25024.00 - Sessieformulier Proces locatiekeuze AZC (Raadsinformatiebrief)

Sessieformulier

Plenaire sessie Onderwerp: Inhoudelijke bespreking: Sessieleider: Sessiegriffier: Portefeuillehouder:

25024 – Proces locatiekeuze AZC (RIB) 19 mei 2025, 19.00 uur John Verheijen Rian Swinkels Véronique Zeeman

Locatie: Bijzonderheden:

Raadzaal In principe is deze sessie openbaar, tenzij de situatie aanleiding geeft om maatregelen te nemen in het kader van ieders veiligheid. De vergadering is sowieso online te volgen via best.notubiz.nl.

Onderwerp en aanleiding Het college heeft aan de raad de raadsinformatiebrief (RIB) B2025106 ‘Opvanglocatie Hooiweg – stand van zaken en rol van de gemeenteraad’ aangeboden. Dit naar aanleiding van de toezegging van wethouder Zeeman op 31 maart tijdens de oordeelsvormende sessie over het raadsvoorstel ‘Beleidskader nieuwkomers’ om via een RIB een toelichting op het gelopen- en te lopen proces met betrekking tot de locatie voor het mogelijke AZC te geven. Het presidium (de agendacommissie van de raad) heeft op 7 april besloten om deze raadsinformatiebrief voor een inhoudelijke bespreking te agenderen op 19 mei. Op 21 maart werd de gekozen locatie voor de vestiging van een AZC in Best openbaar. Op 24 maart werd de RIB hierover gepubliceerd. Tijdens de oordeelsvorming over het raadsvoorstel ‘Beleidskader nieuwkomers’ op 31 maart waren er zeven insprekers die het woord voerden over de komst van een mogelijk AZC. Op 14 april bood het Bewonersoverleg Best Oost een petitie (B2025097) aan aan de raad en het college. Ook spraken tijdens de raadsvergadering op 14 april drie inwoners in over de komst van een mogelijk AZC. Daarnaast zijn er diverse brieven bij de ingekomen stukken opgenomen over de mogelijke komst van een AZC (B2025120, B2025114, B2025102, B2025101, B2025092, B2025086, B2025081, B2025074). Meer informatie over het asielzoekerscentrum Hooiweg is hier te vinden.

Het Woo-verzoek en de beantwoording is hier te vinden (zie onderaan deze pagina voor de ingediende Woo-verzoeken). Programma inhoudelijke bespreking • Opening door voorzitter • Mogelijkheid om in te spreken • Toelichting college, inclusief presentatie • Vragenronde • Gesprek raads- en burgerleden • Afronding door voorzitter Inwoners, organisaties en andere betrokkenen kunnen tijdens deze inhoudelijke bespreking hun inbreng hebben. Hiervoor is zoals gebruikelijk maximaal dertig minuten beschikbaar. Insprekers krijgen maximaal vijf minuten het woord. De voorzitter verdeelt de spreektijd evenredig over de sprekers als er meer dan zes aanmeldingen zijn.

Wilt u gebruik maken van deze mogelijkheid? Meldt u zich uiterlijk maandag 19 mei voor 12.00 uur aan door een mail te sturen naar raadsgriffie@gembest.nl met uw naam en telefoonnummer. De griffie neemt vervolgens contact met u op om de mogelijkheden te bespreken. Technische vragen raads- en burgerleden Het streven is om voor de inhoudelijke bespreking uw eventuele technische vragen over dit voorstel te beantwoorden. Technische vragen die uiterlijk woensdag 14 mei vóór 12:00 uur worden ingediend, worden door het college uiterlijk maandag 19 mei vóór 12:00 uur beantwoord. De griffie plaatst de antwoorden op het raadsinformatiesysteem bij het agendapunt van de sessie. Uw vragen kunt u sturen naar raadsgriffie@gembest.nl. U kunt daarvoor dit formulier gebruiken. Daarnaast hebben raadsleden Ekamp (29-04-2025) en Snellen (28-04-2025 en 15-042025) schriftelijke vragen gesteld over dit onderwerp. Na ontvangst van de beantwoording door het college wordt dit aan de stukken toegevoegd. Planning In de raadsinformatiebrief zijn de vervolgstappen opgenomen. De gemeenteraad wordt op relevante momenten actief geïnformeerd over de voortgang en betrokken bij de besluitvorming over de vergunningsprocedure. In deze procedure heeft de gemeenteraad bindend adviesrecht. Resultaat/conclusie Aan deze sessie namen alle fracties deel. Na het welkomstwoord van de voorzitter, spreken zes personen in (Dhr.

