25024.03a - Beantwoording college schr. vragen R. Snellen (JO) over Beleidskader Nieuwkomers & AZC (B2025098a)

Domein Samenleving Team Maatschappij

Raadsinformatiebrief

Aan de leden van de gemeenteraad

Uw Brief van Uw kenmerk Datum Verzonden

30-04-2025 30-04-2025

Onderwerp

Beantwoording raadsvragen mbt Beleidskader Nieuwkomers & AZC

Ons kenmerk Behandeld door Telefoonnummer

PU25-00690// Team Maatschappij 14 0499

Beste raadsleden, Op 15 april 2025 heeft het college van burgemeester en wethouders schriftelijke vragen ontvangen van de heer R. Snellen over het beleidskader Nieuwkomers, met specifieke aandacht voor het asielzoekerscentrum (AZC). Het college van burgemeester en wethouders beantwoordt de gestelde vragen middels deze raadsinformatiebrief. Hieronder treft u de vragen aan, gevolgd door de bijbehorende beantwoording

1. Waarom is de raad niet eerder betrokken bij het proces? En wat heeft u gedaan sinds september 2024 om de raad te betrekken bij dit proces om te komen tot een locatiekeuze? Met raadsinformatiebrief (B2025106) heeft u inzicht gekregen in het volledige proces dat is doorlopen vanaf het moment dat de Spreidingswet in werking is getreden. Vanaf het moment dat op 16 september 2024 de uitgangspunten zijn vastgesteld, is gestart met het locatieonderzoek.

2. Welke partijen zijn er (wel) betrokken geweest bij het proces en de keuze van de locatie? Wij hebben dit besluit zorgvuldig voorbereid. Daarvoor zijn meerdere stappen doorlopen en verschillende betrokken partijen geconsulteerd. We hebben een onafhankelijk bureau ingehuurd om het proces van het locatieonderzoek te begeleiden. Verschillende afdelingen en specialisaties binnen de gemeente zijn betrokken geweest bij het proces van het locatieonderzoek. Zoals in het proces is afgesproken is in de laatste fase van het onderzoek ook het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) geconsulteerd. De volledige rapportage van de onderzoeken is voorgelegd aan het college van B&W en heeft geresulteerd in de uiteindelijke locatiekeuze voor de Hooiweg.

3. Welke locaties zijn onderzocht en wat is de onderbouwing voor de locatiekeuze (Hooiweg / Schansweg)? In de eerste fase van het locatieonderzoek is een longlist opgesteld met alle locaties die mogelijk in aanmerking komen voor de vestiging van een asielzoekerscentrum (AZC). Als uitgangspunt is de plattegrond van Best gebruikt. In totaal zijn 32 locaties onderzocht. Van deze locaties zijn er 19 definitief als ongeschikt beoordeeld. Vervolgens zijn nog eens 9 locaties afgevallen die aanvankelijk potentie leken te hebben, maar waarvoor de obstakels te groot bleken om door te gaan naar de volgende ronde. Uiteindelijk bleven 4 locaties over op de shortlist, waarvan locatie Hooiweg als meest geschikt naar voren is gekomen.

*PU25-00690*

Bijlage(n): Pagina 1 van 4

Een van de belangrijkste redenen voor de keuze voor de Hooiweg is het feit dat de grond eigendom is van de gemeente. Dit biedt een grote mate van flexibiliteit en controle over het gebruik van de locatie.. Een ander doorslaggevend argument is dat de goede en veilige ontsluiting van de locatie aan de Hooiweg voor een periode van vijf jaar kan plaatsvinden (er is ook tijd nodig om de grond bouwrijp te maken, een gebouw te realiseren en de omgeving in te richten). Dit betekent dat geen sprake is van permanente bebouwing in het buitengebied, wat past binnen de ruimtelijke visie van de gemeente om het landschap zo veel mogelijk te ontzien. Deze locatie staat andere woon- en bouwplannen niet in de weg. De locatie biedt zoals gesteld goede ontsluitingsmogelijkheden, waardoor de bereikbaarheid voor bijvoorbeeld hulpdiensten en logistieke ondersteuning voldoende gegarandeerd is. Tot slot sluit de locatie het best aan bij de uitgangspunten en de wensen van het COA. Er zijn door het college geen toezeggingen gedaan over het delen van zowel de longals shortlist. De gemeenteraad is via de rapportage en de toelichting daarop geïnformeerd over de gekozen locatie en de afwegingen die daaraan ten grondslag liggen. Geen van de andere onderzochte locaties voldeed aan de gestelde voorwaarden.

