25029.01 - Raadsvoorstel Jaarstukken 2024

Voorstel aan de Raad

Vergadering Raadsvergaderdatum

: Gemeenteraad Best : 30 juni 2025

Onderwerp Jaarstukken 2024 Aanleiding De jaarstukken zijn het laatste verslag uit de jaarlijkse Planning en Control Cyclus. In dit document wordt de verantwoording afgelegd over het financieel beheer van de gemeente Best in de vorm van de jaarrekening en het gerealiseerde beleid zijnde het jaarverslag. Tezamen vormen zij de jaarstukken 2024. Advies 1. Een bedrag van € 756.268 te onttrekken uit de vrije algemene reserve en toe te voegen aan de risicoreserve grondexploitatie; 2. De jaarstukken 2024 vast te stellen; 3. In te stemmen met de jaarrekening 2024 met een positief resultaat van € 10.040.911; 4. Een bedrag van € 10.040.911 toe te voegen aan de vrije algemene reserve.

Argumenten

1.1 Bijstelling van de risicoreserve grondexploitatie Voorafgaand aan het opstellen van de jaarstukken vindt de risico-inventarisatie van de grondexploitatie plaats. Hierbij worden alle bekende risico’s in beeld gebracht, verschillende scenario’s besproken en een inschatting gemaakt wat de kans is dat een risico zich voordoet. Voor de jaarrekening 2024 resulteert dit in een negatieve aanpassing van het benodigde weerstandsvermogen per 31 december 2024 voor de grondexploitaties met € 756.268. De reden van deze aanpassing zijn o.a. bijstellingen van de parameters waarmee wordt gerekend alsmede een concretere inschatting van de kosten gezien de fasering waarin projecten zich bevinden. Door het bijstellen van de risicoreserve geven we tevens uitvoering aan de ‘nota reserves en voorzieningen 2023’.

2.1 De Raad is wettelijk verantwoordelijk voor het vaststellen van de jaarstukken De Raad is opdrachtgever van de accountant en is verantwoordelijk volgens de Gemeentewet voor de vaststelling van de jaarstukken.

3.1 Toelichting op het rekeningresultaat Bij de 3e financiële rapportage 2024 presenteerden wij u een positief resultaat van de bijgestelde begroting 2024 van € 1,5 miljoen. We hebben in de derde tussentijdse rapportage 2024 geen budgetoverhevelingen opgenomen. Het werkelijke gerealiseerde jaarresultaat over het jaar 2024 bedraagt, mede door niet overhevelen, € 10,0 miljoen.

*IN25-01017*

IN25-01017/ Pagina 1 van 4

U heeft op 14 april 2025 alsnog besloten om € 7,3 aan incidentele budgetten uit 2024 over te hevelen naar 2025. Dit betrof het raadsvoorstel “Incidentele budgetten 2024 – 2025 en speerpunten 2025 - 2026”. De belangrijkste incidentele budgetten uit voorgenoemd voorstel lichten we hieronder kort toe. Opvang ontheemden Oekraïne In 2024 hebben we in totaal € 3.950.000 aan lagere uitgaven gehad op dit budget. Hiervan is besloten om € 2.000.000 in te zetten in 2025 o.a. voor een verhoogde opgave van het aantal opvangplekken voor Oekraïners en de begeleiding van deze ontheemde mensen. Bijdrage ZIB In 2024 heeft u als Raad € 1.300.000 beschikbaar gesteld voor de renovatie van het overdekte zwembad het ZIB. Het budget is in 2024 niet aangewend voor de renovatie. De werkzaamheden zijn inmiddels gestart in 2025 waardoor besloten is om de middelen in te zetten voor het jaar 2025. Implementatie omgevingswet Vanuit het Rijk hebben we de afgelopen jaren geld ontvangen voor de implementatie van de omgevingswet. Deze middelen zijn nodig voor het traject dat loopt t/m 2031. Daarom is voorgesteld om € 510.000 over te hevelen naar 2025. Het resterende jaarresultaat 2024 van € 2,7 miljoen heeft zowel een structureel als een incidenteel karakter. Het overzicht incidentele lasten en baten (pag. 127) in het jaarverslag 2024 laat een batig structureel saldo zien van € 550.000.

Het structurele begrotingssaldo staat door maatschappelijke effecten en prijsontwikkelingen steeds meer onder druk. Dit is met 0,5% van het begrotingstotaal nog steeds positief in 2024 maar toekomstig is dit weerbarstiger. Het komt in 2024 neer op het feit dat incidentele meevallers, de structurele uitgaven afdekken waardoor de gemeente Best een positief jaarresultaat laat zien. Hieronder lichten we een aantal incidentele meevallers toe maar tonen wij u ook een aantal nadelige structurele effecten. Opvang ontheemden Oekraïne (€ 1.950.000 incidenteel voordelig) Het resterende saldo van de eerder benoemde gelden voor de opvang van ontheemden zijn niet uitgegeven in 2024 en vallen hierdoor vrij in het jaarresultaat 2024. Hogere opbrengst algemene uitkering (€ 404.000 incidenteel voordelig) Ten opzichte van de septembercirculaire 2024 heeft bij de decembercirculaire 2024 een positieve mutatie plaatsgevonden door onder andere aanpassing van de maatstaf voor huishoudens met lage inkomens en een aantal incidentele (decentralisatie)-uitkeringen voor o.a. energietoeslag, spreidingswet en meerkosten Oekraïne. Dit bedrag is ontvangen maar vanwege het moment niet meer verwerkt in een begrotingswijziging 2024. Subsidies voor sport en bibliotheek (€ 300.000 incidenteel voordelig) In 2024 zijn incidentele subsidies ontvangen die hoger uitvallen als begroot.

