25033.08a - Beantwoording technische vragen PvdA-GroenLinks over Armoedebestrijding

Beantwoording technische vragen Vragen: U kunt uw vraag mailen naar raadsgriffie@gembest.nl * Naam + politieke partij Raadsvoorstel/onderwerp

Evi Thijssen PvdA-GroenLinks Best Beleidsplan Armoedebestrijding en Schuldhulpverlening 2025-2029

Vragen en antwoorden: Vraag 1:

Dorpsplein 2 Postbus 50 5680 AB Best T: 0499 360 375 raadsgriffie@gembest.nl www.gemeentebest.nl

Per 1 januari 2027 worden de inkomensgrenzen voor de minimaregelingen gelijkgetrokken tot een grens van 120%. Worden de andere voorwaarden, zoals vermogensgrenzen etc, ook zoveel als mogelijk geharmoniseerd? En worden alle regelingen, waarbij dat mogelijk is, ambtshalve toegekend? Zo nee, waarom niet.

Antwoord 1:

Vermogensgrenzen zijn voor de 5 minimaregelingen al dezelfde. De Meedoenbijdrage (Meedoenregeling) wordt al automatisch/ambtshalve toegekend. Het beleidsplan vermeldt dat de Participatiewet in Balans meerdere wijzigingen van de Participatiewet (PW) omvat. Eén van die wijzigingen is dat de Individuele Inkomenstoeslag ambtshalve kan worden toegekend vanaf 1-1-2027. In Best gaan we dit doen per die datum.

Vraag 2:

Antwoord 2:

Vraag 3:

Hoe past de gemeente Best de zoektermijn van jongeren onder de 27 jaar die bijstand aanvragen momenteel toe? Klopt het dat, indien de vier zoeken weken zijn verstreken en blijkt dat de jongeren recht heeft op bijstand, deze met terugwerkende kracht wordt uitgekeerd? De zoektermijn voor jongeren onder de 27 jaar bedraagt in principe vier weken. In deze periode moet de jongere actief zoeken naar werk of scholing. De gemeente Best past in de praktijk al maatwerk toe en kan besluiten om af te zien van het opleggen van de zoektermijn. Dit sluit aan bij de landelijke lijn zoals beschreven in de Kamerbrief van 8 mei 2025 over de Participatiewet in Balans. Na afloop van de zoektermijn, of wanneer daarvan wordt afgezien, kan de jongere een bijstandsaanvraag indienen. Bij toekenning geldt als ingangsdatum de datum van melding, mits de formele aanvraag binnen vier weken na die melding is ingediend. Dit is geregeld in artikel 44 van de Participatiewet. Deze werkwijze geldt ook voor personen van 27 jaar en ouder. Klopt het dat in de Participatiewet in Balans de mogelijkheid tot een ‘Garantieknop’ is opgenomen? Met de ‘Garantieknop’ bedoelen we: een regeling 1

Beantwoording technische vragen

Antwoord 3:

Vraag 4:

Antwoord 4:

Vraag 5:

Antwoord 5:

waarin mensen die binnen zes maanden na uitstroom hun baan verliezen, snel en eenvoudig kunnen terugvallen op hun oude bijstandspositie, zonder een nieuwe volledige aanvraagprocedure te hoeven doorlopen. 1. Is de ‘garantieknop’ opgenomen in de Participatiewet in Balans? Nee, de garantieknop staat niet expliciet in de wet. Deze regeling – waarin een bijstandsgerechtigde snel en eenvoudig terug kan keren na werkverlies binnen zes maanden zonder volledige her-aanvraag – komt niet voor in de wettekst. 2. Moet de gemeente Best in 2026 zo’n garantieknop inbouwen? Nee, dat is niet verplicht. De wet legt hiervoor geen verplichting op. Wel bevat Participatiewet in Balans andere maatregelen die de uitvoering vergemakkelijken en bijspringen bij terugval kunnen beperken, zonder dat daar een garantieknop voor nodig is. De Participatiewet in Balans biedt vanaf 2026 meerdere mogelijkheden om bijstand verstrekkingen sneller en eenvoudiger te laten verlopen bij terugval, zonder dat je een specifieke ‘garantieknop’ hoeft in te voeren. Je kunt hiermee de administratieve last verminderen en inwoners sneller zekerheid bieden. Door de inzet van de energiecoaches is – naar onze mening – inzicht verkregen in waar de grootste uitdagingen zitten rondom het verduurzamen van de woning. Klopt onze aanname dat de meeste energiearmoede geconcentreerd is rondom inwoners in de sociale huurwoningen? Deels.