4. Bent u bereid, zoals afgesproken, de lijst met de andere locaties, eventueel onder geheimhouding, te delen met de gemeenteraad? Er zijn zwaarwegende redenen om de lijst met nadere locaties niet te delen. De afgevallen locaties zijn in een zorgvuldig proces beoordeeld op geschiktheid, waarbij meerdere belangen — waaronder privacy van grondeigenaren, betrokken externe partijen en juridische positie — een rol spelen. Het delen van deze shortlist, zelfs vertrouwelijk, kan leiden tot onnodige onrust, speculatie en mogelijk juridische of maatschappelijke schade. De keuze om de lijst, onder geheimhouding, in te zien is aan uw Raad. Dit betekent dat over deze lijst nooit in de openbaarheid gesproken kan worden.

5. Is er onderzoek gedaan m.b.t. de huidige locatie keuze naar de impact op verkeer, natuur en veiligheid en draagkracht en zo ja, bent u bereid deze onderzoeken te delen met de raad? We hebben u hierover eerder geïnformeerd. Dit document is online te vinden: 20241022-verslagadviesteam-principeverzoeken-22-10-2024-vertrouwelijk-deel-locatiekeuze-azc-geanonimiseerd.pdf

6. Is er onderzocht door de gemeente of er een regionale afstemming mogelijk is, zodat er meer capaciteit wordt over genomen door bestaande AZC’s? Bent u met de provincie hierover in gesprek gegaan en zo ja, wat zijn hiervan de conclusies? De gemeente Best is actief betrokken bij zowel bestuurlijke als ambtelijke overleggen op regionaal niveau. Te noemen als PRT (Provinciale Regietafel) en RRT (Regionale Regietafel), via deze overleggen vindt afstemming plaats op regionaal niveau. De bestaande AZC’s hebben niet genoeg capaciteit om te voldoen aan de vraag van het COA voor opvangplekken in onze regio. En de brieven van de minister van Asiel en Migratie bevestigen het tekort aan opvangplekken.

7. Voldoet de locatie (Hooiweg / Schansweg) aan de criteria uit de regeling opvangvoorzieningen m.b.t. bereikbaarheid en minimale overlast? Kunt u ons hier inzicht in geven? De locatie Hooiweg/Schansweg voldoet aan de vastgestelde uitgangspunten. Bereikbaarheid: De locatie kan goed worden ontsloten via bestaande infrastructuur. Er is aansluiting op het regionale wegennet en de locatie is bereikbaar met het openbaar vervoer, zij het met beperkte frequentie. Voor de doelgroep en de betrokken hulporganisaties is de locatie voldoende toegankelijk. Daarnaast zijn voorzieningen op relatief korte afstand bereikbaar, zoals winkels, wat bijdraagt aan de zelfredzaamheid van de toekomstige bewoners. Beperking van overlast: Bij de keuze voor deze locatie is nadrukkelijk gekeken naar het minimaliseren van mogelijke hinder voor de omgeving: De locatie ligt op voldoende afstand van dichtbevolkte woongebieden, waardoor directe overlast voor bewoners beperkt wordt. Door natuurlijke en ruimtelijke barrières (zoals groenvoorzieningen en