Bakker, dhr. Lassing, mevr. Van Broekhoven, mevr. Craamer, mevr. Van den Hurk-Damoiseaux en de heer Te Riele). De ontvangen inspreekreacties zijn aan de stukken toegevoegd. De heer Bakker geeft ook een petitie af namens AZC Best Nee. Dit bestaat uit en online gedeelte via petities.nl met 2.746 handtekeningen (datum 21 mei) en 62 getekende flyers (2 versies). Deze petitie via petities.nl en de twee versies van de flyer zijn aan de stukken toegevoegd en ook bij de ingekomen stukken geplaatst. De voorzitter meldt dat de beantwoording van de schriftelijke vragen vandaag is toegevoegd aan de stukken. Vervolgens geeft de portefeuillehouder een presentatie. De presentatie was voor de sessie aan de stukken toegevoegd. De gestelde verduidelijkende vragen tijdens de presentatie zijn beantwoord.

De wethouder zegt toe: - Aan te geven in welk document de definitie staat van een woonwijk. - De bestuursovereenkomst vooraf met de raad te delen. De bestuursovereenkomst is een overeenkomst op hoofdlijnen. Het college is bevoegd deze af te sluiten met het COA. De wethouder geeft aan dat in de bestuursovereenkomst een termijn van 5 jaar na de ingebruikname door de eerste asielzoeker(s) wordt opgenomen.

2

-

Op welke manier de bestuursovereenkomst wordt gedeeld (vertrouwelijk / openbaar, in te zien of te bespreken), volgt nog. Hoe de raad in het vervolg geïnformeerd/betrokken wordt, af stemmen met het presidium.

De voorzitter concludeert dat de sessie niet kan worden afgemaakt i.v.m. de tijd en stelt voor om het presidium te verzoeken een nieuwe datum in te plannen voor het vervolg van deze sessie. Dan staan de volgende onderdelen nog op de agenda: - Vragenronde: vragen stellen aan portefeuillehouder - Gesprek raadsleden - Afronding De aanwezigen verzoeken om de volgende punten in het vervolg van deze sessie mee te nemen: - Hoe wordt de veiligheid buiten de locatie van het AZC (in het dorp) gewaarborgd? - Zijn er vanuit het ministerie Asiel en Migratie of provincie deadlines waar de raad rekening mee moet houden? (Ook BOPA naar de raad). - Reflectie op het gelopen proces en de stand van zaken: aantijgingen en wantrouwen richting college en raad. Hoe gaan we samen (raad en college) ervoor zorgen dat de relatie hersteld wordt en het wantrouwen minder wordt. Ook mogelijke herbezinning bespreken. - Bespreken transparantie proces. Wat is dat dan en wanneer doe je dat goed? Als raad ook kaders meegeven wat voldoende is. - Dat als de raad nog iets wil m.b.t. de BOPA (vergunningsvraag moet het COA zelf onderzoeken doen) te bespreken en eventueel via een toezegging / een motie in de raad punten mee te geven aan het college. - Bespreken duurzaam huisvesten van statushouders (na de 5 jaar). Met de tip om ook naar buurgemeenten te kijken.

