze is in te schatten. Voorzieningen worden opgenomen tegen nominale waarde. De voorziening onderhoud kantoor Kersenboogerd te Tiel heeft betrekking op de komende 10 jaar en wordt op nominale waarde berekend. De informatie voor de onderbouwing van de voorziening wordt verkregen uit een meerjarenonderhoudsplan (MJOP) van een externe partij. De voorziening voor niet-actief personeel is gewaardeerd tegen de beste schatting van de bedragen die noodzakelijk zijn om de verplichtingen per balansdatum af te wikkelen. De gevormde voorzieningen worden toegelicht in het hoofdstuk Toelichting op de balans. Er wordt geen rente toegerekend aan de voorzieningen. Schulden Schulden worden opgenomen tegen nominale waarde.
Jaarrekening 2020
85
5.4
Toelichting op de balans
Bedragen x € 1.000,-
Vaste activa
Materiele vaste activa met economisch nut De boekwaarde van de materiële vaste activa met economisch nut per ultimo huidig boekjaar ten opzichte van vorig boekjaar bestaat uit de volgende onderdelen: Materiële vaste activa
31-12-2020
31-12-2019
1.254
1.325
Gebouwen Gebouwen Onderhanden investeringen
368
Bijdrage derden*
-220
0
Automatisering
789
888
Automatisering in het kader van Coronabestrijding
309
0
Bijdrage derden**
-309
0
Inventaris
996
1.256
Inventaris in het kader van Coronabestrijding
128
0
Bijdrage derden**
-128
0
60
80
3.246
3.549
Overige materiële vaste activa
Overige bedrijfsmiddelen Vervoermiddelen
* De gemeente Nijmegen levert een bijdrage in de kosten voor de grond van het nieuwbouwpand. ** Investering die na afloop van de coronabestrijding geen economisch nut meer hebben voor de GGD zijn middels de declaratie meerkosten corona rechtstreeks in rekening gebracht bij het VWS. Afschrijving per catergorie
Gebouwen
Automatisering
Inventaris
Vervoermiddelen
Totaal
Aanschafwaarde per 1 januari
1.395
1.712
2.564
113
5.783
70
824
1.307
33
2.234
1.325
888
1.256
80
3.549 154
Cumulatieve afschrijving per 1 januari Boekwaarde per 1 januari Investeringen
0
148
6
0
Afschrijvingen
72
247
267
20
605
Onderhanden investeringen
368
0
0
0
368
0
309
128
0
437
Bijdrage derden
investeringen in het kader van de coronabestrijd
220
309
128
0
657
Desinvesteringen
0
0
0
0
0
Afschrijving desinvesteringen
0
0
0
0
0
Boekwaarde per 31 december
1.401
789
996
60
3.246
Aanschafwaarde per 31 december
1.543
1.860
2.570
113
6.085
141
1.071
1.574
53
2.840
1.401
789
996
60
3.246
Cumulatieve afschrijving per 31 december Boekwaarde per 31 december
Jaarrekening 2020
86
Vlottende activa Voorraden
31-12-2020
Vaccins
31-12-2019
84
123
84
123
31-12-2020
31-12-2019
334
370
Uitzettingen met rente typische looptijd < 1 jaar Debiteuren Debiteuren Openbare lichamen Rijk Openbare lichamen Provincie Openbare lichamen Gemeenten Openbare lichamen Overige
8.335
0
0
7
1.005
963
120
149
9.793
1.489
De toename van het debiteurensaldo is volledig te verklaren door de openstaande declaraties bij het Rijk inzake corona. De GGD declareert maandelijks een aantal weken nadat de betreffende maand afgelopen is waardoor, samen met de verwerkingstijd bij het VWS, een fors bedrag openstaat. Uitzettingen Rijks schatkist
31-12-2020
Uitzettingen Rijks schatkist
31-12-2019
13.377
1.255
13.377
1.255
Het saldo in de Rijks schatkist is fors toegenomen doordat een lening is aangetrokken voor de nieuwbouw. Dit bedrag is reeds volledig ontvangen. Het saldo van de Rijks schatkist zal naarmate de termijnbedragen voor de nieuwbouw betaald worden weer afnemen. Middelen opnemen uit de schatkist kan per dag tot het bedrag van de intradaglimiet van € 2.500.000. Over middelen die in de schatkist worden aangehouden wordt dezelfde rente vergoed als de rente die het Rijk anders op de geld- en kapitaalmarkt had betaald. Voor saldi op de rekening-courant wordt de daggeldrente (Eonia) vergoed. Kwartaal 1
Kwartaal 2
Kwartaal 3
Drempelbedrag
250
250
250
250
Buiten 's Rijks schatkist aangehouden middelen
19
89
131
106
Ruimte onder het drempelbedrag
231
161
119
144
0
0
0
0
Overschrijding van het drempelbedrag
Kwartaal 4
In 2020 werd in geen enkel kwartaal het drempelbedrag van € 250.000 overschreden, hetgeen volgt uit het feit dat de bankrekeningen gekoppeld zijn aan de rekening van Rijks schatkist. Dit blijkt ook uit bovenstaande tabel.
Overige vorderingen
31-12-2020
31-12-2019
Overlopende activa
163
140
Nog te ontvangen bedragen
155
170
317
310
Jaarrekening 2020
87
Specificatie nog te ontvangen bedragen
31-12-2020
31-12-2019
Rijk
17
43
Gemeenten
28
29
Overig
273
238
317
310
Waarvan
31-12-2019
Toevoeging
Ontvangen bedragen
31-12-2020
Hielprik
10
2
10
2
Inzet refo vrouwen 2018
16
0
16
0
Implementatie HBV
17
0
17
0
Jong Leren Eten
0
10
0
10
Stimulerringsregeling
0
5
0
5
Rijk
Gemeenten RUPSIII
29
0
29
0
Afrekening Consultatiebureau's
0
14
0
14
Housing First
0
13
0
13
72
45
72
45
31-12-2020
31-12-2019
ING bank
0
1
Kas
5
8
100
37
105
45
Liquide middelen Liquide middelen
Rek. courant BNG-bank
Liquide middelen staan ter vrije beschikking. Overtollige middelen worden, met uitzondering van het drempelbedrag van € 250.000 aangehouden in de schatkist van het Rijk (zie uitzettingen met een rente typische looptijd <1 jaar).