Dit wordt veroorzaakt door hogere investeringen in de sport en voor de inrichting en extra taken van de bibliotheek. Uitgaven voor jeugd (€ 1.200.000 structureel nadelig) De uitgaven voor de individuele jeugdzorgvoorzieningen nemen jaarlijks toe. Dit wordt veroorzaakt door de combinatie van inzet van relatief zware trajecten, hogere inkoopkosten en een toename van het aantal cliënten.

*IN25-01017*

IN25-01017/ Pagina 2 van 4

Niet toerekenbare apparaatskosten grondexploitaties (€ 789.000 structureel nadelig) De begrote interne uren van de gemeentelijke organisatie kunnen jaarlijks niet volledig aan de grondexploitaties worden toegerekend. Dit betekent een nadeel voor het jaarresultaat. Uitgaven onderhoud openbare ruimte (€ 240.000 structureel nadelig) Als gevolg van hogere prijzen voor materiaal en lonen zijn de lasten voor het onderhoud van plantsoenen, bomen, hondentoiletten en recreatieve voorzieningen gestegen.

4.1 Jaarresultaten toevoegen aan de vrije algemene reserve In de ‘nota reserves en voorzieningen 2023’ is beleid over deze reserve vastgesteld en in 2023 door u als Raad bekrachtigd. Het positieve jaarresultaat 2024 van € 10,0 miljoen wordt gestort in de vrije algemene reserve zodat dit bedrag weer ter beschikking staat aan de Raad. Risico’s In de programmabegroting 2024 is in de paragraaf weerstandsvermogen een inschatting gemaakt van de financiële risico’s en de kans dat een dergelijk risico zich voordoet. In de jaarstukken is inzichtelijk gemaakt of deze risico’s zich hebben voorgedaan. Daarnaast voeren we jaarlijks een frauderisicoanalyse uit. Hiermee geven we invulling aan het ‘Misbruik en oneigenlijk gebruik beleid’ als onderdeel van de regelgeving over rechtmatigheid (gemeentewet artikel 212). Het doel van een frauderisicoanalyse is het voorkomen van fraude door het bewustzijn over frauderisico’s te verhogen en indien nodig extra beheersmaatregelen te nemen. De frauderisicoanalyse is opgenomen als bijlage bij het raadsvoorstel. Kosten en dekking Het resultaat van de jaarrekening bedraagt € 10,0 miljoen en wordt gestort in de vrije algemene reserve. Hierdoor neemt de vrije algemene reserve na vaststelling van de stukken toe met € 10,0 miljoen.

In de raadsvergadering van 14 april 2025 is middels het raadsvoorstel “Incidentele budgetten 2024-2025 en speerpunten 2025-2026” voorgesteld om voor € 7,3 miljoen uit de vrije algemene reserve te onttrekken. Hiertoe is positief besloten door de Raad. Per saldo betekent dit een toename van de vrije algemene reserve met € 2,7 miljoen. Participatie N.v.t. Communicatie De jaarstukken worden digitaal aan u aangeboden. Hiervoor kunt u gebruik maken van onderstaande link: https://gemeentebest.publicaties.app/pub/jaarverslag2024/1/p1-homepage Deze link is beschikbaar vanaf donderdag 22 mei a.s. Afgelopen jaar zijn wij als organisatie overgestapt naar Lias in de “Cloud”. Dit betekent dat de jaarstukken er anders uitzien als andere jaren. De optie van het digitaal aantekeningen maken is hiermee komen te vervallen. Procedure en planning De accountantscontrole is voor het tweede jaar uitgevoerd door Crowe Foederer. Zij bespreken het accountantsverslag op maandag 2 juni a.s. met de auditcommissie. Aansluitend vindt de technische toelichting van de jaarstukken plaats in de beeldvormende sessie aan u als Raad.

*IN25-01017*

IN25-01017/ Pagina 3 van 4

21 mei 2025: 2 juni 2025: 2 juni 2025: 11 juni 2025: 19 juni 2025: 23 juni 2025: 30 juni 2025:

Aanbieding van de jaarstukken aan de griffie Toelichting accountant in de auditcommissie Beeldvormende avond: technische toelichting jaarstukken 2024 Aanlevering technische vragen (uiterlijk 12:00u) Beantwoording technische vragen Oordeelsvormende avond Besluitvorming: vaststelling jaarstukken door gemeenteraad

Evaluatie N.v.t. Bijlagen die horen bij dit raadsvoorstel: Benoem hier alle documenten die de raad moet behandelen of kennis van moet nemen Nummer IN25-01018 IN24-01802

Titel Raadsbesluit jaarstukken 2024 Rapportage Frauderisicoanalyse 2025

Openbaar (ja/nee) Ja Ja

Geheim wegens (klik hier voor informatie)

20-05-2025 Burgemeester en wethouders van Best,

Rianne Donders- de Leest Burgemeester

Jolie Hasselman Secretaris

*IN25-01017*

IN25-01017/ Pagina 4 van 4