Met name in Wilhelminadorp en Hoge Akker zitten ook diverse mensen in een koopwoning in energiearmoede waarbij mensen weinig besteedbaar inkomen hebben i.v.m. woonlasten. Deze woningen zijn vaak niet of slecht geïsoleerd. Daarbij komt dat bepaalde corporatiewoningen wel reeds gerenoveerd c.q. geïsoleerd zijn (bijvoorbeeld het bezit van Woonbedrijf in Naastenbest). Met corporaties worden ook afspraken gemaakt voor het (stapsgewijs) verduurzamen van hun bezit (zie ook antwoord 5). Voor beide categorieën geldt dat de energiecoaches meerwaarde geven met het toepassen van kleine maatregelen en het (voorstellen van) aanpassing van gedrag. In hoeverre worden de verduurzamingsambities van de woningcorporaties in Best gehaald? Zie eerdere vragen rondom het programma Duurzaamheid en Warmteprogramma (https://best.notubiz.nl/document/14641009/1/24074_9_a_++Beantwoording+technische+vragen+PvdAGroenLinks+over+Programma+duurzaamheid+en+warmteprogramma?connectio n_type=1&connection_id=8758515). Indien deze niet worden gehaald, wat is daar de reden van? Woningcorporatie ‘thuis volgt een routekaart bij de verduurzaming van complexen. Hierbij beginnen zij met de complexen waar de grootste inhaalslag te halen is.

Vanwege de financiële positie is de CO2 routekaart afgelopen jaar herzien qua aantallen (van 300 naar 200 woningen per jaar) en qua werkzaamheden (focus op isoleren volgens de standaard en op een later moment gasloos). Voor dit jaar staan onder andere de complexen Leemkuilen en de Lidwinahof op de planning om te verduurzamen. Daarnaast gaat Woonbedrijf bij het complex De Achterom het glas vervangen en start Woonzorg Nederland met de verduurzaming van het complex Achter de Torens. Alle corporaties gaan daarnaast de E, F en G labels uit faseren/ verduurzamen. Volgend uit de prestatieafspraken van 2025 e.v. is de ambitie om eind ’28 geen woningen met dergelijke labels meer in bezit te hebben. Daarbij is de ambitie om voor 75% van de woningen het label B of beter te hebben. 2

Beantwoording technische vragen Vraag 6:

Antwoord 6:

Vraag 7:

Antwoord 7:

Vraag 8:

Antwoord 8:

Hoeveel financiële middelen van de SPUK LIA, ter hoogte van €650.000 is reeds ingezet voor de Groene Zone isoleren? Ligt het programma daarmee op schema? Klopt het dat de middelen van de SPUK óók in gezet kunnen worden voor het verduurzamen van sociale huurwoningen, maar dat de gemeente Best dit momenteel niet doet? Het project De Groene Zone Isoleren is in 2024 stapsgewijs van start gegaan en zit nog in de opstartfase. We gaan in het komend najaar met de deelnemende gemeenten een grote communicatiecampagne houden, waaronder ook in Best op 13 november a.s. een fysieke informatieavond. Daarmee moet het project op stoom komen. De middelen mogen tot eind 2028 ingezet worden. Op dit moment is er nog pas ca €11.000,- gereserveerd van de SPUK voor bewoners, welke worden verzilverd na uitvoering en verzending van de factuur. De middelen van de SPUK kunnen niet in gezet worden voor het verduurzamen van sociale huurwoningen. Deze regeling is bedoeld om eigenaren van slecht geïsoleerde koopwoningen te ondersteunen. Hoe gaat de gemeente Best om met de vermogenstoets? Klopt het dat het eigen vermogen, zoals een auto of woning, eerst moet worden aangesproken voordat recht op bijstand ontstaat? Welke grenzen, rondom de overwaarde van een huis en van de auto worden gehanteerd in Best? De gemeente Best volgt de wettelijke vermogensregels van de Participatiewet.