Gevraagd wordt of het beleidskader nieuwkomers op de raadsagenda moet blijven staan als het gesprek over het AZC nog niet is afgerond. De voorzitter geeft aan dat dit aan het presidium is. Als een fractie dit wenst, dan is het verzoek dit te melden aan de griffier, zodat de gebruikelijke procedure met het presidium gevolgd kan worden. De voorzitter schorst vervolgens de vergadering.

3

Vervolg op 3 juni 2025 Aan deze vervolgsessie namen alle fracties deel. De voorzitter heet iedereen welkom bij het vervolg op de sessie van 19 mei. Hij vertelt dat vanavond het onderlinge gesprek centraal staat. Hij meldt dat de vragen van de VVD en JO schriftelijk zijn beantwoord en dat de beantwoording van de schriftelijke vragen van het CDA volgt. Tevens vertelt hij dat op maandag 2 juni twee brieven toegevoegd zijn aan de ingekomen stukken van de bezorgde omwonenden van De Vleut zegt AZC Nee. Het betreft B2025150 en B2025151. Wethouder Zeeman geeft een toelichting op de openstaande toezeggingen en punten die zijn aangegeven op 19 mei. Wethouder Zeeman zegt toe: - De bestuursovereenkomst met het COA vertrouwelijk met de raad te delen, voorafgaand aan de ondertekening met het COA. De bestuursovereenkomst is een overeenkomst op hoofdlijnen. De wethouder geeft aan dat in de bestuursovereenkomst een termijn van 5 jaar na de ingebruikname door de eerste asielzoeker(s) wordt opgenomen. In dit document worden o.a. afspraken op hoofdlijnen gemaakt over de looptijd, veiligheid, maximaal aantal van 192 personen en de doelgroep, begeleiding, zorgcentrum, jaarlijkse evaluatie, afbouw en onder welke voorwaarden het contract kan worden beëindigd. Het contract is een college bevoegdheid, wordt openbaar na ondertekening en gepubliceerd op de website.

Als er behoefte aan is, kan de wethouder een toelichting geven aan de raad en kan de raad een reactie geven. De wethouder geeft aan de intentie te hebben om twee inhoudelijke sessies richting het najaar voor de raad te organiseren over de stand van zaken in overleg met het presidium en mogelijk een werkbezoek en/of ervaringen van een andere gemeente te delen en/of informatie van het COA op basis van de behoeften van de raad. Daarnaast wordt de raad geïnformeerd via RIB’s. Ook heeft de raad bindend adviesrecht m.b.t. de BOPA. De planning en procedure neemt nog een aantal maanden in beslag. De wethouder verwijst naar de website voor meer informatie hierover. De wethouder en de burgemeester leggen uit dat o.a. de inrichting en het veiligheidsplan in samenwerking met omwonenden en ondernemers (m.b.t. veiligheidsplan staan de zorgen centraal, daar wordt duidelijk wat wel en niet geregeld kan worden en welke afspraken met anderen moeten worden gemaakt, zoals de politie, OM en BOA’s) in de nadere afspraken worden vastgelegd. Hierin hebben de omwonenden een stem via het omwonendenoverleg. Hierin worden ook afspraken gemaakt over voortgang en evaluatie. De wethouder legt uit dat in het najaar uitleg volgt over de behandeling van BOPA’s in het algemeen, waarbij de wens van de werkgroep BOPA is om de BOPA AZC te bespreken nadat de (mogelijke) zienswijzen zijn behandeld door het college.

De gemeente Best gaat 1 juli 2025 niet halen m.b.t. taakstelling asielzoekers. Op 27 mei heeft de gemeente Best aangegeven aan het ministerie dat de gemeente deze deadline niet gaat halen en welke stappen zijn ondernomen. De gemeente Best heeft bij de provincie telkens aangegeven welke stappen zijn gezet en heeft nog geen aanwijzing van de provincie ontvangen. In de Spreidingwet zijn niet de consequenties opgenomen als een gemeente niet voldoet aan de taakstelling. Het is onduidelijk wat de gevolgen zijn.