*PU25-00690*

Bijlage(n): Pagina 2 van 4

infrastructuur) is sprake van een fysieke buffer tussen de opvangvoorziening en de omliggende gebieden. Er zijn voldoende mogelijkheden voor beheer en toezicht, wat de kans op overlast verder verkleint. De locatie biedt de mogelijkheid om de opvangvoorziening zodanig te positioneren en in te richten dat de impact op de omgeving wordt geminimaliseerd, bijvoorbeeld door slimme situering van toegangen en voorzieningen. De input van omwonenden wordt hierin meegenomen. Aanvullende toelichting: De keuze voor Hooiweg / Schansweg is gemaakt na een zorgvuldige afweging van meerdere potentiële locaties, waarbij bereikbaarheid, beperking van overlast en ruimtelijke inpasbaarheid zwaarwegende criteria waren. De locatie voldoet binnen deze randvoorwaarden en wordt als geschikt beoordeeld. De zorgen van omwonenden bespreken we in het omwonendenoverleg. Samen bespreken we de mogelijkheden om tot een oplossing te komen.

8. Heeft u vooraf een overleg gehad met de buurtbewoners om draagkracht te krijgen voor de locatie (Hooiweg Schansweg)? In de door de raad vastgestelde uitgangspunten is aangegeven dat er geen participatie plaatsvindt met betrekking tot de keuze van de locatie.

9. Bent u bereid om alle communicatie omtrent het beleidskader en AZC en de gekozen locatie tussen de gemeente Best het COA en Provincie openbaar te maken of onder geheimhouding? Alle vastgelegde communicatie tussen de gemeente en het COA is gedeeld met u als gemeenteraad en openbaar gemaakt: Informatie- of Woo-verzoek | Gemeente Best

10. In een brief vanuit de overheid is er een herverdeling gemaakt voor de opvang hierbij wordt van Best gevraagd een opvang van 88 personen, waarom is deze informatie niet met de gemeenteraad gedeeld? In RIB B2025018 in januari bent u geïnformeerd over de herverdeling door minister Faber voor onze gemeente: “Herverdeling spreidingswet. Als college van B&W vinden wij het belangrijk om onze verantwoordelijkheid te nemen in de opvang van ontheemden, asielzoekers en vluchtelingen. Daarom hebben wij het voornemen vast te houden aan de zoektocht naar een locatie voor 192 personen, ondanks de nieuwe verdeling in de spreidingswet. Wij hebben ook gezien hoe enkele gemeenten de laatste jaren hebben geworsteld met deze opgave en geloven dat we als samenleving gebaat zijn bij een duurzame en eerlijke verdeling over Nederland. Daarnaast zou het terugbrengen van het aantal personen voor een opvanglocatie voor onze gemeente betekenen dat we de schaalvoordelen zouden verliezen, zoals 24 uurs begeleiding op de locatie door het COA.” Als gemeente Best hebben we een forse achterstand in de huisvesting van statushouders en de opvang van ontheemde Oekraïners. Door deze opgaven te combineren en/of samen te werken met andere gemeenten, kunnen we elkaar hierbij ondersteunen.

11. Is er een plan voor vergoedingen zoals waardedaling woningen en hoe ziet dit plan eruit. Voor situaties waarin omwonenden menen schade te ondervinden als gevolg van een ruimtelijk besluit, zoals waardevermindering van hun woning, zijn hiervoor bestaande wettelijke procedures. We zullen moeten bezien of dergelijke situaties zich voordoen. We zullen op onze website en met omwonenden actief delen hoe dit proces doorlopen kan worden.

12. Hoe past dit AZC binnen het beleidsakkoord 2022 - 2026 omtrent de gestelde wensen voor het buitengebied in Best. We hebben ons als gemeente Best hierin te houden aan het geven van uitvoering van wettelijke taken. Een tijdelijke vorm van opvang op het kavel aan de Hooiweg past o.i. binnen het beleid in het buitengebied.

*PU25-00690*

Bijlage(n): Pagina 3 van 4

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders van Best

Rianne Donders- de Leest Burgemeester

Jolie Hasselman secretaris

*PU25-00690*

Bijlage(n): Pagina 4 van 4