Bij overschrijding van het vrij te laten vermogen moet eerst het eigen vermogen worden ingezet voordat recht op bijstand ontstaat. • Vrijlatingsgrenzen 2025: o Alleenstaande: maximaal € 7.770,o Gehuwden/alleenstaande ouder: maximaal € 15.540,Deze bedragen zijn vastgelegd in artikel 34 van de Participatiewet. • Eigen woning: de overwaarde (WOZ-waarde minus hypotheek) tot € 65.500,- wordt vrijgesteld. Is de overwaarde hoger, dan kan bijstand worden verleend in de vorm van een lening met hypotheek als onderpand (krediethypotheek). • Auto’s en vervoermiddelen: de waarde van een vervoermiddel tot € 5.000,- wordt vrijgelaten; alleen het bedrag daarboven telt mee als vermogen. Kortom: Ja, vermogen wordt eerst aangesproken; woning en auto genieten bepaalde vrijstellingen volgens wettelijke normen (overwaarde tot € 65.500,- en vervoersmiddelen tot € 5.000,-), waarna eventueel aanvullende financieringsvormen (zoals krediethypotheek) kunnen volgen. We zien in het beleidsplan nergens een verwijzing naar het vrijlatingsbedrag van giften rondom de participatiewet. Deze is voor het laatst gewijzigd in 2021. Is het college voornemens om dit bedrag aan te passen? Zo ja, naar welk bedrag en binnen welke periode? Het klopt dat het vrijlatingsbedrag voor giften voor het laatst is gewijzigd in 2021.

In lijn met de nieuwe landelijke wetgeving (Participatiewet in Balans) stelt het college nieuwe beleidsregels vast rondom giften. De ingangsdatum daarvan is 1 januari 2026. De ambtelijke voorbereiding is gestart. Zoals gebruikelijk wordt hierover advies gevraagd aan de Adviesraad Sociaal Domein. De planning is erop gericht dat het college nog in 2025 een besluit neemt, zodat de regels per 2026 in werking kunnen treden. In deze beleidsregels wordt de vrijlatingsgrens van € 1.200,- per kalenderjaar opgenomen. Deze grens is wettelijk vastgelegd in de Participatiewet (artikel 31, tweede lid, onderdeel m, per 1-1-2026) en wordt dus niet door de gemeente zelf 3

Beantwoording technische vragen

Vraag 9: Antwoord 9:

aangepast. De gemeentelijke beleidsregels geven hier slechts uitvoering aan en bieden waar nodig aanvullende toelichting en praktische invulling. De oude beleidsregels van 2021 komen hiermee te vervallen. Hoe veel gebruik wordt er gemaakt van het uitkeringsfraudemeldpunt? En hoeveel procent van de gemelde fraude wordt uiteindelijk gegrond verklaard? Via de website van de gemeente is er de mogelijkheid om melding te doen van vermeende (uitkerings)fraude. Vanaf 1 november 2024 zijn 3 meldingen gedaan en opgepakt door de sociaal rechercheur van de gemeente. Als opvolging van die meldingen zijn er veelvuldig waarnemingen uitgevoerd (meer dan 5 per casus). In 2 gevallen heeft er ook een buurtonderzoek plaatsgevonden en is er contact geweest met de personen die een uitkering hebben. In 66,6% van de meldingen heeft dat geleid tot beëindiging van de uitkering. Bij één casus is het heronderzoek nog niet afgerond. Een centrale registratie van alle uitkeringsfraude meldingen is in het systeem van X-Works (nog) niet mogelijk.

Meer vragen over hetzelfde onderwerp? Voeg dan rijen toe met de tab-toets. *Als u de vragen donderdag na de beeldvormende sessie vóór 12.00 uur mailt, beantwoordt het college uw vragen uiterlijk donderdag voor de oordeelsvormende sessie.

Artikel uit 1e Wijziging Reglement van Orde gemeenteraad 2023: Artikel 3.35 – Technische vragen Technische vragen worden kort en bondig geformuleerd. Het zijn informatieve vragen die bedoeld zijn om een beter begrip van een onderwerp of geagendeerd raadsvoorstel te krijgen. Het kunnen vragen zijn over feiten, omstandigheden en de uitleg daarvan of over de feitelijke gevolgen van een besluit. 2. Technische vragen worden ingediend bij de griffie. 3. Technische vragen over geagendeerde raadsvoorstellen die zijn ingediend bij de griffie uiterlijk donderdag vóór 12.00 uur na de beeldvormende sessie, worden door het college uiterlijk donderdag voor de oordeelsvormende sessie vóór 12.00 uur beantwoord. De antwoorden van het college worden door de griffie op het raadsinformatiesysteem geplaatst bij het agendapunt van de desbetreffende sessie. 4. Bij technische vragen over een onderwerp spant het college zich in om de technische vragen zo spoedig mogelijk, maar uiterlijk binnen 7 dagen na ontvangst van de vraag, te beantwoorden. De antwoorden van het college of de burgemeester worden door de griffie op het raadsinformatiesysteem geplaatst. 1.

4