4

De wethouder zegt dat de zorgen die er leven aandacht en herkenning verdienen. In het vervolgtraject is het vertrouwen herstellen belangrijk. Het is van belang om de volgende stappen te zetten in rust en openheid. Van belang is dat de raad zelf weet wat hij verstaat onder een transparant proces, zodat er duidelijke verwachtingen zijn en om onduidelijkheden en frustraties te voorkomen. De raad kan de kaders meegeven aan het college via een motie vreemd. Raadslid Meeuwis geeft aan dat nu de taakstelling 88 asielzoekers is geworden i.p.v. 192, er kleinschalige locaties voor statushouders (langduriger huisvesten) en andere doelgroepen in aanmerking kunnen komen van de eerder onderzochte locaties. Dus de doelgroepen apart van elkaar huisvesten. Hij wil dat graag naast elkaar leggen en alternatieven afwegen. Als de raad dat wenselijk vindt, geeft de wethouder aan dat de huidige opdracht ingetrokken moet worden en een nieuwe opdracht aan het college verstrekt moet worden. Bij kleinschalige locaties komen alle kosten en alle voorzieningen en organisatie voor rekening van de gemeente. Vervolgens bespreken de aanwezige raads- en burgerleden onderling de volgende onderwerpen: Reflectie op het gelopen proces Geconstateerd wordt dat de raad nauwelijks discussie heeft gevoerd toen de uitgangspunten voorlagen ter besluitvorming en de RIB’s werden verstuurd.

De raad had scherper mogen zijn en de mogelijke gevolgen/de impact aan de voorkant meer moeten doorgronden, zodat de raad hier beter op had kunnen sturen. De wens is nu om vooruit te kijken hoe de opvang in Best gerealiseerd kan worden. Communicatie, participatie en transparantie Verwachtingen zijn hierbij van belang: wat verstaan we hieronder? Er is veel behoefte aan communicatie, het gevoel overheerst overvallen te zijn. Wens is dat de gemeente proactief is. Van belang is dat het vertrouwen wordt hersteld. De wethouder wordt opgeroepen om het gesprek te voeren en ruimte te geven aan de zorgen. Ook het verschil tussen proces en inhoudelijke communicatie wordt benoemd. Aantal asielzoekers Opdracht van de raad september 2024 is minimaal 192. In de tussentijd is de taakstelling gewijzigd. Een aantal fracties geeft aan dat ze aan de taakstelling van 192 willen vasthouden (inclusief statushouders) op één locatie, andere fracties willen voldoen aan de taakstelling asielzoekers die later is gegeven en zijn op zoek naar een slimme spreiding over diverse locaties/doelgroepen. Van belang daarbij is dat het welzijn van de asielzoekers, statushouders en de omwonenden/inwoners voorop staat.

5

Welzijn Het welzijn van mensen, de inwoners van de Vleut, staat centraal. Van belang is dat er duidelijkheid komt. Veiligheid Het belang van veiligheid van de bewoners van een AZC, de omwonenden en de overige inwoners van Best wordt besproken. Wordt in de bestuursovereenkomst met het COA geregeld. Toegang tot het rapport locatiekeuze Gevraagd wordt of raadsleden behoefte hebben om het rapport onder geheimhouding in te zien. Dit betekent dat er niet over gesproken mag worden. Raadsleden hebben het recht om het in te zien. Besproken wordt of dat iets oplevert (het is achtergrondinformatie die niet gedeeld mag worden). Mochten raadsleden dit wensen, dan kunnen ze dit aangeven bij hun fractievoorzitter die dit in een seniorenconvent kan bespreken. Bijstellen opdracht aan college Raadslid Meeuwis geeft aan dat D66 komt met een motie vreemd aan de orde. Raadsvergadering 10 juni is waarschijnlijk niet haalbaar, maar de wens is wel om het voor het zomerreces te bespreken. Het presidium zal dit op 23 juni bespreken. Best Open verzoekt D66 om alle taakstellingen in de motie vreemd te betrekken. De voorzitter sluit vervolgens de informatieve sessie om 22.17 uur.

6